#################################################### MUKTABODHA INDOLOGICAL RESEARCH INSTITUTE Use of this material (e-texts) is covered by Creative Commons license BY-NC 4.0 Catalog number: M00047 Uniform title: puraścaryārṇava volume 3 Main title: puraścaryārṇavaḥ volume 3 Editor : muralidhara jhā Description: Compiled by H. H. The Maharaja pratapa "Simha Saha Bahadur of Nepal. Notes: The texts have been transcribed by the staff of Muktabodha under the direction of Mark S. G. Dyczkowski . Revision 0 Jan 28, 2007 Publisher : Prabhakari and Co Publication year : 1901 Publication city : Benaras Publication country : India #################################################### daśamahāvidyāstapuraścaraṇaviśeṣāśca pradarśyante | tathā ca (muṇḍamālāyām) kālī tārā mahāvidyā ṣoḍaśī bhuvaneśvarī | bhairavī chinnamastā ca vidyā dhūmāvatī tathā || 9-1 || vagalā siddhividyā ca mātaṅgī kamalātmikā | etā daśa mahāvidyāḥ siddhividyāḥ prakīrtitāḥ || 9-2 || tatrādau prathamavidyā proktā (kumārītantre) bhairava uvāca | asti guhyatamaṃ hyetajjñānamekaṃ sanātanam | atīva hi sugopyaṃ ca kathituṃ naiva śakyate || 9-3 || atīva matpriyā'sīti kathayāmi tava priye | sarvaṃ brahmamayaṃ hyetat saṃsāraṃ sthūlasūkṣmakam ||4 || prakṛtiṃ tu vinā naiva saṃsāramupadyate | tasmācca prakṛtermūlakāraṇaṃ naiva dṛśyate || 9-5 || rūpāṇi bahusaṅkhyāni prakṛterasti bhāmini | eṣāṃ madhye maheśāni kālīrūpaṃ manoharam || 9-6 || viśeṣataḥ kaliyuge narāṇāṃ bhuktimuktidam | tasyā upāsakāścaiva brahmaviṣṇuśivādayaḥ || 9-7 || indraḥ sūryaśca varuṇaḥ kuvero'gnistathā'paraḥ | durvāsāśca vaśiṣṭaśca dattātreyo bṛhaspatiḥ || 9-8 || bahunā kimihoktena sarve devā upāsakāḥ | kālīkāyāḥ prasādena bhuktimuktyādibhāginaḥ || 9-9 || tasyā mantraṃ pravakṣyāmi yato rakṣejjagattrayam | kakāraṃ vahnisaṃyuktaṃ rativindusamanvitam || 9-10 || triguṇaṃ ca tataḥ kūrcayugmaṃ lajjāyugaṃ tataḥ | dakṣiṇe kālike ceti pūrvabījāni coccaret || 9-11 || vahnijāyāvadhiḥ prokto kālikāyā manuḥ śive | dvāviṃśatyakṣarī siddhividyeyamīritā || 9-12 || mantrārthamāha (saṃketatantre) kakārādviśvamutpannaṃ tena sṛṣṭisvarūpiṇī | rephaḥ kālāgnirudrātmā tena saṃhārarūpiṇī || 9-13 || īkāraśca mahālakṣmīrlokatrayavibhāvinī | teneyaṃ pālinī śaktiḥ sāmarasyaṃ ca vindunā || 9-14 || (kālītantre) kakārācchivarūpatvāt sarveśvaryapradāyinī | jvalanārṇasamāyogāt sarvatejomayī śubhā || 9-15 || vindumālī kevalaṃ tu sarvatatattvaprakāśikā | vindunā niṣkalatvācca kaivalyaphaladāyinī || 9-16 || kūrcabījaṃ kevalaṃ tu sarvabodhaprakāśakam | caitanyarūpaṃ saṃsārabhīṣaṇaṃ muktidāyakam || 9-17 || vyomnā prakāśamānatvaṃ grasamānatvamagninā | tayorvisarga īkāro vindunā * tāntrikī matā || 9-18 || dakṣiṇā siddhasādhyādirahitā kṣiprasiddhidā | p. 725) kālasaṃkalanāt kālī kālagrāsaṃ karotyataḥ || 9-19 || svāheti viṣayāḥ sarve devatāyāṃ samarpitāḥ | evaṃ samastarūpeṇa kevalaṃ citkalā'parā || 9-20 || sarvadevamayī sākṣācchabdabrahmasvarūpiṇī | evaṃ dhyāyedviśuddhātmā jīvanmuktaḥ svayaṃ śivaḥ || 9-21 || vidyāmāhātmyamāha (bhairavītantre) nātra cittāviśuddhiḥ syānnārimitrādidūṣaṇam | na vā prayāsabāhulyaṃ samayāsamayādikam || 9-22 || na vittavyayabāhulyaṃ kāyakleśakaraṃ na ca | devairdevatvavidhaye siddhaiḥ khecarasiddhaye || 9-23 || pannagai rākṣasairmattyairmunibhiśca mumukṣubhiḥ | kāmibhirdharmibhiścārthamīpsubhiḥ sevyate sadā || 9-24 || ya enāṃ cintayenmantrī sarvakāmasamṛddhidām | tasya haste sadaivāsti sarvasiddhirna saṃśayaḥ || 9-25 || tasya darśanamātreṇa vādino niṣprabhāṃ gatāḥ | rājāno'pi ca dāsatvaṃ bhajante kiṃ pare janāḥ || 9-26 || vahneḥ śaityaṃ jalastambhaṃ gatistambhaṃ vivasvataḥ | divārātrivyatyayaṃ ca sa kartuṃ bhavati kṣamaḥ || 9-27 || ante ca labhate devyā gaṇatvaṃ durlabhaṃ naraḥ | candrasūryasamo bhūtvā vaset kalpāyutaṃ divi || 9-28 || na tasya durlabhaṃ kiṃcidyaḥ smaredghorakālikām | (kālītantre) asyāḥ smaraṇamātreṇa siddhayo'ṣṭau bhavanti hi || 9-29 || p. 726) evaṃ samastavidyānāṃ rājñī stotuṃ na śakyate | vaktrakoṭisahasraistu jihvākoṭiśatairapi || 9-30 || sarvasiddhidā devī aniruddhasarasvatī | tasmādasyā jñānamātrāt siddhayaḥ saṃbhavanti hi || 9-31 || tathā | api cet tvatsamā nārī matsamaḥ puruṣo'sti cet | aniruddhasarasvatyāḥ samo mantraḥ sadā bhavet || 9-32 || tantrāntare | kalau kālī kalau kālī kalau kālī tu kevalā | sādhitā kālanāthena pratyakṣā kālikā kalau || 9-33 || kalau kālīṃ vihāyātha yaḥ kaścinmokṣakāmukaḥ | sa bhojanaṃ vinā nūnaṃ kṣunnivṛttimabhīpsati || 9-34 || kalau kālīṃ vihāyātha yaḥ kaścicchāntimicchati | sa hi śīnivṛttyarthaṃ himaśailaṃ viṣevate || 9-35 || kalau kālīṃ vihāyātha yaḥ kaścit kāvyamicchati | sa tu duḥkhanivṛttyarthaṃ pāpāni kurute sadā || 9-36 || śrīmahākālikā vidyā kalau pūrṇaphalapradā | kalirhi yasyā dāsasya pādapūjāṃ karoti hi || 9-37 || ajñānājjñānati vā'pi salīlaṃ vā sahelayā | smṛtā'pi siddhidā kālī sakṛdeva maheśvari || 9-38 || mahāvidyā siddhividyā vidyābhedaiḥ pratiṣṭhitā | upavidyādibhedaiśca kālikā saṃsthitā bhuvi || 9-39 || tārādyāḥ sakalā vidyāḥ kālikāyāḥ prajajñire | sarvā vidyāḥ kālikāyāṃ saṃsthitā eva pārvati || 9-40 || p. 727) atha ṛṣyādinyāsaḥ (kālītantre) bhairavo'sya ṛṣiḥ proktaḥ uṣṇikchandaḥ udāhṛtam | devatā kālikā proktā lajjābījaṃ tu bījakam || 9-41 || śaktistu kūrcabījaṃ syādaniruddhasarasvatī | (kālīkrame) kīlakaṃ cādyabījaṃ tu caturvargārthasiddhidam || 9-42 || (kālītantre) kavitvārthe niyogaḥ syādevamṛṣyādikalpanā | aṅganyāsakaranyasau yathāvadabhidhīyate || 9-43 || ṣaḍdīrghabhājā bījena praṇavādyena kalpayet | (vīratantre'pi) dīrghaṣaṭkayutādyena praṇavādyena kalpayet ||44 || nyāsāntarāṇi tatraiva draṣṭavyāni | atha dhyānaṃ (merutantre) karālavadanāṃ ghorāṃ muktakeśīṃ caturbhujām | kālikāṃ dakṣiṇāṃ divyāṃ muṇḍamālāvibhūṣaṇām || 9-45 || khaḍgābhayavarā/śchinnaṃ muṇḍaṃ ca dadhatīṃ karaiḥ | mahāmeghaprabhāṃ śyāmāṃ tathā caiva digambarām || 9-46 || kaṇṭhāvasaktamuṇḍālīṃ galadrudhiracarcitām | karṇāvataṃsatānītaśavayugmavirājitām || 9-47 || ghoradaṃṣṭrāṃ karālāsyāṃ pīnonnatapayodharām | śavānāṃ karasaṅghātaiḥ kṛtakāñcīṃ hasanmukhīm || 9-48 || sṛkkadvayagaladraktadhārāvicchuritānanām | ghorarūpāṃ mahāraudrīṃ śmaśānālayavāsinīm || 9-49 || danturāṃ dakṣiṇavyāpimuktalambakacoccayām | p. 728) śavarūpamahādevahṛdayoparisaṃsthitām || 9-50 || śivābhirghorarāvābhiścaturdikṣu samanvitām | mahākālasamāyuktāṃ śavopariratānvitām || 9-51 || sukhaprasannavaradāṃ smerānanasaroruhām | evaṃ saṃcintayet kālīṃ śmaśānālayavāsinīm || 9-52 || tathā | kapilāratnasampūrṇapṛthvīdānasya yat phalam | koṭihomasahasrasya devyā dhyānena tat phalam || 9-53 || etanmantrajapānmantrī mucyate brahmahatyayā | pitṛmātṛvadhādyaiśca kimanyaiḥ * kṣudraghātakaiḥ || 9-54 || atha śāpoddhārastatrāntare | śāpoddhāraṃ pravakṣyāmi vaśiṣṭhamuninā kṛtam | caturviṃśatilakṣāṇi japtvā kopena śaptavān || 9-55 || adya prabhṛti deveśi kālike kālarūpiṇi | tava mantreṣu saṃsiddhiḥ kaṣṭenaiva bhaviṣyati || 9-56 || iti śrutvā mahādevī prādurbhūtā prasādya tam | uvāca putra kimidaṃ śāpadānaṃ vṛthā kṛtam || 9-57 || evaṃ phalaṃ yathā na syāt tathā kuru munīśvara | jñānaṃ dattaṃ durārādhyaṃ durlabhaṃ yat surairapi || 9-58 || tataḥ prītyā varaṃ labdhvā jñānavijñānasaṃyutam | uvāca prītamanasā śāptāntaṃ mantrasaṅkaṭe || 9-59 || mātaḥ krodhena kathitaṃ tatropāyamahaṃ bruve | praṇavaṃ pūrvamuddhṛtya ghorarūpe ca dakṣiṇe || 9-60 || p. 729) siddhiṃ kurudvayaṃ procya kāliketi padaṃ tataḥ | mamābhīṣṭaphalaṃ śīghraṃ dehi draviṇasampadam || 9-61 || japādau mantramuccārya japāntaṃ ca punaḥ paṭhet | bhaviṣyati tataḥ siddhiracirāt parameśvari || 9-62 || athāsanabhedā uktā matsyasūkte | mṛdvacūḍakamāsīnaścānyeṣu komaleṣu ca || 9-63 || viṣṭare vā samāsṛtya sādhayet siddhimuttamām | eṣā lakṣaṇāni tatraiva arvāk ṣaṇmāsato garbhacyutamāhurmṛduṃ budhāḥ || 9-64 || cūḍopanayanairhīnametaccācūḍakaṃ viduḥ | nivṛttacūḍako bālo hīnopanayanaḥ pumān || 9-65 || yo mṛtaḥ pañcame varṣe tameva komalaṃ viduḥ | tathā | mṛtāsanaṃ vinā devi yo japet kālikāṃ naraḥ || 9-66 || tāvat sa nārakī jñeyo yāvadāhūtasaṃplavam | yo vīra ityarthaḥ | paśostu tādṛśāsananiṣedhāt || 9-67 || mṛddhāsanādyabhāve'nukalpa ukto (vīratantre) śavābhāve viṣṭaraṃ tu śavarūpa prakalpayet | pañcāśadbhirbhavedbrahmā tadardhena tu viṣṭaram || 9-68 || (kālītantrādau) mṛtābhāve kuśarūpaṃ viṣṭaraṃ parikalpayet | viṣṭaraḥ sādhakasyātha kathyate śṛṇu sāmpratam || 9-69 || bhūtapatrāṇi yasmin vai sa kuśetyabhidhīyate | haste pāde daśa daśamitā digyugaṃ hṛtsaroje || 9-70 || p. 730) viṃśatsaṅkhyāḥ sakalavarade mastake kīrtitāśca | guhye jihvāvadanaradane ghrāṇakarṇastaneṣu || 9-71 || liṅge cāṇḍe yugaparimitā yojanīyāḥ kuśāśca | ityeṣa viṣṭaraḥ proktaḥ sarvasiddhipradāyakaḥ || 9-72 || kuśairvā bandhanaṃ kāryaṃ nāḍyā vā parameśvari | raktamiśritasūtreṇa paṭṭasūtreṇa vā punaḥ || 9-73 || viṣṭaraṃ parikalpyātha tasyopari japaṃ caret | vidhiviṣṭarapadmasya vidhiḥ prokto mayā tava || 9-74 || śavarūpaṃ prakalpyātha kavirvāgmī bhavennaraḥ | svayambhuvāktaṃ sūtraṃ ca kartavyaṃ sarvasiddhaye || 9-75 || śavābhāve viṣṭarastu śavarūpaḥ prakīrtitaḥ | viṣṭaraḥ śivarūpaḥ syāt svasya śaktitvakalpanā || 9-76 || śivaśaktisamāyogāt kiṃ na sidhyati bhūtale | atha viṣṭarasaṃskāraḥ (śaktisaṃṅgame) gāyatryā troṭanaṃ kāryaṃ mūlena grathanaṃ caret || 9-77 || kṛtasaṅkalpako mantrī komalaṃ vāmapāṇinā | kūrcabījena saṅguhya astramantreṇa prokṣaṇam || 9-78 || praṇavaṃ bhuvaneśīṃ ca samuccārya tu taṃ vadet | śavarūpa mahāpreta cāṣṭasiddhiṃ prayaccha me || 9-79 || iti stutvā tu taṃ samyak kuśamadhye nidhāpayet | tasya dehe trikoṇaṃ tu raktacandanakena vai || 9-80 || māyāṃ tanmadhyagāṃ likhya bahirmaṇḍalakaṃ caret | praṇavam - āḥ surekhe ca vajrarekhe tataḥ param || 9-81 || p. 731) kūrcaṃ cāstraṃ vahnivadhūrayaṃ ca maṇḍale manuḥ | ā/kāraṃ ca tato māyāṃ kro/kāraṃ haṃsa eva ca || 9-82 || vahnijāyāṃ samuccārya śavaprāṇāḥ padaṃ vadet | iha prāṇāḥ padaṃ coktvā śavajīva iha sthitaḥ || 9-83 || śavasya sarvendriyāṇi vāṅmanaścakṣureva ca | kṣotraghrāṇānīhāgatya sukhaṃ ca cirameva ca || 9-84 || tiṣṭhantu svāhayā yuktaḥ prāṇasaṃsthāpane manuḥ | praṇavaṃ pūrvamuccāryādhāraśaktipadaṃ tataḥ || 9-85 || komalāsanapadaṃ ṅe'ntaṃ namo'ntena tamarcayet | praṇavaṃ kāmapīṭhāya namaḥ śabdānnamaskriyā || 9-86 || svarṇairmāṣatrayaiḥ paṭṭe kāryā mūrtiḥ śavasya tu | saṃsthāpya vistarasyānte sarvaṃ pūrvavadācaret || 9-87 || mṛtābhāva iti vacanāt paśoḥ śavānukalpakuśaviṣṭaramapi nāsti mukhye'dhikāriṇa evānukalpe'dhikārāditi sudhārṇavakṛtaḥ | āsanāntarasaṃskāro'pyukto (bhairavatantre) kuśaṃ vyāghrājinaṃ vā'pi kambalaṃ lohitaṃ tathā | komalādyāsanaṃ vā'pi pītavastreṇa veṣṭayet || 9-88 || āsanaṃ samyagāpādya tataḥ śodhanamācaret | kalpoktena vidhānena pūjāṃ samyak samācaret || 9-89 || pūjārthamāsanamahaṃ śodhayāmi maheśvari | devyājñāmevamādāya mūlahṛnmanunā'pi ca || 9-90 || jalenāsanamabhyukṣya kavacenāvaguṇṭhya ca | astramantreṇa saṃrakṣya sadāśivanibhaṃ smaret || 9-91 || tatra pīṭhamanuṃ bhaktyā japedaṣṭottaraṃ śatam | p. 732) yathā vibhavasambhāraiḥ pūjayitvā sadāśivam || 9-92 || siddhiśvara mahādeva sarvasiddhipradāyaka | dehi me'bhīṣṭasiddhiṃ tvametadāsanarūpataḥ || 9-93 || idaṃ mantraṃ samuccārya upaviṣyāsane tataḥ | yathāvidhi vidhāyātha gurave dakṣiṇāṃ dadet || 9-94 || ityāsanasaṃskāraḥ | atha deśāḥ (phetkāriṇīye) ekaliṅge śmaśāne ca śūnyāgāre catuṣṭaye | tatrasthaḥ sādhayedyogī vidyāṃ tribhavamocinīm || 9-95 || ekaliṅgalakṣaṇamuktaṃ tatraiva | pañcakrośāntare yatra na liṅgāntaramīkṣate | tadekaliṅgamākhyātaṃ tatra siddhiranuttamā || 9-96 || śmaśānādilakṣaṇamuktaṃ (triśaktiratnākare) dahyante vyasavo yatra śavakīlakasaṃkule | gṛdhragomāyukākādyairmāṃsaṃlubdhairyadāvṛtam || 9-97 || tat śmaśānamiti khyātaṃ piśācagaṇasevitam | kākādinīḍasaṃyuktaṃ kṛtticchatrādisaṃyutam || 9-98 || nāgarairdūranirmuktaṃ sādhyasodvegakārakam | saudhasaṃrūḍhaghāsāṭyaṃ śūnyāgāraṃ taducyate || 9-99 || caturṇāṃ ca yathā yatra saṃyogo yugapadbhavet | taccatuṣpathamityuktaṃ rajanyāmiṣṭadāyakam || 9-100 || pūrvapūrvamidaṃ śastaṃ jaghanyaścoratottaram | ujjaṭe parvate vā'pi nirjane vā catuṣpathe || 9-101 || devāgāre devaśūnye vilvamūle nadītaṭe | p. 733) svagṛhe nirjanārāme tathā cāśvatthasannidhau || 9-102 || (kumārītantre) tadbhāve divyagehe sindūrādibhiraṅkite | khaḍgaśūlagadākarttrīcāmaravyajanādibhiḥ || 9-103 || vitānadhūpasaṃṅkīrṇe kṛṣṇāgurusuvāsite | yuvatīnāṃ surāpīnāṃ veśyānāṃ lāsyaśobhite || 9-104 || śaṅkhaghaṇṭāravākīrṇe dīpāvalivirājite | evambhūte gṛhe pūjā kālikāyāḥ suśobhanā || 9-105 || atha puraścaraṇavidhiḥ (vīratantre) ādau mantrasya siddhyarthaṃ puraścaraṇamācaret | tataḥ siddhamanurmantrī kāmyakarmāṇi sādhayet || 9-106 || (svatantratantre) divā lakṣaṃ śucirbhūtvā haviṣyāśī japennaraḥ | tatastu taddaśāṃśena homayeddhaviṣā priye || 9-107 || tarpayet tīrthatāyena payasā sarpiṣā'pi vā | madhunā vā sitāmiśratoyena parameśvarīm || 9-108 || devīṃ cābhiṣiñcet toyaistarṇasya daśāṃśataḥ | taddaśāṃśa haviṣyānnairbhojayedbhaktitaḥ priye || 9-109 || kālīmantravido viprān dakṣiṇāṃ gurave dadet | pāśavaṃ kaṭhinaṃ kalpaṃ śṛṇu vairaṃ tataḥ priye || 9-110 || rātrau māṃsāśavairdevīṃ pūjayitvā vidhānataḥ | tato nagnāṃ striyaṃ nagno raman kledayuto'pi vā || 9-111 || japellakṣaṃ tato devīṃ homayejjvalite'nale | yonikuṇḍe sthite sarpirmāṃsamadyayutaṃ tathā || 9-112 || p. 734) daśāṃśaṃ tarpayenmadyairmāṃsamiśraistu sādhakaḥ | tarpaṇasya daśāṃśena abhiṣiñcya jaganmayīm || 9-113 || daśāṃśaṃ bhojayet vā sādhu sādhakaṃ kālikāpriyam | madyaṃ māṃsaṃ ca matsyaṃ ca carvaṇaṃ ca pradāpayet || 9-114 || tatastu toṣayedbhaktyā guruṃ svarṇādibhiḥ priye | etatkalpadvayāddevi mantraḥ sidhyati vai dhruvam || 9-115 || (kālītantre) ādau puraskriyāṃ kuryānniyamena yathāvidhi | lakṣamekaṃ japedvidyāṃ haviṣyāśī divā śuciḥ || 9-116 || rātraiḥ tāmbūlapūrṇāsyaḥ śayyāyāṃ lakṣamānataḥ | tataḥ siddhamanurmantrī prayogārho na cānyathā || 9-117 || (sādhanasamuccaye) nityakarma divā kṛtvā rātrau pūjāṃ samācaret | pūjānte tu japaṃ kuryāt kāraṇāsvādamoditaḥ || 9-118 || japena lakṣamātreṇa kālī vidyā prasidhyati | (bhairavatantre) lakṣaṃ japeddhaviṣyāśī dinenaiva jitendriyaḥ || 9-119 || brahmacaryaparo bhūtvā puraścaraṇakarmaṇi | tathā rātrau japellakṣaṃ mantrī maithunatatparaḥ || 9-120 || kṛtvā'cārakrameṇaivaṃ sādhayenmantramātmanaḥ | vidhānenātha siddhiḥ syānmanureva na saṃśayaḥ || 9-121 || (bhairavayāmale) dīkṣāvidhānamadhigamya guroḥ sakāśā- llabdhvā manuṃ japati lakṣamitaṃ divā yaḥ | p. 735) rātrau haviṣyabhugamatsarakāmakopa- lobhādyacañcalamanāḥ sa tu sādhakendraḥ || 9-122 || lakṣaṃ niśi svavanitāsu ratāvasāne nagno vimuktacikurastvayi dattacittaḥ | (mahākālastutau) vaśī lakṣaṃ mantraṃ prajapati haviṣyāśanarato divā mātaryuṣmaccaraṇayugaladhyānanirataḥ || 9-123 || paraṃ naktaṃ nagno nidhuvanavinodena ca manuṃ jano lakṣaṃ sa syāt smaraharasamānaḥ kṣititale || (merutantre) lakṣamekaṃ japenmantraṃ haviṣyāśī divā śuciḥ || 9-124 || aśuciśca tathā rātrau lakṣamekaṃ japenmanum | daśāṃśaṃ homayedājyaistarpayedabhiṣecayet || 9-125 || homaṃ ca tarpaṇaṃ pūjā kartavyā tu viśeṣataḥ | tataḥ prayogān kurvīta kāmyāniṣṭaphalāptaye || 9-126 || (vīracūḍāmaṇau) sādhanasya vidhiṃ vakṣye saṃketaparamādbhutam | yena vijñātamātreṇa khecaratvaṃ ca jāyate || 9-127 || homaṃ kuryāt prayatnena pāyasena tilena vā | snātaḥ śuklāmbaradharo nityakarmadivāśuciḥ || 9-128 || rātrau pūjāṃ prakurvīta pañcamudrāvidhānataḥ | anenaiva vidhānena lakṣamekaṃ japedbudhaḥ || 9-129 || svasvakarma puraskṛtya sarvasiddhīśvaro bhavet | hāvabhāvādikaṃ kuryānmahācīnalatāṃ haret || 9-130 || p. 736) (śrutisiddhāntatantre) tenaiva tarpaṇaṃ kuryāt snānapānādikaṃ sadā | dakṣiṇe pāśavaḥ kalpo vīrakalpastu vāminām || 9-131 || kalpadvayaṃ samāśritya mantraṃ sidhyati satvaram | gurorājñāṃ samādāya snātaḥ śuklāmbaraḥ śuciḥ || 9-132 || divā lakṣaṃ japedvidyāṃ brahmacaryaṃ samāśritaḥ | rātrau ca devadeveśīmiṣṭvā vāmopacārakaiḥ || 9-133 || śaktīḥ saṃpūjya vidhivat kṛtvā nidhuvanotsavam | komalādyāsanāsīno muktadeśī digambaraḥ || 9-134 || tāmbūlaparipūrṇāsyaḥ sindūrāṅkitabhālakaḥ | rahasyamālāmādāya japellakṣamananyadhīḥ || 9-135 || kulamārgaprapannānāṃ vidhireṣaḥ prakīrtitaḥ | atra brāhmaṇasya paśorvā dakṣiṇopacāreṇa divakalakṣajapaḥ | śūdrasya vīrasya ca rātrau vāmopacāreṇaikalakṣaṇajapa iti rāghavabhaṭṭādayaḥ | teṣāmayamāśayaḥ | bhaikṣyādiniyamāhāraḥ sakṛdrātrau vidhiyate || 9-136 || divā caiva japaṃ kuryāt pauraścaraṇiko dvijaḥ | iti (phetkāriṇī-)tantravacanāt | snātaḥ śuklāmbaradharaḥ śuciḥ prayatamānasaḥ || 9-137 || divā sarvaṃ prakartavyaṃ dharmakāmārthasiddhaye | dvijānāmatra sarveṣāṃ vidhireṣaḥ prakīrtitaḥ || 9-138 || iti (merutantra-)vacanācca viprādikartṛkapuraścaraṇe | trisandhyaṃ devapūjāṃ ca trisandhyaṃ japamācaret | rātrau mantraṃ ca mālāṃ ca spṛśennaiva kadācana ||139 || p. 737) iti paśubhāvaprakaraṇīya-(bhāvacūḍāmaṇi-) vacanāt | paśukartṛkapuraścaraṇe ca divasa eva kālaḥ | evaṃ ca | dvijānāṃ caiva sarveṣāṃ divāvidhirihocyate | śūdrāṇāṃ ca tathā proktaṃ rātrāviṣṭaṃ mahāphalam ||140 || iti (mahākālasaṃhitā-) vacanottarādhāt | śūdrakartṛkapuraścaraṇe | gate tu prathame yāme tṛtīyapraharāvadhi | niśāyāmeva japtavyaṃ rātriśeṣe japenna ca ||141 || vīrapuraścaraṇaprakaraṇīya-(muṇḍamālā-) vacanādvīrakartṛkapuraścaraṇe ca rātrireva kāla iti vyavasthitau | paśurgurumukhāllabdhāṃ vidyāṃ kālaghanaprabhām | pāśavena tu kalpena lakṣaṃ japati sādhakaḥ ||142 || divyagurumukhāllabdhvā kālikāṃ divyarūpiṇīm | lakṣaṃ japyāt sadā mantraṃ vīrakalpena sādhakaḥ ||143 || iti (kālīkulārṇava-)vacanāt | svācāranirato nityaṃ divā lakṣaṃ japet paśuḥ | divyo vā'pyatha vā vīro rātrau lakṣaṃ japaṃ caret ||144 || iti (kālīkrama-)vacanācca sarveṣāmekalakṣajapātmakameva puraścaraṇaṃ sidhyatīti | asmin mate | lakṣamekaṃ japedvidyāṃ haviṣyāśī divā śuciḥ | rātrau tāmbūlapūrṇāsyaḥ śayyāyāṃ lakṣamānataḥ ||145 || evaṃ lakṣadvayaṃ japtvā taddaśāṃśena mantravit | ayutaṃ homayeddevi divārātriprabhedataḥ ||146 || iti sarveṣāṃ bhinnabhinneti karttavyatākasamucitalakṣadvayajapātmakapuraścaraṇādividhāyaka(kumārītantra-)virodho durvāraḥ | p. 738) (niruttaratantre'pi) lakṣadvayaparimita eva japa uktaḥ | lakṣadvayaṃ japedvidyāṃ divārātriprabhedataḥ - iti | sudhārṇavakṛtastu - evaṃ lakṣadvayaṃ japtvā ityā - (kumārītantrā-)divacanāddivārātryorbhinnabhinnācāreṇaikaikalakṣajapātmakasamucitalakṣadvayajapaḥ sarvasyaiva prāptaḥ | svācāranirato nityaṃ divā lakṣaṃ japet paśuḥ ||147 || divyo vā'pyatha vā vīro rātrau lakṣaṃ japaṃ caret | iti (kālīkrama-)vacanenāpavādyate | evaṃ vīrabrāhmaṇasyāpi rātrau maireyādyupādānapuraḥsaraḥ | brāhmaṇo madirāṃ datvā brāhmaṇyādeva hīyate || 9-148 || ityādivākyaviruddho vīrabhāvaprakaraṇīyabrāhmaṇakartṛkakṣīropādānavidhāyaka-(bhāvacūḍāmaṇi-) viruddhaśca japaḥ prāptaḥ | tatra dvijānāṃ caiva sarveṣāṃ divāvidhiriheṣyate | ityapavādakaṃ vākyam | tena vīrasyāpi brāhmaṇasya maireyādyupādānapūrvakaṃ divālakṣajapaḥ paryavasanno bhavati | evaṃ ca rājanyavaiśyayorapi rātrimātrajapāpavādaka | śūdrāṇāṃ ca tathā proktaṃ rātrāviṣṭaṃ mahāphalam || 9-149 || ityuttarādham | tena (kumārīkalpa-)vacanaṃ rājanyavaiśyaviṣayaṃ paryavasyati | apavādavisayaparihāreṇotsargasya vyavastitaiḥ paśūnāṃ rātrajapaśca paśubhāvaprakaraṇīya -(bhāvacūḍāmaṇi-)vacanaparāsta eveti sarvamanavadyam | vastutastu - paśurgurumukhāllabdhvā ityādi (kālīkulārṇava-)vacanāt paśorlabdhamantrasya paśubhāvena vīrāllabdhamantrasya vīrabhāvena ca sādhane ekalakṣajapo vaiparītye ca lakṣadvayajapa ityāhuḥ atra vaiparotye (kumārītantro-)ktarītyā lakṣadvayajapasya kartavyatayā vīrāllabdhamantrasya paśubhāvena sādhanāsambhavāt paśorlabdhamantrasya vīrabhāvena sādhanameva vaiparītyamiti dhyeyam atra kṛṣṇabhaṭṭapādāḥ | evaṃ lakṣadvayaṃ japtvā ityādi-(kumārītantrā-)divacanāt sarveṣāmapi lakṣadvayaparimita eva japaḥ | paśudivyavīrāṇāmekaikalakṣajapavidhāyaka-(kālīkulārṇavakālīkramā-)divacanaṃ tu siddhamantraviṣayam | p. 739) ata evoktaṃ (yāmalādaiḥ) guruṇā sādhito mantro yadi bhāgyena labhyate | lakṣamātraṃ tadā japtvā sarvakarṇāṇi sādhayet - iti ||150 || tatra viśeṣastu | rātrau māṃsāsavairdevīṃ pūjayitvā vidhānataḥ | tato nagnāṃ striyaṃ nagno raman - ityādi (svatantratantrā-)divacanāt | brāhmaṇo madirāṃ datvā - ityādimahākāloktaviruddhamaireyadānādikam | ajñānāt svastriyam gatvā - ityādisāmānyapuraścaraṇaprakaraṇīya - (siddhāntasampradāyā-)divacanaviruddharātrijapaprākkālīnasuratādikaṃ brāhmaṇasyāpi prāptam | tadubhayamapi | dravyeṇa sāttvikenaiva brāhmaṇaḥ pūjayecchivām || 9-151 || svakīyāṃ parakīyāṃ vā sāmānyavanitāṃ tathā | japeyustāḥ samākṛṣya kṣatravidaśūdrajātayaḥ || 9-152 || iti (mahākālasaṃhitā)-vacanenāpavādyate | evaṃ ca | svajātakusumaṃ caiva hetudravyaṃ ca bhairava | spṛṣṭvā tathā samāghrāya pañcagavyena śuddhyati ||153 || ṛtukālaṃ vinā cāpi na gacchet striyamādarāt | ityādibhiḥ paśubhāvaprakāreṇa - (bhāvacūḍāmaṇi -)vacanairvipretarapaśorapi tadubhayaṃ nirastameva | paśumātrasya rātrijapaniṣedhaka - (bhāvacūḍāmaṇi-)vacanaṃ tu etaddevatādyatiriktadevatopāsakapaśuparam | rātrāvapi japet tāvat pratyavāyopaśāntaye || 9-154 || iti paśukartṛkakāmyaprakaraṇīya -(śrutisiddhāntatantra)-vacanena etaddevatopāsakapaśo rātrijapasyāpi vihitatvāt | śūdrāṇāṃ ca tathā proktaṃ rātrāviṣṭaṃ mahāphalam | p. 740) iti vacanaṃ tu śūdrāṇāṃ rātrijape phalātiśayabodhakaṃ na tu śūdrakartṛkadivātanajapapratiṣedhakam | tathā ca | vīradivyayordivāpāśavakalpenaikalakṣajapo vīrakalpena rātrāvekalakṣajaparatatrāpi sākṣanmaireyādyupādānaṃ śūdrasyaiva na tu vīrasyāpi traivarṇikasya tadupādānam | kṣīreṇa brāhmaṇaistarpyā ghṛtena nṛpavaṃśajaiḥ || 9-155 || mākṣikairvaiśyavarṇaistu āsavaiḥ śūdrajātibhiḥ | iti (bhairavatantra-)vacanāt | ata evoktaṃ (mahākālasaṃhitāyām) śrūyate yat phalādhikyaṃ tatrādau madyadānataḥ || 9-156 || taddhi śūdraparaṃ jñeyaṃ na tu dvijaparaṃ priye - iti | paśostu dakṣiṇacāreṇa divaikalakṣajapastenaivācāreṇa rātrāvekalakṣajapa iti sarveṣāmapi lakṣadvayajapātmakameva puraścaraṇaṃ paryavasannamiti pāhuḥ | mama tvevaṃ pratibhāti | dakṣiṇe pāśavaḥ kalpo vīrakalpastu vāminām || 9-157 || ityādi (śrutisiddhānta-) tantravacanāddakṣiṇamargiṇaḥ pāśavakalpa eva vāmamārgiṇo vīrakalpa evādhikāritve siddhe pāśavakalpena ca puraścaraṇamuktvā - kulamārgaprapannānāṃ vidhireṣa prakīrtitaḥ | iti tatraivoktatvāt | kulācārakrameṇaivaṃ sādhayenmantrātmanaḥ || 9-158 || iti (bhairavatantra-)vacanāt | dakṣavāmakriyāyuktaḥ kaulaścobhayamiśritaḥ | ityācāraprakaraṇīya -(vāḍavānala-)vacanācca etatkalpadvayāśrayaṇe kaulikasyaivādhikāraḥ pratīyate | tathā ca | pāśavakalpena divaikalakṣajaparūpapuraścaraṇaṃ dakṣiṇamārgiṇaḥ | vīrakalpena rātrāvekalakṣajaparūpapuraścaraṇaṃ vāmamārgiṇaḥ | etadubhayātmakapuraścaraṇaṃ kaulikasyeti mārgabhedena puraścaraṇasyāpi bhedaḥ | p. 741) dvijānāṃ caiva sarveṣām - ityādau dvijapadaṃ paśuparaṃ na tu vipramātraparam | tasya traivarṇikavācakatvāt | ata eva kṣatriyavaiśyayoḥ saṃgrahāya sarveṣāmiti padamupāttam | uttarārdhe tu nopāttam | anyathā rājanyavaiśyaviṣayakākāṅkṣāyā anivṛttiprasaṅga iti tu sudhārṇavakṛtaivoktam | paśuśca dakṣiṇamārgo | evamuttarārdhe śūdrapadaṃ vāmamārgiparam | ata evoktaṃ (merutantre) śūdrādiyavanāntānāṃ siddhirvāmapathe sthitā -iti || 9-159 || divyo gurumukhāt - ityatra divyo vā'pyatha vā vīraḥ - ityatra ca divyavīrau vāmamārgiṇo a tu kaulikau | kaulikavāmamārgibhedena tayoḥ pratyeke dvaividhyasya vakṣyamāṇatvāt tathā ca divaikalakṣajapavidhāyakāni (kālikulārṇavā)- divacanāni dakṣiṇamārgaparatayā rātrāvekalakṣajapavidhāyakāni (sādhanasamuccayā-)divacanāni vāmamārgaparatayā divārātribhedena samucitalakṣadvajapavidhāyakāni-)divacanāni vāmamārgaparadivacanāni ca kulamārgaparatayā saṃgamanīyānīti sakalamakalaṅkam | kiñca lakṣamekaṃ japedvidyāṃ haviṣyāśī divā śuciḥ | aśuciśca tathā rātrau lakṣamekaṃ japenmanum ||160 || ityādāvapi trividhamārgopayuktaṃ trividhapuraścaraṇaṃ sudhībhirākalanīyam | nanu paśūnāmetaddevatārādhane kathamadhikāraḥ | divyabhāvaṃ vīrabhāvaṃ vinā kālīṃ na pūjayet | pūjayennarakaṃ yāti duḥkhaṃ tasya pade pade ||161 || paśubhāvāśrito devi yadi kālīṃ prapūjayet | rauravaṃ narakaṃ yāti yāvadāhūtasaṃplavam ||162 || iti (niruttaratantra-)vacanena niṣedhāditi cenna | divyabhāvamityādivacanānāṃ vāmācāraprakaraṇīyatayā vāmamārgiṇāṃ paśubhāvāśrayaṇaniṣedhaparatvāt | tathā ca | vāmamārgī divyabhāvaṃ vinā kālīṃ na pūjayet | paśubhāvāśritaḥ san yadi pūjayet tadā rauravaṃ narakaṃ yātīti tadarthaḥ | taduktamanyatrāpi | divyabhāvaṃ vīrabhāvaṃ vāmamārgī samāśrayet || 9-163 || p. 742) paśoḥ saṃsargamātreṇa rauravaṃ narakaṃ vrajet - iti || tathā ca | paśubhāvo hi viprāṇāṃ śreyaskarato mataḥ || 9-164 || tasmāt pāśavakalpena vipraḥ kālīṃ prapūjayet | iti (śrutisiddhāntatantra-)vacanāt | vipro dakṣiṇamārgeṇa mayāmāyāṃ prapūjayet ||165 || ityādi (siddhāntasāra-)vacanācca paśūnāmetaddevatopāsanādhikāritvamakṣatameva | anyathā | paśurgurumukhāllabdhvā - ityādipūrvokta -(kālokulārṇava-)vacanasya | svācāranirato nirataṃ divā lakṣaṃ jayet paśuḥ | ityādi (kālī krama-)vacanasya cāsaṅgatyāpatteḥ | evaṃ ca | sādhake kṣobhamāpanne devīkṣobhaḥ prajāyate || 9-166 || tasmādbhuktvā ca pītvā ca pūjayet parameśvarīm | vinā pītvā surāṃ bhuktvā māṃsaṃ gatvā rajasvalām || 9-167 || yo japeddakṣiṇāṃ kālīṃ tasya duḥkhaṃ pade pade | kalāvāsavayogena tarpayet kālikāṃ priye || 9-168 || ityādi -(niruttaratantra-)vacanānāmapi vīraparatvamavagantavyam | vīrasyāpi brāhmaṇasya maireyādyupādānaniṣedhādbrāhmaṇetaravīraparatvamuktavacanānāmiti bahavaḥ | vastuto brāhmaṇasya vīrādibhāva eva niṣiddhaḥ | paśubhāvo hi viprāṇām - ityuktatvāt | nanu | madyaṃ matsyaṃ tathā māṃsaṃ mudrāṃ ca maithunaṃ tataḥ | brāhmaṇo vīrabhāvena kālikāyai nivedayet ||168 || brāhmaṇaḥ kṣatriyo vaiśyaḥ śūdraśca kulayogataḥ | pañcamaiḥ pūjayet kālīṃ mokṣārthī yaḥ kalau bhavet ||169 || p. 743) ityādi (niruttaratantra-)vacanādbrāhmaṇasya vīrabhāve kathaṃ nādhikāra iti cenmaivam | brāhmaṃ vīryaṃ tathā kṣetraṃ saṃskārā brahmasaṃbhavāḥ | brahmaṇācaraṇādbrahmavidyābhirbrāhmaṇo bhavet ||170 || iti (merutantro)-kteṣu pañcasulakṣaṇeṣu nirdeśakramaprātilomyena lakṣaṇacatuṣṭayahīnasya śūdratulyasyaiva brāhmaṇasya vāmācārādhikāritayā sarvācāraparibhraṣṭasya tādṛśasyaiva brāhmaṇasya kulācārādhikāritayā ca taditarasya viprasya tadubhayānadhikāritvena vīrabhāvaniṣedhāt | taduktaṃ (merutantre) ukteṣu lakṣaṇeṣvekaṃ yasmin vipre pradṛśyate | tasyaiva brāhmaṇasyātra vāme syādadhikāritā ||171 || tathā | caturlakṣaṇahīnānāṃ mārgāḥ syu kaulikādayaḥ | tathā | sarvācāraparibhraṣṭaḥ kulācāraṃ samāśrayet || 9-172 || kulācāraparibhraṣṭo rauravaṃ narakaṃ vrajet - iti | ata evoktaṃ (bhāvanirṇaye) vṛṣalaḥ paśubhāvaṃ tu na kadā'pi samāśrayet || 9-173 || brāhmaṇo vīrabhāvaṃ ca manasā'pi na bhāvayet | iti ca śabdāddivyabhāvamapi | evaṃ ca brāhmaṇakartṛkamadirādyupādānavidhyāyakaṃ vākyaṃ yatra yatropalabhyate tatra tatra brāhmaṇapadasya pūrvoktalakṣaṇacatuṣṭayahīnavīrabrāhmaṇaparatvamavadheyam | tāntrikamate tādṛśo'pi brāhmaṇapadaprayogāt | ata eva tasyaiva brāhmaṇasyetyuktaṃ (merutantre) brāhmaṇaistu sadā peyaṃ kṣatriyaistu raṇāgame || 9-174 || vaiśyairdhanaprayoge ca śūdrernaiva kadācana | iti -(kulārṇava-)vacanaṃ tu sadā peyamityatra sadā apeyamityakārapraleṣādapi saṅgacchate | evaṃ ca kalidharmaprakaraṇe gṛhyapariśiṣṭe harināthopādhyāyaiḥ sautrāmaṇyāṃ surāgrahaṇaniṣedhasyoktatvāt | kulācārādhikāribrāhmaṇasyāsmābhirupadarśitatvācca | sautrāmaṇyāṃ kulācāre brāhmaṇaḥ prapivet surām || 9-175 || p. 744) iti (samayācāra-)vacanaṃ saṅgacchata eva | yat tu | tretāyāṃ pūjitā devī ghṛtena sarvajātibhiḥ | madhubhiḥ sarvavarṇaistu pūjitā dvāpare yuge ||176 || pūjanīyā kalau devī kevalairāsavaiḥ - (yāmala-)vacanam | tatra sarvavarṇaśabdo brāhmaṇetaraparaḥ | trayyadhvaroṇo bhūdevastripadāyajñasūtradhṛk | na kadā'pi spṛśedbālāṃ na ca devyai nivedayet ||177 || iti (mahākālasaṃhitā-)vacanena brāhmaṇasya sarvadā maireyadānaniṣedhāt | itthaṃ ca | yatrāvaśyaṃ vinirdiṣṭaṃ madirādānamumuttamam | brāhmaṇastāmrapātre tu gavyaṃ madyaṃ pralpayet ||178 || iti (bhairavatantro-)kto'nukalpavidhirapi pūrvoktavīrabrāhmaṇapara eva | taditarasya tatrāpi nādhikāraḥ | brāhmaṇastvanukalpaṃ na kṛtvā cāṇḍālatāmiyāt | iti tantrāntaravacanāt | (mahākālasaṃhitāyām) kadā cidanukalpoktāṃ dadyāddevyai dvijaḥ surām || 9-179 || upamadyāni te vacmi tāni devyavadhāraya | ārdrakasya guḍasyāpi samabhāge bhavet surā || 9-180 || tāmrapātre tathā kṣaudraṃ payo gavyaṃ tathā'tra ca | nārikelodakaṃ kāṃsye rītau tālaraso'pi ca || 9-181 || rasālaśca raso raṅge vā pānaso dravaḥ | madhūkapuṭake drākṣā tatpuṣpaṃ taddale'pi ca || 9-182 || ciñcārasaṃ padmapatre'śvatthe kārakapānakam | upamadyāni caitāni dvādaśa syurvarānane || 9-183 || p. 745) dvijo ditsati cenmadyaṃ dadyādetāni no surām | etānyapi na deyāni sāttvikairdharmabhīrubhiḥ || 9-184 || madyaṃ vā'pyupamadyaṃ vā madyanāma na gacchati | pātityaṃ kintu nāmībhistathaiva patito bhavet || 9-185 || atra dvijapadaṃ brāhmaṇetaradvijaparaṃ na tu brāhmaṇaparam | ata evoktaṃ tatraiva | nārikelodakaṃ kāṃsye tāmre gavyaṃ tathā madhu | rājanyavaiśyayordānaṃ na viprasya kadācana || 9-186 || evaṃ pradānamātreṇa hīnāyurbrāhmaṇo bhavet - iti | evaṃ ca | nānopacārasambhārairbhaktitaḥ pūjitā'pi ca || 9-187 || vinā makārayogena naiva tuṣyati kālikā | ityādi (kularatnāvalī-) vacanamapi śūdrādikartṛkārādhanaparaṃ boddhavyaṃ | viprādikartṛkopāsanāyāṃ na sāttvikairevocāraistasyāstuṣṭiśravaṇāt | etat sarvaṃ (mahākālasaṃhitāyāṃ) spaṣṭam | tathā hi | vastuṣvanyeṣu tiṣṭatsu devīprītikareṣu ca || 9-188 || kimetayā vai surayā kadannamalarūpayā | bhūtapretapiśācārthaṃ pūyamiśraṃ * surāmiṣam || 9-189 || tadbrāhmaṇena no deyaṃ devyai nāttavyameva ca | na caitayā tuṣyati sā bahu vā'pi ghṛṇāyate || 9-190 || udvignā ca bhavet tasmāddadyānnaiva dvijaḥ surām | hato vedo hato dharmaḥ paraloko hataḥ svakaḥ ||191 || kulaṃ hataṃ hatā jātirhataṃ brāhmaṇyameva ca | prājñaṃmanyena mūrkheṇa pivatā'jñānataḥ surām ||192 || p.746) kiṃ kṛtaṃ sādhitaṃ kiṃ vā kiṃ ca vā samupārjitam | yadayaṃ hṛtavān svasya sarvaṃ madyopasevanāt || 9-193 || evamevājñānamagno māmapyāśu haniṣyati | udvignaiva mahāmāyā bhavet tadavalokanāt || 9-194|| kaivarttapukkaśamleccharajakāntyāvasāyinām | carmakāranaṭaprothamedoveṇūpajīvinām || 9-195|| siddhadurgandhiśuṣkānnaṃ dravyaṃ mahyaṃ nivedya hi | sudhāvat pivatāṃ pusāṃ kathaṃ vidasu na hi spṛhā || 9-196 || anye na santi vastvādyā naivedyakaraṇāya kim | aspṛśyaṃ yat tadānīya mahyaṃ dadati kualikāḥ || 9-197 || ṛco yajūṃṣi sāmāni hyatharvāṅgirasastathā | vedebhyaḥ koṭiguṇitā mahāmantrāstathaiva ca || 9-198 || ye pāvayanti dehasthān madyairākaṇṭhapūritaiḥ | māmapi plāvayiṣyanti kimāścaryaṃ hi te janāḥ || 9-199 || sāttvikaireva niavedyaiḥ kandaiḥ puṣpaiḥ palairdalaiḥ | abhāve bhāvabhaktibhyāṃ satyaṃ tuṣṭā bhavāmyaham || 9-200 || na madyamāṃsavistāraiḥ pretarākṣasabhojanaiḥ | brāhmaṇo mānasāḥ putrā marīcyatryaṅgiromukhāḥ || 9-201 || eteṣāmanvayodbūtāḥ punaranye sahasraśaḥ | kaśyapaścaiva durvāsā dattātreyaśca candramāḥ || 9-202 || bṛhaspatirviśravāśca śaktirdakṣo mṛkaṇḍujaḥ | nāradaḥ kapilo vyāsaḥ kālāgnirjamadagnijaḥ || 9-203 || dākṣaḥ kaviratharvā ca śāṇdilyo gautamo manuḥ | nāciketā bharadvājaḥ śvetāśvatara eva ca || 9-204 || p. 747) aurvo dadhīciścyavana ṛcīkaśca parāśaraḥ | śātātapo lomaśaśca jaigīṣavyaśca devalaḥ || 9-205 || paiṭhīnasirvītihavyaḥ saṃvarto'gastirāsuriḥ | upamanyurmataṅgaśca tathā vājasravāḥ kaṭhaḥ || 9-206 || uddālakaścāruṇeya āśvalāyana eva ca | uttaṅkaśca yavakrītaḥ kātyāyana ṛtaśravāḥ || 9-207 || ete cānye ca munayo vedavedāṅgapāragāḥ | ījānāḥ ṛtubhiḥ sarvaiḥ samāptavadakṣiṇaiḥ || 9-208 || gṛṇantī nigamaṃ sarvaṃ kurvanto duścaraṃ tapaḥ | dhyāyanto niṣkalaṃ brahma japanto māmakaṃ manum || 9-209 || sarvadā sāttvikairevīpacāraiḥ pūjayanti mām | sadā mayyarpitahṛdaḥ sadā sadbhāvabhāvitāḥ || 9-210 || sadā maccharaṇaṃ prāptāḥ śāntāḥ dāntā jitendriyāḥ | vāyvāhārā nirāhārā ūrdhvaretasa eva ca || 9-211 || tapobalādbhraṃsayituṃ śakramapyalamīdṛśāḥ | na niveditavantaste kimarthaṃ madirāṃ mayi || 9-212 || vijñāyāsyāṃ mahādoṣaṃ nindyatāṃ pāpahetutām | garhākaratvaṃ pātityakāritvaṃ pūtitāmapi || 9-213 || paralokavināśitvaṃ tathā narakahetutām | vipratvajātihantṛtvaṃ mlecchatulyatvakāritām || 9-214 || atastatyajurevaināṃ saṃgṛhya śrutipaddhatim | yadyasyāṃ doṣarāhityaṃ puṇyakāritvameva ca || 9-215 || syāt tadā te kathaṃ mahyaṃ dadurnaiva surāṃ dvijāḥ | dharmavyavasthāṃ jñātvetthamanye'pi dvijajātayaḥ || 9-216 || p. 748) nivedayiṣyanti naiva mahyaṃ madyaṃ kathaṃ cana | bodhitā api śāstrārthairanādṛtya vaco mama || 9-217 || mohādvyavahariṣyanti lobhopahatacetasaḥ | ye ke cit tāṃ dharmarājaḥ śāsiṣyati na saṃśayaḥ || 9-218 || tīvrairdaṇḍairmahāghoranarakādinipatanaiḥ | iti satyaṃ purā mahyaṃ provāca jagadambikā || 9-219 || tatrāhamavadaṃ devi devīvakkrotthitākṣaraiḥ | ata paraṃ śrutyaditaṃ dharmamadvākyameva ca || 9-220 || devyājñāṃ ca samullāṅghya ye dāsyanti surāṃ dvijāḥ | teṣāṃ śāstrī mahāmāyā śrotavyaṃ śṛṇvataḥ param || 9-221 || dvijetaraḥ saṃpradadyāddevyai madyaṃ sadā rahaḥ | svayaṃ mahāprasādaṃ ca yuñjīta pratyahaṃ priye || 9-222 || māṃsāni dagdhamīnā/ścasarvadaiva nivedayet | śudrādīnāmathaiteṣāṃ sadyastuṣyati kālikā || 9-223 || dvijānāṃ yāvatī nindā kathitā madyadānataḥ | śūdrāṇāṃ tāvatī jñeyā praśastirvaravarṇini || 9-224 || ataḥ śūdraḥ prayatnena devyai madyaṃ nivedayet | dīrghāyuṣṭvamarogitvaṃ vāgmitvaṃ rājamānyatām || 9-225 || putrakṣetrakalatrārthaparipūrṇatvameva ca | ante svargādigamanaṃ śūdraḥ prāpnoti madyataḥ || 9-226 || śrūyate yat phalādhikyaṃ tantrādau madyadānataḥ | taddhi śūdraparaṃ jñeyaṃ naiva dvijaparaṃ priye || 9-227 || svayaṃ yadanno bhavati tadannā tasya devatā | pitaraśca tadannāḥ syurityevaṃ vaidikī sthitiḥ || 9-228 || p. 749) prāṇijātiṣu sarvāsu mānuṣyamatidurlabham | mānuṣyeṣvapi deheṣu śūdraḥ śreṣṭho'ntyajātitaḥ || 9-229 || śūdrācchataguṇo vaiśyo veśyāt sāhasriko nṛpaḥ | nṛpāt koṭiguṇo vipro jñeyaḥ svādhyāyatatparaḥ || 9-230 || ata eva hi sargādau jagat sṛṣṭvā carācaram | yadyat sārataraṃ vastu tadbrahmā'dāddvijātaye || 9-231 || vedāḥ ṣaḍaṅgaśāstrāṇi kṣamā satyaṃ tapo dhṛtiḥ | śaucaṃ dāntaṃ dayā dharmo vivekaḥ kalabhāṣitā || 9-232 || tyāgaḥ śāntiśca maryādā svādhyāyo'dhyātmacintanam | yajñāḥ sarvahavirgavyaṃ payo medhyānnameva ca || 9-233 || eteṣāṃ viparītāni dadau śūdrebhya eva ca | trayāṇāmapi varṇānāṃ dāsabhāvamadāt tataḥ || 9-234 || sarvaśilpopajīvitvaṃ mantrarāhityameva ca | anāśīstvamaśaucatvamapāṅkteyatvameva ca || 9-235 || aspṛśyatvamapāṭhitvamasamhāṣyatvameva ca | madyamāṃsopayogitvaṃ tadvikretṛtvameva ca || 9-236 || devebhyastatpradātṛtvaṃ tadutpāditvameva ca | mlecchādideśagamanaṃ tatsaṃparkitvameva ca || 9-237 || mahāsāhasakāritvaṃ vedāśrotṛtvameva ca | etasmāt kāraṇāddevi vedamaryādayā'nayā || 9-238 || bravīmi madirādāneṣveṣāmevādhikāritā | doṣo'ṇurapi naiteṣāṃ devebhyo madyadānataḥ || 9-239 || phalātirekatā vā'pi śrūyate nigamādiṣu | ataḥ prayatnataḥ śūdro dadyāddevyai pariśrutam || 9-240 || p. 750) tāmeva varjayedvipraḥ sadā prāṇātyaye'pi hi | niśamyāpīdṛśān doṣānatha ceddātumicchati || 9-241 || sa ca sā ca vijānāti dharmaṃ vā pāpameva vā | (agastyasaṃhitāyāmapi) āvāṃ tu piśitai raktaiḥ surayā'pi sureśvari || 9-242 || varṇāśramocitaṃ dharmamavicārya yajanti ye | bhūtaprepiśācāste bhavanti brahmarākṣasāḥ || 9-243 || (merutantre) amṛtena sahotpannaṃ sthāne madyaṃ sudhāyate | viṣeṇāpi sahotpannaṃ tena madyaṃ viṣāyate || 9-244 || tathā | gauḍī paiṣṭhī ca mādhvī ca surā ityabhidhīyate | sā kṣatravaiśyorneṣṭā brāhmaṇasya tu kā kathā - iti || 9-245 || atha vidyābhedaḥ (kālītantre) | kalīhṛdayāvidyā ca siddhividyā mahodayā | purā yena yathā japtvā siddhimāyurdivaukasaḥ || 9-246 || kāmākṣaraṃ vahnisaṃsthāmindirānādavindubhiḥ | mantrarājamidaṃ khyātaṃ durlabhaṃ pāpacetasām || 9-247 || triguṇā tu viśeṣeṇa sarvaśāstraprabodhikā | anayā sadṛśī vidyā na hi sārasvatapradā || 9-248 || ākarṣaṇavaśīkāramāraṇoccāṭanaṃ tathā | śāntipuṣṭyādikarmāṇi sādhayedanayā'cirāt - ityādi || 9-249 || tathā | dhyānapūjādikaṃ sarvaṃ sādhanaṃ ca puraskriyā | aniruddhasarasvatyāḥ samānaṃ sarvamīritam || 9-250 || p. 751) (merau) japapūjādikaṃ prāgvaddiśeṣādbhogamokṣadam | (śrutisiddhānte) svabījaṃ pūrvamuddhṛtya kālike vahnigohinī || 9-251 || eṣā ṣaḍakṣarī vidyā bhuktimuktiphalapradā | (merutantre) nyāsapūjādikaṃ prāgvadviśeṣādbhogado mataḥ || 9-252 || tatraiva | krī/ hū/ hrī/ tryakṣarātmā'yaṃ mantraḥ kālyāḥ prakīrtitaḥ | prāgvajjapādikaṃ cāsya viśeṣāt santatipradaḥ || 9-253 || kālībījaṃ ca hū/ māyāṃ hu/ phaṭ pañcakṣaro manuḥ | nyāsadhyānādikaṃ prāgvadviśeṣādbhūtanāśanam || 9-254 || krī/ hū/ hrī/ hu/ phaḍatyuktvā svāhāntaḥ saptavarṇakaḥ | māyādvandvaṃ kūrcayugmamaindrāntaṃ madanatrayam || 9-255 || māyāvindviśvarayutaṃ dakṣiṇe kālike padam | saṃhārakramayogena bījasaptakamuddharet || 9-256 || ekaviṃśatyakṣarātmā tārādyaḥ kālikāmanuḥ | (merutantre'pi) athānyaṃ saṃpravakṣyāmi ekaviṃśativarṇakam || 9-257 || oṃ hrī/ hrī/ hū/ śaktiyugmamasya nyāsādi pūrvavat | vilvamūle śavārūḍho vaṭamūle tathaiva ca || 9-258 || lakṣaṃ manumimaṃ japtvā sarvasiddhīśvaro bhavet | pañcamaṃ pratinidhyāyaṃ dakṣiṇāmnāyasiddhidam || 9-259 || tathā | dakṣiṇe kālike svāhā manuraṣṭākṣaraḥ paraḥ | p. 752) nyāsaḥ prāgvaddhyānamantraśavarūpaśivasthitām || 9-260 || mahākālaratāsaktāṃ śivābhirdikṣu veṣṭitām | tathā | athātaḥ saṃpravakṣyāmi śakravarṇamanūttamam || 9-261 || krī/ hū/ hrī/ dakṣiṇe kālike krī/ hu/ hrī/ dahanapriyā | yajanaṃ pūrvavat proktaṃ nyāsadhyānajapādikam || 9-262 || viśeṣānnṛsurādīnāmayamākarṣaṇakṣamaḥ | hū/ hū/ triḥ krī/ dviśca lajjāṃ svāhetyākṛtivarṇavān || 9-263 || nyāsapūjādikaṃ prāgvadviśeṣeṇa vaśīkṛtiḥ | japādetasya bhavati sarvamanyat tu pūrvat || 9-264 || krī/ krī/ krī/ hū/ samuccārya hū/ lajjādvayamuccaret | dakṣiṇe kālike svāhā tithivarṇaḥ prakīrtitaḥ || 9-265 || mantrarājo'yamākhyātaḥ pūrvavat syādupāsanā | viśeṣādgatarājyānāmayaṃ rājyaprado bhavet || 9-266 || athaitadgātryāḥ puraścaraṇamuktaṃ (siddhāntasaṃgrahe) evaṃ dhyātvā mahākalīṃ japellakṣacatuṣṭayam | raktāktairvilvapatraiśca taddaśāṃśena homayet - iti || 9-267 || atha mahākālamantraḥ (śaktisaṅgame ) śrīśiva uvāca | mahākālaṃ samārabhya nityānāṃ nirṇayaṃ śṛṇu | mahākālī mahābhīmaḥ pralayānalasannibhaḥ || 9-268 || kālīmāyāsamudbhūtaḥ kālīmānasikaḥ śivaḥ | mahākālaḥ paraḥ śambhuḥ parātītaguṇākaraḥ || 9-269 || tasya mantraṃ pravakṣyāmi yena rakṣejjagattrayam | kūrcayugamaṃ mahākāla prasīdeti padadvayam || 9-270 || lajjāyugmaṃ vahnijāyāsaṃyuktaṃ ṣoḍaśārṇakaḥ | ṣoḍaśārṇā yathā mukhyāḥ sarvaśīcakramaṇḍale || 9-271 || tathā'yaṃ sarvakālīṣu mahākālaḥ prakīrtitaḥ | kālikā'sya ṛṣiḥ prikto virāṭ chandaḥ prakīrtitam || 9-272 || devatā tu mahākālaḥ sarvarūpī nirañjanaḥ | kūrcabījaṃ tathā māyā śaktirasya prakīrtitā || 9-273 || svāhākīlakamuddiṣṭaṃ kālyarthe viniyogatā | māyayā tu ṣaḍaṅgāni dhyānaṃ śṛṇu varānane || 9-274 || atha dhyānam | koṭikālānalābhāsaṃ caturbāhuṃ trilocanam | śmaśānāṣṭakamadhyasthaṃ muṇḍāṣṭakavibhūṣitam || 9-275 || pañcapretasthitaṃ devaṃ triśūlaṃ ḍamarūṃ tathā | khaḍgaṃ ca kharparaṃ caiva vāmadakṣiṇayogataḥ || 9-276 || vibhrataṃ sundaraṃ dehaṃ śmaśānaṃbhasmabhūṣitam | nānāśavaiḥ krīḍamānaṃ kālikāṃ hṛdayasthitām || 9-277 || lālayantaṃ ratāsaktaṃ ghoracumbanatatparam | gṛdhragomāyusaṃyuktaṃ pheravīgaṇasaṃyutam || 9-278 || jaṭāpaṭalaśobhāḍhyaṃ sarvaśūnyālaye sthitam | sarvaśūnya muṇḍabhūṣaṃ prasannavadanaṃ śivam || 9-279 || bhāvayediti śeṣaḥ | atha puraścaraṇam | evaṃ pūjā vidhāyātha lakṣasaṅkhya japecchive | p. 754) taddaśāṃśena havanaṃ karavīraprasūnakaiḥ || 9-280 || svayambhūvā'ktairbījāktaiḥ kāraṇāktaiśca vā hunet | nityaṃ naimittikaṃ kāmyaṃ kālīvat sarvamācaret || 9-281 || atha mahākālīmantro (merutatre) athātaḥ saṃpravakṣyāmi mahākālīmahāmanum | oṃ kṣa/ kṣre/ kṣre/ kre/ tataḥ kre/ ca paśuṃ gṛhāṇa coccaret || 9-282 || hu/ phaṭ svāhā śakravarṇaḥ siddhamantra udāhṛtaḥ | nāsya munyādikaṃ nyāsaḥ siddhamantrasya vidyate || 9-283 || kṛṣṇatoyena saṃpūrṇe ghaṭe cāhūya kālikām | brāhmyādibhiśca dūtībhiryuktāṃ saṃpūjya bhaktaḥ || 9-284 || aṣṭamīṃ caṇḍikāṃ tvatra devīṃ dhyāyedgṛhe punaḥ | dhyāna yathā | pañcavakkrāṃ mahāraudrīṃ prativakraṃ trilocanām || 9-285 || śaktiśūladhanurbāṇakheṭakhaḍgavarābhayān | dakṣādakṣabhujairdevīṃ bibhrāṇāṃ bhogibūṣaṇām || 9-286 || atha puraścaraṇam | varṇalakṣaṃ japenmantraṃ vāmācāreṇa sādhakaḥ | picumardasya samidho ghṛtāktā juhuyāt tataḥ || 9-287 || rajjvā prajvalite vahnau tarpaṇādi tataścaret | evaṃ siddhamanurmantrī mārayedacirādripun || 9-288 || atha bhadrakālīmantrastatraiva | athātaḥ saṃpravakṣyāmi bhadrakālyāḥ paraṃ manum | hau/ kālīti mahākālī dviḥ kiṇiḥ phaḍvasupriyā || 9-289 || caturdaśākṣarī mantro bhadrakālyā udāhṛtaḥ | padaiḥ ṣadbhiḥ ṣaḍaṅgāni jātiyuktāni kalpayet || 9-290 || p. 755) atha dhyānam | dhyātavyeyaṃ sadā devī bhadrakālī bhayāvahā | kṣutkṣāmā koṭarākṣī ca nāhaṃ tṛpteti vādini || 9-291 || masīmukhī muktakeśī jagadgrasanalālasā | jambūphalābhadaśanā lolajihvā bhayaṅkarī || 9-292 || śūlaṃ kapālaṃ ca śṛṇiṃ jvalatpāśaṃ ca bibhratī | aśeṣaṃ kālikātantre yat proktaṃ tadihāpi ca || 9-293 || japanyāsaprayogādyaṃ yo viśeṣaḥ sa ucyate | ārādhya prajapenmantraṃ nityamaṣṭottaraṃ śatam || 9-294 || riṣṭamālā vidhātavyā japārthaṃ siddhimicchatā | iyaṃ devī mahādevī śatrunigrahakāriṇī || 9-295 || yatheṣṭaceṣṭayā cintyā dharmakāmārthasiddhidā | atha mantrāntaraṃ vakṣye bhadrakālyāḥ sugopitam || 9-296 || gṛdhrakarṇi virupākṣi lambastani mahodari | utpādayotpārayeti dvidhopari padaṃ bhavet || 9-297 || dvidhā vetti padaṃ hu/ phaṭ svāhā saptagnivarṇakaḥ | pippalādo muniḥ prokto nivṛcchanda udāhṛtam || 9-298 || bhadrakālī devatā syāddvirutpādaya hṛt smṛtam | uparibhyāṃ śiraḥ proktaṃ vettibhyāṃ tu śikhā smṛtā || 9-299 || hu/ phaḍbhyāṃ kavacaṃ svāhayā'stramudīritam | atha dhyānam | atiraudrā mahādaṃṣṭrā bhṛśaṃ dīrghā kṛśodarī || 9-300 || suvṛttanayanā śūrā dīrghaghoṇā madāturā | snigdhagambhīranirghoṣā nīlajīmūtasannibhā || 9-301 || p. 756) bhṛgudyaghaṭasaṃdīptā mahāradanabhīṣaṇā | daṃṣṭroṣṭhakopatāmrākṣī raktadīrghaśiroruhā || 9-302 || triśūlavyagradordaṇḍā narakīṭapalāśinī | atiraktāmbarā devī raktamāṃsāsavapriyā || 9-303 || śiromālā bhūṣitāṅgī pivantī śoṇitāsavam | nṛtyanti ca hasanti ca piśācagaṇasevitā || 9-304 || piśācaskandhamārūhya bhramantī vasudhātalam | śaṅkarasya mukhotpannā yoginī yogavallabhā || 9-305 || itthambhūtā bhadrakālī mātṛbhiḥ parivāritā | atha puraścaraṇam | dhyātvā samyak samārādhya tato mantraṃ japedbudhaḥ || 9-306 || ayutaṃ mantrasiddhyarthaṃ mātṛkānyāsatatparaḥ | ghṛtahomastathā kāryastarpaṇādi samācaret || 9-307 || dhūmāvatyāṃ ca yat proktamanayā'pi tadācaret | atha siddhikālīmantraḥ (kālītantre) atha vakṣye mahādevi siddhavidyāṃ mahodayām || 9-308 || īśvareṇa purā proktā devīṃ hṛdīśasaṃjñitām | praṇavaṃ pūrvasuccārya hṛllekhābījamuddharet || 9-309 || ṭhadvayena samāyuktaṃ vidyā rājñī prakīrtitā | bhairavo'sya ṛṣiḥ prokto virāṭ chanda udāhṛtam || 9-310 || siddhikālī brahmarūpā devatā bhuvaneśvarī | ratībījaṃ bījamasyā hṛllekhā śaktirucyate || 9-311 || hṛllekhayā ṣaḍdīrgheṇa praṇavādyena kalpayet | p. 757) aṅgaṣaṭkaṃ tato nyasya dhyātvā devīṃ śivo bhavet || 9-312 || dhyānaṃ yathā | khaḍgodbhinnenduvimbasravadamṛtarasāplāvitāṅgo trinetrā savye pāṇau kapālādgaladamṛtamayaṃ muktakeśī pivantī | digvastrā baddhakāñcī maṇimayamukuṭādyairyutā dīptajihvā pāyānnīlotpalābhā raviśaśivilasatkuṇḍalālīdhapādā || 9-313 || atha puraścaraṇam | japeddviṃśatisāhasraṃ sahasraireva saṃyutaiḥ | homayet taddaśāṃśena mṛdupuṣpeṇa mantravit || 9-314 || atha śmaśānakālīmantraḥ (svatantratantre) śmaśānakālikāmantraṃ śṛṇuṣvāvahitā śive | vāṇīṃ māyāṃ tao lakṣmīṃ kāmabījaṃ tataḥ param || 9-315 || kālike saṃpuṭatvena catuṣkaṃ bījamālikhet | ekādaśārṇā deveśi caturvargaphalapradā || 9-316 || ṛṣirbhṛgurnivṛcchando devatā kālikā parā | śmaśānādyā ca vāṅmāyā bījaṃ śaktirmaheśvari || 9-317 || kīlakaṃ kāmābījaṃ tam-----------------iti | catuścatustricatustu vidyāmantraiḥ ṣaḍaṅgakam || 9-318 || vinyasya dhyānaṃ kurvīta kālikāyāṃ samāhitaḥ | añjanādrinibhāṃ devīṃ śmaśānālayavāsinīm || 9-319 || trinetrāṃ muktakeśīṃ ca śuṣkamāṃsātibhīṣaṇām | piṅgākṣīṃ vāmahastena madhyapūrṇaṃ kapālakam || 9-320 || sadyaḥ kṛttaśiro dakṣahastena dadhatīṃ śivām | smitavaktrāṃ sadā vāmamāṃsatarpaṇatatparām || 9-321 || nānālaṅkārabhūṣāṅgīṃ nagnāṃ mattāṃ sadā śavaiḥ | 758) evaṃ dhyāyediti śeṣaḥ | atha puraścaraṇam | varṇalakṣaṃ japenmantraṃ taddaśāṃśena - iti ||322 || atha siddhilakṣmīmantraḥ (kālānalatantre) oṃ hrī/ hu/ hā/ phre/ kṣo/ kro/ namaḥ | śrutiścaṭī ca dogdhrī ca śoṣiṇī śirayā saha || 9-323 || dolā tadanu mālūraḥ sāmaraśca niratyayaḥ | śeṣe daṇḍaḥ parijñeya iyamuktā navākṣarī || 9-324 || naitasya sadṛśo mantrastriṣu lokeṣu vidyate | atha mantrāntaraṇ tatraiva | athoddhariṣye deveśīṃ ṣoḍaśārṇāṃ manūttamām || 9-325 || yāmekavāramuccārya mucyate janmasaṃkaṭāt | hrī/ hū/ phre/ chrī/ hsau/ḥ hrī/ kro/ phre/ strī/ śrī/ ho/ jū/ blau/ vrī/ svāhā || 9-326 || caṭī dogdhrī śirosiddhibhūmarddhiḥ prota eva ca | phalī punaḥ śiro retaḥ prātarāntre tataḥ param || 9-327 || puraścaraṇahomāḥ syurmalināhradaparyaṭāḥ | mantrī'yamapi sarveṣāṃ manūnāmuttamaḥ smṛtaḥ || 9-328 || anayor-ṛṣyādinyāsa uktastatraiva | śrīsiddhilakṣmīmantrasya ṛṣīrnārada īritaḥ | gāyatrī chanda ākhyātaṃ siddhilakṣmīśca devatā || 9-329 || caṭībījaṃ tathā'khyātaṃ samīhā śaktiriṣyate | prabandhaḥ kīlakaṃ vidyāt puruṣārthacatuṣṭaye || 9-330 || viniyogo'sya mantrasya kathitastvayi nārada | atha karāṅganyāsau | ṣaḍdīrghabhājā bījena karāṅganyāsamīritam || 9-331 || p. 759) idānīṃ te sugamena kathayāmi dvijarṣabha | śrutipūrvaṃ bījamuktvā aṅguṣṭhābhyāṃ padaṃ tataḥ || 9-332 || śeṣe daṇḍaḥ samākhyātaḥ punarbījadvayaṃ vadet | tarjanībhyāṃ yadā tatra daṇḍa ityabhidhīyate || 9-333 || punarbījadvayaṃ yatra bhyāmantrā madhyamā tataḥ | daṇḍaḥ śeṣe ca vijñeyaḥ punastadbījameva ca || 9-334 || anāmikā bhyāmantā ca tato daṇḍaḥ prakīrtitaḥ | bījadvayāt kaniṣṭhābhyāṃ padāddaṇḍabījaṃ smṛtam || 9-335 || bījadvayaṃ karatalapṛṣṭhābhyāṃ daṇḍa ityapi | iti karanyāsaṃ kṛtvā aṅganyāsaṃ caret sudhīḥ || 9-336 || krameṇānena vai brahman saṃbhavanyāsamācaret | śruticaṭyau samābhāṣya hṛdayāya padaṃ tataḥ || 9-337 || daṇḍastadanu viprarṣe bījadvayaṃ tathā param | śirase padataścaiva dogdhrībījaṃ smṛtaṃ tadā || 9-338 || tadbījadvayamuccārya śikhāyai padameva ca | indrabījaṃ samākhyātaṃ punarbījadvayaṃ vadet || 9-339 || kavacāya padāccaiva dogdhrībījaṃ hi nārada | bīje tathā samuccārya netratrayāya vauṣaḍiti || 9-340 || ṣaḍaṅganyāsamityuktamarcayāṃ kāyaśodhanam | atha dhyānam | dhyānamasyāḥ pravakṣyāmi tannibodha ajātmaja || 9-341 || śvetāṃ śvataśavārūḍhāṃ nṛmuṇḍakṛtakuṇḍalām | pañcavaktrāṃ mahāraudrīṃ prativaktraṃ trilocanām || 9-342 || vyāghracarmāvṛtakaṭīṃ śuṣkāvayabhūṣitām | p. 760) ābaddhayogapaṭṭāṃ ca narāsthikṛtabhūṣaṇām || 9-343 || hastaiḥ ṣoḍaśabhirdīptāṃ visrastaghanakuntalām | khaḍgaṃ bāṇaṃ tathā śūlaṃ cakraṃ śaktiṃ gadāmapi || 9-343 || japamālāṃ kartṛkāṃ ca bibhratīṃ dakṣiṇairbhujaiḥ | phalakaṃ kārmukaṃ nāgapāśaṃ paraśumeva ca || 9-344 || ḍamaruṃ pherupotaṃ ca naramuṇḍakapālakam | udvahantīṃ karairvāmairdīghasarvāṅgabhūṣaṇām || 9-345 || eta dhyānaṃ navākṣaryāḥ | ṣoḍasārṇavidyāyāstu dhyānāntaramuktaṃ tatraiva | mahātejomayī lakṣmi raśmikoṭyuyutaprabhā | pañcavaktrā daśabhujā tripañcanayanairyutā ||| 9-346 || śvetavarṇanibhā devī mahāpretoparisthitā | mātṛkāṣṭakamadhyasthā siddhiyoganiṣevitā || 9-347 || dāritāsyā lelihānā jvālāluptajagattrayī | ucchrāsocchvāsavegena cālayan kulaparvatān || 9-348 || kva ciddeśe kvacit kūṭe kvacit saṃharate kṣaṇāt | kvacit sṛjet pālayacca svatantrādvā pravartate || 9-349 || gonāsābharaṇairyuktā uragendravibhūṣitā | pāśāṅkuśadharā devī varābhayakarāmbujā ||350 || savyahaste dhṛtaṃ khaḍgaṃ trailokyakṣobhakārakam | vāme khaṭvāṅgamatyugra dakṣiṇe śūlamuttamam ||351 || vāme tu kalaśaṃ divyaṃ mahāratnaprapūritam | eṣā pratyaṅgirā devī unmattā vyomadehajā ||352 || ekātmā naikabhedena viśvaṃ vyāpya vyavasthitā | pratyaṅgirā mahādevī siddhilakṣmīrjayapradā ||353 || p. 761) (paddhatau) khaṭvāṅgāṅkuśapāśaśūlavarakṛdbhītrāṇapātra śiraḥ kumbhāsijvalitodbhaṭairbhujavarairābhāsamānāṃ śivām | rudraskandhagatāṃ śaracchaśinibhāṃ pañcānanāṃ sundarīṃ pañcatryakṣavirājitāṃ bhagavatīṃ śrīsiddhilakṣmīṃ bhaje ||354 || uktayoḥ śrīsiddhilakṣmīmantrayoḥ puraścaraṇaṃ tu vakṣyamāṇa-(mahākālasaṃhito-)ktaguhyāpuraścaraṇavajjñeyam | taduktaṃ (kālānalatantre) yathā kāmakalā kālī guhyakālī yathā dvija | yathā chinnā yathā tārā vajrakāpalinī yathā || 9-355 || siddhilakṣmīstathā devī viśeṣo nāsti kaścana | ekaiva pūjā vijñeyā prayogāśca tathā dvija || 9-356 || atrānuktaṃ hi yat kiñcit saṃhitāyāṃ ca tadbiduḥ | granthagauravabhītyā ca noktamanyat tvayi dvija || 9-357 || saṃkṣepeṇa siddhilakṣmyāstvayi sarvaṃ prakīrtitam | vistṛtaṃ ca mahākālasaṃhitāyāṃ dino?ttama || 9-358 || japaḥ puraścaraṇaṃ ca ācāraśca * pa nārada | mahākālasaṃhitāyāṃ kāmakalābhyāse prakīrtitaḥ || 9-359 || tenaiva vartmanā vipra siddhilakṣmyā'khilaṃ * viduḥ | paunaruktyabhayenātra nigadāmi na nārada || 9-360 || atha guhyakālīmantraḥ (mahākālasaṃhitāyām) guhyakālyāstu mantrāṇāmaṣṭādaśa bhidāḥ priye | sarvāgameṣu gopyāste na prakāśyāḥ kadā cana || 9-361 || mantrāṇāṃ bhedato dhyānabhedāḥ syurvividhāstathā | p. 762) yantrabhedā api tathā vāhanānāṃ bhidāstathā || 9-362 || yo mantro yena cābhyastastatrāmnāyaḥ prakīrtitaḥ | brahmaṇā ca vaśiṣṭhena rāmeṇa ca tathā priye || 9-363 || hiraṇyākṣāujenāpi kuvereṇa yamena ca | bharatena daśāsyena valinā vāsavena ca || 9-364 || viṣṇunā'nyaiśca devaiśca daityendrairvividhairapi | upāsitā siddhihetorlabdhvā siddhiśca bhūyasī || 9-365 || śatavaktrā'śītivaktrā ṣaṣṭivaktrā tathaiva ca | ṣaṭtriṃśadānanā viṃśadānanā parikīrtitā || 9-366 || tathā viṃśativaktrā ca daśavaktrā ca kālikā | pañcavaktrā trivaktrā ca dvivaktrā caikavaktrikā || 9-367 || yā guhyakālī tanmadhye bharatopāsitā priye | daśavaktrā ṣoḍaśārṇā catuṣpañcaśaddoryutā || 9-368 || sarvāsāṃ guhyakālīnāṃ sā vai mukhyatamā smṛtā | tāmevādau vyāharāmi vyāhariṣye tataḥ parāḥ || 9-369 || ṣoḍaśākṣarako ma *? kīlitaścāpyakīlitaḥ | tatrādau kīlitaṃ vacmi tato vakṣyāmyakīlitam || 9-370 || kīlakākīlakadhyānamekameva hi pārvati | mantroddhāramāha | ādau vedādimuddhṛtya tataḥ pasya dvitīyakam || 9-371 || ekārayuktaṃ tadadho rephaṃ vinduṃ ca yojayet | siddhiśabdaṃ tataḥ procya karāliṃ ca vinirdiśet || 9-372 || lajjāṃ krodhamanusmṛtya kaphoṇiṃ vāmamuddharet | vāmadṛgvindvadhovahniyuktaṃ kuryāt tataśca tam || 9-373 || p. 763) vadhūbījaṃ punarmantradvitīyaṃ bījamuddharet | hṛnmantro vahnijāyā ca mantro'yaṃ ṣoḍaśākṣaraḥ || 9- 374 || prakārāntaramāha | atha vā kāminībījāt pūrvaṃ krodhamanusmaret | iyaṃ hi bharatopāsyā kīlitā'pi ca śāpataḥ || 9-375 || bharatopāsitā ṣoḍaśākṣarī dvividhā | tatrādyā kīlitā dvitīyā tvakīlitetyarthaḥ | saptadaśākṣarīmāha | rāmopāsyāmato vakṣye'kṣarasaptadaśānvitām | sā'pi hārītamuninā kīlitā tapaso balāt || 9-376 || ādau tasyaiva mantrasya caturo'rṇān samuddharet | dvitīyabījopari ca hasakhaṃ viniyojayet || 9-377 || evaṃ tu pañcamaṃ bījaṃ ṣaṣṭhaṃ khena ca varjitam | saptāṃ hasahīnaṃ ca karāli tadanantaram || 9-378 || trayodaśaikādaśake sthāne saptamamakṣaram | pañcamaṃ dvādaśasthāne dvitīyaṃ ca caturdaśe || 9-379 || ādyaṃ pañcadaśe kuryādvahnijayā * *? manuḥ | hārītopāsitā hyeṣā cyavanopāsitāṃ śṛṇu || 9-380 || ṣaṣṭhapañcamayorasya vyatyayaḥ samudīritaḥ | etāvataiva bhavati cyāvanī sumahāphalā || 9-381 || atrā rāmopāsitā saptadaśākṣarī dvidhā hārītopāsitā cyavanopāsitā ceti | tayormadhye hārītopāsitaiva kīlitā cyavanopāsitā tu na kīliteti bodhyam | ṛṣyādikamāha | ṣoḍaśākṣarayormantrabhedayoradhunā bruve | ṛṣyādikaṃ tataḥ saptadaśyāśca kathayāmi te || 9-382 || atharvā ṛṣiruddiṣṭo jagatī chanda ucyate | p. 764) devatā guhyakālī ca dvitīyārṇaṃ tu kīlakam || 9-383 || śaktistu daśamaṃ bījaṃ dvitīye navamaṃ bhavet | puruṣārthacatuṣkasya siddhaye kāmanāsthitiḥ || 9-384 || saptadaśyāstu mantrasya parameṣṭhī ṛṣirmataḥ | chandaśca sapratiṣṭhākhyaṃ devatā guhyakālikā || 9-385 || pañcamārṇaṃ kīlakaṃ syāt saptamaṃ śaktirucyate | tadeva viparītaṃ hi cyāvanīsamudīritam || 9-386 || prayogaḥ sarvasiddhyarthaṃ jape proccārito bhavet | anyeṣāṃ mantrabhedānāṃ yaduddhāraṃ vadāmi te || 9-387 || tadā ṛṣyādikaṃ teṣāṃ kathayiṣyāmi pārvati | atha ṣaḍaṅganyāsastatraiva | dve pañca trīṇi ca dvi ca dve punardve punastathā || 9-387 || varṇākṣarāṇāṃ bhāratyāstattatsthāne pravinyaset | tāvanto'rṇāḥ sapraṇavāstatra tatra sthale nyaset || 9-388 || yādṛśī cyāvanī mantravarṇāvalyanutiṣṭhati | tārayormadhyavartīni *?vīvarṇāni tāni hi || 9-389 || nyasyet sthāneṣu teṣveva hārītopasite manau | dhyānamāha | bharatopāsitā yā ca rāmopāsyā ca yā smṛtā || 9-390 || dhyānaṃ tayorekameva kathyamānaṃ mayā śṛṇu | dhyāyeddevīprabhāvotthaprocchaladraktavāridhim || 9-391 || uttuṅgottuṅgakallolaprapūritadigantaram | tatra dvīpaṃ raktamāṃsapūritaṃ raktavālukam || 9-392 || navakoṭikacāmuṇḍākoṭibhairavaveṣṭitam | p. 765) tanmadhye maṇḍalaṃ dhyāyedyojanāyutavistṛtam || 9-393 || bhairavīkoṭighaṭitaṃ prākāraṃ tatra cintayet | ekaṃ śmaśānaṃ tanmadhye śatayojanavistṛtam || 9-394 || cintayet procchaladvahnijvālāvyāptarkṣamaṇḍalam | yoginīkoṭivihitakaratālikaceṣṭitam || 9-395 || nārāntranaddhamuṇḍasrakkṛtatoraṇamālikam | tadantaḥsthāpinīṃ kālīṃ dhyāyenniścalamānasaḥ || 9-396 || ratnasiṃhāsanaṃ divyaṃ hīramuktādinirmitam | dhārayantaṃ catuṣkoṇe yugaṃ vedaṃ vicintayet || 9-397 || satyayugaṃ ca ṛgvedaṃ śuklavarṇaṃ ca pūrvagam | tretāyugaṃ yajurvedaṃ pītavarṇaṃ ca dakṣagam || 9-398 || dvāparaṃ sāmavedaṃ ca raktaṃ paścimadiggatam | atharvavedaṃ ca kaliṃ śyāmamuttaradiggatam || 9-399 || upavedasya śubhrasya mūrdhni siṃhāsanaṃ sthitam | tasya siṃhāsanasyordhvamanyat siṃhāsanaṃ mahat || 9-400 || svasvāstravāhanayutairdigaṣṭapari * *?bharvṛtam | devyāḥ siṃhāsanadharā/stā/śca dhyāyedatandritaḥ || 9-401 || svā svāṃ diśamavaṣṭabhya sthitān paramaśobhitān | indraṃ pītaṃ savajraṃ ca sthitamairāvatopari || 9-402 || pāvakaṃ raktavarṇaṃ ca chāgasthaṃ śaktipāṇikam | yamaṃ kṛṣṇaṃ kāsarasthaṃ daṇḍahastaṃ turaṅgam || 9-403 || varuṇaṃ pāśahastaṃ ca śubhraṃ makaravāhanam | śyāmaṃ vāyuṃ dhvajadharaṃ hariṇopari saṃsthitam || 9-404 || p. 766) gadādharaṃ kuveraṃ ca kuṅkumābhaṃ nare sthitam | īśānaṃ śubhravarṇaṃ ca śūlahastaṃ vṛṣe sthitam || 9-405 || siṃhāsanaṃ tṛtīyaṃ ca pañcapretairghṛtaṃ priye | brahmā viṣṇuśca rudraśca īśvaraśca sadāśivaḥ || 9-406 || ete pañcamahāpretāḥ sthitāḥ siṃhāsanādadhaḥ | pītaḥ śyāmastathā rakto dūmraḥ śvetaḥ kramādime || 9-407 || daṇḍaṃ cakraṃ ca śaktiṃ ca śūlaṃ khaṭvāṅgameva ca | dhārayanto mukhe nyastatarjanīkāstrilocanāḥ || 9-408 || keśaridvipakolāśca phetkāraravabhīṣaṇāḥ | ūrdhvaṃ pīṭhaṃ tato dhyāyedbhairavākhyaṃ bhayānakam || 9-409 || kharvaṃ sthūlataraṃ ghoraṃ kṛṣṇavarṇaṃ caturbhujam | pañcavakkraṃ trinetraṃ ca kīkaśābharaṇānvitam || 9-410 || khaṭvāṅgaṃ kartṛkāṃ dakṣe kapālaṃ ḍamaruṃ tathā | dhārayantaṃ muṇḍamālāyutaṃ daṃṣdrāgrabhīṣaṇam || 9-411 || tadūrdhvaṃ ṣoḍaśadalaṃ padmaṃ yajñopakalpitam | jyotiṣṭomo'gniṣṭā * ? vājapeyaśca ṣoḍaśī || 9-412 || cayanaṃ puṇḍarīkaṃ ca rājasūyo'śvamedhakaḥ | bārhaspatyaṃ viśvajicca gomedho naramedhakaḥ || 9-413 || sautrāmaṇyardhasāvitrī sūryakānto'calambhidaḥ | etādṛśaiḥ ṣoḍaśabhirdalaiḥ padmaṃ prakalpitam || 9-414 || tasyopari tato dhyāyecchivāsanamanuttamam | vindunādayutaṃ nīlaṃ śaśāṅkakṛtalāñchanam || 9-415 || mahārgharatnābharaṇaṃ trinetraṃ bhīmadarśanam | vajradaṃṣṭrānakhasparśaṃ padmapṛṣṭhe śivottamam || 9-416 || p. 767) piṅgograikajaṭābhāraṃ dvibhujaṃ nāgahāriṇam | vasānaṃ carma vaiyāghraṃ śūlakhaṭvāṅgadhāriṇam || 9-417 || aṣṭapatrāmbujaṃ tasyopariṣṭānnavamāsanam | dharmo jñānaṃ ca vairāgyamaiśvaryaṃ ca caturdiśi || 9-418 || yaśo vivekaḥ kāmaśca mokṣaśceti vidigdiśi | evamaṣṭadalāmbhojopaviṣṭāṃ guhyakālikām || 9-419 || dhyāyennīlotpalaśyāmāmindranīlasamadyutim | ghanāghanatanudyotāṃ snigdhadūrvādaladyutim || 9-420 || jñānaraśmicchaṭāṭopajyotirmaṇḍalamadhyagām | daśavaktrāṃ guhyakālīṃ saptaviṃśatilocanām || 9-421 || dvidvinetrayutāṃ vaktre vāmadakṣiṇasaṃmukhe | saptasvanyeṣu vaktreṣu tritrilocanasaṃyutām || 9-422 || ūrdhvavaktraṃ dvipakākhyaṃ caṇḍayogeśvarīti hi | tasyādhaḥ keśarimukhaṃ śvetavarṇaṃ vibhīṣaṇam || 9-423 || tasyādhaḥ pheruvaktraṃ ca kṛṣṇaṃ trailokyaḍāmaram | vānarāsyaṃ tato vāme raktava *?mahojjvalam || 9-424 || narāsyaṃ tadho jñeyaṃ kirmīrābhaṃ mahotkaṭam | ṛkṣavaktraṃ bhaveddakṣe dhūmravarṇaṃ bhayānakam || 9-425 || gāruḍāsyaṃ tato vāme piṅgavarṇaṃ sucañcukam | dakṣiṇe makarāsyaṃ ca haritābhaṃ prakīrtitam || 9-426 || gajāsyaṃ vātaḥ proktaṃ gauravaktraṃ sravanmadam | hayāsyaṃ dakṣiṇe kālyāḥ śyāmavarṇaṃ vicintiyet || 9-427 || mahādaṃṣṭrākarālāni dāruṇasvanavanti ca | aṭṭāṭṭahāsayuktāni sravadraktāni sarvadā || 9-428 || p. 768) lelihānaviniṣkrāntalalajjihvānvitāni ca | aharniśaṃ kampamānānyāsyāni dadhatīṃ śivām || 9-429 || bhīmanirhrādinīṃ bhīmāṃ bhrūṅgaṅgakuṭilānanām | piṅgalordhvajaṭājūṭāṃ candrārdhakṛtaśekharām || 9-430 || nānāratnavinirmāṇasamuṇḍasvarṇabhūṣaṇām | sravadrakranṛmuṇḍāsrakkṛtanakṣatramālikām || 9-431 || ākaṇṭhagulphalambinyā'laṅkṛtāṃ muṇḍamālayā | śvetāsthigulikāhāragraiveyakamahojjavalām || 9-432 || śavadīrghāṅgulīpaṅktimaṇḍitoraḥsthalasthirām | kaṭhorapiṅgalottuṅgavakṣojayugalānvitām || 9-433 || mahāmārakatagrāvavediśroṇipariṣkṛtām | viśālajaghanābhogāmatikṣiṇakaṭisthalām || 9-434 || attranaddhārbhakaśirovalatkiṅkiṇimaṇḍitām | catuṣpañcāśatā doṣṇāṃ bhūṣitāṃ jagadambikām || 9-435 || ratnamālāṃ kapālaṃ ca carma pāśaṃ tathaiva ca | śaktiṃ khaṭvāṅgamuṇḍa ca bhuśuṇḍīṃ dhanureva ca || 9-436 || cakraṃ ghaṇṭāṃ tato bālapretaṃ śailamataḥ param | narakaṃ kālanakulau sarpamunmādavaṃśikām || 9-437 || mudgaraṃ vahnikuṇḍaṃ ca ḍamaruṃ ḍiṇḍimaṃ tathā | bhindipālaṃ ca muśalaṃ pāśaṃ paṭṭiśameva ca || 9-438 || śataghnīṃ ca śivāpotaṃ vāmahasteṣu bibhratīm | atha dakṣabhuje ratnamālāṃ tarttrīmasiṃ tathā || 9-439 || tarjanīmaṅkuśaṃ daṇḍaṃ ratnakumbhaṃ triśūlakam | pañcapāśupatān bāṇān śoṣakonmādamūrchakān || 9-440 || p. 769) saṃhārakān mṛtyukarāneva nāmapradhāriṇaḥ | kuntaṃ ca pārijātaṃ ca churikāṃ tomaraṃ tathā || 9-441 || puṣpamālāṃ ḍiṇḍibhaṃ ca gṛdhraṃ caiva kamaṇḍalum | māṃsakhaṇḍaṃ śruvaṃ bījapūraṃ śrucaṃ tathaiva ca || 9-442 || paraśuṃ ca gadāṃ yaṣṭīṃ muṣṭiṃ kuṇapalālanam | dhārayantīṃ mahāraudhrīṃ jagatsaṃhārakāriṇīm || 9-443 || javāpuṣpābhanāgendrakṛtanūparayugmakām | pāṭaloraganirmāṇalasadaṅgadaśobhitām || 9-444 || dhūsarāhikṛtasphītakaṭisūtrāvalambinīm | supāṇḍurabhujaṅgendrakṛtatāṭaṅkaśobhitām || 9-445 || śvetadarvīkarānaddhajaṭāmukuṭaṅkaśobhitām | vaiyāghracarmavasanāṃ dvīpicarmottarīyakām || 9-446 || kiṅkiṇījālaśobhāḍhyāṃ vīraghaṇṭānivādinīm | nūpurāravalalitāṃ ghargharāśabdabhīṣaṇām || 9-447 || kaṭakāṅgadakeyūranarāsthikṛtaśobhanām | raktapadmamayīṃ mālāṃ pādapadmāvalambinīm || 9-448 || kāñcīkaṭṭārakapreṅkhatakaṭimadhyavirājitām | brahmasūtrojjvalatkaṇṭhayogapaṭṭottarīyakām || 9-449 || saumyograbhūṣaṇairyuktāṃ nāgāṣṭakavirājitām | ratnakuṇḍalakarṇaśrīpañcakālānalasthitām || 9-450 || padmoparisthitāṃ devīṃ nṛtyamānāṃ sadoditām | padmāsanasukhāsīnāṃ sarvadevādhidevatām || 9-451 || muktahu/kārajihvāgraṃ cālayantīṃ vicintayet | trikoṭiśakticāmuṇḍānavakoṭibhiranvitām || 9-452 || 770) mahāyoginīkoṭonāmaṣṭādaśabhirūrjitām | carantīṃ ca hasantīṃ ca ḍākinī ṣaṣṭikoṭibhiḥ || 9-453 || bhairavyaśītikoṭībhiḥ parivāraiśca veṣṭitām | koṭikālānalajvālānyakkārodyatkalevarām || 9-454 || mahāpralayakoṭyarkavidyudarvudasannibhām | durnirīkṣāṃ mahābhīmāṃ sendrairapi surāsuraiḥ || 9-455 || śatrupakṣakṣayakarīṃ detyadānavasūdinīm | nirvikārāṃ nirābhāsāṃ kūṭasthāṃ cidvilāsinīm || 9-456 || advitāṃ paramānandāṃ nityāṃ śuddhāṃ nirañjanām | sṛṣṭiḥ sthitiśca saṃhāro'nākhyā bhāsā padābhidām || 9-457 || vedāntavedyāṃ kaivalyarūpāṃ nirvāṇakāriṇīm | guṇātītāmātmarūpaprabodhātītagocarām || 9-458 || evaṃ dhyeyā mahākālī prodbhinnanavayuvanā | pañcavaktrasya madhyasthāṃ guhyakālī paraśvarī || 9-459 || atha puraścaraṇaṃ tatraiva | parvate vā nadī kū *? śūnyāgāre śivālaye | pīṭhe catuṣpathe kuryāt puraścaraṇamuttamam || 9-460 || niyamāstatra bhūyāṃsaḥ prakartavyāḥ prayatnataḥ | avaidhakaraṇāt siddhihāniḥ syānnātra saṃśayaḥ || 9-461 || trikālamācaret snānaṃ haviṣyaṃ bhakṣayenniśi | svamantraṃ cākṣasūtraṃ ca gurorapi na darśayet || 9-462 || tyajedduṣṭapravādaṃ ca parīvādaṃ ca varjayet | tathā durjanasaṃsargān strīśūdrālāpanaṃ tathā || 9-463 || vastraṃ kuśāśanaṃ vyāghracarma cāpi nṛmuṇḍakam | āsanaṃ ca mahādevi praśastaścottarāmukhaḥ || 9-464 || śuddhasphaṭikarudrākṣanṛmuṇḍāsthivinirmitām | japamālāṃ śubhāṃ viddhi praśastāmuttarottarām || 9-465 || anenoktavidhānena lakṣasaṅkhyaṃ japenmanum | homaṃ daśāṃśataḥ kuryāt tarpaṇ cābhiṣecanam || 9-466 || tataḥ siddhamanurmantrī prayogānācaret priye | (mahātharvaṇasaṃhitāyām) ṣoḍaśārṇāṃ mahāvidyā devānāmapi durlabhā || 9-467 || koṭijanmārjitaiḥ puṇyairmahadbhirbhaktinoditaiḥ | yena labdhā kuleśāni sadgurormukhapaṅkajāt || 9-468 || sa dhanyaḥ sarvalokeṣu pūjyastribhuvanaukasām | nātaḥ paratarā vidyā triṣu lokeṣu vidyate || 9-469 || ataḥ sarvaprayatnena vidyeyaṃ ṣoḍaśākṣarī | japtavyā sādhaśreṣṭhairdhyātavyā guyakālikā || 9-470 || yeneyaṃ sādhitā vidyā sa eva sā *? sadāśivaḥ | (mahākālasaṃhitāyām) daśavaktrā tu yā proktā guhyakālī mayā tava || 9-471 || prakṛtiḥ sa parijñeyā kālīnāṃ jagadambikā | anyā vikṛtayaḥ proktāḥ kāryakāraṇabhedataḥ || 9-472 || tathā | saiva jñeyā varārohe nirguṇabrahmarūpiṇī | jagat sarvaṃ vaśe tasyā vaśyā kasyāpi sā na ca || 9-473 || viśvaṃ sarvaṃ sṛjati sā ko'pi sṛjati tāṃ na hi | sā pālayati saṃsāraṃ tāṃ pālayati ko'pi na || 9-474 || p. 772) tāṃ na saṃharate ko'pi sā sarvaṃ saharatyadaḥ | tadājñayā'nilo vāti sūryastapati tadbhayāt || 9-475 || tadbhītyā'gniḥ pacatyannaṃ mṛtyuścarati tadbhayāt | (mhātharvaṇasaṃhitāyām) śrīdevyuvāca | parāt para pareśāna śaśāṅkakṛtaśekhara || 9-476 || yogādiyogin sarvajña sarvabhūtadayāpara | tvattaḥ śrutā mayā mantrāḥ sarvatantreṣu gopitāḥ || 9-477 || vidhivat pūjanaṃ cāpi nyāsāvaraṇakakramaiḥ | tārā ca cchinnamastā ca tathā tripurasundarī || 9-478 || bālā ca vagalā cāpi tripurā bhairavī tathā | kālī dakṣiṇakālī ca kubjikā vivareśvarī || 9-479 || aghorā rājamāta * *? siddhilakṣmīstvarundhatī | aśvārūḍhā bhogavatī nityaklinā ca kukkuṭī || 9-480 || kaumārī cāpi vārāhī cāmuṇḍā caṇḍikā'pi ca | bhuvaneśī tathocchiṣṭacāṇḍālī caṇḍaghaṇṭikā || 9-481 || kālasaṃkarṣiṇī cāpi guhyakālī tathā'parā | etāścānyāśca vai devyaḥ samantrāḥ kathitāstvayāḥ || 9-482 || kintu kāmakalākālīṃ noktavānasi me prabho | tat kiṃ mayyapi gopyaṃ te prāyaśaḥ parameśvara || 9-483 || na hīdṛśaṃ trilokeṣu tata kiṃ cana vidyate | p. 773) yadakathyaṃ mayi bhavedapi prāṇādhikādhikam || 9-484 || tat kiṃ gopayasi prājña mayīdaṃ daivataṃ mahat | yadyasmi te dayāpātraṃ mānyā'smi snehabhājanam || 9-485 || anugrāhyā'smi kāntā'smi tademāṃ vada sāmpratam | devīṃ kāmakalākālīṃ samantradhyānapūrvikām || 9-486 || śrīmahākāla uvāca | dhanyā'syanugṛhītā'si tayā devyaiva sarvathā | yat te buddhiḥ samutpannā tāṃ devīṃ prati bhāmini || 9-487 || vidhāya śapathaṃ devi kathayāmi tavāgrataḥ | na hīdṛśaṃ bhuktimuktisādhanaṃ bhuvi vidyate || 9-488 || yathārthamāttha devi tvaṃ gopyatvaṃ cāpi sarvathā | kintu bhaktiviśeṣāt te kathayāmi na saṃśayaḥ || 9-489 || rājyaṃ dadyāddhanaṃ dadyāt striyaṃ dadyācchirastathā | na tu kāmakalākālīṃ dadyāt kasyāpi na kvacit || 9-490 || indreṇopāsitā pūrvaṃ devarājyamabhīsitā | varuṇena kuvereṇ brahmaṇā ca * yā? tathā || 9-491 || rāmeṇa rāvaṇenāpi yamenāpi vivasvatā | candreṇa viṣṇunā cāpi tathā'nyaiśca maharṣibhiḥ || 9-492 || sahelaṃ vā salīlaṃ vā yasyāḥ smaraṇamātrataḥ | vidyālakṣmīḥ rājyalakṣmīḥ kīrtilakṣmīrvaśe sthitā || 9-493 || vidyārthī labhate vidyāṃ dhanārthī labhate dhanam | rājyārthi labhate rājyaṃ kāntārthī kāminīṃ śubhām || 9-494 || yaśo'rthī kīrtimāpnoti muktyarthī muktimāpnuyāt | aṇimādyaṣṭasiddhyarthī siddhyaṣṭakamavāpnuyāt || 9-495 || p. 774) tathā | dvisaptatitamaṃ yāvat puruṣāḥ pūrvajāḥ sthitāḥ | teṣāṃ bhāgyodayaiḥ pūrṇairvidyeyaṃ yadi labhyate || 9-496 || tadā sarvasvadānena gṛhṇīyādavicārayan | kṛtakṛtyaṃ manyamāno guroḥ pādāvabhispṛśan || 9-497 || tathā | ekataḥ prāṇadānaṃ syādekataścaitadarpaṇam | tulayā vidhṛtaṃ cet syādetaddānaṃ viśiṣyate || 9-498 || tathā | koṭijanmārjitaiḥ puṇyairlabhyate vā na labhyate | śapathaṃ kuru deveśi prakāśyeyaṃ na kutra cit || 9-499 || satyaṃ satyaṃ trisatyaṃ me tato vakṣyāmi pārvati | no cet te'pi na vakṣyāmi pramāṇaṃ tatra saiva me || 9-500 || devyuvāca | śape tvaccaraṇābjābhyāṃ himādriṃ śirasā śape | śape skandaikada * * *? yadyenāmanyato bruve || 9-501 || śape'tha vā tayā devyā yāṃ me tvaṃ kathayiṣyasi | prakāśayāmi yadyenāṃ saiva me vimukhī bhavet || 9-502 || mahākāla uvāca | sādhu sādhu mahābhāge pratītirme'dhunā tvayi | akārṣīḥ śapathaṃ yasmāt tasmādvakṣyāmyasaṃśayam || 9-503 || samāhitā sāvadhānā bhava devi varānane | vidhehi cittamekāgraṃ baddhvā'ñjalipuṭaṃ priye || 9-504 || kālīṃ kāmakalāpūrvāṃ śṛṇuṣvāvahitā mama | p. 775) tathā | yā guhyakālī saiveyaṃ kālī kāmakalā'bhidhā || 9-505 || mantrabhedāddhyānabhedādbhavet kāmakalātmikā | yathā tribhedā tārā syāt sundarī saptasaptatiḥ || 9-506 || dakṣiṇā pañcabhedā syāt tatheyaṃ guhyakālikā | saptadhā dhyānamantrābhyāṃ jāyate bhinnarūpiṇī || 9-507 || yathā pañcākṣaro mantro devī caikajaṭā smṛtā | dvāviṃsatyakṣaro mantro devī dakṣiṇakālikā || 9-508 || tathā'nyeṣvapi deveṣu mukhyāsu bahuṣu priye | devi kāmakalākālī manuraṣṭādaśākṣaraḥ || 9-509 || ṣoḍaśārṇā yathā mukhyā sarvaśrīcakramadhyagā | tatheyaṃ navakālīṣu sadā mukhyatamā smṛtā || 9-510 || trailokyākarṣaṇo nāma mantro'syāḥ parikīrtitaḥ | tasyoddhāraṃ pravakṣyāmi śṛṇu yatnena pārvati || 9-511 || śrutvā'vadhārayasvemāṃ sarvakalyāṇahetave | mantroddhāramāha | ādyavargādyavarṇo'kṣṇā vāmena pariśīlitaḥ || 9-512 || mūrdhni mūrdhnā yatṛtīyayugadhaḥ parikartitaḥ | vinduvāmākṣisaṃyukto vahniḥ khaparamastakaḥ || 9-513 || vāmaśrutyardhacandreṇa tṛtīyaḥ saparo bhavet | dakṣaskandhordhvadantābhyāṃ cākṣaro vindumastakaḥ || 9-514 || oṣṭhavargadvitīyo hapūrvādharoṣṭhavinduyuk | ṣaḍakṣarāṇi sambodhya yathānāmasthitikramāt || 9-515 || pratilomena coddhṛtya tāni bījāni pañca vai | p. 776) bhūtabījādyamārabhya mārabījāntameva hi || 9-516 || vaiśvānaravadhūyukto mantro hyaṣṭādaśākṣaraḥ | asyāḥ smaraṇamātreṇa yāvantyaḥ santi siddhayaḥ || 9-517 || svayamāyānti purato japādīnāṃ ca kā kathā | sapta kāmakalākālyā manavaḥ santi gopitāḥ ||| 9-518 || teṣu sarveṣu mantreṣu mukhyo'yaṃ parikīrtitaḥ | smaraṇādasya mantrasya mūrcchitāḥ sarvadevatāḥ || 9-519 || stambhitā vepamānāśca uttiṣṭhantyativihvalāḥ | nideśavartino bhūtvā vartante ceṭakā iva || 9-520 || kiṃ bahūktena deveśi satyapūrvaṃ bravīmyaham | sahasravadanenāpi lakṣakoṭyānanena vā || 9-521 || mahimā varṇituṃ śakyo nāsya varṣāyutairmayā | sāmānyato vijānīhi yadyadicchati sādhakaḥ || 9-522 || tat tat karoti sakalaṃ prajāpatirivāparaḥ | trailokyākarṣakā * * nāma? mantraḥ sarvārthasādhakaḥ || 9-523 || ṛṣyādinyāsamāha | ataḥ paraṃ pravakṣyāmi chandaścarṣiṃ ca bījakam | asya kāmakalākālīmantrasyāhamṛṣirmataḥ || 9-524 || chandaśca bṛhatīkhyātaṃ devī ceyaṃ prakīrtitā | ādyabījaṃ tu bījaṃ syāt krodhārṇaṃ śaktireva ca || 9-525 || viniyogo'sya sarvasya sarvadā sarvasiddhaye | ṣaḍaṅgaṃ pañcabījaistairnāmnā'pyekaṃ ca kārayet || 9-526 || nāmākṣarāṇi pratyekaṃ tatra deyāni pārvati | p. 777) atha dhyānam | dhyānamasyāḥ pravakṣyāmi kuru cittaikatānatām || 9-527 || udyaddhanāghanāśliṣyajjapākusumasannibhām | mattakokilanetrābhāṃ pakvajambūphalaprabhām || 9-528 || sudīrghaprabalālambivisrastaghanamūrdhajām | jvaladaṅgāravacchoṇanetratritayabhūṣitām || 9-529 || udyacchāradasaṃpūrṇacandrakokanadānanām | dīrghadaṃṣṭrāyugodañcadvikarālamukhāmbujām || 9-530 || vitastimātraniṣkrāntalalajjihvābhayānakām | vyāttānanatayā dṛśyadvātriṃśaddantamaṇḍalām || 9-531 || nirantaraṃ vepamānottamāṅgāṃ ghorarūpiṇīm | aṃsāsaktanṛmuṇḍāsṛkpivantīṃ vaktrakandarāt || 9-532 || sṛkvadvandvasravadraktasnāpitorojayugmakām | urojāmbhojasaṃsaktasampatadrudhiroccayām || 9-533 || saśvītkṛtiṃ dhayantīṃ tallelihānarasajñayā | lalāṭe ghananārāsṛgvihita * *? citrakām || 9-534 || sadyaśchinnagaladraktanṛmuṇḍakṛtakuṇḍalām | śrutinaddhakacālambivataṃsalasadaṃsakām || 9-535 || sravadasraughayā śaśvanmānavyā muṇḍamālayā | ākaṇṭhagulphalambinyā'laṅkṛtāṃ keśabaddhayā || 9-536 || śvetāsthigulikāhāragraiveyakamahojjvalām | śavadīrghāṅgulipaṅktimaṇḍitoraḥsthalasthirām || 9-537 || kaṭhorapīvarottuṅgavakṣojayugalānvitām | mahāmārakatagrāvavediśroṇipariṣkṛtām || 9-538 || p. 778) viśālajaghanābhogāmatikṣīṇakaṭisthalām | antranaddhārbhakaśirovalatkiṅkiṇīmaṇḍitām || 9-539 || supīnaṣoḍaśabhujāṃ mahāśaṅkhāñcadaṅgadām | śavānāṃ dhamanīpuñjairveṣṭitaiḥ kṛtakaṅkaṇām || 9-540 || grathitaiḥ śavakeśaiḥ sragdāmabhiḥ kaṭisūtriṇīm | śavapotakaraśreṇīgrathanaiḥ kṛtamekhalām || 9-541 || śobhamānāṅgulīmāṃsamedomajjāṅgulīyakaiḥ | asiṃ triśūlaṃ cakraṃ ca śaramaṅkuśameva ca || 9-542 || lalānaṃ ca tathā karttrīmakṣamālāṃ ca dakṣiṇe | pāśaṃ ca paraśuṃ nāgaṃ cāpaṃ mudgarameva ca || 9-543 || śivāpotaṃ kharparaṃ ca vasāsṛṅmedasā'nvitam | lambatkacaṃ nṛmuṇḍaṃ ca dhārayantīṃ svavāmataḥ || 9-544 || vilasannūpurāṃ devīṃ grathitaiḥ śavapañjaraiḥ | śmaśānaprajvaladghoracitāgnijvālamadhyagām || 9-545 || adhomukhamahā?dīrghaprasuptaśavapṛṣṭhagām | vamanmukhānalajvālājālavyāptadigantarām || 9-546 || protthāyaiva hi tiṣṭhantīṃ pratyālīḍhapadakramāt | vāmadakṣiṇasaṃsthābhyāṃ nadantībhyāṃ muhurmuhuḥ || 9-547 || śivābhyāṃ ghorarūpābhyāṃ vamantībhyāṃ mahānalam | vidyudaṅgāravarṇābhyāṃ veṣṭitāṃ parameśvarīm || 9-548 || sarvadaivānulagnābhyāṃ pasyantībhyāṃ mahesvarīm | atīva bhīṣamāṇābhyāṃ śivābhyāṃ śobhitāṃ muhuḥ || 9-549 || kapālasaṃsthaṃ mastiṣkaṃ dadatīṃ ca tayordvayoḥ | digambarāṃ muktakeśīmaṭṭahāsabhayānakām || 9-550 || p. 779) saptadhā baddhanārāntrayogapaṭṭavibhūṣitām | saṃhārabhairaveṇaiva sārdhaṃ saṃbhogamicchatīm || 9-551 || atikāmāturāṃ kālīṃ hasantīṃ kharvavigrahām | koṭikālānalajvālānyakkārodyatkalevarām || 9-552 || mahāpralayakoṭyarkavidyudarvudasannibhām | kalpāntakāriṇīṃ kālīṃ mahābhairavarūpiṇīm || 9-553 || mahābhīmāṃ durnirīkṣāṃ sendrairapi surāsuraiḥ | śatrupakṣakṣayakarīṃ daityadānavasūdanīm || 9-554 || cintayedīdṛśīṃ devīṃ kālīṃ kāmakalābhidhām | atha puraścaraṇaṃ tatraiva | ataḥ paraṃ pravakṣyāmi pauraścaraṇikaṃ vidhim || 9-555 || ekasmin patravihite siddhistātkālikī bhavet | bhūmiśuddhirdravyaśuddhiḥ pūrvaiva kathitā mayā || 9-556 || yamāśca niyamā ye syuḥ puraścaraṇakarmaṇi | sarvāneva prayuñjīta satataṃ bhaktitatparaḥ || 9-557 || kṛtanityakriyaḥ prātaḥ kṛtapūjāvidhiḥ śuciḥ | narāsthi nikhanedbhūmāvastramantramudīrayan || 9-558 || tāraṃ krodho'nu hrī/ pāśasmarabhūtān samuddharet | siddhimuccārya dehīti yugmaṃ vahnyaṅganāṃ vadet || 9-559 || bhūtabījaṃ phromiti | tathā | taduparyeva cāstīrya svāsanaṃ suṣṭhu kalpitam | nṛmuṇḍamagrataḥ kṛtvā narāsthijapamālāyā || 9-560 || lakṣamekaṃ japenmantraṃ haviṣyāśī divā śuciḥ | p. 780) aśuciśca tathā rātrau lakṣamekaṃ tathaiva ca || 9-561 || daśāṃśaṃ homayenmantrī tarpayedabhiṣecayet | home santarpaṇe caiva pūjāvat kathito vidhiḥ || 9-562 || pūjāyāṃ vā prayoge vā home vā tarpaṇe'tha vā | guhyakālīvidhānena sarvaṃ kāryaṃ śucismite || 9-563 || atrānuktaṃ vidhānaṃ yat tatratyaṃ tat prakalpayet | tatrāpyanuktaṃ yat kiñcit tatrokto dakṣiṇāvidhiḥ || 9-564 || iti prathamamahāvidyāprakaraṇam | atha dvitīyavidyāyāḥ (phetkāriṇītantre) kailāśaśikharāsīnaṃ candrakhaṇḍavirājitam | vakṣaḥsthale samāsīnā pṛcchati sma nagātmajā || 9-565 || kathamīśāna sārvajña malabha/ste tapodhanāḥ | kāṃ vidyāṃ prāpya kavayo bhāratādi pracakrire || 9-566 || śrutvā nagātmajāvākyaṃ vihasya parameśvaraḥ | prāha priyāṃ pariṣvajya sādhu sādhviti pūjayan || 9-567 || śṛṇu sādhvi mahāvidyāmajñānendhanadāhinīm | yāmavāpya mahātmāno dharmakāmārthamuktiṣu || 9-568 || nāsādhyaṃ menire kiñcit kavayaḥ śuddhabuddhayaḥ | vāde sadasi yā vācaḥ stambhinī prativādinām || 9-569 || vidyāhānikarī devi viduṣāṃ validānataḥ | hāsyāya yā sadasyānāmaśuddhamapi jalpayet || 9-570 || vādinaṃ cāpi rājānaṃ mantriṇaṃ vaśamānayet | jalpayedvādinamityanvayaḥ | mantrasya jñānamātreṇa japāt sarvajñatāṃ nayet || 9-571 || p. 781) mantroddhāraṇamāha | saparaṃ prathamaṃ datvā caturthasvarabhūṣitam | rephārūḍhaṃ sphuraddīptaminduvindusamanvitam || 9-572 || trakāraṃ ca tato dadyāccaturthenaiva bhūṣitam | dīrghokārasamāyuktaṃ hakāraṃ yojayet tataḥ || 9-573 || phaṭkāraṃ ca tato dadyāt saṃpūrṇaḥ siddhamantrataḥ | * *?rī hakāraḥ | śeṣaṃ spaṣṭam | (matsyasūkte) atha vakṣye mahādevyā mantroddhāramanuttamam || 9-574 || yacca jñātvā naro bhāti vācaspatirivāparaḥ | māyābījaṃ samuddhṛtya tavargaprathamaṃ tathā || 9-575 || rativinduvahniyutaṃ dvitīyaṃ bījamuttamam | kūrcabījaṃ tṛtīyaṃ tu phaṭkārastadanantaram || 9-576 || sampūrṇasiddhamantrastu raśmipañcakasaṃyutaḥ | pañcaraśmiḥ praṇavaḥ | taduktaṃ (tārārṇave) anantaraṃ samuddhṛtya māyottaramanuṃ tataḥ || 9-577 || papañcamaḥ samāyuktaṃ pañcaraśmiḥ prakīrtitaḥ | anuttaramakāraḥ | māyottaramukāraḥ | papañcamo makāraḥ | (tattvabodhe) tāraṃ lajjāṃ ntrakāmeśīṃ hu/ phaḍityugratārikā || 9-578 || māyā ttrī/ hūmathāstrāntamityekajaṭayā'rcayet | astrahīnamidaṃ nīlasarasvatyā vinirdiśet || 9-579 || kāmeśī īkāraḥ | tryakṣaro'sau mahāmantraḥ phaṭkārāntau hṛdi sthitaḥ | pañcaraśmisamāyukto'thājñānendhanadāhakaḥ || 9-580 || p. 782) (matsyasūkte) lajjābījaṃ badhūbījaṃ kūrcabījaṃ tathā hi phaṭ | evaṃ pañcākṣarī vidyā pañcabhūtaprakāśinī || 9-581 || tathā | tārāstrarahitā tryarṇā mahānīlasarasvatī | kulluketi samākhyātā triṣu lokeṣu gopitā || 9-582 || (tārārṇave) vaśiṣṭhārādhitā cogrā na śīghraphaladā yataḥ | atastenaiva muninā śāpo dattaḥ sudāruṇaḥ || 9-583 || tataḥ prabhṛti vidyeyaṃ phaladātrī na kasya cit | śaktibījaṃ trapāntasthabījopari niyojitam || 9-584 || tataḥ pabhṛti vidyeyaṃ vadhūriva yaśasvinī | phalinī sarvavidyānāṃ jayinī jayakāṅkṣiṇām || 9-585 || viṣakṣayakarī vidyā amṛtatvapradāyinī | mantrasya jñānamātreṇa vijayī bhuvi jāyate || 9-586 || mūko bhavati vāgīśo gīṣpatirjāyate naraḥ | śaktibījamiti | śaktibījaṃ sakāraḥ | trapāntasthabījaṃ troṅkāraḥ | tena strīmiti vadhūbījaṃ bhavati | śāpastu kṛṣṇāvatāraparyantameva | jāte kṛṣṇāvatāre tu punaḥ śāpāt pramucyate || 9-587 || iti tantrāntaravacanāt | mantrārthamāha (sādhanasamuccaye) praṇavādbrahmarūpā sā so'haṃ tattvasvarūpiṇī | vyomnā prakāśamānatvaṃ grasamānatvamagninā || 9-588 || tayorvisarga īkāro vindunā tāntrikī matā | takāraḥ sarvapāpaghno rephastattvaprakāśakaḥ || 9-589 || p. 783) vindumālī mahābījaṃ śabdabrahmaprakāśakam | kūrcaṃ prabodharūpaṃ syādastraṃ jāḍyavināśakam || 9-590 || evaṃ yo vetti śuddhātmā sa tu sākṣānmaheśvaraḥ | (matsyasūkte) śrībījādyā yadā vidyā tadā śrīḥ sarvato mukhī || 9-591 || eṣaiva hi mahāvidyā māyādyā sakaleṣṭadā | vāgbhavādyā mahāvākyasvarūpā sarvavāṅmayī || 9-592 || tathā | guṭikāsiddhivetālapātālavaṭayakṣiṇī | parapurapraveśaśca ājñāsiddhiḥ prajāyate || 9-593 || jihvāyāṃ cintanādeva trikālajño bhaveddhruvam | yastu vidyāmabhedena cintayet sādhakottamaḥ || 9-594 || jīvanmukto vimuktaśca ante so'pi bhaveddhruvam | (brahmasaṃhitāyāṃ phetkāriṇyāṃ ) ca | kṣipraprasādājjagatāṃ sadā nīlasarasvatī || 9-595 || viśeṣataḥ kaliyuge matprasādādbhaviṣyati | siddhamantro yadā mantrī bāliśasyāpi mūrdhani || 9-596 || karaṃ datvā diśatyāśu so'pi ślokān paṭhet punaḥ | diśati ślokaṃ kurvityājñāpayati | tathā | mantrasya jñānamātreṇa anubhāvadvayaṃ bhavet || 9-597 || tātkālikī ca kavitā parairanavibhāvyatā | atha ṛṣyādinyāsaḥ (merutantre) munirakṣobhyasaṃjño'syā bṛhatīchanda īritam || 9-598 || tārādevī hrī/ ca bījaṃ hū/ śaktiścāsya kīrtitā || p. 784) (mantracūḍāmaṇau) akṣobhya ṛṣiretasyā bṛhatīchanda īritam || 9-599 || nīlasarasvatī devī triṣu lokeṣu gopitā | hū/ bījamastraṃ śaktiḥ syāccaturvargaphalapradā || 9-600 || dāmodaramiśrakṛtasaṃgrahe | akṣobhya ṛṣiretasyā bṛhatīcchanda īritam | nīlasarasvatī devī triṣu lokeṣu gopitā || 9-601 || hū/ bījamantraḥ śaktiḥ syānmāyā strī/ kīlakaṃ smṛtam | viniyogo bhaveddevi caturvargaphalāptaye || 9-602 || ugratārā devateti (mantracūḍāmaṇau) atha karāṅganyāsau | tatrādau ugratārāyāḥ (tārākalpe) ṣaḍdīrghamāyābījena ṣaḍaṅgavidhirīritaḥ | nīlasarasvatyāstu (siddhasārasvate) akhilavāgrūpiṇīṃ procya hṛdāya namo vadet || 9-603 || akhaṇḍavāgrūpiṇīṃ ca śirase vahnivallabhā | brahmavāgrūpiṇīmuktvā śikhāyai vaṣaḍityayi || 9-604 || viṣṇuvāgrūpiṇīmuktvā kavacāya humuccaret | rudravāgrūpiṇīṃ netratrayāya vauṣaḍityapi || 9-605 || sarvavāgrūpiṇīmuktvā astrāya phaḍiti smaret | ṣaḍdīrghamāyayā bījaṃ bījānte tāni yojayet || 9-606 || ekajaṭāyāḥ (tantracūḍāmaṇau) bījānte ekajaṭāyai hṛdayaṃ parikīrtitam | tāriṇyai śirase tadvadvajrodake śikhāṃ tathā || 9-607 || ugrajaṭe ca kavacaṃ mahāparisare tathā | p. 785) piṅgograikajaṭe tadvannetrāstre parikīrtite || 9-608 || nyāso'yamugratāraikajaṭayorviruddha iti sāmpradāyikaḥ | atha dhyānam (gandharvatantre) śmaśānaṃ tatra saṃcintya tatra kalpadrumaṃ smaret | tanmūle maṇipīṭhaṃ ca nānāmaṇivibhūṣitam || 9-609 || śivābhirbahumāṃsāsthimodamānābhirantataḥ | caturdikṣu śavāmuṇḍāścitāṅgārāsthibhūṣitāḥ || 9-610 || tanmadhye bhāvayeddevīṃ yathoktadhyānayogataḥ | (nīlatantre) pratyālīḍhapadāṃ ghorāṃ muṇḍamālāvibhūṣitām || 9-611 || kharvāṃ lambodarīṃ bhīmāṃ vyāghracarmavṛtāṃ kaṭau | navayauvanasaṃpannāṃ pañcamudrāvibhūṣitām || 9-612 || caturbhujāṃ lalajjihvāṃ mahābhīmāṃ varapradām | khaḍgakarttrīdharāṃ savye vāme muṇḍotpalānvitām || 9-613 || piṅgograikajaṭāṃ dhyāyenmaulāvakṣobhyabhūṣitām | bālārkamaṇḍalākāralocanatrayabhūṣitām || 9-614 || prajvalatpitṛbhūmadhyagatāṃ daṃṣṭrākarālinīm | sāveśasmeravadanāmasthyālaṅkārabhūṣitām || 9-615 || viśvavyāpakatoyāntaḥ śvetapadmoparisthitām | (śyāmārahasyādau) khaḍgakarttrīsamāyuktasavyetarabhujadvayām || 9-616 || kapālotpalasaṃyuktasavyapāṇiyugānvitām -iti pāṭhaḥ | (tantrāntare) khaḍgakarttrīdharāṃ devīṃ kapālotpaladhāriṇīm -iti pāṭhaḥ || 9-617 || p. 786) (mantracūḍāmaṇau) tasyoparigṛhe devīṃ kharvāṃ nīlamaṇiprabhām | lambodarīṃ vyāghracarmasamāvṛtanitambinīm ||618 || pīnonnatapayobhārāṃ raktavarttulalocanām | lalajjihvāṃ mahābhīmāṃ daṃṣṭrākoṭisamujjvalām || 9-619 || nīlotpalalasanmālāṃ baddhajūṭāṃ bhayaṅkarīm | śvetāsthipaṭṭikāyuktakapālapañcaśobhitām || 9-620 || lalāṭe raktanāgena kṛtakarṇāvataṃsakām | atiśubhramahānāgakṛtahāramahojjvalām || 9-621 || dūrvādalaśyāmanāgakṛtayajñopavītinīm | caturbhujāṃ raktamāṃsakhaṇḍamaṇḍitamuṣṭinā || 9-622 || jaṭājūṭākṣasūtreṇa śobhitāṃ tīkṣṇadhārayā | khaḍgena dakṣiṇasyordhve śobhitāṃ vīranādinīm || tadadhaḥsthādvījavṛntakarttrikālaṅkṛtāṃ parām | vāmordhve raktanālena digambaramanoharām || 9-623 || dadhatīṃ nīlapadmaṃ ca tadadhaḥsthāt kapālakam | jagatāṃ jāḍyasaṃyuktaṃ dadhatīṃ kundasannibham || 9-624 || dhūmrābhanāgasaṃdohakṛtakeyūrasatvarām | suvarṇavarṇanāgena kaṅkaṇojjvalapāṇikām || 9-625 || śubhravarṇamahādevakṛtasadvimalāsanam | niryantraṇabhiyā tadvat saṃkucatprapadātmikām || 9-626 || śavapādadvayārūḍhavāmapādāṃ mahonmukhīm | kundābhanāgasaṃśobhikaṭisūtrāṃ trilocanām || 9-627 || asṛgraktena nāgena kṛtanūpurapallavām | p. 787) sadyaśchinnagalatadraktamuṇḍai raktavibhūṣaṇaiḥ ||628 || anyonyakeśagrathitaiḥ pādapadmavilambitaiḥ | pañcāśadbhirmahāmālāśobhitāṃ parameśvarīm ||629 || jvalaccitāmadhyasaṃsthāṃ dvīpicarmottarāṃśukām | akṣobhyanāgasambaddhajaṭājūṭāṃ varapradām ||630 || evambhūtāṃ mahādevīmātmānaṃ yāgavastu ca | vijñāpayenmahādevapaṇḍitohe mahākaviḥ ||631 || (tāropaniṣadi) viruddhavākyārthaśarīramaṇḍale navāmbudābhāṃ gurumunnatodarīm | atīva kharvāṃ navayauvanasthā - madhaḥsthaśārdūlakakṛttimūrdhajām || 9-632 || anaikyamāhatya śavoparisthitāṃ śavārdhamālīḍhaparītamadhyamām | viśīrṇavarṇāṃ nṛśiraḥsrajodbhavāṃ trayīvivarttāruṇalocanatrayām || 9-633 || abhedapiṅgaikajaṭāvirājitāṃ vibhūṣaṇācchinnasitāsthibhīṣaṇām | mahāṣṭasiddhiprakarāhibhūṣaṇā - maṭṭādṛhāsairjagatāmabhītidām || 9-634 || jaṭāsvanantaḥ śravasośca takṣako mahāhipadmo hṛdi hārabhūṣaṇām | tathaiva karkoṭakṛtopavītikāṃ sumekhalāyāmatha devavāsukiḥ || 9-635 || p. 788) saśaṅkhapālaḥ kilakaṅkaṇo mataḥ padeṣu padmaḥ kilanūpuraśriyam | bhujeṣu nāgaḥ kuliko'ṅgado mato bhujo'rdhamālāmahatā sthitiḥ sthitā || 9-636 || sitaśca rakto dhavalaśca mecaka - stathaiva nāgo'tha sitaśca pāṇḍaraḥ | bhujaṅgamānāmiha varṇajātayo bhavanti sarve munibhirjvalaccitām || 9-637 || kapālakarttrīgrathitogramūrddhajāṃ sanālamindīvarakāntimālām | vikoṣakhaḍgaṃ satataṃ ca dakṣiṇe svapauruṣotthairdadhatīṃ bhujaiḥ sadā || 9-638 || padārthadaṃṣṭrādvayapañcamudrayā virājamānāmasitotpalasrajam | vicintayet tāṃ ca kavitvakāriṇī- manyāgatārthaṃ prajapecca tāriṇīm || 9-639 || (phetkāriṇītantre'pi) pratyālīḍhapadārpitāṅghriśavahṛdghorāṭṭahāsā varā khangendīvarakarttṛkharparabhujā hū/kārabījodbhavā | kharvā nīlaviśālapiṅgalajaṭājūṭogranāgairvṛtā jāḍyaṃ nyasya kapālake trijagatāṃ hantyugratārā svayam || 9-640 || pratyālīḍhalakṣaṇaṃ tu (saṃgītaratnākare) vāmo yatra niṣaṇṇorurantare pūrvamānataḥ | dakṣiṇaṃ caraṇaṃ cāgre pañcatālaprasāritam || 9-641 || p. 789) astrau dvāvapi tadvindyādālīḍhaṃ tu sadaivatam | ālāḍhāṅgaviparyāsāt pratyālīḍhamudāhṛtam || 9-642 || tālaṃ vitastiḥ | asrau cakrau | maulāvakṣobhyabhūṣitāmiti | atrākṣobhyo nāgarūpaḥ | akṣobhyo devīmūrdhanyastrīmūrtirnāgarūpadhṛgiti (bhāvacūḍāmaṇi-) vacanāt | atha puraścaraṇavidhiḥ | tatrādau mantradhyānamuktaṃ (sādhanasamuccaye) mūlacakre ca hṛllekhāṃ sūryakoṭisamaprabhām | svādhiṣṭhāne pītavarṇaṃ dvitīyaṃ ca vibhāvayet || 9-643 || nābhau jīmūtasaṃkāśaṃ kūrcabījaṃ mahāprabham | astrabījaṃ hṛdi dhyāyet kālāgnisadṛśaprabham || 9-644 || mūlādibrahmarandhrāntaṃ vidyāṃ vibhāvayet | sūryakoṭipratīkāśāṃ yogināṃ dṛṣṭigocarām || 9-645 || taduktaṃ (tārātanre) svecchācāraparo mantrī puraścaraṇasiddhaye | rahasyamālāmādāya lakṣamekaṃ japet sadā || (surendrasaṃhitāyām) lakṣamātraṃ japenmantraṃ daśāṃśamasitotpalaiḥ | ājyāktairjuhuyānmantrī taddaśāṃśena tarpayet || 9-646 || kālāgurudravopetairvimalairgandhavāribhiḥ | tarpayecca parāṃ devīṃ tatprakāramihocyate || 9-647 || jale cāvāhya vidhivat pādyādyairupacārakaiḥ | saṃtarpya vidhivaddevīṃ parivārān sakṛt sakṛt || 9-648 || devībuddhyā svamānmānaṃ saṃpūjya sādhakottamaḥ | tāriṇīṃ siñcayāmīti jalaṃ mūrdhni viniḥkṣipet || 9-649 || kumbhākhyamudrayā devi namo'ntenābhiṣecanam | p. 790) (vīracūḍāmaṇau) caturlakṣaṃ japenmantraṃ daśāṃśaṃ juhuyāt sudhīḥ || 9-650 || padmaistrimadhuropetairvākpatirjāyate naraḥ | (tārārṇave) evaṃ dhyātvā haviṣyāśī japellakṣacatuṣṭayam || 9-651 || rahasyamālāmādāya japedvā lakṣameva ca | (merutantre) rataṃ kurvannadan bhakṣyamanekaṃ dadhi madhvapi || 9-652 || madhu māṃsaṃ ca tāmbūlaṃ japellakṣacatuṣṭayam | daśāṃśaṃ juhuyādraktapadmaiḥ kṣīrājyalolitaiḥ || 9-653 || śavamuṇḍaṃ pūrayitvā japasthāne japaṃ caret | nārīṃ paśyan spṛśan gacchan mahāniśi valiṃ haret || 9-654 || na kāryaḥ subhruvāṃ dveṣo yatnataḥ paripūjayet | jape na kālaniyamo na sthitau sarvadā japet || 9-655 || śmaśāne śūnyasadane devāgāre'tha nirjane | parvate vanamadhye vā śavamāruhya mantravit || 9-656 || samare śatrunihataṃ yadvā ṣaṇmāsikaṃ śiśum | vidyāṃ saṃsādhayecchīghraṃ sādhitaivaṃ prasidhyati || 9-657 || evaṃ siddhamanurmantrī prayogān karttumarhati | athaitadvidyābhedāstatraiva | athātaḥ saṃpravakṣyāmi daityānāṃ varasiddhaye || 9-658 || brahmaṇopāsitāṃ tārāṃ valyādibhirūpāsitam | oṃ trī/ hrī/ hū/ samucārya hrī/ hu/ phaḍnagavarṇakaḥ || 9-659 || munirbrahmā ca gāyatrī chandastārā ca devatā | nyāsā/stu pūrvavat kuryāddhyānamasyā nirūpyate || 9-660 || p. 791) śvetāmbarāṃ candrakāntiṃ candrardhakṛtaśekharām | karttarīṃ ca kapālaṃ ca karābhyāṃ dadhatīṃ bhajet || 9-661 || nānālaṅkāraśobhāḍhyāṃ trīkṣaṇāṃ padmasaṃsthitām | japapūjādikaṃ sarvamasyāḥ pūrvavadācaret || 9-662 || madhuyukparamānnena homādvidyānidhirbhavet | raktāṃ vaśye svarṇavarṇāṃ stambhane māraṇe'sitām || 9-663 || uccāṭane dhūmravarṇāṃ śāntau śvetāṃ smaredimām | athātaḥ saṃpravakṣyāmi tārakasya varāya tu || 9-664 || brahmaṇopāsitāṃ tārāṃ dvādaśārṇāṃ sudurlabhām | vācaṃ lajjāṃ ramāṃ kāmaṃ hasarā ausamanvitāḥ || 9-665 || visargāḍhyāḥ pañcamaṃ tu kūṭametadudīritam | hu/ ugratāre hu/ phaṭ mantraḥ prokto japādikam || 9-666 || sarvaṃ pūrvavadevāsya kalau pratyayakāriṇī | athātaḥ saṃpravakṣyāmi brahmaṇā samupāsitām || 9-667 || hiraṇyakasipordātuṃ varaṃ saptārṇasaṃmitām | praṇavaṃ kavacaṃ māyāṃ klī/ prāk kūṭaṃ ca pañcamaṃ || 9-668 || hu/ phaḍantaḥ sarvamasyā nyāsādyaṃ pūrvavadbhavet | athātaḥ saṃpravakṣyāmi hariṇā yā hyupāsitā || 9-669 || bauddhamārgapracārārthaṃ siddhidā dvādaśākṣarī | upāsitā brahmaṇā yā tasyāḥ kūṭe tu pañcame || 9-670 || sauruktvā sādhitā vidyā dvādaśārṇā'tibuddhidā | yatprabhāvāddivo dāsaḥ kāśyā uccāṭitaḥ purā || 9-671 || tasyāstu pūrvavajjñeyaṃ nyāsadhyānajapādikam | athātaḥ saṃpravakṣyāmi saptārṇāṃ rāmasevitām || 9-672 || p. 792) lakṣmīprabhṛti nāśārthaṃ tena mattaḥ sadā halī | brahmopāsitasaptārṇā madhye kūṭaṃ tu pañcamam || 9-673 || tat tyaktvā sau/statra coktvā balarāmeṇa sevitā | śatrukṣayakarī ceyaṃ tathā vāksiddhikāriṇī || 9-674 || dhyānapūjādikaṃ prāgvat prayogādikameva ca | athātaḥ saṃpravakṣyāmi nārāyaṇasusevitā || 9-675 || pañcārṇā yatprabhāveṇa daityānāṃ kadanaṃ kṛtam | trī/ hu/ phaṭ klī/ vāgbhavaṃ ca pañcārṇā sarvasiddhidā || 9-676 || asāṃ trayāṇāṃ tu munirviṣṇuḥ prāgvajjapādikam | athātaḥ saṃpravakṣyāmi mayā yā samupāsitā || 9-677 || dattā ca raviṇā'dityai sā vidyā tu ṣaḍakṣarī | oṃ hrī/ hū/ hrī/ hu/ phaḍiti muniḥ so'haṃ ca pūrvavat || 9-678 || jñeyaṃ nyāsādikaṃ sarvaṃ prayogādi ca pūrvavat | athānyaṃ saṃpravakṣyāmi cāsyāḥ pañcākṣaraṃ manum || 9-679 || jalandharavadhārthaṃ tu mayā siddhaṃ kṛtaṃ surāḥ | strī/ hu/ māyāṃ hu/ phaḍiti manuḥ pañcākṣaro mataḥ || 9-680 || tantrāntare'pi | vadhūbījaṃ ca kavacaṃ māyāṃ kūrcaṃ tathā'strakam | sārdhaṃpañcākṣaro mantro dvitīyaḥ parikīrtitaḥ || 9-681 || (merutantre) mayā pañcamukhairjapto dakṣamārgeṇa bho surāḥ | devāṃśeṣu ca vipreṣu tathā dharmapareṣu ca || 9-682 || yamānāṃ niyamānāṃ ca tantrasthā nānyadevatāḥ | vāmamārgārādhitāstu kāryaṃ sādhayituṃ kṣamāḥ || 9-683 || p. 713) dakṣiṇārādhitā devā raṇasāhāyyakārakāḥ | tejonidhīn ripūn hatvā nayanti brahmaśāśvatam || 9-684 || kṣatriyāṇāṃ kṣayārthaṃ tu mayā rāmāya cārpitā | pañcāmṛtaṃ surāsthāne māṃsasthāne ca sūraṇam || 9-685 || matsyasthāne khaṇḍo bodhyo dharmapatnyāṃ rataṃ ratam | anyat pūrvavadeva syādguhyametat prakāśitam || 9-686 || lubdhastārāṃ na seveta lokadvayaparikṣayāt | asyāḥ pūjādikaṃ prāgvadviśeṣo'tra nirūpitaḥ || 9-687 || tārāyāḥ sadguroḥ siddhiḥ strīrate bhrāntatā bhavet | athātaḥ saṃpravakṣyāmi mahātārāmanuṃ surāḥ || 9-688 || siddhirmārgadvayenāpi varṇāvarṇādhikārataḥ | trī/ hrī/ hrā/ hu/ namastārāyai mahāpadamuccaret || 9-689 || tārāyai sakaletyuktvā usvarān tāraya dvayam | tāradvayaṃ vahnijāyā dvātriṃśārṇo manurmataḥ || 9-690 || nyāsapūjājapādyaṃ tu prāgvat sarvaṃ samācaret | (tāriṇītantre) īśvara uvaca | śrūyatāṃ śailatanaye jāḍyanāśakari pūrā || 9-691 || caturvargaphalā vidyā mantrasiddhipradāyikā | vargādyaṃ vahnisaṃyuktaṃ vāmākṣiparibhūṣitam || 9-692 || nādavindusamāyuktaṃ vasusiddhipradāyakam | punaścaturmukhaṃ devi rakāreṇa vibhūṣitam || 9-693 || svareṇaiva caturthena candrakhaṇḍena ca priye | lāñchitaṃ vai mahābījaṃ caturvargaphalapradam || 9-694 || p. 794) tataḥ kṛṣṇe padaṃ coktvā tato devīpadaṃ smṛtam | hrī/kāraṃ ca tato dadyāt svapūrvamuddharet tataḥ || 9-695 || ikāreṇa ca repheṇa makāreṇa ca bhūṣitam | tato vāgbhavamuccārya mantramenaṃ samuddharet || 9-696 || navākṣaro manurdevi tāriṇyāḥ samudīritaḥ | iyameva mahāvidyā svarge martye sudurlabhā || 9-697 || aṣṭasiddhipradā devi caturvargaphalapradā | atha ṛṣyādinyāsaḥ śaktirasya ṛṣiḥ prokto bṛhatīchanda īritam || 9-698 || tāriṇī devatā proktā hrī/kāraṃ bījamucyate | vāgbhavaṃ śaktirityuktamiti ṛṣyādikaṃ caret || 9-699 || atha dhyānam | kṛṣṇāṃ lambodarīṃ bhīmāṃ nāgakuṇḍalaśobhitām | raktamukhīṃ lalajjihvāṃ raktāmbaradharāṃ kaṭau || 9-700 || pīnonnatastanīmugrāṃ mahānāgena veṣṭitām | śavasyopari deveśi tasyopari kapālake || 9-701 || nāsāgradhyānaniratāṃ mahāghorāṃ varapradām | caturbhujāṃ dīrghakeśīṃ dakṣiṇasyordhvabāhunā || 9-702 || bibhratīṃ nalinīmekāṃ vāmordhve pānapātrakam | varābhayadharāṃ devīmadhastāddakṣavāmayoḥ || 9-703 || pivantīṃ raudhirīṃ dhārāṃ pānapātre sadāśive | sarvasiddhipradāṃ devīṃ nityāṃ girinivāsinīm || 9-704 || locanatrayasaṃyuktāṃ nāgayajñopavītinīm | dīrghanāsāṃ dīrghajaṅghāṃ dīrghāṅgīṃ dīrghajihvikām || 9-705 || p. 795) candrasūryāgnibhedena trilocanasamanvitām | śatrunāśakarīṃ devīṃ mahābhīmāṃ varapradām || 9-706 || vyāghracarmaśirobaddhāṃ jagattrayavibhāvitām | sādhakānāṃ sukhaṃ karttrī sarvalokabhayaṅkarīm || 9-707 || evambhūtāṃ mahādevīṃ tāriṇīṃ praṇamāmyaham | atha puraścaraṇam | evaṃ saṃpūjayitvā ca ebhirdravyairmaheśvari || 9-708 || lakṣamekaṃ japenmantraṃ haviṣyāśī jitendriyaḥ | athākṣobhyamantraḥ | (brahmasaṃhitāyām) akṣobhyasya manuṃ tyaktvā devīṃ tārāṃ japedyadi || 9-709 || siddhihānirbhavet tasya rauravaṃ narakaṃ vrajet | akṣobhyasya manuṃ vipra kavacaṃ sāramuttamam || 9-710 || atiguhyaṃ mahādhyānaṃ sarvadhyāneṣu cottamam | agre manuṃ pravakṣyāmi dhyānaṃ caiva tataḥ param || 9-711 || kavacaṃ ca tataḥ paścāt kathayāmi krameṇa tu | anuttaraṃ samuddhṛtya papañcamavibhūṣitam || 9-712 || akṣobhyeti? ca svāheti ramādyantaṃ mahāmanuḥ | svayam - ṛṣiśca saṃprokto virāṭchanda udīritam || 9-713 || akṣobhyo devatā proktastrimūrttirnāgarūpadhṛk | viniyogastu niyataṃ puruṣārthacatuṣṭaye || 9-714 || atha dhyānaṃ pravakṣyāmi sarvasaubhāgyadāyakam | sahasrādityasaṃkāśaṃ nāgarūpadharaṃ śubham || 9-715 || vidyutkoṭisamaṃ vaktraṃ vahnibhāsvaralocanam | sārdhatrivalayopetaṃ jaṭākoṭyagrasaṃsthitām || 9-716 || p. 796) mahālāvaṇyasaṃyuktaṃ surāsuranamaskṛtam | sūryavidyutsamābhāsaṃ mahāmaṇiśikhopari || 9-717 || etadrūpaṃ mahākāyaṃ devairapi supūjitam | tantrāntare | akṣobhyaṃ pūjayitvā'dau tārāṃ saṃpūjayet sudhīḥ || 9-718 || tathā | puraścaryādikaṃ cāsya tāriṇīvat samācaret | iti tārāprakaraṇam | atha śrīvidyā | tatrādau kāmarājavidyā (candrapīṭhe) smaro bhagaṃ vindumatī laparā vāgbhavaṃ matam || 9-719 || śivo jīvaḥ smaraḥ śambhurlaparā kāmakūṭakam | bhṛguḥ kāmaḥ kṣamā māyā kāmarājābhidhā matā || 9-720 || kūṭatrayasya vāgbhavādisaṃjñā ca tatraivoktā | prathamaṃ vāgbhavaṃ kūṭaṃ dvitīyaṃ kāmakūṭakam | tṛtīyaṃ śaktikūṭaṃ syāt kūṭatrayatanurmanuḥ || 9-721 || atha lopāmudrākhyā vidyā (jñānārṇave) śṛṇu devi pravakṣyāmi lopāmudrābhidhāṃ parām | kāmarājākhyavidyāyāḥ śaktiṃ tuyā catu * *m || 9-722 || hitvā mukhe śivendvāḍhyā lopāmudrā prakāśitā | kāmarājākhyavidyāyā vāgbhave ekāramīkāraṃ ca vihāyādau hakārasakārau dadyādityarthaḥ | iyamagastyopāsitā | atha ṣoḍaśī (yoginītantre) śrībījamāyā smarayoniśakti- stāraṃ ca māyā kamalā'tha vidyā || 9-723 || śaktyādibījaiśca vilomatoktyā śrīṣoḍaśīyaṃ ca śivopadiṣṭā | p. 717) tantrāntare | śrībījaṃ śaktibījaṃ ca kāmabījaṃ ca vāgbhavam || 9-724 || bālāntasaṃsthitaṃ bījaṃ praṇavaṃ ca tataḥ param | śaktibījaṃ ramāṃ caiva vidyāṃ ca parameśvari || 9-725 || lopāṃ vā kāmarājaṃ vā trikūṭāmatha vā parām | vinyasya praṇavādyāni bījāni pañca sundari || 9-726 || viparītakrameṇaiva vinyaset ṣoḍaśīṃ parām | (māyātantre'pi) lakṣmīḥ parā madanayoniyutā ca śakti- stāraḥ parā ca kamalā'pyatha mūlavidyā || 9-727 || śaktyādibhiśca viparītatayā pradiṣṭā śrīmantrarāja uditaḥ paradevatāyāḥ || (mahākālasaṃhitāyām) ataḥ paratarā vidyā na bhūtā na bhaviṣyati || 9-728 || kenāpi naiva śapteyaṃ na ca kenāpi kīlitā | (jñānārṇave) vaktrakoṭisahasraistu jihvākoṭiśatairapi || 9-729 || varṇituṃ naiva śakyeyaṃ śrīvidyā ṣoḍaśākṣarī | brahmavidyā svarūpā hi bhuktimuktiphalapradā || 9-730 || ekoccāreṇa deveśi vājapeyasya koṭayaḥ | aśvamedhasahasrāṇi prādakṣiṇyaṃ bhuvastathā || 9-731 || kāśyāditīrthayātrāḥ syuḥ sārdhakoṭitrayānvitāḥ | tulāṃ nāyānti deveśi nātra karyā vicāraṇā || 9-732 || ekoccāreṇa girije kiṃ punarbrahmakevalam | ṣoḍaśārṇā mahāvidyā na prakāśyā kadā cana || 9-733 || p. 718) gopitavyā tvayā bhadre svayoniriva pārvati | api priyatame deyaṃ sutadāradhanādikam || 9-734 || rājyaṃ deyaṃ śiro deyaṃ na deyā ṣoḍaśākṣarī | saptalakṣaṃ mahāvidyāstantrādau kathitāḥ priye || 9-735 || sārāt sāratarā ceyaṃ mahāvidyā sugopitā | atha ṛṣyādinyāsastatraiva | ṛṣirasya maheśāni dakṣiṇāmūrtiravyayaḥ || 9-736 || paṅktiśchandaḥ samākhyātaṃ devī tripurasundarī | vāgbhavaṃ bījamityuktaṃ śaktistu śaktikūṭakam || 9-737 || kāmarājaḥ kīlakaṃ syādṛṣyādinyāsa īritaḥ | vāgbhavādīnāṃ bījādirūpatve heturukto (dakṣiṇāmūrtisaṃhitāyām) niḥsaranti mahāmantrā mahāgnerviṣphuliṅgavat || 9-738 || tathaiva mātṛkā varṇā niḥsṛtā vāgbhavā priye | ata evāsya devasya vāgbhavaṃ bījamucyate || 9-739 || yoṣit puruṣarūpeṇa sphurantī viśvamātṛkā | mahāmohena deveśi kīlayantī jagattrayam || 9-740 || atastatkīlakaṃ devi tena saubhāgyagarbhitā | pālayantī jagat sarvaṃ teneyaṃ śaktirucyate || 9-741 || atha karāṅganyāsastantrāntare | a/ ā/ sau/ riti proktaṃ bījaṃ trividhamuttamam | etadbījaṃ dvirāvṛtya madhyamādyaṅgulīṣu ca || 9-742 || śuddhiṃ karasya kurvīta talayoḥ pṛṣṭhayorapi | caturthī natisaṃyuktā nāmamantraiḥ pṛthak prṭhak || 9-743 || madhyamā'nāmikā caiva kaniṣṭhāṅguṣṭhatarjanī | p. 719) krameṇa nāma cākhyātamaṅgulīnāṃ maheśvari || 9-744 || (navaratneśvare) sarvajñatā nityasutṛptatā ca anādibodhaśca svatantratā ca | aluptaśaktitvamanantatā ca ṣaḍāhuraṅgāni śive śivādyāḥ || 9-745 || atra bahuvidhanyāsajālaṃ (jñānārṇavādau) draṣṭavyam | atha dhyānam | bālārkamaṇḍalābhāsāṃ caturbāhuṃ trilocanām | pāśāṅkuśadhanurbāṇadhārayantīṃ śivāṃ śraye || 9-746 || (siddhāntasaṃgrahe mahākālasaṃhitāyāṃ) ca | udyaccandrodayakṣubdharaktapīyūṣavāridheḥ | madhye hemamayī bhūmī ratnamāṇikyamaṇḍitā || 9-747 || tanmadhyenandanodyānaṃ madanonmādanaṃ mahat | nityābhyuditapūrṇendujyotsnājālavirājitam || 9-748 || sadā saha vasantena kāmadevena rakṣitam | kadambacūtapunnāganāgakeśaracampakaiḥ || 9-749 || vakulaiḥ pārijātaiśca sarvarttukusumojjvalaiḥ | jhaṅkāramukharairbhṛṅgaiḥ kūjadbhiḥ kokilaiḥ śukaiḥ || 9-750 || nānāvarṇairathānyaiśca dvijasaṅghairniṣevitam | śikhikāraṇḍahaṃsādyairnānāpakṣibhirāvṛtam || 9-751 || nānāpuṣpalatākīrṇaiḥ śobhitaṃ vṛkṣakhaṇḍakaiḥ | paryantadīrghikotphallakamalotpalasambhavaiḥ || 9-752 || rajobhirdhūsaraiḥ samyak sevitaṃ malayānilaiḥ | dhyātvaivaṃ nandanodyānaṃ tadantaḥ prāṅgaṇaṃ smaret || 9-753 || śuddhakāñcanasaṃkāśavasudhābhiralaṅkṛtam | prāṅgaṇaṃ cintayitvetthaṃ surasiddhaniṣevitam || 9-754 || p. 800) tanmadhye maṇḍapaṃ dhyāyedvyāptabrahmāṇḍamaṇḍalam | sahasrādityasaṃkāśaṃ caturasraṃ suśobhitam || 9-755 || ratnatejaḥprabhāpuñjapiñjarīkṛtadiṅmukham | madhyastambhavinirmuktaṃ koṇastambhasamanvitam || 9-756 || mahāmāṇikyavaidūryaratnakāñcanabhūṣitam | muktādāmavitānāḍhyaṃ ratnasopānamaṇḍitam || 9-757 || mandavāyusamākrāntaṃ gandhadhūpataraṅgitam | ratnacāmaraghaṇṭādivitānairupaśobhitam || 9-758 || jātīcampakapunnāgaketakīmallikādibhiḥ | raktotpalasitāmbhojamādhavībhiḥ supuṣpakaiḥ || 9-759 || baddhābhiścitramālābhiḥ sarvatra samalaṅkṛtam | tiryagūrdhvalasadraktaputtalīkoṭimaṇḍitam || 9-760 || nānāratnādibhirdivyairnirmitaṃ viśvakarmaṇā | tanmadhye bhāvayenmantrī parijātaṃ manoharam || 9-761 || svarṇādiratnabhūmiṃ ca vālukāṃ kāñcanaprabhām | udyadādityasaṃkāśaṃ vyāptabrahmāṇḍamaṇḍapam || 9-762 || śatayojanavistīrṇaṃ jyotirmandiramuttamam | caturdvārasamāyuktaṃ hemaprākāramaṇḍitam || 9-763 || ratnopakḷptisaṃśobhikapāṭāṣṭakasaṃyutam | navaratnasamākḷptatuṅgagopuratoraṇam || 9-764 || hemadaṇḍaśikhālambidhvajāvalipariṣkṛtam | madhyakoṇasthitastambhanavaratnasamanvitam || 9-765 || mahāmāṇikyavaidūryaratnacāmaraśobhitam | kalpavṛkṣe gireḥ pārśve chatraṃ tanmaṇḍapopari || 9-766 || p. 801) suvarṇasūtrai racitaṃ tanmadhye ratnamaṇḍapam | tanmadhye sphuritaṃ dhyāyet triśṛṅgaṃ jyotiruttamam || 9-767 || tasya madhye mahācakraṃ pīyūṣaparipūritam | ratnasiṃhāsanaṃ tasyā vedyā madhye smarecchubham || 9-768 || viriñciviṣṇurudreśarūpapādacatuṣṭayam | sadāśivamayaṃ sākṣāt tasmin paraśivātmakam || 9-769 || puṣpaparyaṅkatanmadhye śrīmadudyānapīṭhake | paryaṅkabandhavilasatsvastikāsanaśālinīm || 9-770 || dhyāyet paraśivāṅkasthāṃ padmamadhyojjvalākṛtim | tripurāṃ sundarīṃ devīṃ bālārkakiraṇāruṇām || 9-771 || japākusumasaṃkāsāṃ dāḍimīkusumopamām | padmarāgapratīkāśāṃ kuṅkumāruṇasannibhām || 9-772 || sphuranmukuṭamāṇikyakiṅkiṇījālamaṇḍitām | kālālikulasaṃkāśakuṭilālakapallavām || 9-773 || pratyagāruṇa saṃkāśavadanāmbhojamaṇḍitām | kiñcidardhendukuṭilalalāṭamṛdupaṭṭikām || 9-774 || pinākadhanurākārabhrūlatāṃ parameśvarīm | ānandamuditollāsalīlāṃ dolitalocanām || 9-775 || sphuranmayūkhasaṅghātavilasaddhemakuṇḍalām | svagaṇḍamaṇḍalābhogajitendvamṛtamaṇḍalām || 9-776 || viśvakarmavinirmāṇasūtravispaṣṭanāsikām | tāmravidrumavimbābharaktoṣṭhīmamṛtopamām || 9-777 || dāḍimībījapaṅktyābhadantapaṅktivirājitām | smitamādhuryavijitamādhuryarasasāgarām || 9-778 || p. 802) anaupamyaguṇopetacivukoddeśaśobhitām | kambugrīvāṃ mahādevīṃ mṛṇālasadṛśairbhujaiḥ || 9-779 || raktotpaladalākārasukumārakarāṃ bhujām | karāmbujanakhajyotirvidyotitanabhastalām || 9-780 || muktāhāralatopetasamunnatapayodharām | trivalīvalayāmuktamadhyadeśasuśobhitām || 9-781 || lāvaṇyasaridāvarttanimnanābhivibhūṣitām | anarghyaratnaghaṭitakāñcīyutanitambinīm || 9-782 || nitambabimbadviradaromarājivarāṅkuśām | kadalīlalitastambhasukumārorumīśvarīm || 9-783 || lāvaṇyakusumākārajānumaṇḍalabandhurām | lāvaṇyakadalītulyajaṅghāyugalamaṇḍitām || 9-784 || gūḍhagulphapadadvandvaprapadājitakacchapām | tanuṃ dīrghāṅgulīcchannanakharājivirājitām || 9-785 || brahmaviṣṇuśiroratnanighṛṣṭacaraṇāmbujām | śītāṃśuśatasaṃkāśakāntisaṃtānahāsinīm || 9-786 || lauhityajitasindūrajapādāḍimarāgiṇīm | raktavastraparīdhānāṃ pāśāṅkuśakarodyatām || 9-787 || raktapadmaniviṣṭāṃ tu raktābharaṇabhūṣitām | jagadāhlādajananīṃ jagadrañjanakāriṇīm || 9-788 || caturbhujāṃ trinetrāṃ tu pañcabāṇadhanurdharām | karpūraśakalonmiśratāmbūlapūritānanām || 9-789 || mahāmṛgamadoddāmakuṅkumāruṇavigrahām | sarvaśṛṅgāraveśāḍhyāṃ sarvābharaṇabhūṣitām || 9-790 || p. 803) jagadānandajananīṃ jagadrañjanakāriṇīm | jagadākarṣaṇakarīṃ jagatkāraṇarūpiṇīm || 9-791 || sarvalakṣmīmayīṃ nityāṃ sarvaśaktimayīṃ bhaje | atha dīpinīvidyā tatraiva | vāṅmāyākamalābījaṃ vāgbhavādye niyojayet || 9-792 || tāraṃ lakṣmīṃ ca vāgbījaṃ manmathaṃ bhuvaneśvarīm | tajjaptvā ca tataḥ paścādvāgbhavākhyaṃ samuccaret || 9-793 || praṇavaṃ bhuvaneśānīṃ ramāṃ kāmaṃ ca vāgbhavam | kāmarājaṃ tato japtvā trailokyakṣobhakārakam || 9-794 || oṃkāraṃ cāpi vāgbījaṃ ramāṃ manmathamāyayā | svapnāvatīṃ mahādevi japet tatra samāhitaḥ || 9-795 || praṇavaṃ cādharaṃ kāmaṃ ramāṃ ca bhuvaneśvarīm | madhumatīṃ tato japtvā māyāśrīkūrcabījakam || 9-796 || praṇavādyaṃ ca deveśi haṃsabījapuṭīkṛtam | etadbījaṃ samuccārya śaktikūṭaṃ tato japet || 9-797 || japaniyamastu | japedādau japet paścāt sapta vārānanukramāt | kāmarājādibījānāṃ dīpanaṃ caiva kārayet || 9-798 || atha puraścaraṇavidhiḥ (vāmakeśvaratantre) tatra sthitvā japellakṣaṃ sākṣāddevīsvarūpadhṛk | kiṃśukairhavanaṃ kuryāddaśāṃśaṃ ca varānane || 9-799 || kusumbhakusumairvā'pi madhuratrayamiśritaiḥ | (siddhāntasāre'pi) lakṣamātraṃ japedvidyāṃ haviṣyāśī jitendriyaḥ || 9-800 || homaṃ kuryāddaśāṃśena kiṃśukairmadhurāplutaiḥ | p. 804) evaṃ siddhamanurmantrī prayogān karttumarhati - iti || 9-801 || atha tripurabhairavamantraḥ (vāmakeśvare) māyā lakṣmīstathā haṃsaḥ prāsādabījameva ca | vahnijāyāntako mantro bhavet traipurabhairavaḥ || 9-802 || ṣaḍaṅgamūlamantreṇa valipūjādikaṃ tathā | atha dhyānam | ekavakkraṃ trinayanaṃ caturbāhusamanvitam || 9-803 || dakṣiṇe cāṅkuśaṃ khaḍgaṃ vāme kheṭakapāśakau | dhārayantaṃ raktavarṇaṃ vṛṣāsanagataṃ vibhum || 9-804 || urddhvakeśaṃ hārahāraṃ kapālamālayā'nvitam | evaṃvidhaṃ mahādevi dhyāyet tripurabhairavam || 9-805 || asya puraścaraṇaṃ ṣoḍaśīpuraścaraṇasamānam | atha bālāmantraḥ (tripurāsārasamuccaye) atha trilokārcitaśāsanāyā vakṣyāmi bījatrayamambikāyāḥ | goptavyametat kuladharmavidbhi - ramuṣya hetornijasiddhaye ca || 9-806 || kāntādibhūtapadagaṃ kagatārdhacandraṃ dantāntapūrvajaladhisthitavarṇayuktam | etajjapaṃ naravaro bhuvi vāgbhavākhyaṃ vācāṃ sudhārasamucāṃ labhate sa siddhim || 9-807 || kāntāntaṃ kulapūrvapañcamayutaṃ netrāntadaṇḍānvitaṃ kāmākhyaṃ gaditaṃ japānmanurayaṃ sākṣājjagatkṣobhakṛt | dantāntena yutaṃ sadaṇḍisakalaṃ saṃmohanākhyaṃ kulaṃ p. 805) sidhyatyasya guṇāṣṭakaṃ khacaratāsiddhiśca nityaṃ japāt || 9-808 || ṛṣirdakṣiṇāmūrtisaṃjño mahātmā bhavecchanda etasya mantrasya paṅktiḥ | sarasvatyacintyaprabhāvā pradiṣṭā | budhairdevatā devavṛndārcitāṅghriḥ || 9-809 || amuṣya mantrasya radāntayuktaṃ bījaṃ sadaṇḍaṃ nakulīśapūrvam | śaktistu sā khaṇḍalakarṇapūrvasahārdhajaivātṛkamānanāntam || 9-810 || (merutantre tu) bālābījaṃ vāgbhavaṃ syāt tārttīyaṃ śaktirucyate | kīlakaṃ kāmarājaḥ syāddvirāvṛtyā ṣaḍaṅgakam - ityuktam || 9-811 || (tripurāsārasamuccaye) varṇaḥ śuklo munibhistribhuvanamahitasya mantrarājasya | āgamapāragamatibhirgāndhāro'sya svaro gaditaḥ || 9-812 || vidyāmūlotpattireṣā mayoktā jñātavyeyaṃ sarvathā siddhikāmaiḥ | devyā śaptā yena vidyeyamādyā pūrvaṃ tena prāṇahīnā'bhavat sā || 9-813 || jñātavyetyanena tu japtavyeti sūcitam | devyā śaṣtetyanena ca niṣedhaheturdarśitaḥ | śāpanirmuktiprakārastu tatraivoktaḥ | śivaśaktibījamata eva śambhunā nihitaṃ tayorupari pūrvabījayoḥ | akulaṃ kulopari ca madhyasādhare dahanaṃ tataḥ prabhṛti sorjitā'bhavat || 9-814 || saṃjñābhedamāha | bhairavīyamuditā kulapūrvā deśikairyadi bhavet kulapūrvā | p. 806) saiva śīghraphaladā bhuvi vidyetyucyate paśujaneṣvatigopyā || 9-815 || akulaṃ hakārastatpūrvā cedbhairavī | kulaṃ sakārastatpūrṇa cedvidyetyucyata ityarthaḥ ādyantabījayorvahnibījābhāvādvakṣyamāṇatripurabhairavovidyāvaila-kṣaṇyamasyā boddhavyam | asyā dhyānamuktaṃ (merutantre) abhayaṃ pustakaṃ bālāṃ varaṃ ca dadhatīṃ karaiḥ | aruṇāmaruṇābjasthāṃ raktavastrāṃ dvijeśakām || 9-816 || tantrāntare tu | saṃsmaret tripurāṃ bālāṃ śaraccandrasamaprabhām - iti | śuklavarṇeyamuktā | (tripurāsārasamuccaye) pāśāṅkuśābhayavarodyatapāṇipadmām----ityāyudhaviśeṣa uktaḥ || 9-817 || atha puraścaraṇaṃ (jñānārṇave) varṇalakṣaṃ japenmantraṃ daśāṃśaṃ havanaṃ caret | tarpaṇādi tataḥ kuryāt sarvasaubhāgyabhāgbhavet - iti || 9-818 || iti śrīvidyāprakaraṇam | atha bhuvaneśvarovidyā (śāradāyām) atha vakṣye jagaddhātromadhunā bhuvaneśvarīm | brahmādayo'pi yāṃ jñātvā lebhire śriyamūrjitām || 9-819 || nakulīśo'gnimāruḍho vāmanetrārdhacandravān | bījaṃ tasyāḥ samākhyātaṃ sevitaṃ siddhikāṅkṣibhiḥ || 9-820 || ṛṣiḥ śaktirbhavecchando gāyatrī devatā manoḥ | kathitā surasaṅghena sevitā bhuvaneśvarī || 9-821 || ṣaḍdīrghayuktabījena kuryādaṅgāni ṣaṭ kramāt | atha dhyānam | udyadinadyutimindukirīṭāṃ tuṅgakucāṃ nayanatrayayuktām || 9-822 || smeramukhīṃ varadāṅkuśapāśābhītikarāṃ prabhajedbhuvaneśīm | p. 807) atha puraścaraṇam | prajapenmantravinmantraṃ dvātriṃśallakṣamānataḥ || 9-823 || trisvāduyuktairjuhuyādaṣṭadravyairdaśāṃśataḥ | atha mantrāntaraṃ tatraiva | vāgbhavaṃ śambhuvanitā ramā bījatrayātmakam || 9-824 || mantraṃ samuddharenmantrī trivargaphalasādhanam | ṣaḍdīrghabhājā madhyena vāgbhavādyena kalpayet || 9-825 || ṣaḍaṅgāni manorasya jātiyuktāni mantravit | atha dhyānam | sindūrāruṇavigrahāṃ trinayanāṃ māṇikyamaulisphurat - tārānāyakaśekharāṃ smitamukhīmāpīnavakṣoruhām || 9-826 || pāṇibhyāṃ maṇipūrṇaratnacaṣakaṃ raktotpalaṃ bibhratīṃ saumyāṃ ratnaghaṭasthasavyacaraṇāṃ dhyāyet parāmambikām || aba puraścaraṇam | ravilakṣaṃ japenmantraṃ pāyasairmadhurāplutaiḥ || 9-827 || daśāṃśaṃ juhuyānmantrī pīṭhe prāgīrite yajet | atha mantrāntaraṃ tatraiva | vāgbījapuṭitā māyā vidyeyaṃ tryakṣarī matā || 9-828 || madhyena dīrghayuktena vākpuṭena prakalpayet | aṅgāni jātiyuktāni krameṇa manuvittamaḥ || 9-829 || atha dhyānam | śyāmāṅgīṃ śaśiśekharāṃ nijakarairdānaṃ ca raktotpalaṃ ratnāḍhyaṃ caṣakaṃ paraṃ bhayaharaṃ saṃbibhratīṃ śāśvatīm | muktāhāralasatpayodharanatāṃ netratrayollāsinīṃ vande'haṃ surapūjitāṃ haravadhūṃ raktāravindasthitām || 9-830 || p. 808) atha puraścaraṇam | tattvalakṣaṃ japenmantraṃ juhuyāt taddaśāṃśataḥ | pālāśapuṣpaiḥ svādvaktaiḥ puṣpairvā rājavṛkṣakaiḥ || 9-831 || atha mantrāntaraṃ tatraiva | ananto vindusaṃyukto māyābrahmāgnitāravān | pāśādistryakṣaro mantraḥ sarvavaśyaphalapradaḥ || 9-832 || ṛṣyādyāḥ pūrvamuktāḥ syurbījenāṅgakriyā matā | atha dhyānam | varāṅkuśau pāśamabhītimudrāṃ karairvahantīṃ kamalāsanasthām || 9-833 || bālārkakoṭipratimāṃ trinetrāṃ bhaje'hamādyāṃ bhuvaneśvarīṃ tām | atha puraścaraṇam | haviṣyabhugjapenmantraṃ tattvalakṣaṃ jitendriyaḥ || 9-834 || ṣaṭsahasraṃ prajuhuyājjapānte mantravittamaḥ | dadhikṣaudraghṛtāktābhiḥ samidbhiḥ kṣīrabhūruhām || 9-835 || tatsaṅkhyayā tilaiḥ śuddhaiḥ payo'ktairjuhuyāt tataḥ | asyāḥ pumānmahādevaḥ | tanmantraḥ pañcākṣarastatprakaraṇa evoktaḥ | iti bhuvaneśvarīvidyāprakaraṇam | atha bhairavīvidyā | tatrādau tripurabhairavīvidyā proktā (śāradāyām) atha vakṣye parāṃ vidyāṃ tripurāmatigopitām || 9-836 || yāṃ jñātvā siddhasaṅghānāmadhipo jāyate naraḥ | viyadbhṛguhutāśastho bhautiko vinduśekharaḥ || 9-837 || viyat tadādikendrāgnisthitaṃ vāmākṣivindumat | ākāśabhṛguvahnistho manuḥ sargendukhaṇḍavān || 9-838 || vāgbhavaṃ prathamaṃ bījaṃ kāmabījaṃ dvitīyakam | p. 809) tṛtīyaṃ śaktibījākhyaṃ tribhirbījairitīritā || 9-839 || pañcakūṭātmikā vidyā vedyā traipurabhairavī | ṛṣiḥ syāddakṣiṇāmūrtiśchandaḥ paṅktiḥ samīritam || 9-840 || devatā deśikairuktā devī tripurabhairavī | tathā | ṣaḍdīrghayuktenādyena bījenāṅgakriyā matā || 9-841 || nyāsāntarāṇi vistarabhayādupekṣitāni puraścaraṇasyaivātra nirūpaṇīyatvāt | atha dhyānam | udyadbhānusahasrakāntimaruṇakṣaumāṃ śiromālikāṃ raktāliptapayodharāṃ japavaṭīṃ vidyāmabhītiṃ varām | hastābjairdadhatīṃ trinetravilasadvakkrāravindaśriyaṃ devīṃ baddhahimāṃśuratnamukuṭāṃ vande'ravindasthitām || 9-842 || atha puraścaraṇaṃ | dīkṣāṃ prāpya japenmantraṃ tattvalakṣaṃ jitendriyaḥ | puṣpirbhānusahasrāṇi juhuyādbrahmavṛkṣajaiḥ || 9-843 || trimadhvaktaiḥ prasūnairvā karavīrasamudbhavaiḥ | tattvalakṣaṃ lakṣatrayam | atha caitanyabhairavīmantro (merutantre) caitanyabhairavīmantrastryakṣaraḥ kathyate'dhunā || 9-844 || sahāvaikārasaṃyuktau prathamaṃ bījamīritam | sakalā hrī/ samāyuktā dvitīyaṃ bījamucyate || 9-845 || sahārā ausamāyuktā visargāntāstṛtīyakam | atra tribhirbījairdvirāvṛttyā ṣaḍaṅganyāsaḥ kāryaḥ | atha dhyānam | udyadbhānusahasrābhāṃ nānālaṅkārabhūṣitām || 9-846 || mukuṭordhvalasaccandrarekhāṃ raktāmbarāñcitām | p. 810) pāśāṅkuśadharāṃ nityāṃ vāmahastakapālinīm || 9-847 || varadābhayaśobhāḍhyāṃ pīnonnataghanastanīm | evaṃ dhyātvā yajeddevīṃ pūrvasiṃhāsane sthitām || 9-848 || puraścaryādikaṃ prāgvat prayogā/ścāpi sādhayet | prāgvaditi tripurabhairavīvat | atha bhuvaneśvarabhairavīmantrastatraiva | athātaḥ saṃpravakṣyāmi bhuvaneśvarabhairavīm | 849 || hasāvaikārasaṃyuktau prathamaṃ bījamīritam | hasakalā hrī/ sametā dvitīyaṃ bījamucyate || 9-850 || hasāvaukārasaṃyuktau visargāntaṃ tṛtīyakam | ṣaḍdīrghānvitamadhyena bījenoktaṃ ṣaḍaṅgakam || 9-851 || atha dhyānam | japākusumasaṃkāśāṃ dāḍimīkusumaprabhām | candrarekhājaṭājūṭāṃ trinetrāṃ raktavāsasam || 9-852 || nānālaṅkāraśubhagāṃ pīnonnataghanastanīm | pāśāṅkuśavarābhītīrdadhānāṃ ca śivāṃ śraye || 9-853 || caitanyabhairavīvat syādyadyannoktamihārthavat | asyāḥ puraścaraṇaṃ tu tripurabhairavīpuraścaraṇavadbodhyam | atha kamaleśvarībhairavī tatraiva | athātaḥ saṃpravakṣyāmi bhairavīṃ kamaleśvarīm | hasasthāne sahetyuktvā sarvaṃ mantrādi pūrvavat || 9-854 || rājñā jñātā tataḥ śaptā tuhināge'bhavannadī | tyaktastayā vāmamārgo rājabhītyā tu matkṛte || 9-855 || yato labdhaṃ tayā duḥkhaṃ kalau khyātiṃ gamiṣyati | pranaṣṭeṣu ca deveṣu pratyakṣeyaṃ bhaviṣyati || 9-856 || p. 811) avarṇāścāpi varṇāśca bhaviṣyanti varapradāḥ | tyaktvā mapañcakaṃ pūjāṃ kṛtvā ye japatatparāḥ || 9-857 || asyāstīre puraścaryā navakāt saṃprasīdati | bhuvaneśī bhairavī tu kṛtvā rūpāntaraṃ mama || 9-858 || kāryārthaṃ bahavaḥ śiṣyāḥ kaulikā vāminaḥ kṛtāḥ | tasyā dhyānādyarcanādi prāgvaddakṣiṇamārgataḥ || 9-859 || atha saṃpatpradābhairavī (jñānārṇave) yathā'sau tripurā bālā tathā tripurabhairavī | saṃpatpradā nāma tasyāḥ śṛṇu nirmalamānase || 9-860 || śivaścandro vahnisaṃstho vāgbhavaṃ tadanantaram | kāmabījaṃ tathā devi śivacandrānvitaṃ tataḥ || 9-861 || pṛthvībījaṃ tu vahnyāḍhyaṃ tārttīyaṃ śṛṇu vallabhe | śaktibīje maheśāni śivavahnī niyojayet || 9-862 || kumāryāḥ parameśāni hitvā sargaṃ tu vaindavam | tripurābhairavī devī mahāsaṃpatpradā priye || 9-863 || tripurabhairavī visargarahitā saṃpatpradā bhavati | nyāsapūjādikaṃ sarvaṃ tripurābhairavīsamam | dhyānaṃ yathā | ātāmrārkasahasrābhāṃ sphuraccandrakalājaṭām || 9-864 || kirīṭaratnavilasaccitracitritamauktikām | galadrudhirapaṅkāḍhyamuṇḍamālāvirājitām || 9-865 || nayanatrayaśobhāḍhyāṃ pūrṇenduvadanānvitām | muktāhāralatārājatpīnonnataghanastanīm || 9-866 || raktāmbaraparīdhānāṃ yauvanonmattarūpiṇīm | p. 812) pustakaṃ cābhayaṃ vāme dakṣiṇe cākṣamālikām || 9-867 || varadānaratāṃ nityāṃ mahāsaṃpatpradāṃ smaret | asyāḥ puraścaraṇamapi pūrvavadbodhyam | atha kauleśabhairavī tatraiva | saṃpatpradābhairavīvadviddhi kauleśabhairavīm || 9-868 || hasarādyaiva deveśi triṣu bījeṣu pārvati | iyaṃ tu saharādyā syāddhyānapūjādikaṃ tathā || 9-869 || tripurabhairavīvaditi śeṣaḥ | ādipadāt puraścaraṇasyāpi saṃgrahaḥ | atha kāmeśvarabhairavī tatraiva | kāmeśvarī ca rudrārṇā pūrvasiṃhāsane sthitā | etasyā eva vidyāyā bījadvayamudāhṛtam || 9-870 || tadante parameśāni nityaklinne madadrave | etasyā eva tārttīyaṃ rudrārṇā parameśvari || 9-871 || dhyānapūjādikaṃ devi caitanyāvat samīritam | evaṃ puraścaraṇamapi | atha ṣaṭkūṭābhairavī (jñānārṇave) ḍākinīrākinībīje lākinīkākinīyugam || 9-872 || śākinīhākinībīje āhṛtya surasundari | ādyamaikārasaṃyuktamanyadīkāramaṇḍitam || 9-873 || śakrasvarānvitaṃ devi tārttīyaṃ bījamālikhet | vindunādakalākrāntaṃ tṛtīyaṃ śailasambhave || 9-874 || dvirāvṛttyā ṣaḍaṅgāni vidhāya parameśvari | puraścaraṇaṃ tu pūrvavat | atha nityābhairavī tatraiva | etasyā eva vidyāyāḥ ṣaḍarṇāḥ kramaśaḥ sthitāḥ || 9-875 || p. 813) viparītān vada prauḍhe vidyeyaṃ bhogamokṣadā | nyāsapūjādikaṃ sarvamasyāḥ pūrvavadācaret || 9-876 || atha rudrabhairavī tatraiva | śivacandrau mādanāntaṃ pāntaṃ vahnisamanvitam | śaktibhinnaṃ vindunādakalāḍhyaṃ vāgbhavaṃ priye || 9-877 || saṃpatpradāyā bhairavyāḥ kāmabījaṃ tadeva hi | sadāśivasya bījaṃ tu mahāsiṃhāsanasya ca || 9-878 || sadāśivabījaṃ pretabījam eṣā vidyā maheśāni varṇituṃ naiva śakyate | ṛṣyādinyāsastripurabhairavīvat | atha dhyānam | udyadbhānusahasrābhāṃ candracūḍāṃ trilocanām | nānālaṅkāraśubhagāṃ sarvavairinikṛntanīm || 9-879 || vamadrudhiramuṇḍālīkalitāṃ raktavāsasam | triśūlaṃ ḍamarūṃ khaḍgaṃ tathā kheṭakameva ca || 9-880 || pinākaṃ ca śarān devīṃ pāśāṅkuśayutaṃ kramāt | pustakaṃ cākṣamālāṃ ca śivasiṃhāsanasthitām || 9-881 || tantrāntare | nyāsapūjādikaṃ sarvaṃ tripurābhairavīsamam | evaṃ puraścaraṇamapi | atra bhairavo vaṭukastanmantrapuraścaraṇaṃ śivaprakaraṇe proktam | iti bhairavīprakaraṇam | atha chinnamastāvidyā | (viśvasāre yāmale ca) pracaṇḍacaṇḍikāṃ vakṣye sarvakāmaphalapradām || 9-882 || yasyāḥ prasādamātreṇa śiva eva bhavennaraḥ | aputro labhate putramadhano dhanamāpnuyāt || 9-883 || p. 814) kavitvaṃ ca supāṇḍityaṃ labhate nātra saṃśayaḥ | mantroddhāramāha | lakṣmīṃ lajjāṃ tato māyāṃ mātrādvādaśikāmatha || 9-884 || vajravairocanīye ca māye phaṭsvāhayā yute | lakṣmībījaṃ yadā'dyaṃ syāt tadā śrīḥ sarvatomukhī || 9-885 || lajjābījena cādyena vaśyatāṃ yānti yoṣitaḥ | māyābījena cādyena mahāpātakanāśanam || 9-886 || mātrādvādaśikābījamādyaṃ syānmuktidāyakam | atra lajjāpadaṃ kāmabījaparam | tathā coktam | atra lajjāpadaṃ devi kāmabījaparaṃ bhavet | mahākālamataṃ proktaṃ mantroddhāraṃ śubhāvaham - iti || 9-887 || mantroddhāraślokasthalajjāpadasya tu māyābījaparatve'pi na kṣatiḥ | śrībījānantaraṃ kvacit kāmabījasya kvacinmāyādvayasya ca darśanāt | māyāpadasya kva cit kūrcaparatvamapi dṛśyate | savinduvāmaśrutiyugviyanmāyā prakīrtitā - iti | mātrādvādaśikā vāgbhavam | (viśvasāre) tārādyā ṣoḍaśī cānyā bhavet saptadaśākṣarī | eṣā vidyā mahāvidyā bhuktimuktikarī sadā || 9-888 || taduktaṃ (merutantre) praṇavaṃ ca ramāṃ lajjāṃ bījadvandvaṃ ca vāgbhavam | vajravairocanīye hrī/ hrī/ phaṭsvāhā ghanākṣaraḥ || 9-889 || bhairavo'sya muniḥ proktaḥ samrāṭchanda udāhṛtam | chinnamastā bhaveddevī vāmamārgeṇa siddhidā || 9-890 || p. 815) (yāmalādau) āsāmṛṣirbhairavo'haṃ nāmnā tu krodhabhūpatiḥ | samrāṭchando devatā ca chinnamastā prakīrtitā || 9-891 || māyābījaṃ svāhā śaktiḥ kathitā brahmayoninā | dharmārthakāmamokṣeṣu viniyogaḥ prakīrtitaḥ || 9-892 || (merau) ā/ khaḍgāya hṛdākhyātamī/ sukhaḍgāya mastakam | oṃ vajrāya śikhā proktā ai/ pāśāya tanucchadam || 9-893 || aumaṅkuśāya netraṃ syādaśvāsurakṣayāya ca | hū/ hū/ navārṇo'stramantraḥ sarve syuḥ praṇavādikāḥ || 9-894 || svāhāntāḥ sarva evaite tato dhyānaṃ samācaret | dhyānaṃ yathā | bhāsvanmaṇḍamadhyasthāṃ viparītaratasthitau || 9-895 || ratikāmau samārūḍhāṃ vikīrṇasakalālakām | vāme kare nijaśiraśchinnaṃ saṃdadhatīṃ punaḥ || 9-896 || galānnirgatamasraṃ ca pivantīṃ tanmukhena ca | ḍākinīvarṇinībhyāṃ ca sakhībhyāṃ parivāritām || 9-897 || atha mantrāntaram (mahākālasaṃhitāyām) athātaśchinnamastāyā mantraṃ te vyāharāmyaham | jighṛkṣayā'pi yasya syuḥ sādhakasyāṣṭa siddhayaḥ || 9-898 || nātaḥ paratarā kā cidugrā devī bhaviṣyati | tasmādasaktairmanujairna grāhyeyaṃ kathaṃ cana || 9-899 || siddhirvā mṛtyurapi vā dvayorekataraṃ bhavet | praṇavaṃ ca ramābījaṃ lajjāṃ vāgbhavameva ca || 9-900 || vajravairocanīye ca ityevaṃ tata uddharet | p. 816) krodhadvayaṃ tataścāstraṃ svāhāntaḥ ṣoḍaśākṣaraḥ || 9-901 || asya nyāsādikaṃ pūrvavat kāryam | atha dhyānam dhyānamasyāḥ pravakṣyāmi tatra ceto niveśaya | svanābhau nīrajaṃ dhyāyet śuddhaṃ vikaśitaṃ sitam || 9-902 || tatpadmakośamadhye tu maṇḍalaṃ caṇḍarociṣaḥ | japākusumasaṅkāśaṃ raktabandhūkasannibham || 9-903 || rajaḥsattvatamorekhāyonimaṇḍalasannibham | madhye tasyā mahādevīṃ sūryakoṭisamaprabhām || 9-904 || chinnamastāṃ kare vāme dhārayantīṃ svamastakam | prasāritamukhīṃ bhīmāṃ lelihānograjihvikām || 9-905 || pivantīṃ raktadhārāṃ ca nijakaṇṭhasamudbhavām | vikīrṇakeśapāśāṃ tāṃ nānāpuṣpasamanvitām || 9-906 || dakṣiṇe ca kare karttrī muṇḍamālāvibhūṣitām | digambarāṃ mahāghorāṃ pratyālīḍhapadasthitām || 9-907 || asthimālādharāṃ devīṃ nāgayajñopavītinīm | sadā ṣoḍaśavarṣīyāṃ pinonnatapayodharām || 9-908 || nāgāṅgadāṃ nāgakāñcīṃ nāganūpurasaṃyutām | nāgakuṇḍalasaṃyuktāmaṣṭanāgasamanvitām || 9-909 || viparītaratāsaktaratikāmoparisthitām | ḍākinīvarṇinīyuktāṃ vāmadakṣiṇayogataḥ || 9-910 || dakṣiṇe varṇinīṃ dhyāyedvāmapārśve tu ḍākinīm | varṇinīṃ lohitaśyāmāṃ muktakeśīṃ digambarām || 9-911 || kapālakarttrikāhastāṃ vāmadakṣiṇayogataḥ | p. 817) devīgalocchaladraktadhārāpānaṃ prakurvatīm || 9-912 || asthimālādharāṃ devīṃ nāgayajñopavītinīm | ḍākinīṃ vāmapārśve tu kalpāntajvalanopamām * || 9-913 || vidyucchaṭābhanayanāṃ dantapaṅktivalākinīm | daṃṣṭrākarālavadanāṃ pīnottuṅgapayodharām || 9-914 || mahāghorāṃ mahādevīṃ muktakeśīṃ digambarām | lambodarīṃ kālarātrīṃ nāgayajñopavītinīm || 9-915 || lelihānamahājihvāṃ muṇḍamālāvibhūṣitām | kapālakarttrikāhastāṃ vāmadakṣiṇayogataḥ || 9-916 || devīgalocchaladraktadhārāpānaṃ prakurvatīm | karasthitakapālena bhīṣaṇenātibhīṣaṇām || 9-917 || ābhyāṃ niṣevyamāṇāṃ tu dhyāyeddevīṃ vicakṣaṇaḥ | durnirīkṣāṃ cetasā'pi sarvakāmaphalapradām || 9-918 || atha mantrāntaraṃ (yāmale) bhuvaneśīṃ kāmabījaṃ kūrcabījaṃ ca vāgbhavam | bhuvaneśīṃ kūrcabījaṃ vāgbhavaṃ tadanantaram || 9-919 || vajravairocanīye ca hu/ phaṭ svāhā tataḥ param | mantrāntaram | hṛllekhāvāgbhavaṃ kūrcaṃ vāgbhavaṃ kūrcameva ca || 9-920 || astrāntā chinnamastā yā mahāvidyā prakīrtitā | yasyāśca sadṛśī vidyā jagatsvapi na vidyate || 9-921 || ṣaḍvarṇo'yaṃ manuḥ sākṣānmokṣado nātra saṃśayaḥ | etadubhayasya ṛṣyādikaraṣaḍaṅganyāsaḥ pūrvavat kāryaḥ | p. 818) dhyāne viśeṣo yathā | asyā dhyānamahaṃ vakṣye śṛṇuṣva kamalānane || 9-922 || pratyālīḍhapadāṃ sadaiva dadhatīṃ chinnaṃ śiraḥ karttrikāṃ digvastrāṃ svakabandhaśoṇitasudhādhārāṃ pivantīṃ mudā | nāgābaddhaśiromaṇitrinayanāṃ hṛdyutpalālaṅkṛtāṃ ratyāsaktamanobhavoparidṛḍhāṃ dhyāyejjapāsannibhām || 9-923 || dakṣe cātisitā vimuktacikurā karttrī tathā kharparaṃ hastābhyāṃ dadhatī rajoguṇabhavā nāmnā'pi sā varṇinī | devyāśchinnakabandhataḥ patadasṛgdhārāṃ pivantī mudā nāgābaddhaśiromaṇirmanuvidā dhyeyā tathā sā suraiḥ || 9-924 || vāme kṛṣṇatanustathaiva dadhatī khaḍgaṃ tathā kharparaṃ pratyālīḍhapadā kabandhavigaladraktaṃ pivantī mudā | saiṣā yā pralaye samastabhuvanaṃ bhoktuṃ kṣamā tāmasī śaktiḥ sā'pi parāt parā bhagavatī nāmnā parā ḍākinī || 9-925 || atha mantrāntaraṃ tatraiva | vajravairocanīye ca kūrcayugmaṃ saphaṭ ṭhaṭhaḥ | tārādyaiṣā mahāvidyā sarvatejo'pahāriṇī || 9-926 || nyāsadhyānādikaṃ sarvaṃ ṣoḍaśīvat samācaret | mantrāntaram | viyacchrotrayutaṃ vindunādayuktaṃ tataḥ priye || 9-927 || ekākṣarī mahāvidyā trailokyavaśakāriṇī | dviṭhāntaiṣā mahāvidyā trailokyamohakāriṇī || 9-928 || tārādyā ca bhavatyeṣā catuvargaphalapradā | nyāsadhyānādikaṃ sarvaṃ pūrvavat parikīrtitam || 9-929 || p 819) atha puraścaraṇaṃ (viśvasāre) lakṣamekaṃ japaṃ kuryāt puraścaraṇakarmaṇi | mahāvidyāviṣaye ca japaṃ lakṣapramāṇakam || 9-930 || sarvatra sarvatantreṣu kathitaṃ padmayoninā | (rudrayāmale'pi) puraścaryāṃ japellakṣaṃ daśāṃśaṃ juhuyāt tataḥ || 9-931 || ghṛtāktairvilvakāṣṭhaiśca homakarma samācaret | udumbarasamidbhirvā pālāśairvā samācaret || 9-932 || apāmārgasamidbhirvā[ apāmārgaiḥ śamībhirvā iti 2 pu0 pā0|] hotavyaṃ mantrasiddhaye | (yāmalāntare'pi) devīṃ dhyātvā japenmantraṃ lakṣasaṅghyaṃ haviṣyabhuk || 9-933 || juhuyāt taddaśāṃśena vilvakāṣṭhairghṛtaplutaiḥ | (vārāhītantre tu) śūnyāgāre śmaśāne ca vṛṣaśūnye śivālaye || 9-934 || trilakṣaṃ prajapenmantraṃ tataḥ siddhirbhaveddhruvam - ityuktam | (gandharvatantre'pi) divase brahmacaryeṇa rātrau tu strīsahāyavān || 9-935 || mapañcakaṃ puraskṛtya mahāśaṅkhākṣamālayā | japellakṣatrayaṃ devi yugānurūpataḥ kalau || 9-936 || śatasāhasrakaṃ cānyajjapecchraddhāparo naraḥ | samāpte ca trilakṣe tu homakarma samācaret || 9-937 || kalau pāpasamākīrṇe satyadharmavivarjite | caturguṇā kriyā japyā tena siddhirna saṃśayaḥ || 9-938 || divase dakṣiṇācāreṇa rātrau vāmācāreṇa ca puraścaraṇavidhiḥ kaulikaviṣayaḥ | p. 820) (merutantre) evaṃ pūjā prakartavyā japellakṣacatuṣṭayam | pālāśairvilvajairvā'pi juhuyāt kusumaiḥ phalaiḥ || 9-939 || tarpaṇādi tata kuryādevaṃ siddho bhavenmanuḥ | atra (viśvasāro-)ktaṣoḍaśākṣaramantrasya puraścaraṇamekalakṣajapastantrāntaroktamantrāntarāṇāṃ lakṣatrayajapaḥ | (merutantro-)ktasaptadaśākṣaramantrasya lakṣacatuṣṭayaparimito japa iti vadanti | (bhūtabhairave) ādau japtvā bhairavasya krodhasyāsya manuṃ japet || 9-940 || asthimālāṃ samādāya vajravairocanīmanum | krodhabhairavamantrastatraivoktaḥ | atha krodhamanuṃ vakṣye asādyaṃ yena sidhyati || 9-941 || bījaṃ hālāhalaṃ gṛhya krodhabījamataḥ param | bhayaṅkarārṇamābhāṣyāsitāṅgaṃ kṣatajatviṣam || 9-942 || pralayāgnimahājvālāmābhāṣya manumuddharet | evamuccāritaḥ krodhaḥ svayameva prasidhyati || 9-943 || tatastu krodhamantreṇa ṣaḍaṅganyāsamācaret | viṣaṃ vajrayutaṃ bodhi mahākālaṃ nyaseddhṛdi || 9-944 || viṣaṃ harayugaṃ vajrakūrcādyaṃ vinyasecchiraḥ | hālāhalaṃ dehayutaṃ vajrakālaṃ nyasecchikhām || 9-945 || viṣamastrayutaṃ vajramāyudhaṃ kavacaṃ nyaset | tārābījayutaṃ vajraṃ mahākālāya netrayoḥ || 9-946 || viṣaṃ hanuyutaṃ gṛhya dahagṛhya parānvitam | krodhaṃ vajrayutaṃ tadvat sarvaduṣṭānathāparam || 9-947 || tato māraya vajrāstraṃ digbandhāntaṃ ṣaḍaṅgakam | p. 821) dhyānamāha | tatra madhye nyasedbhīmaṃ taptajvālāsamākulam || 9-948 || sāṭṭahāsaṃ mahāraudraṃ bhinnāñjanacayopamam | pratyālīḍhaṃ caturbāhuṃ dakṣiṇe[vajradhāriṇam iti 4 pu0 pā0] cakradhāriṇam || 9-949 || tarjanīṃ vāmahastena tīkṣṇadaṃṣṭrākarālinam | kapālaratnamukuṭaṃ trailokyasya vināyakam || 9-950 || ādityakoṭisaṃkāśamaṣṭanāgavibhūṣitam | aparājitapadākrāntamudrāvān balaviṣṭibhiḥ || 9-951 || anāmikādvayaṃ baddhvā ākuñcya tarjanīdvayam | kaniṣṭhāṃ madhyamāṃ caiva jyeṣṭhāṅguṣṭhena ca kramāt || 9-952 || evaṃ mudrādharo bhīmastrailokyāsādhyasādhakaḥ | asya mantrasya puraścaraṇaṃ tu pracaṇḍacaṇḍikāpuraścaraṇavat | japahomavidhānaṃ ca śivaśaktyoḥ samaṃ viduḥ - iti vacanāt[ramākāmastathā lajjā vāgbhavaṃ vajravaipadam | rocanīye lajjādvandvaṃ mantraṃ svāhāsamanvitaḥ || iyaṃ sā ṣoḍaśī proktā sarvakāmaphalapradā | kathitāḥ sakalā vidyāḥ sārāt sāratarāḥ śubhāḥ || 2 pu0 idaṃ ślokadvayamadhikaṃ dṛśyate |] || 9-953 || iti chinnamastāprakaraṇam | atha dhūmāvatīvidyā | (mahātharvaṇasaṃhitāyām) dāntau savāmakarṇendudhūmāvatyagnigehinī | aṣṭākṣarī mahāvidyā bhajatāṃ sarvasiddhidā || 9-954 || (merutantre) pippalādo muniśchando nivṛjjyeṣṭhā'sya devatā | p. 822) ṣaḍdīrghavinduyuktena dhakāreṇa ṣaḍaṅgakam || 9-955 || ādyabījadvayāntasthaiḥ ṣadvarṇairnyāsamācaret | aṅguṣṭhādau ṣaḍaṅgeṣu punardevīṃ vicintayet || 9-956 || dhyānaṃ tathā | vivarṇā cañcalā kṛṣṇā dīrghā ca malināmbarā | vimuktakuntalā dīrghā vidhavā viraladvijā || 9-957 || kākadhvajarathārūḍhā vilambitapayodharā | śūrpahastā'tirukṣākṣī dhūtahastā tvarānvitā || 9-958 || pravṛddharomā tu bhṛśaṃ jaṭilā kuṭilekṣaṇā | kṣutpipāsārditā nityaṃ sadā kalahatatparā || 9-959 || evaṃvidhāṃ sadā dhyāyet tataḥ karma samācaret | atha puraścaraṇam | japet kṛṣṇacaturdaśyāṃ śūnyāgāre divā niśi || 9-960 || upavāsaparaścaivamekāhāt siddhimāpnuyāt | yadvā śmaśāne vipine japellakṣaṃ tu vāgyataḥ || 9-961 || soṣṇīṣa ārdravāsāśca tena mantraḥ prasidhyati | homaścātra ghṛtenaiva tarpaṇādi tataścaret || 9-962 || atha vā prajapellakṣaṃ śmaśāne vigatāmbaraḥ | niśābhojī daśāṃśena tilairhavanamācaret || 9-963 || atha mantrāntaraṃ tantrāntare | dhū/ bījatritayaṃ procya dhurayugmaṃ samuccaret | dhūmāvatīpadaṃ procya kro/svāhā phaṭsamanvitā || 9-964 || mantraḥ prāthamikaḥ prokto dvitīyaṃ śṛṇu sādaram | praṇavaṃ dhūmrabījaṃ ca dhūmāvatipadaṃ vadet || 9-965 || p. 823) devadatto dhāvatīti svāhānto manurāḍayam | ṛṣiḥ kṣapaṇakaḥ khyāto gāyatrī chanda īritam || 9-966 || dhūmāvatī devatā ca dhū/bījaṃ bījamīritam | svāhā śaktiḥ samuccāṭe viniyogaḥ prakīrtitaḥ || 9-967 || dhā/ṣaṭkaistu ṣaḍaṅgāni dhyānaṃ śṛṇu varānane | kākārūḍhā'tikṛṣṇābhā bhinnadantā virāgiṇī || 9-968 || muktakeśī sudhūmrākṣī kṣuttṛṣārttā rayāturā | cañcalā cātikāmārttā kliṣṭā puṣṭā piśaṅgikā || 9-969 || malinā śramaṇī raktā vyaktagandhā virodhinī | dhūtaśūrpāgrahastā ca dhyeyā dhūmāvatī parā || 9-970 || puraścaraṇamāha | lakṣaṃ japenmaheśāni jagaduccāṭanaṃ caret | athāghoramantraḥ (śāradāyām) athābhidhāsye vidhivadaghorāstramanūttamam || 9-971 || yasya saṃsmaraṇādeva sarve naśyantyupadravāḥ | humantaḥ stambhane mantraḥ kromākṛṣṭau samāsane || 9-972 || vaṣaḍantaḥ saṃvaraṇe namo'nto viṣamāsane | grahacauraripudhvaṃse hu/ kromanto vidhīyate || 9-973 || śaktāntaścākhileṣṭāsyai kṣaumanto māraṇe bhavet | phaḍanto bhūtasaṃhāre mantro'yaṃ kalpapādapaḥ || 9-974 || (īśvarakalpe) tu prasphuradvayaṃ bandhadvayaṃ ca | ayaṃ mantra ekacatvāriṃśadakṣara uddhṛtaḥ (padārthādarśaṭokāyām) māyāsphuradvayaṃ bhūyaḥ prasphuradvitayaṃ tataḥ | ghoraghorataretyante tanurūpapadaṃ punaḥ || 9-975 || p. 824) caṭayugmaṃ tadante syāt pracaṭa dvitayaṃ tataḥ | kahayugmaṃ vamadvandvaṃ [vahayugmaṃ vadadvandvam iti 2 pu0 pā0] tato bandhayugaṃ punaḥ || 9-976 || ghātayadvitayaṃ varma phaḍantaḥ samudāhṛtaḥ | evaṃ pañcāśadarṇo'yamaghorāstramahāmanuḥ || 9-977 || aghoro'sya muniḥ proktaśchandastriṣṭubudāhṛtam | aghorarudraḥ saṃdiṣṭo devatā mantravittamaiḥ || 9-978 || hṛdayaṃ pañcabhiḥ proktaṃ śiraḥ ṣaḍbhirudāhṛtam | śikhā daśabhirākhyātā tāvadbhiḥ kavacaṃ matam || 9-979 || vasuvarṇaiḥ smṛtaṃ netramāśārṇairrastramīritam | dhyānam | sajalaghanasamābhaṃ bhīmadaṃṣṭraṃ trinetraṃ bhujagadharamaghoraṃ raktavastrāṅgarāgam || 9-980 || paraśuḍamarukhaḍgākheṭakaṃ bāṇacāpau triśikhanarakapāle bibhrataṃ bhāvayāmi || athāsya puraścaraṇaṃ tatraiva | lakṣamekaṃ japenmantraṃ ghṛtasiktaistilaiḥ śubhaiḥ || 9-981 || taddaśāṃśaṃ prajuhuyānmantrī mantrasya siddhaye | iti dhūmāvatīprakaraṇam | atha vagalāmukhīvidyā | (merutantre) athātaḥ saṃpravakṣyāmi stambhanīṃ vagalāmukhīm || 9-982 || tāraṃ māyāṃ samuccārya vadecca vagalāmukhi | tadagre sarvaduṣṭānāṃ tato vācaṃ mukhaṃ padam || 9-983 || stambhayeti padaṃ jihvāṃ kīlayeti tataḥ param | p. 825) buddhiṃ vināśaya hrī/ oṃ svāhā ṣaṭtriṃśavarṇakaḥ || 9-984 || nārāyaṇo munistriṣṭupchandaśca vagalāmukhī | devī bījaṃ tu hṛllekhā svāhā śaktiḥ samīritā || 9-985 || viniyogo'sya vikhyātaḥ puruṣārthacatuṣṭaye | hṛllekhā hṛdayaṃ proktaṃ śiraśca vagalāmukhī || 9-986 || śikhā tu sarvaduṣṭānāṃ tato vācaṃ mukhaṃ padam | stambhayeti ca varmoktaṃ jihvāṃ kīlaya netrakam || 9-987 || buddhiṃ vināśyāstraṃ syāt ṣaḍaṅganyāsa īritaḥ | atha dhyānam | gambhīrāṃ ca madonmattāṃ taptakāñcanasannibhām || 9-988 || caturbhujāṃ trinayanāṃ kamalāsanasaṃsthitām | mudgaraṃ dakṣiṇe pāśaṃ vāme jihvāṃ ca vajrakam || 9-989 || pītāmbaradharāṃ sāndravṛttapīnapayodharām | hemakuṇḍalabhūṣāṃ ca pītacandrārdhaśekharām || 9-990 || pītabhūṣaṇabhūṣāṃ ca svarṇasiṃhāsanasthitām | atha puraścaraṇam | haridrāgrathitā mālā pītāmbaradharaḥ svayam || 9-991 || pītāsanaḥ smaret pītamayutaṃ japamācaret | daśāṃśena kṛto homaḥ pītadravyaiḥ pratarpayet || 9-992 || sarvaṃ pītopacāreṇa mantraḥ siddhyati mantriṇaḥ | vajrayoginīmiśrakṛtasaṃgrahe tu | pītāmbaradharo bhūtvā pūrvāśābhimukhasthitaḥ | lakṣamekaṃ japenmantraṃ haridrāgranthimālayā || 9-993 || brahmacaryayuto nityaṃ prayato dhyānatatparaḥ | p. 826) priyaṅgupāyasenāpi pītapuṣpaiśca homayet - ityuktam || 9- 994 || atha mantrāntaraṃ (yāmale) vahnihīnendrayugmāyā vagalāmukhi sarvayuk | duṣṭānāṃ vācamityuktvā mukhaṃ stambhaya kīrtayet || 9- 995 || jihvāṃ kīlaya buddhiṃ ca vināśaya padaṃ vadet | pūrvabījaṃ tatastāraṃ vahnijāyāvadhirbhavet || 9- 996 || tārādhikā catustriṃśadakṣarā vagalāmukhī | nārāyaṇo [nārado'sya muniriti kva cit pāṭhaḥ] muniśchandaḥ paṅkti śrīvagalāmukhī || 9- 997 || devatā mantragaṃ bījaṃ śaktiḥ pāvakasundarī | sarvaśatrumukhastambhe viniyogaḥ prakīrtitaḥ || 9- 997 || ṣaḍdīrghabhājā bījena ṣaḍaṅganyāsa īritaḥ | atha dhyānam | madhye sudhābdhimaṇimaṇḍaparatnavedī - siṃhāsanoparigatāṃ paripītavarṇām || 9- 998 || [pītāmbarābharaṇamālyavibhūṣitāṅgīm ityapi pāṭho bahutra śrūyate | ] pitāmbarāṃ kanakabhūṣaṇamālyaśobhāṃ devīṃ bhajāmi dhṛtamudgaravairijihvām | jihvāgramādāya kareṇa devīṃ vāmena śatrūn paripīḍayantīm || 9- 999 || [gadābhighātena iti 2 pu0 pā0 |] padābhighātena ca dakṣiṇena pītāmbarāḍhyāṃ dvibhūjāṃ namāmi | atha puraścaraṇaṃ tatraiva | japamālā ca deveśi haridrāgranthisambhavā || 9- 1000 || pītāsanasamārūḍhaḥ pītadhyānaparāyaṇaḥ | p. 827) pītapuṣpārcanaṃ nityamayutaṃ japamācaret || 9- 1001 || taddaśāṃśakṛto homaḥ pītadravyaiḥ suśobhanaiḥ | asyāḥ pumān mṛtyuñjayastanmantrapuraścaraṇaṃ ca śivaprakaraṇa evoktam | iti vagalāmukhīprakaraṇam | atha mātaṅgīvidyā | (yāmale) atha vakṣye mahādevīṃ mātaṅgīṃ sarvasiddhidām || 9- 1002 || asyāḥ sevanamātreṇa vāksiddhiṃ labhate dhruvam | praṇavaṃ ca tato māyāṃ kāmabījaṃ ca kūrcakam || 9- 1003 || mātaṅgī ṅeyutā cāstraṃ vahnijāyāvadhirmanuḥ | ṛṣiḥ syāddakṣiṇāmūrtirvirāṭchanda udīritam || 9- 1004 || mātaṅgī devatā devī sarvasiddhipradāyinī | aṅganyāsakaranyāsau kuryānmantrī samāhitaḥ || 9- 1005 || ṣaḍdīrghabhājā bījena praṇavādyena kalpayet | atha dhyānam | śyāmāṅgīṃ śaśiśekharāṃ trinayanāṃ sadratnasiṃhāsane saṃsthāṃ ratnavicitrabhūṣaṇayutāṃ saṃkṣīṇamadhyasthalām || 9- 1006 || āponastanamaṇḍalāṃ smitamukhīṃ dhyāyeddadhantīṃ kramād - vedairbāhubhiraṅkuśāsilatike pāśaṃ tathā kheḍakam | atha puraścaraṇam | puraścaraṇakāle tu ṣaṭsahasraṃ japenmanum || 9-1007 || taddaśāṃśaṃ hunedājyaiḥ śarkarāmadhubhiḥ saha | brahmatarūdbhavaiḥ kāṣṭhaiḥ sādhakaḥ śaktibhiḥ saha || 9-1008 || evaṃ puraskriyāṃ kṛtvā prayogavidhimācaret | p. 828) atha mantrāntaraṃ (merutantre) athocchiṣṭāṃ pravakṣyāmi mātaṅgīṃ gokuvarṇakām || 9-1009 || nama ucchiṣṭacāṇḍāli mātaṅgīti padaṃ vadet | sarvavaśaṅkari svāhā mantro'yaṃ mohayejjagat || 9-1010 || chando nivṛt sagāyatraṃ munī nāradatumburau | devatā cātra mātaṅgī dvitritritrirasākṣibhiḥ || 9-1011 || aṅgāni syurmantravarṇaistato dhyāyeddhṛdambuje | dhyānaṃ yathā | kṛṣṇāmbarāṃ yāvakārdracaraṇāmunnatastanīm || 9-1012 || muktāpravālamālāḍhyāṃ śaṅkhakuṇḍaladhāriṇīm | atha mantrāntaraṃ tatraiva | athānyaṃ saṃpravakṣyāmi mātaṅgīmantramadbhutam || 9-1013 || kāminī rañjinī svāhāṣṭākṣaro'yamudīritaḥ | ṛṣiḥ saṃmohanaśchando nivṛt proktā'sya devatā || 9-1014 || sarvasaṃmohinī cāṅgaṃ dvirāvṛttipadairbhavet | atha dhyānam śyāmāṅgī vallakoṃ dorbhyāṃ vādayantīṃ subhūṣaṇām || 9-1015 || candrāvataṃsāṃ vividhairgāyanairmohatīṃ jagat | anayoḥ puraścaraṇam | prajapedayutadvandvaṃ daśāṃśaṃ juhuyāt tataḥ || 9-1016 || madhūkajaistrimadhvaktaiḥ sarvaṃ saṃmohayejjagat | atha rājamātaṅgīmantrastatraiva | athānyaṃ saṃpravakṣyāmi catuṣpañcāśadakṣaram || 9-1017 || oṃ hrī/ namaśca brahmaśrīrājite rājapūjite | jaye ca vijaye gauryaṣe gāndhāripadaṃ vadet || 9-1018 || p. 829) tribhuvanavaśaṅkari sarvastrīpuruṣeti ca | vaśaṅkari susu dudu gheghe vāvā'gnigehinī || 9-1019 || ajo munistathā chando nivṛdgāyatramīritam | devatā rājamātaṅgī ṣaḍaṅgādi tu māyayā || 9-1020 || atha dhyānam | [etaccihnāntargataḥ pāṭhaḥ 5 pustake'dhika upalabhyate |] amṛtodadhimadhyasthe ratnadvīpe manohare | svarṇaprākārasaṃvīte maṇiratnavinirmite || 9-1021 || kadambavilvakadvāre kalpavṛkṣopaśobhite | vedimadhye sukhāstīrṇe ratnasiṃhāsane śubhe || 9-1022 || aṣṭapatraṃ mahāpadmaṃ keśarāḍhyaṃ sakarṇikam | tanmadhye tu trikoṇaṃ syādaṣṭapatraṃ tato bahiḥ || 9-1023 || punaḥ ṣoḍaśapatraṃ syāt tadvāhye syāccaturdalam | vedāsraṃ sacaturdvāraṃ maṇḍalaṃ proktamuttamam || 9-1024 || tasya madhye sukhāsīnāṃ śyāmavarṇāṃ śucismitām | kadambamālābharaṇāṃ pūjitāṃ ca surāsuraiḥ || 9-1025 || pralambālakasaṃyuktāṃ candrarekhāvataṃsikām | lalāṭe tilakopetāmīṣatprahasitānanām || 9-1026 || kiñcitsvedāmbumadhuralalāṭaphalakojjvalām | valītaraṅgamadhyābhāṃ romarājīvirājitām || 9-1027 || sarvābharaṇasaṃyuktāṃ muktāhāravibhūṣitām | nānāmaṇigaṇonnaddhakaṭisūtrairalaṅkṛtām || 9-1028 || valayai ratnakhacitaiḥ keyurairmaṇibhūṣitaiḥ | p. 830) bhūṣitāṃ dvibhūjāṃ bālāṃ madāghūrṇitalocanām || 9-1029 || āpīnamaṇḍalābhogasamunnatapayodharām | pralambavarṇābharaṇāṃ karṇottaṃsavirājitām || 9-1030 || tamālanīlāṃ taruṇīṃ madhumattāṃ mataṅginīm | catuḥṣaṣṭikalārūpāṃ pārśvasthaśukasārikām || 9-1031 || koṭibālārkasaṃkāśāṃ japākusumasannibhām | evaṃ vā pītavarṇāṃ vā dhyāyenmātaṅginīṃ parām || 9-1032 || atha puraścaraṇam | [etaccihnāntargataḥ pāṭha 5 pustake'dhika upalabhyate |] ayutaṃ prajapenmantraṃ homayet taddaśāṃśataḥ | bandhūkakusumairmantrī madhuratrayalolitaiḥ || 9-1033 || atha sumukhīmantraḥ (guhyātantre) śṛṇu mantraṃ mahādevi yathāvat kathayāmi te | dadyāducchiṣṭaśabdaṃ tu tathā cāṇḍālinīti ca || 9-1034 || sumukhīti tato devīṃ kīrtayet tadanantaram | mahāpiśācinī tasmānmāyābījamanantaram || 9-1035 || vindunādasamāyuktaṃ ṭhakāratritayaṃ tataḥ | savisargaṃ mahādevi sarvasiddhipradāyakam || 9-1036 || iyaṃ vidyā mahāvidyā sarvapāpapraṇāśinī | svargadā mokṣadā vidyā sarvasaubhāgyadā[rājyasaubhāgyadā iti 2- 4 pu0 pā0] tathā || 9- 1037 || sadocchiṣṭamukho bhūtvā smareddevīṃ jayapradām | tadā'cānto bhaveddevi vinaivācamane kṛte || 9-1037 || durbhagā subhagā nūnaṃ duḥkhitā sukhinī bhavet | p. 831) bandhyā'pi labhate putraṃ śatahāyanajīvanam || 9-1038 || durbalo balamāpnoti mūrkho vidyāmavāpnuyāt | yāṃ yāṃ prārthayate siddhiṃ haṭhāt tāṃ tāmavāpnuyāt || 9-1039 || vidhānaṃ cātra vakṣyāmi śṛṇu devi varānane | nāridoṣo na vā vighno nāśaucaṃ niyamo na ca || 9-1040 || yasya tiṣṭhati mantro'yaṃ na ca vighnaiḥ sa vādhyate | tathā | ajo muniḥ samākhyātaśchando gāyatramasya tu || 9-1041 || devatā sumukhī proktā māyayā tu ṣaḍaṅgakam | atha dhyānam | śavoparisamāsīnāṃ raktāmbaraparicchadām || 9-1042 || raktālaṅkārasaṃyuktāṃ guñjāhāravibhūṣitām | ṣoḍaśābdāṃ ca yuvatīṃ pīnonnatapayodharām || 9-1043 || kapālakarttrikāhastāṃ parajyotiḥsvarūpiṇīm | vāmadakṣiṇayogena dhyāyenmantraviduttamaḥ || 9-1044 || ucchiṣṭena valiṃ datvā japet tadgatamānasaḥ | ucchiṣṭenaiva kartavyo japo'syāḥ siddhimicchatā || 9-1045 || ucchiṣṭajapamānasya jāyante sarvasiddhayaḥ | asya mantrasya puraścaraṇamaṣṭasahasrajapaḥ | yeṣāṃ jape ca home ca --------------ityādipūrvoktavacanāt || 9-1046 || atha vaśyāmātaṅgīmantraḥ (merutantre) athātaḥ saṃpravakṣyāmi vaśyamātaṅgikāmanum | oṃ rājamukhi rājādhimukhi vaśyamukhīti ca || 9-1047 || māyāṃ śrī/ klī/ devadevi mahādevi tato vadet | devādhidevi sarveti janasya mukhamuccaret || 9-1048 || p. 832) mama vaśaṃ kuru dvandvaṃ svāhānto'ṅgakṛtārṇakaḥ | diksaptakṛtadeveṣumantrārṇairaṅgakalpanam || 9-1049 || vijñeyaṃ rājamātaṅgītulyaṃ pūjājapādikam | prayogā/ścāpi jānīyādviśeṣādvaśakṛt tviyam || 9-1050 || mantrāntaramāha | māyā namo hilidvandvaṃ caṇḍamātaṅginīti ca | svāheti tithivarṇo'syā nyāsapūjādikaṃ bhavet || 9-1051 || rājamātaṅgikātulyaṃ japaścāyutasaṅkhyakaḥ | ghṛtapāyasahomaśca prayogādyaṃ ca pūrvat || 9-1052 || atha karṇamātaṅgīmantraḥ | athātaḥ saṃpravakṣyāmi karṇamātaṅgikāmanum | vāgbhavaṃ hṛdayaṃ cātha śrīmātaṅgipadaṃ vadet || 9-1053 || amoghe satyavādini mama karṇepadaṃ tataḥ | avatarapadaṃ dvedhā satyaṃ kathaya yugmakam || 9-1054 || ehyehi śrī/ ca mātaṅgyai namastryabdhyarṇako manuḥ | aṅgāni vāgbhavenātra pūjādyaṃ ca kṛtākṛtam || 9-1055 || atha puraścaraṇam | lakṣaṃ japaḥ pāyasādyaiḥ homaḥ siddho bhavenmanuḥ | karṇe tu kathayeddevī pṛcchakasya śubhāśubham || 9-1056 || iti mātaṅgīprakaraṇam | atha lakṣmīvidyā | (śāradāyām) atha vakṣye śriyo mantrān śrīsaubhāgyaphalapradān | yasyāḥ kaṭākṣamātreṇa trailokyamapi vardhate || 9-1057 || vāntaṃ vahnisamārūḍhaṃ vāmanetrendusaṃyutam | p. 833) bījametacchriyaḥ proktaṃ cintāratnamivāparam || 9-1058 || ṛṣirbhṛgurnivṛcchando devatā śrīḥ samīritā | ṣaḍdīrghayuktabījena ṣaḍaṅgāni prakalpayet || 9-1059 || atha dhyānam | kāntyā kāñcanasannibhāṃ himagiriprakhyaiścaturbhirgajai- rhastotkṣiptahiraṇmayāmṛtaghaṭairāṣicyamānāṃ śriyam | vibhrāṇāṃ varamabjayugmamabhayaṃ hastaiḥ kirīṭojjvalāṃ kṣaumābaddhanitambavimbalalitāṃ bande'ravindasthitām || 9-1060 || atha puraścaraṇam | bhānulakṣaṃ japenmantrī dīkṣito vijitendriyaḥ | śriyamabhyarcayennityaṃ sugandhikusumādibhiḥ || 9-1061 || tatsahasraṃ ca juhuyāt kamalairmadhurokṣitaiḥ | japānte juhuyānmantrī tilairvā madhurānvitaiḥ || 9-1062 || vailvaiḥ phalairvā juhuyāt tribhirvā sādhakottamaḥ | atha mantrāntaraṃ tatraiva | vāgbhavaṃ vanitā viṣṇormāyā makaraketanaḥ | caturbījātmako mantraścaturvargaphalapradaḥ || 9-1063 || aṅgāni kuryāddīrghādyai ramābījena tantravit | atha dhyānam | māṇikyapratimaprabhāṃ himanibhaistuṅgaiścaturbhirgajai - rhastāgrāhitaratnakumbhasalilairāṣicyamānāṃ sadā || 9-1064 || hastābjairvaradānamabjayugalābhītīrdadhānāṃ hareḥ kāntāṃ kāṅkṣitapārijātalatikāṃ vande sarojānanām | atha puraścaraṇam | bhānulakṣaṃ haviṣyāśī japedante saroruhaiḥ || 9-1065 || p 834) juhuyādaruṇaiḥ phullaistatsahasraṃ jitendriyaḥ | atha mantrāntaraṃ tatraiva | dīrghāyādirvisargānto brahmā bhānurvasundharā || 9-1066 || vānte sinyai priyā vahnermanuḥ prokto daśākṣaraḥ | ṛṣirdakṣo virāṭ chando devatā śrīḥ samīritā || 9-1067 || devyai hṛdayamākhyātaṃ padminyai śira īritam | viṣṇupatnyai śikhā proktā varadāyai tanucchadam || 9-1068 || astraṃ kamalarūpiṇyai namo'ntāḥ praṇavādikāḥ | aṅgamantrāḥ samuddiṣṭā dhyāyeddevīmanyadhīḥ || 9-1069 || atha dhyānam | āsīnā sarasīruhe smitamukhī hastāmbujairbibhratī dānaṃ padmayugābhayaṃ ca vapuṣā saudāminīvallabhā | muktādāmavirājamānapṛthulottuṅgastanodbhāsinī pāyādvaḥ kamalā kaṭākṣavibhavairānandayantī harim || 9-1070 || atha puraścaraṇam | daśalakṣaṃ japedenaṃ mantravidvijitendriyaḥ | daśāṃśaṃ juhuyānmantrī madhurāktaiḥ saroruhaiḥ || 9-1071 || atha māhalakṣmīmantrastatraiva | vāgbhavaṃ śambhuvanitā ramā makaraketanaḥ | tārttīyaṃ ca jagatpārśvo vahnibījasamujjvalaḥ || 9-1072 || arghīśāḍhyo bhṛgustyai hṛnmantro'yaṃ dvādaśākṣaraḥ | mahālakṣmyāḥ samuddiṣṭastārādyaḥ sarvasiddhidaḥ || 9-1073 || ṛṣirvidyā samuddiṣṭo gāyatrī chanda īritam | devatā jagatāmādirmahālakṣmīḥ samīritā || 9-1074 || hastau saṃśodhya mantreṇa tārādi hṛdayāntikam | p. 835) bījānāṃ pañcakaṃ nyasyedaṅgulīṣu yathākramam || 9-1075 || mantraśeṣaṃ nyasenmantrī talayorubhayorapi | mūrdhādi caraṇaṃ yāvanmantreṇa vyāpakaṃ caret || 9-1076 || mūrdhākṣivakṣoguhyāṅghyaiḥ pañca bījāni vinyaset | śeṣān nyaset saptavarṇān hṛdaye saptadhātuṣu || 9-1077 || aṅgāni pañcabhirbījairastraṃ śiṣṭākṣarairbhavet | jñānaiśvaryādibhiryuktaiścaturthyantaiḥ sajātibhiḥ || 9-1078 || jñānamaiśvaryaśaktiṃ ca balavīrye svatejasā | jñānaiśvaryādayaḥ proktāḥ ṣaṭ kramādaṅgayojitāḥ || 9-1079 || dhyānamāha | evaṃ nyastaśarīro'sau smaredudyānamadbhutam | campakāśokapunnāgapāṭalairupaśobhitam || 9-1080 || lavaṅgamādhavīvilvadevadārunamerubhiḥ | mandārapārijātādyaiḥ kalpavṛkṣaiḥ supuṣpitaiḥ || 9-1081 || candanaiḥ karṇikāraiśca mātuluṅgaiḥ savañjulaiḥ | dāḍimīlakucāṅkolaiḥ pūgaiḥ kuravakairapi || 9-1082 || kadalīkundamandāranārikelairalaṅkṛtam | anyaiḥ sugandhipuṣpādyairvṛkṣakhaṇḍaiśca maṇḍitam || 9-1083 || mālatīmallikājātiketakīśatapatrakaiḥ | yāvantītulasīnandyāvartairdamanakairapi || 9-1084 || sarvarttukusumopetairnamadbhirupaśobhitam | mandamārutasambhinnaṃ kusumāmodadiṅmukham || 9-1085 || tasya madhye sadā phullaiḥ kusumotpalapaṅkajaiḥ | saugandhikaiśca kahlārairnavaiḥ kuvalayairapi || 9-1086 || p. 836) haṃsasārasakāraṇḍabhramaraiścakranāmabhiḥ | anyaiḥ kalakalārāvivihaṅgairupaśobhite || 9-1087 || mahāsarasi tanmadhye puline'timanohare | paritaḥ pārijātādyamaṇḍitaṃ maṇikuṭṭimam || 9-1088 || udyadādityasaṃkāśabhāsvaraṃ śaśiśītalam | caturdvārasamāyuktaṃ hemaprākāraśobhitam || 9-1089 || ratnopakḷptasaṃśobhikapāṭāṣṭakasaṃyutam | navaratnasamākḷptaṃ tuṅgagopuratoraṇam || 9-1090 || hemadaṇḍaṃ śikhālamvi dhvajāvalipuraskṛtam | navaratnasamābaddhastambharājivirājitam || 9-1091 || sahasradīpasaṃyuktadīpadaṇḍavirājitam | taptahāṭakasaṃkḷptavātāyanamanoharam || 9-1092 || nānāratnāṃśukodbaddhasuvarṇaśatakoṭibhiḥ | kiṅkiṇīmālikāyuktapatākābhiralaṅkṛtam || 9-1093 || jātarūpamayai ratnavicitrairativistṛtaiḥ | māṇikyavajravaidūryasvarṇamālāvalīyutaiḥ || 9-1094 || antarāntarasambaddharatnairdṛṣṭimanoharaiḥ | vicitraiścitrabaddhaiśca vitānairupaśobhitam || 9-1095 || sarvaratnasamāyuktaṃ hemakuṭṭimamujjvalam | ketakomālatījātīcampakotpalakesaraiḥ || 9-1096 || mallikātulasīvāśānandyāvarttakadambakaiḥ | etai ramyaiśca kusumairalaṅkṛtamahītalam || 9-1097 || abjakāśmīrakastūrīmṛganābhitamālakaiḥ | p. 837) candanāgurukarpūrairāmoditadigantaram || 9-1098 || evaṃ sañcintya manasā maṇḍapaṃ sumanoharam | tanmadhye bhāvayenmantrī parijātaṃ manoharam || 9-1099 || tasyādhastāt smarenmantrī ratnasiṃhāsanaṃ mahat | tasmin sañcintayeddevīṃ mahālakṣmīṃ manoharām || 9-1100 || bālārkadyutimindukhaṇḍavilasatkoṭīrahārojjvalāṃ ratnākalpavibhūṣitāṃ kucanatāṃ śālaiḥ karairmañjarīm | padmau kaustubharatnamapyavirataṃ sambibhratīṃ susmitāṃ phullāmbhojavilocanatrayayutāṃ dhyāyet parāṃ devatām || 9-1101 || śiñjanmañjīrasaṃśobhipādāmbhojavirājitām | navaratnagaṇākīrṇakāñcīdāmavibhūṣitām || 9-1102 || muktāmāṇikyavaidūryasambaddhodarabandhanām | vibhrājamānāṃ madhyena valitritayaśobhitām || 9-1103 || jāhnavīsalilāvarttaśobhinābhivibhūṣitām | paṭīrapaṅkakarpūrakuṅkumālaṅkṛtastanīm || 9-1104 || vārivāhavinirmuktamuktādāmagarīyasīm | bibhratīmuttarāsaṅgaṃ dukūlaparikalpitam || 9-1105 || taptakāñcanasambaddhavaidūryāṅgadabhūṣaṇām | padmarāgasphuratsvarṇakaṅkaṇāḍhyakarāmbujām || 9-1106 || māṇikyaśakalābaddhamudrikābhiralaṅkṛtām | taptahāṭakasaṃkḷptamālāgraiveyaśobhitām || 9-1107 || vicitravividhākalpāṃ kambusaṃkāśakandharām | udyaddinakarākāramaṇitāṭaṅkamaṇḍitām || 9-1108 || p. 838) ratnāṅkitalasatsvarṇakarṇapūropaśobhitām | japāvidrumalāvaṇyalalitādharapallavām || 9-1109 || dāḍimīphalabījābhadantapaṅktivibhūṣitām | kalaṅkakārśyanirmuktaśaraccandranibhānanām || 9-1110 || puṇḍarīkadalākāranayanatrayaśobhitām | bhrūlatājitakandarpavarakārmukavibhramām || 9-1111 || vikaśattilapuṣpaśrīvijayodyatanāsikām | lalāṭakāntivibhavavijitārdhasudhākarām || 9-1112 || sāndrasaurabhasaṃpannakastūrītilakāṅkitām | mattālimālāvilasaddalakāḍhyamukhāmbujām || 9-1113 || pārijātaprasūnaśrīvāhidhamillabandhanām | anargharatnaghaṭitamuktāṭaṅkitamastakām || 9-1114 || sarvalāvaṇyavasatiṃ bhavanaṃ vibhramaśriyaḥ | tejasāṃ janmabhūmiṃ tāṃ mahālakṣmīṃ vicintayet || 9-1115 || atha puraścaraṇam | evaṃ dhyātvā tato devīṃ haviṣyāśī jitendriyaḥ | bhānulakṣaṃ japenmantrī daśāṃśaṃ juhuyāt tilaiḥ || 9-1116 || juhuyāt śrīphalaiḥ padmaiḥ pratyekamayutaṃ tataḥ | tarpayet salilaiḥ śuddhaiḥ sugandhairayutadvayam || 9-1117 || (merutantre) japedbhāskaralakṣaṃ ca niyatāśī yatavrataḥ | taddaśāṃśaṃ prajuhuyādghṛtaistrisvādusaṃyutaiḥ || 9-1118 || padmaiḥ ramādrumaphalaiḥ pratyekamayutaṃ hunet | suśītaiḥ śucibhistoyaistarpayedayutadvayam || 9-1119 || p. 839) atha mantrāntaraṃ tatraiva | śambhupatnī śriyā ruddhā kamau bhagavatī mahī | brahmā'dityo dharā dīrghā lakāro bhagavān marut || 9-1120 || prasīdayugalaṃ bhūyaḥ śrīruddhā bhuvaneśvarī | mahālakṣmī namo'ntaḥ syāt praṇavādirayaṃ manuḥ || 9-1121 || saptaviṃśatyakṣarāḍhyaḥ proktaḥ sarvasamṛddhidaḥ | kamale hṛdayaṃ proktaṃ śiraḥ syāt kamalālaye || 9-1122 || śikhā prasīda tenaiva kavacaṃ caturakṣaraiḥ | astrametaiḥ padaiḥ kuryācchrībījapuṭitaiḥ pṛthak || 9-1123 || atha dhyānam | sindūrāruṇakāntimabjavasatīṃ saundaryavārāṃ nidhiṃ koṭīrāṅgadahārakuṇḍalakaṭīsūtrādibhirbhūṣitām | hastābjairvasupātramabjayugalādarśau vahantīṃ parā - māvītāṃ paricārikābhiraniśaṃ dhyāyet priyāṃ śārṅgiṇaḥ || 9-1124 || atha puraścaraṇam | lakṣaṃ japet phalairvilvairjuhuyānmadhurokṣitaiḥ | daśāṃśaṃ saṃskṛte vahnau prākproktenaiva vartmanā || 9-1125 || tatrāntare | mandākṣamindirāruddhaṃ tryakṣaro'yaṃ mahāmanuḥ | hṛdantaḥ pañcavarṇo'sya sarvamekārṇavadbhavet || 9-1126 || atha sāmrājyalakṣmīmantraḥ (merutantre) atha vakṣye gaṇeśena kāśīrājyāptaye mama | śāmbādityasya rakṣodigbhāge lakṣmīrupāsitā || 9-1127 || sāmrājyalakṣmīrvikhyātā gatarājyapradāyinī | lakṣmīvināyakastatra prasiddho'sau gajānanaḥ || 9-1128 || p. 840) dakṣiṇenaiva mārgeṇa tasyāḥ siddhirna vāmataḥ | sakāraṃ ca hakāraṃ ca kalarā varṇapañcakam || 9-1129 || īkārasvarasaṃyuktaṃ prathamaṃ kūṭamucyate | ha/ bījaṃ tu dvitīyaṃ syāt prokto'yaṃ dvyakṣarī manuḥ || 9-1130 || ṛṣirhariśca gāyatrī chando lakṣmiśca mohinī | sāmrājyadā devatoktā kūṭaṃ bījaṃ prakīrtitam || 9-1131 || śaktiḥ śrī/ ca ṣaḍaṅgāni ṣaḍbhirdīrghaiḥ samācaret | atha dhyānam | ataśīpuṣpasaṃkāśāṃ ratnabhūṣaṇabhūṣitām || 9-1132 || śaṅkhacakragadāpadmaśārṅgabāṇadharāṃ karaiḥ | ṣaḍbhiḥ karābhyāṃ deveśīṃ varadābhayaśobhitām || 9-1133 || evamaṣṭabhujāṃ dhyātvā trilakṣaṃ prajapet sudhīḥ | taddaśāṃśena padmaistu hunet sāmrājyasiddhaye || 9-1134 || evamārādhayellakṣmīṃ sāmrājyaṃ syādasaṃśayam | nārāyaṇamantrastu tatprakaraṇa evoktaḥ | iti lakṣmīvidyāprakaraṇam | atha nīlakramādayaḥ | (śaktisaṅgamavīratantrasārasaṃgraheṣu) devyuvāca | deveśa śrotumicchāmi rahasyātirahasyakam || 9-1135 || daśānāmapi vidyānāṃ daśa vai ye kramāḥ prabho | puraiva kathitāḥ svāmi/stān kramān vada saṃprati || 9-1136 || śiva uvāca rahasyātirahasyaṃ ca kathyate tava bhaktitaḥ | mahānīlakrameṇaiva kālikā siddhidāyinī || 9-1137 || p. 841) mahānīlakramo devi dvividhaḥ parikīrtitaḥ | sakalo niṣkalaśceti taṃ kramaṃ śṛṇu pārvati || 9-1138 || khaḍgahastaḥ śironyastaḥ sarvadā muktakuntalaḥ | sadā māṃsāsavollāsī vijayāghūrṇalocanaḥ || 9-1139 || sindūratilakaṃ bhāle pāṇau tu madirārasam | rātrau paryaṭanaṃ caiva rātrau śakteḥ prapūjanam || 9-1140 || yonicumbanakaṃ karma śakterāliṅganaṃ tathā | na karoti naro yastu sa kathaṃ tava pūjakaḥ || 9-1141 || tāmbūlayonicakraṃ ca muṇḍamālāṃ śavāsanam | sindūraṃ khaḍgakaṃ caiva saṃvidāsavayo rasam || 9-1142 || etān vihāya yaḥ kaścit kālīṃ sādhitumudyataḥ | iha kṣobhamavāpnoti paratra narakaṃ vrajet || 9-1143 || koṭyarbudayugairdevi na hi sidhyati kālikā | sindūravindurbhrūmadhye svayambhūmunipatrakam || 9-1144 || raktacandanakaṃ vā'pi tripuṇḍraṃ ca tatopari | kurvan dale kajjalasya vindurdeyo maheśvari || 9-1145 || mahānīlakrame devi tilakaḥ parikīrtitaḥ | śmaśānaśāyī māṃsāśī saṃvidānandamānasaḥ || 9-1146 || striyaṃ paśyan spṛśan gacchan sarvakālaṃ japaṃ caret | veśyārataḥ śmaśānastho mṛducūḍakasaṃyutaḥ || 9-1147 || dantākṣamālayā devi gajadantena meruṇā | mālāṃ kṛtvā japeddevi sadā tāmbūlacarvakaḥ || 9-1148 || kapālamālābharaṇo rāmācumbanatatparaḥ | p. 842) śaktyānando netrayuge mukhe hālā gṛhāṅgaṇe || 9-1149 || veśyā bālākare mālā śaktilīlā bhagāmbuje | yonisañcumbanaṃ kṛtvā sarvakāle japaṃ caret || 9-1150 || śakterbhargaṃ namaskāryaṃ sarvametaccarācaram | adhikārī prahṛṣṭātmā strībhakto vijitendriyaḥ || 9-1151 || īdṛgvidho naro devi mahānīlakramo mataḥ | rājadantamayī mālā dviradoṣṭrāśvasambhavā || 9-1152 || aśaktānāṃ niṣkalaḥ syāt taṃ kramaṃ śṛṇu pārvati | pītāyā dugdhakaṃ pitvā saccidāndamānasaḥ || 9-1153 || sphāṭikīṃ mālikāṃ kṛtvā vihāre japamācaret | dikkālaniyamo nāsti sthityādiniyamo na ca || 9-1154 || na jape kālaniyamo mahāmantrasya sādhane | yasmin mantre ya ācārastatra dharmastu tādṛśaḥ || 9-1155 || bhrāntistatra na kartavyā svargo vā mokṣa eva vā | mṛdu komalakaṃ devi cūḍakaṃ vā'pyacūḍakam || 9-1156 || śavaṃ vīrāsanaṃ kṛtvā yonitvagāsanaṃ ca vā | kāmarūpāsanaṃ devi suratāsanameva ca || 9-1157 || sindūrāsanakaṃ devi parvatāsanameva ca | prayogāsanakaṃ devi mahāprayogāsanaṃ tathā || 9-1158 || śrīmuṇḍasurataṃ vā'pi śrīvīrasurataṃ ca vā | pañcavīrāsanaṃ devi surendrādidiśāṃ kramāt || 9-1159 || iti nīlakramaḥ | p. 843) devyuvāca | deveśa śrotumicchāmi mahācīnakramaṃ param | śiva uvāca | mahācīnakramo devi kathyate sāṃprataṃ mayā || 9-1160 || mahācīnakrameṇaiva tārā śīghraphalapradā | brahmacīno vīracīno divyacīnastṛtīyakaḥ || 9-1161 || mahācīno niṣkalaśca cīnaḥ pañcavidho mataḥ | mahācīnakramo devi dvividhaḥ parikīrtitaḥ || 9-1162 || sakalo niṣkalaśceti sakalo bauddhagocaraḥ | niṣkalo brāhmaṇānāṃ ca dvitīyaḥ parikīrtitaḥ || 9-1163 || tathā | snānādi mānasaṃ śaucaṃ mānasaḥ pravaro japaḥ | pūjanaṃ mānasaṃ divyaṃ mānasaṃ tarpaṇādikam || 9-1164 || mānaso niyamaḥ prokto mānasaṃ dantadhāvanam | sarva eva śubhaḥ kālo nāśubho vidyate kva cit || 9-1165 || na viśeṣo divā rātrau na sandhyāyāṃ mahāniśi | śuddhiṃ na kārayedatra nirvikalpaṃ manaścaret || 9-1166 || nātra śuddherapekṣā'sti na cāmedhyādi dūṣaṇam | ya evaṃ cintayenmantraṃ sarvakāmasamṛddhidam || 9-1167 || gadyapadyamayī vāṇī sabhāyāṃ tasya jāyate | tasya darśanamātreṇa vādino niṣprabhā matāḥ || 9-1168 || rājāno'pi ca dāsatvaṃ bhajante kiṃ pare janāḥ | sarvadā pūjayeddevīmasnātaḥ kṛtabhojanaḥ || 9-1169 || p. 844) mahāniśyaśucau deśe baliṃ mantreṇa dāpayet | strīdveṣo naiva kartavyo viśeṣāt pūjanaṃ striyaḥ || 9-1170 || japasthāne mahāśaṅkhaṃ niveśyordhve japaṃ caret | striyaṃ gacchan spṛśan paśyan yatra kutrāpyacūḍake || 9-1171 || bhuktvā tāmbūlamanyā/śca bhakṣyadravyān yathāruci | māṃsaṃ matsyaṃ dadhi kṣaudraṃ saṃvidāsavayo rasam || 9-1172 || bhojyānyaśeṣabhakṣyāṇi datvā bhuktvā'carejjapam | dikkālaniyamo nāsti sthityādiniyamo na ca || 9-1173 || na jape kālaniyamo nārcādiṣu valiṣvapi | svecchāniyama ukto'tra mahāmantrasya sādhane || 9-1174 || vastrāsanaṃ gehadehasparśāsparśādivāriṇā | tailaṃ saṃlāpya deveśi tāmbūlaṃ bhakṣayan sadā || 9-1175 || nānāmbarāṇi sandhārya dehaṃ vastreṇa mārjayet | evaṃ snānaṃ careddevi sarvadā tadgatāśayaḥ || 9-1176 || keśān saṃbardhayeddevi sarvadā tailabhūṣitaḥ | nādharmo vidyate subhru kiṃ tu dharmo mahān bhavet || 9-1177 || svecchācāro'tra kathitaḥ pracareddhṛṣṭamānasaḥ | kṛtārthamanyamānastu santoṣya nijamānasam || 9-1178 || harernāma na gṛhnīyānna spṛśet tulasīdalam | varjayedbilvapatraṃ ca maruṃ yatnena varjayet || 9-1179 || nānyacintā prakartavyā nānyanindā kadācana | nānyamantraṃ japeddevi nirvikalpaḥ sadā bhavet || 9-1180 || sadyo madyaṃ piveddevi mātaṅgībhirvihāravān | yoniṃ cumbā/llihan paśyan japaṃ kuryādananyadhīḥ || 9-1181 || p.845) yanau vicintya japtavyaṃ siddhirvatsaramātrataḥ | anyathā naiva siddhiḥ syāt prajaptairapi koṭibhiḥ || 9-1182 || puraścaraṇalakṣaiśca homādīnāṃ ca koṭibhiḥ | bhrūyugme kuntale devi sindūraṃ tadanantaram || 9-1183 || kucandanaṃ tripuṇḍraṃ ca paṅkajaṃ vā sakeśaram | muṇḍamālā gale dhāryā kapālaṃ pāṇisaṅgatam || 9-1184 || ityācāraparo nityaṃ mahācīnakramī bhavet | karṇanetrāntarastho yo mahāśaṅkhaḥ prakīrtitaḥ || 9-1185 || pañcāśanmaṇibhirmālā gonarebhāsthisambhavā | mālāṃ kuryānmaheśāni cāṣṭasiddhīśvaro bhavet || 9-1186 || saiva tārā maheśāni nātra kāryā vicāraṇā | yasmin mantre ya ācārastatra dharmastu tādṛśaḥ || 9-1187 || kṛtārthastena jāyeta svargo vā mokṣa eva vā | (svacchandabhairavatantre) na śaucādikriyāḥ kāryāḥ smṛtiśāstrapracoditāḥ || 9-1188 || ekā liṅge gude pañca ityādyā yāḥ prakīrtitāḥ | na tāḥ kāryāḥ sādhakendraiḥ yadīccheccirajīvitam || 9-1189 || (siddhāntasaṃgrahe'pi) na deśakālaniyamo bhakṣyādiniyamo na hi | śaucādiniyamo nāsti mahāmantrasya sādhane || 9-1190 || divase vā tathā rātrau rātriśeṣe niśāmukhe | māṃsaṃ bhuktvā'savaṃ pītvā striyaṃ gatvā carejjapam || 9-1191 || (śaktisaṅgame) sakalastu mayā prokto niṣkalaṃ śṛṇu pārvati | p. 846) maṇibandhādadhaḥ pāṇiṃ pādau gulphādadhaḥ śive || 9-1192 || mukhaṃ prakṣālayeddevi cīnasnānamidaṃ bhavet | jānubhyāmavanīṃ gatvā bhūmau mastakamānayet || 9-1193 || cīnamārge namaskāraḥ kīrtitastu mayā tava | pūrvakramasya deveśi kramaḥ pratinidhirmayā || 9-1194 || snānadānādikaṃ kṛtvā tathā pūjādikaṃ priye | tathā mlāno na me deho na ca pāpaṃ mamāsti vai || 9-1195 || kiṃ snānāṃ kasyacit snānamasnātaḥ kṛtabhojanaḥ | sarvameva hṛdambhoje mayi sarvaṃ pratiṣṭhitam || 9-1196 || mayi jātā mantrasiddhirmama devā varapradāḥ | tejorūpaṃ jagatsarvaṃ tāriṇī tatsvarūpadhṛk || 9-1197 || tattejasā svasthadehaṃ saṃbhāvya japamācaret | bhāvanāvaśamāpanno bhavedyogī mahākaviḥ || 9-1198 || guḍārdrakarasenaiva surā tu brāhmaṇasya ca | tadabhāve jalaṃ devi saṃbhāvya pūjanaṃ caret || 9-1199 || tadbhāvahṛdayāsannaḥ sadā tadgatamānasaḥ | dvandvabhāvaṃ parityajya sarvasiddhīśvaro bhavet || 9-1200 || brahmā caiva vaśiṣṭhaśca tathā'nye ca ṛṣīśvarāḥ | niṣkalakramamārgeṇa bhajanti satataṃ śive || 9-1201 || tārābhaktā maheśāni brāhmaṇāḥ parikīrtitāḥ | brahmavidyā mahāvidyā sarvatra durlabhā kalau || 9-1202 || rahasyātirahasyaṃ ca goptavyaṃ paśusaṃkaṭe | iti mahācīnakramaḥ | p. 847) atha divyacīnakramastatraiva | devyuvāca | chinnamastāvidhau devi kramaṃ me brūhi satvaram || 9-1203 || śiva uvāca divyacīnakrameṇaiva chinnamastā varapradā | kramadvayaṃ maheśāni pūrvameva prakāśitam || 9-1204 || etasyāstilako devi bhrūmadhye ca kucandanam | tadante rocanāpatraistripuṇḍraṃ divyavarṇakaiḥ || 9-1205 || śmaśānabhasmavinduṃ tu tanmadhye dāpayet priye | mukhe mukhaṃ pradatvā tu sarvakālaṃ japecchive || 9-1206 || yonicakraṃ samālokya yat kiṃcit kurute naraḥ | tat tadakṣayamāpnoti chinnāvidyāprasādataḥ || 9-1207 || dikkālaniyamo nāsti sthityādiniyamo na hi | pātāle kuhare durge parvate taṭinītaṭe || 9-1208 || antarikṣe tathā bhūmau sarvatra japamācaret | viśeṣaḥ kathito devi śaktitattvasya pālakaḥ || 9-1209 || iti divyacīnakramaḥ | atha gandharvakramaḥ | devyuvāca | gandharvākhyaṃ kramaṃ deva kathayasva mayi prabho | śiva uvāca | gandharvākhyakrameṇaiva sundarī siddhidāyinī || 9-1210 || gandharvākhyakramo devi kathyate śṛṇu sāmpratam | bhrūmadhye kuṅkumaṃ devi tanmadhye mālayāguru || 9-1211 || p. 848) aṣṭagandhatripuṇḍrasya madhye kastūrikānvitam | sugandhiśvetalauhityapuṣpaiḥ saṃbhūṣito naraḥ || 9-1212 || aṣṭagandhasya dhūpena nānāsaugandhyabhūṣitaḥ | raktamālyāmbaradharo muktāhāropaśobhitaḥ || 9-1213 || pūrṇābhiṣikte śirasi tena tatra na muṇḍanam | sadā coṣṇodakaiḥ snāyāt tadabhāve yathodakaiḥ || 9-1214 || gṛhaṃ citraistu saṃcitraṃ darpaṇodarasannibham | vitānadhvajabhūṣāḍhyaṃ ghaṇṭānādopaśobhitam || 9-1215 || pañcavāditrasaṃyuktaṃ nānāghoṣasamanvitam | antaḥsūkṣmāmbarairyuktaṃ svarṇapātrādirañjitam || 9-1216 || graiveyavalayāṅgulyabhūṣaṇairbhūṣitaḥ sadā | nānāmadhurabhojyaiśca dugdhapānairanekakaiḥ || 9-1217 || nānābhogena yukto'yaṃ gandharvākhyakramo bhavet | iti gandharvakramaḥ | atha bhairavakramaḥ | iti saṃkṣepataḥ proktaṃ bhairavākhyaṃ śṛṇu kramam || 9-1218 || svapuṣpakramayogena bhairavī bhuvi durlabhā | svapuṣpākhyakramo devi kathyate śṛṇu sāmpratam || 9-1219 || taruṇīṃ sundarīṃ ramyāṃ tāruṇyāmṛtavigrahām | sadā rate sābhilāṣāṃ maithunodyatamānasām || 9-1220 || mantrayantrasamāyuktāṃ samānīya maheśvari | nagnāṃ tāṃ ca vidhāyādau svayaṃ nagno japaṃ caret || 9-1221 || parasparālokanaṃ ca kartavyaṃ ca parasparam | p. 849) avikārī yadā devi sādhanārho na cānyathā || 9-1222 || vikāre bhāvamāne ca sādhako naśyati kṣaṇāt | sā'pi ceddevadeveśi savikārā yadā bhavet || 9-1223 || puṣpiṇīmanunā devi balāt puṣpaṃ samānayet | drāviṇīmanunā devi balāddṛṣṭyā dravaṃ nayet || 9-1224 || kelidoṣavaśāddevi nāyaṃ yogo bhaviṣyati | tasmāt pāśavakalpena bālā śastā'dhunā śive || 9-1225 || bālāyāmubhayācāro dakṣiṇo mukhya eva hi | tathā | śīghraṃ ca siddhikāmaścedgavākṣaṃ yogamabhyaset || 9-1226 || yatra strīṇāṃ samūho'sti nadīnadasamudrake | yatra snānaṃ prakurvanti gavākṣaṃ tatra kārayet || 9-1227 || tamālokya prayatnena japaṃ kuryānnirantaram | iti saṃkṣepataḥ proktaṃ tilakaṃ śṛṇu pārvati || 9-1228 || vāmahastatale yantraṃ vilikhya yatnataḥ śive | aviśiṣṭena tilakaṃ kārayet parameśvari || 9-1229 || bhāle kastūrikāvinduṃ munipatraṃ kucandam | tanmadhye śvetavinduṃ ca keśādipūrvavadbhavet || 9-1230 || daśavidyāvidhau devi keśavardhanamīritam || iti bhairavakramaḥ | atha kamalākramaḥ | devyuvāca | deveśa śrotumicchāmi kamalākramanirṇayam || 9-1231 || śiva uvāca | bhrūmadhye ghusṛṇaṃ devi sindūraṃ tadanantaram | p. 850) śvetaṃ tripuṇḍraṃ deveśi tanmadhye keśaraṃ śive || 9-1232 || snātaḥ śuklāmbaradharastrīsandhyaṃ snānamācaret | haviṣyāśī bhūmiśāyī madhurānnapriyo naraḥ || 9-1233 || bhṛguvāsaraparyantaṃ dvitīyaṃ bhṛguvāsaram | pratyahaṃ pūjayed devi nānāvāditranisvanaiḥ || 9-1234 || dinaṣoḍaśaparyantaṃ pratyahaṃ tu samācaret | punastaddinamārabhya taddināntaṃ maheśvari || 9-1235 || pūjayet prayato nityaṃ devatābhāvatatparaḥ | pradakṣiṇā prakartavyā kalābhāvakrameṇa ca || 9-1236 || dīpāstatra pradātavyāḥ kalāvṛddhikrameṇa ca | brahmaṇān bhojayennityaṃ kalābhāvakrameṇa ca || 9-1237 || ityācāraparaḥ śrīmān viṣṇurūpo naro bhavet | rājacihnāni sarvāṇi prayataḥ pūjayet sadā || 9-1238 || sarvasāmrājyalakṣmyāstu nātho bhūyānna saṃśayaḥ | dhanadā tasya gehasthā rājā ca kiṅkaro bhavet || 9-1239 || iti kamalākramaḥ | atha brahmamārgakramaḥ | devyuvāca | deveśa śrotumicchāmi brahmamārgakramaṃ śiva | śiva uvāca | veśyāyāḥ kajjalaṃ deyaṃ sindūreṇa tripuṇḍrakam | haridrā bhrūyuge deyā śvetapatraṃ samācaret || 9-1240 || raktavinduṃ ca tanmadhye sarvadā tadgato bhavet | bhojane śayane rātrau maithunaṃ sarvadā bhavet || 9-1241 || p. 851) ucchiṣṭahasto deveśi ucchiṣṭena valiṃ haret | śaktyucchiṣṭaṃ parocchiṣṭaṃ bhojanaṃ sārvakālikam || 9-1242 || japaṃ kuryānmaheśāni rātrāveva japaṃ caret | tāmbūlabhakṣī māṃsāśī bhuktvā cārcāṃ ca kārayet || 9-1243 || ucchiṣṭahastaḥ prajapedbrahmamārgaḥ prakīrtitaḥ | iti brahmamārgakramaḥ | atha mahārājakramaḥ | devyuvāca | mahārājakramaṃ deva kathayasva mama prabho || 9-1244 || śiva uvāca | mahārājakramo devi kathyate śṛṇu sāmpratam | nānāvicitrasopānamaṇḍite citramaṇḍape || 9-1245 || saudhāṭṭālakasaṃśobhivitānadhvajaśobhite | nānopavanasaṃyukte haṃsamāyūraśobhite || 9-1246 || nānāvicitraśabdena gajavājivirājite | sarvato bhadrasaṃyukte nānābharaṇabhūṣite || 9-1247 || dhūpāmodasamāyukte citradīpairalaṅkṛte | ratnasiṃhāsane ramye ratnābharaṇabhūṣite || 9-1248 || jātīcampakapunnāgaketakīgandhaśobhite | karpūrāgurukastūrīrocanākuṅkumairyute || 9-1249 || jaṭāmāṃsyādisaugandhalepanaiḥ paribhūṣitaḥ | ghaṇṭādinādasaṃyuktaḥ sarvadā śuddhamānasaḥ || 9-1250 || ānandamagnahṛdayo divyavastrairalaṅkṛtaḥ | divyamālāmbaradharo divyabhūṣāvibhūṣitaḥ || 9-1251 || p. 852) tāmbūlapūrṇavadano devendra iva rājitaḥ | vedapātrairnṛtyapātrairbhogapātrairnināditaḥ || 9-1252 || nṛtyagītaiśca vāditraiścaturviṃśativādakaiḥ | saṅgītarāgatālaiśca dhvanibhiśca nināditaḥ || 9-1253 || nānādeśīyabhāṣābhirgadyapadyairalaṅkṛtaḥ | nānāvicitrabhūṣābhirbhūṣitaḥ sādhakottamaḥ || 9-1254 || samastarājacaryābhirmohayanrājanāyikāḥ | śrīmahārājamātaṅgī sarvadevapramohinī || 9-1255 || tasyāstu tilakaṃ devi kathyate śṛṇu pārvati | kucandanaṃ ca bhrūmadhye gurusārastadantare || 9-1256 || kastūrikātripuṇḍraṃ ca tanmadhye keśaraṃ śive | mahārājakramo devi kathitastu mayā tava || 9-1257 || atha vā devadeveśi svayaṃ gānaparo bhavet | iti mahārājakramaḥ | atha divyabhāvakramaḥ | devyuvāca | vada śrībhuvaneśānyāḥ kramaṃ paramadurlabham || 9-1258 || śiva uvāca | divyabhāvakrameṇaiva bhuvanā śīghrasiddhidā | hakāraḥ śivarūpaḥ syādrakāraḥ pāpanāśakaḥ || 9-1259 || īkāraḥ kāmarūpaḥ syānmāyā tena prakīrtitā | brahmāṇḍametaddeveśi māyayā veṣṭitaṃ bhavet || 9-1260 || yasyā māyāṃ vinā devi na kiñcit pratibhāsate | yadbhāsarahitaṃ kiñcinna ca tadbhāsate kvacit || 9-1261 || p. 853) yadbhāsāsahitaṃ devi jagadetat prabhāsate | yāṃ vinā tu maheśāni jagajjaḍasamaṃ bhavet || 9-1262 || evaṃ krameṇa deveśi sadā tadgatamānasaḥ | trailokyavijayī bhūyānnātra kāryā vicāraṇā || 9-1263 || etasyāstilakaṃ devi kathyate yatnataḥ śṛṇu | śvetacandanavinduṃ tu bhrūmadhye tu pralāpayet || 9-1264 || gandhasāraṃ tadante syāt tripuṇḍraṃ divyavarṇakaiḥ | raktākṣatā/śca tanmadhye tena siddhīśvaro bhavet || 9-1265 || iti divyabhāvakramaḥ | atha dhūmrakramaḥ | devyuvāca | deveśa śrotumicchāmi dhūmāvatyāḥ kramaṃ śiva | śiva uvāca | dhūmāvatyāḥ kramo devi kathyate śṛṇu pārvati || 9-1266 || bhrūmadhye kajjalaṃ devi bhasmavindustadantare | tripuṇḍraṃ ca lalāṭe syācchavabhasma tadantare || 9-1267 || kṛṣṇavastrāmbaradharaḥ kṛṣṇagandhavibhūṣitaḥ | gandhapuṣpeṇa saṃyuktaḥ śmaśānāsanasaṅgataḥ || 9-1268 || dhūmravarṇaṃ jagat sarvaṃ mantrī dhūmramayo bhavet | kākapicchaṃ cāsanaṃ syāt kṛṣṇadravyaṃ pradhārayet || 9-1269 || brahmacārī mitāhārī nirvikalpo jitendriyaḥ | satyavādī dṛḍhācāro bhūśāyī kuśaviṣṭaraḥ || 9-1270 || snānaṃ triṣavaṇaṃ kuryāduccāṭanaparāyaṇaḥ | svacittaṃ kākavat kṛtvā jagaduccāṭayeddhruvam || 9-1271 || p. 854) ityācāraparo bhūyāddhūmrakramagato bhavet | iti dhūmrakramaḥ | atha saubhāgyakramastatraiva | saubhāgyārcākrameṇaiva vagalā śīghrasiddhidā || 9-1272 || pītāmbaradharo mantrī pītabhūṣaṇabhūṣitaḥ | pītamālyāmbaradharaḥ pītagehe samāsthitaḥ || 9-1273 || pītadravyopabhogī ca pītāsanasamanvitaḥ | pītahomo pītapuṣpī pītasaktisamanvitaḥ || 9-1274 || rocanāṃ bhruvi saṃdadyāt kuṅkumaṃ munipatrakam | haridrayā tripuṇḍraṃ ca tanmadhye khādiraṃ śive || 9-1275 || haricandanadhūpena dhūpitaḥ parameśvari | sarvāṅgasundarīṃ ramyāṃ sarvāvayavaśobhitām || 9-1276 || naboḍhāṃ puṣpiṇīṃ caiva prārthayedviprakanyakām | aṣṭamyāṃ ca caturdaśyāṃ paurṇamāsyāṃ kumārikām || 9-1277 || atha vā bhaumavāre vā niśāyāṃ bhṛguvāsare | suvāsitena tailena kuryādabhyañjanaṃ tathā || 9-1278 || tūlikātalpamānīya āstīryodaṅmukhastadā | tasyopari samāstīrya samantrairjāticampakaiḥ || 9-1279 || karpūraṃ caiva kastūrīmiśritaṃ candanaṃ tathā | sarvāṅge lepanaṃ kuryāllakṣmīsūktena buddhimān || 9-1280 || paryaṅkopari tāṃ kanyā candanena vilepitām | dhruvādyairiti mantreṇa kanyāṃ dakṣiṇato mukhī || 9-1281 || unmukhīṃ śayane kuryācchrīsūktena kumārikām | p. 855) tasyāḥ pādau prasāryātha guptenārcanamācaret || 9-1282 || nyastvā ṣoḍhādvayaṃ caiva vagalāpañcakaṃ nyaset | kanyāṃ caiva nyaseddevaṃ tattadaṅgāni saṃsmaret || 9-1283 || ananyajapuraṃ caiva mārjayenmūlavidyayā | gandhadvāreti mantreṇa kuryāt kastūrilepanam || 9-1284 || mūlamantreṇa caitanyapuṣpamālāṃ samarpayet | nivedayeddravyaśuddhiṃ tataśca japamācaret || 9-1285 || prayogaḥ siddhidaḥ puṃsāṃ mantrasiddhikaraḥ paraḥ | etatkramaṃ vinā devi prayogo na bhavet kvacit || 9-1286 || tasmāt sarvaprayatnena siddhyarthī devi bhūtale | abhimānāṣṭakaṃ tyaktvā tyaktvā vai dūṣaṇatrayam || 9-1287 || tyaktvā pañcendriyāsaktiṃ saubhāgyakramamācaret | iti saubhāgyakramaḥ | atha divyavīrapaśubhāvāḥ | (bhāvacūḍāmaṇau) devyuvāca | bhāvastu trividho deva divyavīrapaśukramāt || 9-1288 || guravastrividhāścātra tathaiva mantradevatāḥ | śaktimantro mahādeva viśeṣānmantrasiddhidaḥ || 9-1289 || ādyabhāvo mahādeva śreyān sarvasamṛddhidaḥ | dvitīyo madhyamaścaiva tṛtīyaḥ sarvaninditaḥ || 9-1290 || sarvanindita iti brāhmaṇetaraviṣayaḥ | brāhmaṇasya tu paśubhāvānyabhāvaśrayaṇe nindāśravaṇāt | tathā | lakṣajāpāt tathā homāt kāyakleśādivistaraiḥ | p. 856) na bhāvena vinā deva tantramantrāḥ phalapradāḥ || 9-1291 || kiṃ vīrasādhanenaiva viśvadṛṣṭikulākulaiḥ | kiṃ pīṭhapūjanenaiva kiṃ kanyābhojanādibhiḥ || 9-1292 || svayoṣitprītidānena kiṃ pareṣāṃ tathaiva ca | kiṃ jitendriyabhāvena kiṃ kulācārakarmaṇā || 9-1293 || yadi bhāvaviśuddhātmā na syāt kulaparāyaṇaḥ | bhāvena labhate muktiṃ bhāvena kulavardhanam || 9-1294 || bhāvena kulavṛddhiḥ syādbhāvena kulaśobhanam | kiṃ nyāsavistareṇaiva kiṃ tattacchuddhivistaraiḥ || 9-1295 || kiṃ tathā pūjanenaiva yadi bhāvo na jāyate | kena vā pūjyate vidyā na cet kena na japyate || 9-1296 || phalābhāvaśca deveśa bhāvābhāvāt prajāyate | tathā | prathamo divyabhāvastu kathyate śṛṇu sādaram || 9-1297 || yadvarṇadevatā yatra tattejaḥpuñjapūritam | tejomayaṃ jagat sarvaṃ vibhāvya mūrtikalpanam || 9-1298 || tattanmūrtimaye mantre svena svenaiva vā punaḥ | ātmānaṃ tanmayaṃ dṛṣṭvā sarvabhāvaṃ tathaiva ca || 9-1299 || tatsarvaṃ yoṣiti dhyātvā cintayedyatamānasaḥ | aśeṣakulasaṃpannā nānājātisamudbhavā || 9-1300 || nānādeśodbhavā vā'pi guṇalāvaṇyasaṃyutā | dvitīyavatsarādūrdhvaṃ yāvat syādaṣṭamābdakam || 9-1301 || tāvat kumārī vijñeyā mantrayantraphalapradā | kumārīpajanāccaiva kumārībhojanādapi || 9-1302 || p. 857) ekadvitryādibījānāṃ phaladā nātra saṃśayaḥ | tābhyaḥ puṣpaṃ phalaṃ vā'pi anulepādikaṃ tathā || 9-1303 || valipriyaṃ ca naivedyaṃ datvā tadbhāvapūritaḥ | datvā tadaṅga ātmānaṃ valibhāve viceṣṭitam || 9-1304 || tābhiḥ prāyaḥ kathālāpaṃ krīḍākautūhalādikam | yathātathaṃ tatpriyakṛt kṛtvā siddhīśvaro bhavet || 9-1305 || tasmāt ṣoḍaśaparyantaṃ yuvatīti pravakṣyate | tatra bhāvaprakāśaścet sadbhāvaḥ paramo mataḥ || 9-1306 || rakṣitavyāḥ prayatnena akṣatāstā na kārayet | eṣa te kathito deva divyabhāvaḥ sukhāvahaḥ || 9-1307 || na deyo yasya kasyāpi paśorgopyaḥ prayatnataḥ | iti divyabhāvaḥ | atha vīrabhāvastatraiva | devyuvāca | vīrabhāvo mahādeva kathyate śṛṇu bhairava || 9-1308 || nirdvandvamānaso bhūtvā hṛdā kāmakalā tanuḥ | niśāsu pūjā pravarā hetuyuktā tathaiva hi || 9-1309 || nijaṃ kulaṃ samādhāya svayaṃ bhairavarūpadhṛk | kulaṃ ca bhairavīrūpaṃ tadgātre nyāsavistaram || 9-1310 || vinyaset kevalaṃ nyāsaṃ navayonyātmakaṃ tathā | navayonyatmakamiti śrīvidyāparam | prasūnatūlikāmadhye puṣpaprakarasaṃyute || 9-1311 || nānāgandhasamākīrṇe kuladravyeṇa yantrakam | likhitvā pūjayecchaktau ghaṭasthāpanapūrvakam || 9-1312 || p. 858) svavāmabhāge ṣaṭkoṇaṃ tanmadhye brahmarandhrakam | likhitvā tatra kumbhaṃ vai sauvarṇaṃ rājataṃ tathā || 9-1313 || tāmraṃ bhūmimayaṃ vā'pi mahālohavivarjitam | sthāpayet kalaśādhāraṃ kumbhaṃ sugandhivāsitam || 9-1314 || hetudravyaṃ brāhmaṇādibhedataḥ saṃprapūrayet | brāhmaṇādibhedata iti kṣīrājyamadhvāsavarūpaṃ brāhmaṇādibhiḥ pūraṇīyamityarthaḥ | evaṃ ca vīrabrāhmaṇasya hetusthāne kṣīrameva ca | paśostu tadapi neti bodhyam | tatra yantraṃ vilikhyādau yadyat kulasamudbhavam || 9-1315 || dhyātveṣṭadevatāṃ tatra japedaṣṭottaraṃ śatam | dhenuyonī pradarśyātha prasṛtaṃ tadviceṣṭitam || 9-1316 || dṛṣṭvā'mṛtaṃ svapātraṃ vai nṛtyanti yoginīgaṇāḥ | nṛtyanti bhairavāḥ sarve nṛtyanti mātaro'pi ca || 9-1317 || indrādayaḥ surāḥ sarve nṛtyanti madhulolupāḥ | brahmaviṣṇumaheśādyā nṛtyanti harṣatatparāḥ || 9-1318 || arghabhāṇḍaṃ tridhā kṛtvā gurave caikabhāgakam | evaṃ kulāya vai dattvā ekena devatarpaṇam || 9-1319 || pītvā kularasaṃ nānāvastrālaṅkārabhūṣaṇam | sākṣādyadi gururna syāt tadā toye visarjayet || 9-1320 || ānandarūpavān bhūtvā pūjayet parameśvarīm | tattatkalpavidhānena tattadyatnena pūjayet || 9-1321 || visarjanaṃ vidhāyānte svakule yojayet tataḥ | tadvimbarasapānena amṛtaṃ bhakṣyate mayā || 9-1322 || taccakorarasāsvāde sammado mama jāyate | tatphalagrahaṇādeva meruśṛṅgāvarohaṇam || 9-1323 || p. 859) latāliṅganamātreṇa sudhādhautakalevaraḥ | mūlayoge kṛte tatra japedaṣṭasahasrakam || 9-1324 || nityajāpye ca home ca yatra saṅkhyā na coditā | tatreyaṃ gaṇanā proktā aṣṭottarasahasrakam || 9-1325 || jalapūtaṃ havirdravyaṃ gṛhītvā tarpayet tataḥ | vidhāya tarpaṇaṃ deva pradakṣiṇamanuvrajet || 9-1326 || stutvā praṇamya kalpoktastavena stāvayet tataḥ | iti vīrakulaṃ deva devavandyaṃ manoharam || 9-1327 || (kālīkalpe) rātrau paryaṭanaṃ caiva rātrau śaktiṃ prapūjayet | akṛtvā kathamīśāna madbhaktaḥ kauliko bhavet || 9- 1328 || (merutantre) kulaṃ tu gopayeddevi nārikelarasāmbuvat | guruṃ prakāśayeddhīmān mantraṃ yatnena gopayet || 9-1329 || (kulārṇāve) vedaśāstrapurāṇāni spaṣṭā veśyāṅganā iva | iyaṃ tu śāmbhavī vidyā guptā kulavadhūriva || 9-1330 || suguptaṃ kaulikācāramanugṛhṇanti devatāḥ | vāñchāsiddhiṃ prayacchanti nāśayanti prakāśanāt || 9-1331 || (merau) na divā sevayennārīṃ tadyoniṃ na nirīkṣayet | striyaṃ śatāparādhāṃ vā puṣpeṇāpi na tāḍayet || 9-1332 || doṣān na gaṇayet strīṇāṃ guṇāneva prakāśayet | tathā | kanyāḥ kumārikā nagnā unmattā api yoṣitaḥ || 9-1333 || p. 860) na nindeta jugupseta na hasennāvamānayet | ekavṛkṣaṃ śmaśānaṃ ca samūhaṃ yoṣitāmapi || 9-1334 || nārīṃ ca raktavasanāṃ dṛṣṭvā vandeta bhaktitaḥ | tathā | tiṣṭhanti kulayoginyaḥ kulavṛkṣeṣu sarvadā || 9-1335 || tatpatreṣu na bhoktavyamarkapatre viśeṣataḥ | na svapet kulavṛkṣādho na copadravamācaret || 9-1336 || dṛṣṭvā bhaktyā namaskuryācchedayenna kadācana | śleṣmāntakakarañjārkanimbāśvatthakadambakāḥ || 9-1337 || vilvo vaṭo'dumbaraśca ciñcā ceti daśa smṛtāḥ | prāyaścittaṃ bhṛgoḥ pātaṃ sanyāsaṃ vratadhāraṇam || 9-1338 || tīrthayātrābhigamanaṃ kaulaḥ pañca vivarjayet | prāyaścittādikaṃ tantroktabhinnam | (raudre) vīrabhāvaṃ maheśāni sarvathā na prakāśayet || 9-1339 || (vīracūḍāmaṇau) pūjākāle maheśāni yadi ko'pyatra gacchati | darśayedveṣṇāvīṃ mudrāṃ viṣṇunyāsaṃ tathā stavam || 9-1340 || antaḥ śāktā bahiḥ śaivāḥ sabhāyāṃ vaiṣṇavā matāḥ | nānārūpadharā vīrā vicaranti mahītale || 9-1341 || (bhāvacūḍāmaṇau) yaddeśe vidyate vīrastatkulaṃ vā'pi bhairava | na ca mārībhayaṃ tatra na ca rājabhayādikam || 9-1342 || sumaṅgalaṃ sadā tatra dhanaputravivardhanam | lakṣmīstatra mahādeva susthirā bhavati dhruvam || 9-1343 || p. 861) mantraḥ svapnaprabodhinyā avaśyaṃ vṛkṣamūlake | yojanīyaḥ prayatnena na ca vighnaḥ prajāyate || 9-1344 || nānyavīrasya tadyogyaṃ grahaṇairdaivatairapi | yoginībhirna luptaṃ ca tanna pāpena lipyate || 9-1345 || yatra tatra kuje vāre śmaśānagamane kṛte | pūjāphalaṃ bhavet tatra saptavāsarasammitam || 9-1346 || caturdaśyāṃ gate tatra pakṣapūjāphalaṃ bhavet | na gacchennāryataḥ sthāne paśureva na saṃśayaḥ || 9-1347 || nāstyasmādadhikaṃ deva iti cintāparāyaṇaḥ | madena dravyabhoktā ca bhavet kulaparāyaṇaḥ || 9-1348 || sādhake kṣobhamāpanne mama kṣobhaḥ prajāyate | tasmādyatnādvīravaro bhavedbhogayutaḥ sukhī || 9-1349 || bhogena mokṣamāproti bhogena kulasādhanam | vinā hetumanāsvādya kṣobhayukto maheśvara || 9-1350 || na pūjā mama saṃparkaṃ na dhyānamanucintanam | tasmādbhuktvā ca pītvā ca pūjayet parameśvarīm || 9-1351 || nātra pracyutidoṣo'sti nāparaṃ doṣabhūṣaṇam | yadyadvadati nidrāti yat karoti yadarcati || 9-1352 || tatsarvaṃ kularūpaṃ ca dhyātvā ca viharet sukhī | ekākī nirjane deśe śmaśāne parvate vane || 9-1353 || śūnyagehe nadītīre niḥsaṅgo viharenmudā | vīrāṇāṃ japakālastu sarvakālaḥ praśasyate || 9-1354 || sarvadeśe sarvapīṭhe kartavyaṃ ca na saṃśayaḥ | p. 862) yadi vipro bhavedbhraṣṭaḥ kuladharmaparāyaṇaḥ || 9-1355 || tadā tena vidhānena kartavyaṃ kulatoṣaṇam | aparāpuṣpagarbhe tu kulasthānaṃ manoharam || 9-1356 || sarvadevamukhaṃ tatra mahākāmakalātmakam | hayārikusume devaḥ svayamasti sadāśivaḥ || 9-1357 || tanmadhye laghumādāya puṣpamadhye tu candanam | raktaṃ vā kusumaṃ datvā dhyātvā'tmānaṃ śivātmakam || 9-1358 || yojayecchivaśaktyostu aikyaṃ saṃbhāvayeddhiyā | kṣaṇaṃ vicintya tatraiva saṃpūjya parameśvarīm || 9-1359 || japtvā tadeva kuṇḍākhyaṃ dravyaṃ paramadurlabham | yatrāparājitāpuṣpaṃ japāpuṣpaṃ ca bhairava || 9-1360 || karavīre raktaśukle droṇapuṣpaṃ ca tiṣṭhati | tatra devī vasennityaṃ tadyantre pūjayenmama || 9-1361 || datte caiva japāpuṣpe paṭṭavastraphalaṃ labhet | brahmahatyādikaṃ pāpaṃ kṣaṇānnaśyati niścitam || 9-1362 || aparāyāstu māhātmyaṃ vaktuṃ na hi maheśvara | vīrasādhanakāryaṃ ca kartavyaṃ vīrapūruṣaiḥ || 9-1363 || divyairapi ca kartavyaṃ paśubhirna ca pāmaraiḥ | varaṃ pāmarakāryaṃ ca na paśoriti niścitam || 9-1364 || yadyanna mat purā proktaṃ saṃketaṃ mantrasādhane | añjanaṃ guṭikādiṃ ca kuryādvīro mahābalaḥ || 9-1365 || divye vīre na bhedo'sti yadbhedaṃ tat tu kathyate | śānto vinīto madhuraḥ kalālāvaṇyasaṃyutaḥ || 9-1366 || p. 863) divyastu devavat prāyo vīraścoddhatamānasaḥ | (kularatnāvalyām) divyavīrau sureśāni śaktisevāparāyaṇau || 9-1367 || vāmikaulikabhedābhyāṃ pratyekaṃ dvividhau smṛtau | (bhāvacūḍāmaṇau) vibhūtibhūṣaṇairvā'pi candanairvā vilepitaḥ || 9-1368 || ākāragopano vā'pi tyakto vā kulabhairava | raktacandanadigdho vā vaiṣṇavo vā'pyavaiṣṇavaḥ || 9-1369 || apamāne tu pūjāyāṃ hṛṣṭaḥ puṣṭaḥ sadā bhavet | devanindāparo vā'pi tatra pūjāparo'pi vā || 9-1370 || pūjā ca tattadrahitaḥ kulākulamate sthitaḥ | nijabhāvasamāyukto devavadvirahet kṣitau || 9-1371 || svakulānte puraścaryā kāryā rātrau na cānyathā | vedahīne dvije deva yathā na śrutisaṃkathā || 9-1372 || viṣṇubhaktiṃ vinā devībhaktirna prabhavedyathā | śāktajñānaṃ vinā muktau yathā hāsyāya kalpate || 9-1373 || guruṃ vinā yathā tantre nādhikāraḥ kathaṃ cana | patihīnā yathā nārī sarvakarmavivarjitā || 9-1374 || kulaṃ vinā devavidhau kadā'pi mama sādhane | nādhikārīti kauleya tasmādbhāvaparo bhavet || 9-1375 || avinītaṃ kulaṃ yasya sa ka kathaṃ mama pūjakaḥ | tasmādyatnāt tathā kāryaṃ yathā syādvinayānvitam || 9-1376 || bhāvābhāve kule śāstre nādhikāraḥ kathaṃ cana | tena bhāvaviśuddhaśca sādhakaḥ kauliko bhavet || 9-1377 || iti vīrabhāvakramaḥ | p. 864) devyuvāca | paśubhāvaṃ pravakṣyāmi śṛṇu vatsa samāhitaḥ | yathāvidhi paśorvidyāṃ gṛhītvā bhāvatatparaḥ || 9-1378 || prathamaṃ pūrvasevārthaṃ yatnataḥ śuddhimācaret | namasya bhojanaṃ kuryān na striyaṃ manasā smaret || 9-1379 || na paradravyalobhī syānna bhoge mānasaṃ bhajet | sindhutīre parvate vā kānane ca surālaye || 9-1380 || vilvamūle vivikte ca puṇyakṣetre ca śobhane | na śūdradarśanaṃ kuryāt kauṭilyaṃ yatnatastyajet || 9-1381 || devatā śubhavarṇā tu dhyātavyā susamāhitaiḥ | trisandhyaṃ devapūjā tu trisandhyaṃ japamācaret || 9-1382 || rātrau mantraṃ ca mālāśca spṛśennaiva kadā cana | na mantramuccaredbhuktvā maunī syāt sarvakarmasu || 9-1383 || parvakāle striyaṃ naiva gacchet sādhakasattamaḥ | puṣpaṃ gandhaṃ jalaṃ caiva svayamānīpa pūjayet || 9-1384 || maithunaṃ tatkathālāpaṃ tadgoṣṭhīṃ parivarjayet | ṛtukālaṃ vinā cāpi na gacchet striyamādarāt || 9-1385 || purāṇaśravaṇe śraddhā vedavedārthatatparaḥ | na rātrau bhojayedvidvān tāmbūlaṃ parameśvara || 9-1386 || guruṇā yadyadādiṣṭaṃ tatsarvaṃ yatnataścaret | svajātakusumaṃ caiva hetudravyaṃ ca bhairava || 9-1387 || spṛṣṭvā tathā samāghrāya pañcagavyena śudhyati | raktavastraṃ na gṛhṇīyāddevībhaktiparāyaṇaḥ || 9-1388 || p. 865) viṣṇutantreṣu kalyāṇi tadanuṣṭhānameva ca | kāryaṃ vīrakathālāpaṃ na kuryādvīravandite || 9-1389 || nityaśrāddhaṃ gayāśrāddhaṃ sandhyāvandanameva ca | tīrthasnānaṃ pīṭhadeśagamanaṃ dharmatatparaḥ || 9-1390 || (merutantre) devasthāne gurusthāne śmaśāne ca catuṣpathe | pādukāsanaviṇmūtramaithunāni vivarjayet || 9-1391 || pramattāmantyajāṃ kanyāṃ puṣpitāṃ patitastanīm | virūpāṃ vā muktakeśīṃ kāmārtāṃ ca na nindayet || 9-1392 || kanyāyonau paśukrīḍāṃ digvastrāṃ prakaṭastanīm | nālokayet paradravyaṃ paradārā/śca varjayet || 9-1393 || dhānyagogurudevāgnikuśapustakasaṃmukham | naiva prasārayet pādau na caitāni vilaṅghayet || 9-1394 || ālasyamadasaṃmohaśāpapaiśūnyavigrahān | asūyāmātmasanmānaṃ parinindāśca varjayet || 9-1395 || (bhāvacūḍāmaṇau) bhāvastu mānaso dharmaḥ śābdaḥ sa hi kathaṃ bhavet | tasmādbhāvo na vaktavyo diṅmātraṃ samudāhṛtam || 9-1396 || yathekṣuguḍamādhuryamaśanairjñāyate prabho | tathā bhāvavibhāvastu manasā paribhāvyate || 9-1397 || tantrāntare | uttamo divyabhāvaḥ syādvīrabhāvastu madhyamaḥ | paśubhāvo'varaḥ prokto bhāvamekaṃ samāśrayet || 9-1398 || iti paśubhāvakramaḥ | p. 866) (siddhāntasaṃgrahe) saṃpradāyānatho vacmi gauḍakāśmīrakeralān | sarvārthasiddhisaṃkalpapūjāpuṣpārpaṇādanu || 9-1399 || naivedyānte ca havanaṃ tāmbūlānte valirmataḥ | pūjanaṃ vāmahastena dakṣahastena tarpaṇam || 9-1400 || sākṣāddānaṃ makāraṇe hṛdi devyā visarjanam | gauḍākṣasapradāyo'yaṃ sevito vāmibhiḥ sadā || 9-1401 || viniyogādarcanārthaṃ valiḥ pīṭhārcanādanu | homaḥ pañcopacārānte dakṣiṇārcanatarpaṇe || 9-1402 || gavyaṃ tu tāmrapātrasthaṃ vāruṇī syādghṛtaṃ vinā | lavaṇārdrakapiṇyākapalāṇḍumāṣapañcakam || 9-1403 || laśunaṃ ca mahādevi māṃsapratinidhiḥ smṛtaḥ | matsyābhāve tu kramukaṃ tāmbūlaṃ yadyadāmiṣam || 9-1404 || guḍābhāve taṇḍulaṃ vā bharjitaṃ caṇakādikam | vilikhet pañcamābhāve śaktibījaṃ trikoṇakam || 9-1405 || vāmorau sādhako raktaṃ candanena vidhānavit | śaktiṃ saṃpūjya tatraiva tadgāyatrīṃ śataṃ japet || 9-1406 || svayambhūkusumābhāve raktacandanakaṃ kṣipet | hayārikusumaṃ śambhuḥ śaktiḥ proktā'parājitā || 9-1407 || tayoḥ samelanotpannaṃ gṛhṇīyācca kulāmṛtam | tathā | tāmre gavyādipiṇyākaṃ gṛñjanaṃ pāyasaṃ payaḥ || 9-1408 || ete tattvānukalpāśca sahasrāre visarjanam | p. 867) kāśmīrasaṃpradāyo'sau vijñeyaḥ kaulikapriyaḥ || 9-1409 || piṇyākaṃ tilakalkaḥ | gṛñjanaṃ laśunam | tathā | saṅkalpo devatāprītyai tattvānāṃ bhāvanaiva hi | ātmā vidyā śivaḥ sarvaḥ pūrṇaśceti krameṇa ca || 9-1410 || pūjā pañcopacārānte pūjānte ca valirbhavet | pūjanaṃ dakṣahastena vāmahastena tarpaṇam || 9-1411 || homaḥ samastakarmānte hṛdyevodvāsanaṃ smṛtam | keralāravyaḥ saṃpradāyo munibhiḥ samupāsitaḥ || 9-1412 || iti saṃpradāyakramaḥ | bibhratyadbhutabhūtibhūtapavacovaicitracitrāmṛta - srotaḥśālini saṃnibandhanasaritsaṃbhedamabhyarhitam | sanmuktopamayuktibhāji navamo ramyastaraṅgo'gamat sarvorvīpatināthanirmitapuraścaryārṇave'smin nave || 9-1413 || iti śrīmanmahārājadhirājaśrīpratāpasiṃhasāhaviracite puraścaryārṇave daśamahāvidyāpuraścaraṇanirūpaṇaṃ nāma navamastaraṅgaḥ || 9 || atha sarasvatyādimantrāstatpuraścara- ṇaviśeṣāśca pradarśyante | tathā ca (śāradāyām) adrirvaruṇasaṃruddho davāgvādini ṭhadvayam | vāgīśvaryā daśārṇo'yaṃ mantro vāgvibhavapradaḥ || 10-1 || ṛṣiḥ kaṇvo virāṭchando devatā vāk samīritā | śiraḥśravaṇadṛṅnāsāvadanāndhugudeṣvimān || 10-2 || nyāsārṇān prāgvadaṅgāni mātṛkoktāni kalpayet | atha dhyānam | taruṇaśakalamindorbibhratī śubhrakāntiḥ kucabharanamitāṅgī saṃniṣaṇṇā sitābje || 10-3 || nijakarakamalodyallekhanīpustakaśrīḥ sakalavibhavasiddhyai pātu vāgdevatā naḥ | atha mantrāntaraṃ tatraiva | daśalakṣaṃ japenmantraṃ daśāṃśaṃ juhuyāt tataḥ || 10-4 || puṇḍarīkaiḥ payo'bhyaktaistilirvā madhurāplutaiḥ | atha mantrāntaraṃ tatraiva | hṛdayānte bhagavati vadaśabdayugaṃ tataḥ || 10-5 || vāgdevi vahnijāyāntaṃ vāgbhavādyaṃ samuddharet | manuṃ ṣoḍaśavarṇāḍhyaṃ vāgaiśvaryaphalapradam || 10-6 || manoḥ ṣaḍbhiḥ padaiḥ kuryāt ṣaḍaṅgaṃ jātisaṃyutaiḥ | atha dhyānam | śubhrāṃ śubhravilepamālyavasanāṃ śītāṃśukhaṇḍojjvalāṃ p. 869) vyākhyāmakṣaguṇaṃ sudhāḍhyakalaśaṃ vidyāṃ ca hastāmbujaiḥ || 10-7 || bibhrāṇāṃ kamalāsanāṃ kucanatāṃ vāgdevatāṃ susmitāṃ vande vāgvibhavapradāṃ trinayanāṃ saubhāgyasampatkarīm | atha puraścaraṇam | haviṣyāśī japet samyagvasulakṣamananyadhīḥ || 10-8 || daśāṃśaṃ juhuyādante tilairājyapariplutaiḥ | athamantrāntaraṃ tatraiva | tāro māyā dharo vinduḥ śaktistāraṃ sarasvatī || 10-9 || ṅentā natyantiko mantraḥ prokta ekādaśākṣaraḥ | brahmarandhre bhruvormadhye navarandhreṣu ca kramāt || 10-10 || mantravarṇān nyasenmantrī vāgbhavenāṅgakalpanā | atha dhyānam | vāṇīṃ pūrṇaniśākarojjvalamukhīṃ karpūrakundaprabhāṃ candrārdhāṅkitamastakāṃ nijakaraiḥ sambibhratīmādarāt || 10-11 || vīṇāmakṣaguṇaṃ sudhāṭyakalaśaṃ vidyāṃ ca tuṅgastanīṃ divyairābharaṇairvibhūṣitatanuṃ haṃsādhirūḍhāṃ bhaje | atha puraścaraṇam | japeddvādaśalakṣāṇi tatsahasraṃ sitāmbujaiḥ || 10-12 || nāgacampakapuṣpairvā juhuyāt sādhakottamaḥ | atha mantrāntaraṃ tatraiva | vācaspate'mṛte bhūyaḥ pluvaḥ pluveti kīrtayet || 10-13 || vāgāḍhyo munibhiḥ prokto rudrasaṅkhyākṣaro manuḥ | kuryādaṅgāni vidhivadvāgādyaiḥ pañcabhiḥ padaiḥ || 10-14 || atha dhyānam | āsīnā kamale karairjapavaṭīṃ padmadvayaṃ pustakaṃ p. 870) bibhrāṇā taruṇendubaddhamukuṭā muktendukundaprabhā | bhālonmīlitalocanā kucabharākrāntā bhavadbhūtaye bhūyādvāgadhidevatā munigaṇairāsevyamānā'niśam || 10-15 || atha puraścaraṇam | rudralakṣaṃ japenmantraṃ daśāṃśaṃ juhuyādghṛtaiḥ | mātṛkākalpite pīṭhe pūjayet tāṃ yathā purā || 10-16 || atha mantrāntaraṃ tatraiva | toyasthaṃ śayanaṃ viṣṇoḥ sakevalacaturmukham | vindvarghīśayuto vahnivindusadyo'mbumān bhṛguḥ || 10-17 || uktāni trīṇi bījāni sadbhiḥ sārasvatārthinām | aṅgāni kalpayedvījaidviruktairjātisaṃyutaiḥ || 10-18 || atha dhyānam | muktāhārāvadātāṃ śarasi śaśikalālaṅkṛtāṃ bāhubhiḥ svai - rvyākhyāṃ varṇākṣamālāṃ maṇimayakalaśaṃ pustakaṃ codvahantīm | apīnottuṅgavakṣoruhabharavinamanmadhyadeśāmadhīśāṃ vācāmīḍe cirāya tribhuvananamitāṃ puṇḍarīke niṣaṇṇām || 10-19 || atha puraścaraṇam | trilakṣaṃ prajapenmantraṃ juhuyāt taddaśāṃśataḥ | pāyasenājyasiktena saṃskṛte havyavāhane || 10-20 || atha cintāmaṇisarasvatīmantro (merutantre) athādau saṃpravakṣyāmi cintāmaṇisarasvatīm | tāraṃ māyā ca hasarānaikārāḍhyān savindukān || 10-21 || punarmāyāṃ ca tāraṃ ca vadet ṅentāṃ sarasvatīm | hṛdayānto bhavārṇo'yaṃ mantrastu parikīrtitaḥ || 10-22 || triṣṭupcchando muniḥ kaṇvaścintāmaṇisarasvatī | p. 871) devatā hsai/ ca bījaṃ syāt hrī/ śaktistvaṅgakalpane || 10-23 || svarasaṃpuṭitaiḥ kādivargaiḥ syādaṅgakalpanam | atha dhyānam | haṃsārūḍhāṃ mauktikābhāṃ mandahāsyenduśekharām || 10-24 || vīṇāmṛtaghaṭākṣasragdīptahastāṃ kajasthijām | atha puraścaraṇam | japeddvādaśalakṣaka mityuktvā - sitābjai ravisāhasraṃ hunedvā'tha ca campakaiḥ || 10-25 || atha pārijātasarasvatīmantraḥ (dakṣiṇāmūrtisaṃhitāyām) saṃpatpradāyā bhairavyā vāgbhavaṃ bījamālikhet | tāreṇa parayā devī saṃpuṭīkṛtya mantravit || 10-26 || sarasvatyai hṛdanto'yaṃ rudrārṇo manurīritaḥ | ṛṣistaddakṣiṇāmūrtirgāyatrī chanda īritam || 10-27 || pārijāteśvarī vāṇī devatā parikīrtitā | tṛtīyaṃ ca dvitīyaṃ ca bījaṃ śaktiśca tārakam || 10-28 || kīlakaṃ parameśāni mahāsārasvatapradam | ṣaḍdīrghasvarasaṃbhinnabījenāṅgāni vinyaset || 10-29 || atha dhyānam | haṃsārūḍhā varrahasitahārendukundāvadātā vāṇī mandasmitataramukhī maulibaddhendurekhā | vidyāvīṇāmṛtamayaghaṭākṣasrajādīptahastā śudhrā?bjasthā bhavadabhimataprāptaye bhāratī syāt || 10-30 || atha puraścaraṇaṃ tantrāntare | varṇalakṣaṃ japenmantraṃ taddaśāṃśaṃ tato hunet | kiṃśukaiścampakairvā'pi tilājyamadhulolitaiḥ || 10-31 || navākṣaro'pi yo mantrastatrādau praṇavastataḥ | p. 872) saṃpatpradādhāgbhavastato lajjābījamiti | (śāradāyām) evamukteṣu mantreṣu dīkṣito yatamānasaḥ || 10-32 || ekaṃ yo bhajate bhaktyā sa bhavedbhuktimuktibhāk | susitairgandhakusumaiḥ pūjā sārasvate vidhau || 10-33 || dūrvābījāṅkuraṃ puṣpaṃ rājavṛkṣasamudbhavam | utpalāni praśastāni sindhuvārāṅkurāṇi ca || 10-34 || bhajan sarasvatīṃ nityametāni parivarjayet | āmrātaṃ gṛñjanaṃ vimbaṃ karañjaṃ laśunaṃ tathā || 10-35 || tailaṃ palāṇḍuṃ piṇyākaṃ sāṅgāṣṭamapi bhojane | sarvaṃ paryuṣitaṃ tyājyaṃ sadā sārasvatārthinā || 10-36 || nācarenniśi tāmbūlaṃ striyaṃ gaccheddivā na ca | na sandhyayoḥ svapejjātu nāśuciḥ kiñciduccaret || 10-37 || pradoṣe tu bhavenmaunī digvastrāṃ na vilokayet | na puṣpitāṃ striyaṃ gacchenna nindedvāmalocanām || 10-38 || na mṛṣā vacanaṃ brūyānnākramet pustakaṃ sudhīḥ | akṣarāḍhyāni patrāṇi nopekṣeta na laṅghayet || 10-39 || caturdaśyaṣṭamīparvapratipadgrahaṇeṣu ca | saṃkrameṣu ca sarveṣu vidyāṃ naiva paṭhennaraḥ || 10-40 || vyākhyāne saṃtyajennidrāmālasyaṃ jṛmbhaṇāṃ budhaḥ | krodhaṃ niṣṭhīvanaṃ tadvannīcāṅgasparśanaṃ tathā || 10-41 || manuṣyasarpamārjāramaṇḍūkanakulādayaḥ | antarā yadi gaccheyustadā vyākhyāṃ parityajet || 10-42 || niśāsu dīpabhraṃśe ca pāṭhaṃ sadyaḥ parityajet | p. 873) jñātvā doṣānimān samyagbhaktyā yo bhāratoṃ bhajet || 10-43 || vācāṃ siddhimavāptoti vācaspatirivāparaḥ | iti sarasvatīprakaraṇam | atha tvaritāmantraḥ | tatraiva | tato'bhidhāsye tvaritāṃ tvaritaṃ phaladāyinīm || 10-44 || tāro māyā varmabījamṛddhirīśasvaranvitā | kūrmastadanto bhagavān kṣastrī/ dīrghatanucchadam || 10-45 || saṃvarto bhagavān māyā phaḍanto dvādaśākṣaraḥ | munirarjuna ākhyāto virāṭ chandaḥ samīritam || 10-46 || tvaritā devatā proktā puruṣārthaphalapradā | tathā | kūrmādyaiḥ pañcabhirvarṇaiḥ pūrvapūrvavivarjitaiḥ || 10-47 || dvābhyāṃ dvābhyāṃ ṣaḍaṅgāni kalpayet sādhakottamaḥ | atha dhyānam | śyāmāṃ varhikalāpaśekharayutāmābaddhaparṇāṃśukāṃ guñjāhāralasatpayodharabharāmaṣṭāhipān bibhratīm || 10-48 || tāṭaṅkāṅgadamekhalāṃ guṇaraṇanmañjīratāṃ prāpitāṃ kairītīṃ varadābhayodyatakarāṃ devīṃ trinetrāṃ bhaje | atha puraścaraṇam | lakṣaṃ saṃjapya mantrajño mantramenaṃ jitentriyaḥ || 10-49 || daśāṃśaṃ juhuyādvailvairmadhurāktaiḥ samidvaraiḥ | tathā | evaṃ siddhamanurmantrī nārīnaranareśvaraiḥ || 10-50 || mānyate vatsarādarvāglakṣmyā jitaghaneśvaraḥ | iti tvaritāmantraḥ | p. 874) atha nityaklinnāmantrastatraiva | tāro māyā vāgbhavānte nityaklinne madadrave || 10-51 || vāṅmāyā vahnijāyānto mantraḥ pañcadaśākṣaraḥ | dvābhyāṃ dvābhyāṃ punardvābhyāṃ dvābhyāṃ pañcabhirakṣaraiḥ || 10-52 || vācaṃ vinā samastenāpyaṅgaṣaṭkamathācaret | atha dhyānam | dvīpaṃ trikoṇavipulaṃ suradrumamanoharam || 10-53 || kūjatkokilanādāḍhyaṃ mandamārutasevitam | bhṛṅgapuṣpalatākīrṇamudyaccandradivākaram || 10-54 || smṛtvā sudhābdhimadhyasthaṃ tasmin māṇikyamaṇḍape | ratnasiṃhāsane nyastatrikoṇojjvalakarṇike || 10-55 || padme saṃcintayeddevīṃ sākṣāt trailokyamohinīm | nityāṃ bhaje bālaśaśāṅkacūḍāṃ pāśāṅkuśau kalpalatāṃ kapālam || 10-56 || hastairbahantīmaruṇāṃ trinetrā - māsphālayantīṃ kalavallakīṃ tām | atha puraścaraṇam | trilakṣaṃ prajapenmantramājyena juhuyāt tataḥ || 10-57 || daśāṃśamiti śeṣaḥ | iti nityaklinnāmantraḥ | athānnapūrṇāmantraḥ | (merutantre) athātaḥ saṃpravakṣyāmi annapūrṇāmahāmanum | oṃ hrī/ śrī/ klī/ namaḥ proktvā bhagavati padaṃ vadet || 10-58 || māheśvari cānnapurṇe svāhā viṃśativarṇakaḥ | p. 875) chando'nuṣṭabmunirbrahmā hyannapūrṇā ca devatā || 10-59 || hrī/ bījaṃ cāpi śaktiḥ śrī/ kīlakaṃ klī/ prakīrtitam | ṣaḍdīrghayuktahṛllekhā ṣaḍaṅgeṣu prakīrtitā || 10-60 || atha dhyānam | taptakāñcanasaṃkāśāṃ bālendukṛtaśekharām | navaratnaprabhādīptamukuṭāṃ kuṅkumāruṇām || 10-61 || citravastraparīdhānāṃ mīnākṣīṃ kalaśastanīm | nṛtyantamīśamaniśaṃ dṛṣṭvā'nandamayīṃ parām || 10-62 || sānandamukhalolākṣīṃ mekhalāḍhyanitambinīm | annadānaratāṃ nityāṃ bhūmiśrībhyāṃ namaskṛtām || 10-63 || dugdhānnabharitaṃ pātraṃ saratnaṃ vāmahastake | dakṣiṇe tu kare devyā darvīṃ dhyāyet suvarṇajām || 10-64 || puraścaraṇam | lakṣaṃ japet saniyamastaddaśāṃśena homayet | ramyapāyasarpirbhyāmevaṃ bhavati siddhidā || 10-65 || atha mantrāntaraṃ (śāradāyām ) māyā hṛdbhagavatyante māheśvari padaṃ tataḥ | annapūrṇe ṭhayugalaṃ manuḥ saptadaśākṣaraḥ || 10-66 || a"gāni māyayā kuryāt tato devīṃ vicintayet | atha dhyānam | raktāṃ vicitravasanāṃ navacandracūḍā- mannapradānaniratāṃ stanabhāranamrām || 10-67 || nṛtyantaminduśakalābharaṇaṃ vilokya hṛṣṭāṃ bhaje bhagavatīṃ bhavaduḥkhahartrīm | p. 876) atha puraścaraṇam | yathāvidhi japenmantraṃ vasuyugmasahasrakam || 10-68 || sājyenānnena juhuyāt taddaśāṃśamanantaraiḥ | ityannapūrṇāmantraḥ | atha pratyaṅgirāmantraḥ | (merutantre) athātaḥ saṃpravakṣyāmi parakṛtyānivāriṇīm || 10-69 || devīṃ pratyaṅgirāṃ nāma sarvāpadvinivāriṇīm | oṃ a/ ka/ ca/ tathā ṭa/ ta/ pa/ hma/ bho/ hrī/ samuccaret || 10-70 || hu/sa uktvā hu/ tathā'straṃ svāhāntaṃ ṣoḍaśākṣaraḥ | munirvidhātā chandoṣṇigdevatāḥ ṣaṭ prakīrtitāḥ || 10-71 || mahāvāyurmahāpṛthvī mahākāśastathaiva ca | mahāsamudranāmā ca mahāparvata eva ca || 10-72 || mahāgniśceti hu/ bījaṃ hrī/ śaktiḥ parikīrtitā | lajjayā tu ṣaḍaṅgāni ṣaḍdīrghānvitayā'caret || 10-73 || mantradevī/stato mantrī dhyāyet susthiramānasaḥ | atha dhyānam | nānāratnārcirākrāntaṃ vṛkṣāmbhaḥsravaṇairyutam || 10-74 || vyāghrādipaśubhirvyāptaṃ sānuyuktaṃ giriṃ smaret | matsyakūrmādibījāḍhyaṃ navaratnasamanvitam || 10-75 || ghanacchāyaṃ sakallolamakūpāraṃ vicintayet | jvālāvalīsamākrāntaṃ jagattritayamadbhutam || 10-76 || pītavarṇaṃ mahāvahniṃ saṃsmarecchatruśāntaye | tvarā samuttharāvaughamalinaṃ ruddhabhūdivam || 10-77 || p. 877) pavanaṃ saṃsmaredviśvajīvanaṃ prāṇarūpataḥ | nadīparvatavṛkṣādikalitāgrāsasaṃkulā || 10-78 || ādhārabhūtā jagato dhyeyā pṛthvīha mantriṇā | sūryādigrahanakṣatrakālacakrasamanvitam || 10-79 || nirmalaṃ gaganaṃ dhyāyet prāṇināmāśrayaḥ padam | puraścaraṇamāha | evaṃ ṣaḍdevatā dhyātvā sahasrāṇi tu ṣoḍaśa || 10-80 || japenmantraṃ daśāṃśena ṣaḍdravyairhomamācaret | vrīhayastaṇḍulā ājyaṃ sarṣapāśca yavāstilāḥ || 10-81 || etairhutvā yathābhāgaṃ pīṭhe pūrvodite yajet | atha mālāmantrastatraiva | atha pratyaṅgirāmālāmantraḥ siddhaḥ prakīrttyate || 10-82 || oṃ hrī/ namaḥ kṛṣṇavāsaseśateviśvasahasrahim | sini sahasravadane mahābale parājite || 10-83 || pratyaṅgire parasainyaparakarmapadaṃ vadet | vidhvaṃsini paramantrotsādinīti tato vadet || 10-84 || sarvabhūteti damani sarvadevān vadet tataḥ | bandhayugmaṃ sarvavidyā dviścchindhi kṣobhayadvayam || 10-85 || parayantrāṇīti vadet sphoṭayadvitayaṃ tataḥ | sarvaśṛṅkhalā/stroṭaya troṭaya jvala coccaret || 10-86 || jvālājihve karāleti vadane pratyamuccaret | gire hrī/ nama ityeṣa sapādaśatavarṇavān || 10-87 || brahmā'nuṣṭubmuniśchando devī pratyaṅgirā matā | bījaśaktī tāramāye kṛtyānāśeti yojanam || 10-88 || p. 878) ṣaḍaṅgānāṃ vidhiścātra ṣaḍdīrghānvitamāyayā | atha dhyānam | siṃhārūḍhātikṛṣṇāṅgīṃ jvālāvaktrāṃ bhayaṅkarām || 10-89 || śūlakhaḍgakarāṃ vastre dadhatīṃ nūtane bhaje | atha puraścaraṇam | ayutaṃ prajapenmantraṃ sahasraṃ tilarājikāḥ || 10-90 || hutvā siddhamanurmantrī prayogeṣu śataṃ japet | grahabhūtādikāriṣṭaṃ siñcenmantraṃ japan jalaiḥ || 10-91 || vināśayet parakṛtaṃ yantramantrādisādhanam | [etaccihnāntargataḥ pāṭhaḥ 4 pu0 adhiko dṛśyate |] atha mantrāntaraṃ (siddhāntasaṃgrahe) oṃ yāṃ kalpayanti no'rayaḥ krūrāṃ kṛtyāṃ vadhūmiva || 10-92 || tāṃ brahmaṇā'panirnudmapratyak karttāramicchatu | hro/ munyādyā viniyogāntā malāmantravadasya tu || 10-93 || ṣaḍaṅgāni ca pādena pādārdhaiścaraṇena ca | kuryādvedādiṣaḍdīrghahṛllekhāpuṭitena ca || 10-94 || śirobhrūmadhyavadanagalabāhudvayeṣvatha | hṛnnābhipārśvakaṭyandhupādeṣu padaśo nyaset || 10-95 || vyāpakantaṃ samastena kṛtvā dhyāyenmaheśvarīm | khaḍgacarmadharāṃ kṛṣṇāṃ muktakeśīṃ vivāsasam || 10-96 || daṃṣṭrākarālavadanāṃ bhīṣābhāṃ sarvabhūṣaṇām | grasantīṃ vairiṇaṃ dhyāyet preritāṃ śivatejasā || 10-97 || puraścaraṇamāha | ayutaṃ prajapedenaṃ mantrī prayatamānasaḥ | p. 879) daśāṃśaṃ juhuyāt paścādapāmārgedhmarājikām || 10-98 || sarpiṣā ca samāyuktāṃ tataḥ siddho bhavenmanuḥ | prayogeṣu japenmantramaṣṭottaraśataṃ budhaḥ || 10-99 || tāvataiva tu homena parakṛtyā vinaśyati | iti pratyaṅgirāmantraḥ | atha kubjikāmantraḥ | (kulālikāmnāyatantre) śrīkubjikovāca | kathaṃ tu laghvikānātha vada mantrapadānvitām || 10-100 || sarvajñāṃ sarvadā deva lakṣaṇena samanvitām | uvāca bhairavo hyevaṃ laghvikāṃ śṛṇu laghvike || 10-101 || kintu tvayā na vaktavyā yāvannādeśitaḥ śiśuḥ | ccevīti prathamaṃ padaṃ ṇikiṇiki dvitīyakam || 10-102 || chī/ chā/ padaṃ tṛtīyaṃ ca khimuragho-acaturthakam | menaṇañaṅeti pañcamaṃ hrau/ hrā/ hrī/ ṣaṣṭhakaṃ padam || 10-103 || yai kābjikuśro saptamaṃ tyaivagabha monāṣṭamam | eṣā sā samayā devī dvātriṃśākṣaramālinī || 10-104 || pañcapraṇavamādyantaniyuktā lakṣaṇānvitā | ādikūṭāvasāne ca dvicatvāriṃśamālinī || 10-105 || vilomenoccareddevi guruvaktropadeśataḥ | rephasahamidaṃ kūṭaṃ vidyāyāḥ saptamaṃ smṛtam || 10-106 || śrīlope sanniyoktavyaṃ jīvitaṃ kubjike mama | svamanīṣikāto'nyathā saviddhiṣṭomarīcibhiḥ || 10-107 || gupta guptataraṃ kāryaṃ yoginīhṛdayanandanam | p. 880) yasmādbhasmāramityevaṃ sarvasvaṃ yoginīkule || 10-108 || atha cet sarvapīṭheṣu māteyaṃ samayātmikā | asyāḥ smaraṇamātreṇa vihvalaṃ tu jagattrayam || 10-109 || jāyate nātra saṃdeha iti mātā surakṣitā | hṛdayādyastraparyantamekoccāreṇa suvrate || 10-110 || siddhimārge yathā brūmi vilomena vilomataḥ | yastrā-a yairvāṇākakko ccevi ṇikiṇiki yayātratrane keritāhaṃmajalaku chā/ chī/ yacāvakayaipārūhubakhīmuragho-a me naṇañaṅa yaikhāśi kheśirarvava hrī/ hrā/ hrau/ seraśi yaipādīlaku yaikābjikuśrī yayādahṛ yailāmatkahṛtyaivagabha mona | pañcādaśākṣaraṃ hṛdayaṃ śiraścaiva trayodaśa || 10-111 || śikhārudrakṣarā jñeyā kavacaikonaviṃśati | tithisaṅkhyā bhavennetramastraṃ caiva caturdaśa || 10-112 || pañcapraṇava ādyanto yathā vidyā tathā'ntimā | etatkaulikabhāṣāyāṃ kathitaṃ te sapratyayam || 10-113 || sasphuṭaṃ guruvakkrasthaṃ vilomasthaṃ na sidhyati | kaulike'daḥ samākhyātaṃ siddhamārge sudurlabham || 10-114 || atha dhyānaṃ (parātantre) vṛṣabhe saṃsthitaṃ devaṃ khavarṇarūpaśobhitam | ekavaktraṃ trinetraṃ ca bhujāṣṭādaśadhāriṇam || 10-115 || paraśuṃ ḍamaruṃ bāṇaṃ khaḍgamaṅkuśavajrakam | śaṅkhaṃ ca veṇuvādyaṃ ca varadaṃ dakṣiṇe kare || 10-116 || vāme khaṭvāṅgaśūlaṃ ca dhanuḥ phalakapāśakam | p. 881) ghaṇṭāṃ kapālaṃ veṇuṃ ca abhayaṃ bhayanāśanam || 10-117 || paṭṭena bandhitaṃ jānuvāmorusthā ca kubjikā | ekavaktrā trinetrā ca karuṇāvaravarṇitā || 10-118 || dvibhujā varadā devī siṃhasthā'bhayasavyasu | nānābharaṇabhūṣāṅgī khaṇḍendukṛtaśekharā || 10-119 || varvarā keśapāśena cārupīnaghanastanī | evaṃ yedhyā kujā mātā paścimāmnāyanāyikā || 10-120 || atha puraścaraṇam | (kulālikāmnāyatantre) akṣarākṣarasantānaṃ yojayellakṣasaṅkhyayā | laghvīśaguṇatulyo'sau hartā kartā svayaṃ prabhuḥ || 10-121 || khecarīṇāṃ padaṃ so hi paśyati hyavicārataḥ | nirācāreṇa yogena cintayanto maheśvarīm || 10-122 || iti kubjikāmantraḥ | atha gaṅgāmantraḥ | (merutantre) atha vakṣye rudraśīrṣanivāsinyāḥ parān manūn | tāro namaḥ śivāyai ca nārāyaṇyai padaṃ vadet || 10-123 || daśaharāyai gaṅgāyai svāhānto viṃśadarṇakaḥ | vyāso muniḥ kṛtiśchando gaṅgā devī prakīrtitā || 10-124 || trivahnivedabāṇāgninetravarṇaiḥ ṣaḍaṅgakam | atha dhyānam | caturbhujāṃ trinetrāṃ ca sarvābharaṇabhūṣitām || 10-125 || ratnakumbhasitāmbhojavaradābhayasatkarām | cāmarairbījamānāṃ ca śvetacchatropaśobhitām || 10-126 || p. 882) atha puraścaraṇam | lakṣaṃ japeddaśāṃśena juhuyāt saghṛtaistilaiḥ | atha mantrāntaraṃ tatraiva | athānyaṃ saṃpravakṣyāmi vāmācārāghanāśanam || 10-127 || bahiryajanakartāraḥ śiddhāḥ syuryatprabhāvataḥ | tāro namo bhagavati vāgbhavaṃ ca hilidvayam || 10-128 || milidvayaṃ ca gaṅge māṃ pāvayadvitayaṃ vadet | svāhāntastārako varṇo manuḥ pāpapraṇāśanaḥ || 10-129 || īśvaro'sya muniśchando'mitaṃ gaṅgā ca devatā | rāmavedāṅgavahnyaṅganetrārṇairaṅgakalpanam || 10-130 || atha dhyānam | raktāmbarāṃ raktavarṇāṃ śūlakumbhavarābhayān | karaiḥ saṃdadhatīṃ smerāṃ kacchapasthāṃ surādibhiḥ || 10-131 || tadrūpābhiḥ svapāpasya nāśāya suniṣevitām | atha puraścaraṇam | varṇalakṣaṃ japeddhomaḥ proktaḥ padmairdaśāṃśataḥ || 10-132 || evaṃ siddhamanurmantrī marudādikanirjale | deśe gatvā jalārthaṃ tu puraścaryāṃ samācaret || 10-133 || homādisarvaṃ nirvṛtya gaṅgāmāvāhayet tataḥ | tatra kūpādikaṃ kṛtvā bhavet tadamṛtopamam || 10-134 || kalpasthāyitayā'gādhaṃ samastagadanāśanam | tathā | iyamādimasaptārṇaṃ tyaktvoktā tu nakhākṣarī || 10-135 || prāgvanmunyādikaṃ bāṇavedatritritribāhubhiḥ | mantrārṇaiḥ syuḥ ṣaḍaṅgāni puraścaryārṇalakṣakam || 10-136 || p. 883) homadravyādikaṃ prāgvat siddhamantraḥ samācaret | prayogaṃ jalamadhye tu sthitvā japtvā'yutaṃ manum || 10-137 || tryahādavarṣākāle'pi vṛṣṭirbhavati bhūyasī | atha mantrāntaraṃ tatraiva | tāro hilimilidvandve gaṅge devi namo manuḥ || 10-138 || tithivarṇo'yasya munyādiḥ pūjā pūrvavadīritā | tridvitryakṣikṛtābdhyarṇaiḥ ṣaḍaṅgavidhirīritaḥ || 10-139 || etasya bhajanājjantornātīrthe maraṇaṃ bhavet | punarmantrāntaramāha | tāro lajjā ramā hārdaṃ tato bhagavatī padam || 10-140 || sambudhyantaṃ gaṅgadayite namo hu/ tathā'strakam | aṣṭādaśārṇamantro'yaṃ munyādyaṃ pūrvavanmatam || 10-141 || iti gaṅgāmantraḥ | atha maṇikarṇikāmantraḥ | tatraiva | athātaḥ saṃpravakṣyāmi maṇikarṇīmanudvayam | taro vāk hrī/ ramā kāmastāro'yaṃ maṇikarṇike || 10-142 || nama oṃ tithivarṇo'yaṃ mantraḥ paramadurlabhaḥ | munirvyāso'tiśakvarī chandaḥ syānmaṇikarṇikā || 10-143 || devatā candranentrākṣidvīṣutryarṇaiḥ ṣaḍaṅgakam | atha dhyānam | bījapūraṃ dakṣahaste vāmendīvaramālikā || 10-144 || baddhāñjaliḥ śvetavastrā tryakṣā candranibhānanā | paścimābhimukhī smerā padmasthā padmamālikā || 10-145 || nānālaṅkārabhūṣāḍhyā dhyeyā śrīmaṇikarṇikā | p. 884) atha puraścaraṇam | lakṣatrayaṃ japenmantraṃ juhuyāt taddaśāṃśataḥ || 10-146 || puṇḍarīkaistrimadhvaktairyajet tāṃ gaṅgayā samam | iti maṇikarṇikāmantraḥ | atha vāgmatīmantraḥ | tatraiva | athātaḥ saṃpravakṣyāmi vāgmatyāśca manudvayam || 10-147 || vāgbījaṃ prathamo mantro nārado'sya mato muniḥ | chando'nuṣṭubdevatā tu vāgmatī parikīrtitā || 10-148 || atha dhyānam | śvetambarāṃ śvetavarṇāṃ śvetagandhānulepanām | sudhākumbhaṃ ca padmaṃ ca vīṇāṃ pustakameva ca || 10-149 || karairdadhantīṃ mīnasthāṃ muktābharaṇabhūṣitām | evaṃ dhyātvā karṇikāyāṃ yajeddevīṃ ṣaḍasrake || 10-150 || rudradhārāṃ maṇimatīṃ phalguṃ viṣṇumatīṃ tathā | prabhāvatīṃ bhānumatīṃ bhūpure tu digīśvarān || 10-151 || atha puraścaraṇan | lakṣatrayaṃjapenmantraṃ pañcakhādyaistathā hūnet | tarpaṇādi tataḥ kṛtvā siddho mantraḥ prajāyate || 10-152 || sadyojātasya bālasya jihvāyāṃ bījamālikhet | madhunā svarṇalekhanyā so'ṣṭavarṣaḥ kavirbhavet || 10-153 || vāgmatyāṃ vā'tha gaṅgāyāṃ puraścaryāṃ karoti yaḥ | dvitīyāmapratigrāhī bhikṣāśī cātha maunavān || 10-154 || p. 885) brahmacārī bhūmiśāyī śvetāmbadharaḥ śuciḥ | vāk siddhiṃ labhate'vaśyaṃ dātā bhoktā tvayācakaḥ || 10-155 || atha mantrāntaraṃ tatraiva | ramātrapāvāgbījāni vadedṅe'ntā ca vāgmatī | namo mameti ca pade dhāraṇāṃ ca tato dhiyam || 10-156 || vācamadbhutāṃ pradehi svāhāntastattvavarṇakaḥ | munyādikaṃ tathā pūjā puraścaryā ca pūrvavat || 10-157 || iti vāgmatīmantraḥ | atha candramantraḥ | (śāradāyām) athocyate candramaso manuḥ sarvasamṛddhidaḥ | khaḍgīśastho bhṛgurvindumanuḥ svarasamanvitaḥ || 10-158 || somāya hṛdayānto'yaṃ mantraḥ proktaḥ ṣaḍakṣaraḥ | ṛṣirukto bhṛguśchandaḥ paṅktiḥ somo'sya devatā || 10-159 || dīrghabhājā svabījena manoraṅgakriyā matā | atha dhyānam | karpūrasphaṭikāvadātamaniśaṃ pūrṇenduvimbānanaṃ muktādāmavibhūṣitena vapuṣā nirmūlayantaṃ tamaḥ || 10-160 || hastābhyāṃ kumudaṃ varaṃ ca dadhataṃ nīlālakodbhāsitaṃ svasthāṅkasthamṛgoditāśrayaguṇaṃ somaṃ sudhābdhiṃ bhaje | atha puraścaraṇam | rasalakṣaṃ japenmantraṃ sādhako vijitendriyaḥ || 10-161 || tatsahasraṃ prajuhuyāt pāyasena sasarpiṣā | atha mantrāntaraṃ (merutantre) oṃ ā/ śrī/ śru/ savinduḥ sa somāyetyagnigehinī || 10-162 || p. 886) daśākṣaraścandramantro japyaścāyaṃ nṛpāyutam | homādikaprayogā/śca sarvaṃ pūrvavadācaret || 10-163 || iti candramantraḥ | atha bhaumamantraḥ | tatraiva | atha bhaumamanuṃ vakṣye sarvaroganivāraṇam | a/ ca aṅgārako ṅe'nto hṛdantaścāṣṭavarṇakaḥ || 10-164 || ṛṣyādyā brahmagāyatrī bhūmiputrāḥ prakartitāḥ | aṅgaṣaṭkaṃ tvasya manornijabījena saṃmatam || 10-165 || atha dhyānam | namāmyaṅgārakaṃ raktaṃ raktāmbaravibhūṣaṇam | jānusthavāmahastāḍhyaṃ sābhayetarapāṇikam || 10-166 || atha puraścaraṇam | lakṣāṣṭakaṃ japaḥ proktaḥ khadirodbhavakairhunet | sājyaiḥ saṃtarpaṇaṃ raktacandanādyaiḥ samācaret || 10-167 || atha mantrāntaraṃ tatraiva | atha mantrāntaraṃ vakṣye bhūmimantrasya siddhidam | oṃ hā/ ha/saḥ kha/ kha iti mantraḥ proktaḥ ṣaḍakṣaraḥ || 10-168 || munirvirūpo gāyatrī chando devo dharātmajaḥ | ṣaḍbhirvaṇaiḥ ṣaḍaṅgāni manoḥ kurvīta sādhakaḥ || 10-169 || atha dhyānam | javākusumasaṃkāśaṃ śaktiṃ śūlaṃ gadāṃ varam | meṣasaṃsthaṃ raktavastraṃ taṃ vande'haṃ dharātmajam || 10-170 || asya puraścaraṇaṃ ṣaḍlakṣajapaḥ | rasalakṣaṃ japeddhomaṃ samidbhiḥ khadirasya ca | iti tatraivoktatvāt | p. 887) oṃ krā/ krī/ krau/ savinduḥ sakujāyetyagnigehinī || 10-171 || daśākṣaro bhaumamantro japyaścāyaṃ navāyutaḥ | punarmantrāntaramāha | oṃ śrī/ klī/ hrī/ samuccārya ṅe'nto bhaumo hṛdantakaḥ || 10-172 || daśākṣarī manuḥ prokto virūpākṣo munirmataḥ | gāyatrī chanda uditaṃ devatā maṅgalo bhavet || 10-173 || hrī/ bīja/ śrī/ ca śaktiḥ syāt kīlakaṃ klī/ prakartitam | kālādikaṃ samuccārya niyoga ṛṇanāśane || 10-174 || ṣaḍdīrghayuktabījena aṅgulyādiṣaḍaṅgakam | atha dhyānam | tato dhyāyedraktavarṇaṃ raktamālyāṃśukāvṛtam || 10-175 || kaṇṭhe kamalamālāḍhyaṃ karayoḥ śaktiśūlakam | maṅgalānāṃ maṅgalaṃ ca sarvakāmaphalapradam || 10-176 || atha puraścaraṇam | evaṃ dhyātvā japellakṣaṃ juhuyāt karavīrajaiḥ | javāprasūnaiḥ purubhirmadhuratritayānvitaiḥ || 10-177 || raktacandanagandhāḍhyairyajedaruṇabhūṣaṇam | vidhinā bhūmitanayaṃ sarvābhīṣṭaphalapradam || 10-178 || iti kujamantraḥ | atha bhaumamantraḥ | tatraiva | athātaḥ saṃpravakṣyāmi budhamantraṃ mahādbhutam | buṃ ṅe'ntaṃ budhaśabdaṃ ca hṛdayāntaḥ ṣaḍarṇakaḥ || 10-179 || budhamantro'sya munyādyā brahmapa"ktibudhā matāḥ | p. 888) ṣaḍaṅgāni svabījena vinyasyaivaṃ vicintayet || 10-180 || atha dhyānam | vande budhaṃ sadā devaṃ pītāmbarasubhūṣaṇam | jānusthavāmahastābjaṃ sābhayetarapāṇikam || 10-181 || atha puraścaraṇam | prajapedvarṇasāhasraṃ daśāṃśaṃ juhuyādghṛtaiḥ | atha mantrāntaraṃ tatraiva | oṃ brā/ brī/ brū/ savinduḥ sabudhāyetyagnigehinī || 10-182 || daśākṣaraḥ saumyamantro japo lakṣaikasaṅkhyayā | iti budhamantraḥ | atha bṛhaspatimantraḥ | tatraiva | athātaḥ saṃpravakṣyāmi gurumantraṃ gurutvakṛt || 10-183 || bṛ/ bṛhaspataye hṛcca mantraścāṣṭākṣaro mataḥ | chando'nuṣṭubmunirbrahmā devaḥ prokto bṛhaspatiḥ || 10-184 || bṛ/ bījaṃ pataye śaktirbījenaivāṅgakalpanam | atha dhyānam | suvarṇābhaṃ pītavastraṃ raktasvarṇāmbarādikam || 10-185 || kirantaṃ dakṣahastena tadrāśiṃ vāmapāṇinā | spṛśantaṃ samyagaparaṃ vipaṇau kanakādikam || 10-186 || nānālaṅkāraśobhāḍhyaṃ vidyāsāgarapāragam | atha puraścaraṇam | japitvā'śītisāhasraṃ hutvā dhenughṛtena vā || 10-187 || dharmādharmādipīṭhe taṃ pūjayedaṅgadiśyakaiḥ | atha mantrāntaraṃ tatraiva | oṃ jrā/ jrī/ jrū/ savinduḥ sacaturthyanto bṛhaspatiḥ || 10-188 || p. 889) vahnistrīviśvavarṇo'yaṃ japyaḥ pañcadaśāyutam | iti bṛhaspatimantraḥ | atha śukramantraḥ | tatraiva | vastraṃ me dehi śukrāya hṛdayāntaḥ śumādikaḥ || 10-189 || ekādaśākṣaro mantro virāṭ chanda udāhṛtam | brahmā munirdevatā tu śukro daityādipūjitaḥ || 10-190 || ṣaḍbhiḥ padaiḥ ṣaḍaṅgāni tato devaṃ vicintayet | atha dhyānam | śukraṃ namāmyāpaṇasthaṃ muktābharaṇabhūṣiṇam || 10-191 || svarṇavāsoratnadhārāvimugdhāntaḥkaradvayam | atha puraścaraṇam | ayutaṃ prajapenmantraṃ sahasraṃ juhuyādghṛtaiḥ || 10-192 || atha mantrāntaraṃ tatraiva | oṃ hrā/ hrī/ hrau/ savinduḥ saśukrāyetyagnigehinī | daśākṣaraḥ śukramantro japyo'yaṃ dvādaśāyutam || 10-193 || udumbarasamidbhiśca homayet sakalāpadaḥ | bhūpaiḥ kṛtā vinaśyanti strīsaukhyamupajāyate || 10-194 || iti śukramantraḥ | atha śanaiścaramantraḥ | tatraiva | śanaiścarāya hṛdayaṃ śamādyaścāṣṭavarṇakaḥ | munyādyā brahmagāyatraśanaiścarasamāhvayāḥ || 10-195 || ṣaḍdīrghayuktabījena ṣaḍaṅgāni samācaret | atha dhyānam | vande śanaiścaraṃ vakradaṃṣṭraṃ nīlavibhūṣaṇam || 10-196 || p. 890) vāmajānusthitaṃ vāmakaraṃ dakṣe varaṃ dadhat | [etaccihnāntargataḥ pāṭhaḥ 5 pustaka evopalabhyate |] (mārtaṇḍabhairavatantre) nīlādriśobhāñcitadivyamūrtiḥ khaḍgī tridaṇḍī śaracāpahastaḥ || 10-197 || śambhurmahākālaśaniḥ purārirjayatyaśeṣāsuranāśakārī | iti dhyānāntaramuktam | atha puraścaraṇaṃ (merau) japedakṣarasāhasraṃ taddaśāṃśaṃ hunedghṛtaiḥ || 10-198 || ṣaḍaṅgagrahadikpālasāyudhaiḥ paripūjanam | na śanaiścarabhaktānāmāpado na daridratā || 10-199 || atha mantrāntaraṃ tatraiva | oṃ prā/ prī/ prau/ sa ityuktvā śanaiścarapadaṃ vadet | ṅe'ntaṃ svāhā dvādaśārṇo japaḥ prayutasaṃmataḥ || 10-200 || hunecchamīsamidbhiśca klīvāḥ sarve'sya vaśyagāḥ | iti śanaiścaramantraḥ | atha rāhumantraḥ | tatraiva | aparaṃ tu manuṃ vakṣye rāhave nama uccaret || 10-201 || rā/ pūrvakaḥ ṣaḍarṇo'yaṃ varṇairevāṅgakalpanam | munyādyā brahmagāyatrarāhavaḥ parikīrtitāḥ || 10-202 || atha dhyānam | vande rāhuṃ dhūmravarṇaṃ sarvakāyaṃ kṛtāñjalim | vikṛtāsyaṃ raktanetraṃ dhūmrālaṅkāra[maṇḍitam - iti 2-3-4pu0 pā0|] manvaham || 10-203 || atha puraścaraṇam | japedvarṇasahasraṃ tu homayedgoghṛtena ca | p. 891) grahāśādhipaśastraiśca pūjāvṛttirudīritā || 10-204 || rāhorupāsako bhūpaḥ saṃgrāme vijayī bhavet | atha mantrāntaraṃ tatraiva | oṃ sā/ sī/ sau/ savinduḥ sarāhave tvagnigehinī || 10-205 || daśākṣaro rāhumantro japyaścāyaṃ daśāyutaḥ | dūrvābhirhomayitvā ca dvijān saṃtarpya sidhyate || 10-206 || iti rāhumantraḥ | atha ketumantraḥ | tatraiva | ke/ ketave hṛdityevaṃ ketumantraḥ ṣaḍarṇakaḥ | brahmā munirmataśchandaḥ paṅktiḥ ketuśca devatā || 10-207 || ke/ bījaṃ ve/ tu śaktiḥ syādbījenaiva ṣaḍaṅgakam | atha dhyānam | vande kutuṃ kṛṣṇavarṇaṃ kṛṣṇavastravibhūṣitam || 10-208 || vāmorunyastataddhastaṃ sābhayetarapāṇikam | atha puraścaraṇam | japedakṣarasāhasraṃ taddaśāṃśaṃ hunedghṛtaiḥ || 10-209 || atha mantrāntaraṃ tatraiva | oṃ prā/ prī/ prau/ savinduḥ saketave vahnigehinī | daśākṣaraḥ ketumantro japyo'yaṃ dvādaśāyutam || 10-210 || homaḥ kuśaiḥ prakartavyo ghṛtāktaistarpaṇādi ca | upāsakānāmetasya ketavo'gre calanti hi || 10-211 || iti ketumantraḥ | atha grahamātṛkāmantrāḥ | tatraiva | athātaḥ saṃpravakṣyāmi grahamātṛsusādhanam | p. 892) grahamātari tuṣṭāyāṃ kiṃ grahairduritairapi || 10-212 || grahamātari tuṣṭāyāṃ sugrahaiḥ kiṃ prayojanam | maṅgalā piṅgalā dhanyā bhrāmarī bhadrikā tathā || 10-213 || ulkā siddhā saṃkaṭā ca vikaṭā garbhapālikā | rudranakṣatrataścāṣṭau janmadhiṣṇyakramāddaśāḥ || 10-214 || phalaṃ nāmānurūpaṃ syādekopacayato dvayoḥ | piṅgalā sūryajananī mahādhivyādhikāriṇī || 10-215 || tuṣṭā cecchatruvargasya ruṣṭā kuryācca sādhake | bje/ bījaṃ tu samuccārya piṅgale vairivārṇiṇi || 10-216 || prasīda phaḍiti proktastrayo'gniśaktivarṇakaḥ | dīrghaṣaṭkayujā pūrvabījena ca ṣaḍaṅgakam || 10-217 || atha dhyānam | piṅgavarṇāṃ piṅgakeśīṃ piṅganetrāṃ dhanuḥśarān | hastābhyāṃ dadhatīṃ padmayugalaṃ tāṃ bhajāmyaham || 10-218 || atha pūjāvidhiṃ vakṣye sarvāsāmeva tantrataḥ | javāpuṣpāṇi śastāni dhūpo guggulusambhavaḥ || 10-219 || ghṛtapradīpo madhurā naivedyāḥ pāyasādayaḥ | alaṅkārāstathā raktāstathā vastrāṇi candanam || 10-220 || svarṇālaṅkaraṇaiścāpi saddravyairbahupañcakaiḥ | tarpayet parameśāni tattanmantraiḥ sahasradhā || 10-221 || suvarṇapatre nicchidre hastāyāme manorame | kṛtvā yantraṃ tathoktaṃ tu yoginīṃ tatra pūjayet || 10-222 || tattanmantravaraṃ japtvā vighnaśāntyai sahasraśaḥ | p. 893) saptāhena prajāyeta trividhotpātavāraṇam || 10-223 || tataśca kuṇḍaṃ vidhivat kṛtvā ca caturasrakam | atha vā sthaṇḍile śuddhe sulipte gomayāmbubhiḥ || 10-224 || caturhastapramāṇena yojayet sthiramānasaḥ | yoginyagniṃ tu saṃsthāpya kṛtvā pūrvoditāḥ kriyāḥ || 10-225 || anyāsāṃ daśavāraṃ tu viruddhāyāḥ sahasradhā | vilvapatraistatphalaiśca kamalairnāgakeśaraiḥ || 10-226 || juhuyāt pāyasānneva tathaiva kulavastunā | sahasramayutaṃ vā'pi lakṣaṃ vā kāmanākramāt || 10-227 || atha pūjām pravakṣyāmi madhye devīṃ prapūjayet | icchāṃ jñānaṃ kriyāṃ śaktiṃ triṣu koṇeṣu pūjayet || 10-228 || manmathān pañca tadadhaḥ pañcakoṇeṣu pūjayet | ṣaḍaṅgaṃ pūjayet paścādaṣṭapatre'nyayoginīḥ || 10-229 || tadvāhyabhūpure lokapālānastrāṇi pūjayet | pūjāprakāro homaśca sarvāsāmayameva hi || 10-230 || viśeṣaḥ punaratrāsti śatrūcchedābhicārake | khaḍgacarmadharāmugrāṃ dhyāyet ṣaḍbhujadhāriṇīm || 10-231 || garuḍāsanamāsīnāṃ vairinigrahakārikām | lakṣamekaṃ prajapyādau japellakṣaṃ hi tarpayet || 10-232 || sarvaśatruvināśaḥ syādduḥkhaṃ nāpnoti kutracit | athātaḥ saṃpravakṣyāmi candramātuśca sādhanam || 10-233 || māyādyo vahnijāyānto maṅgale maṅgalālaye | ekādaśākṣaro mantro maṅgalāyāḥ prakīrtitaḥ || 10-234 || p. 894) kṛtvā'yena ṣaḍaṅgāni dīrghaṣaṭkayujā tathā | dhyāyedenāṃ trinayanāmudyadādityasannibhām || 10-235 || darasmeramukhāmbhojāṃ sindūrasundurādharām | padmadvayaṃ dhanurbāṇān dadhatīṃ bhujapallavaiḥ || 10-236 || suguñjanmañjumañjīrakāñcīguṇavirājitām | evaṃ dhyātvā maheśāni pūrvavat paripūjayet || 10-237 || tato labdhamanuṃ japtvā tāramāyāpuraḥsaram | yoginīkṣetravaṭukagaṇādhipavaliṃ haret || 10-238 || sarvāsāmeva pūjānte maṅgalaiva prasīdati | atha puraścaraṇamāha | yoginyāstu prasādārthaṃ varṇalakṣaṃ japenmanum || 10-239 || duryoginyanukūlārthaṃ japet tatsaṅkhyakāyutam | adṛṣṭapratibaddhasya śubhāyāstu phalasya ca || 10-240 || prāptaye prajapet tāvatsahasraṃ pratyahaṃ japam | prakartavyo varṇaśataṃ yāvadduṣṭā tu yoginī || 10-241 || tuṣṭāyā varṇadaśakaṃ rogiṇaṃ cābhimantrayet | varṇatulyena mantreṇa yasyāḥ sevāparo bhavet || 10-242 || tasyāḥ pīḍānivṛttiḥ syādvarṇābhyantargatairdineḥ | evaṃ vidhirnavānāṃ tu vijñeyaḥ surasattamāḥ || 10-243 || yoginī tulyaphaladā vāmamārge ca dakṣiṇe | athātaḥ saṃpravakṣyāmi bhrāmarīṃ bhaumamātaram || 10-244 || kṣī/ bhrāmari padaṃ coktvā jaya tānme adhīśvari | bhrāmaya klī/ ṣoḍaśārṇo mantro'syāḥ parikīrtitaḥ || 10-245 || p. 895) piṅgalāvat sarvamasyāḥ siddhaye śarkarān daśa | mantrayitvā'nayā mārge daśadikṣu ca saṃtyajet || 10-246 || prātastato vrajenmārgaṃ mārgasthāḥ sarva eva hi | sarve mohaṃ samāyānti vyāghrāḥ sarpāśca taskarāḥ || 10-247 || śulkino duṣṭabhūpāśca nityamevaṃ samācaret | upānatkatale yasya likhitvā nāma ca vrajet || 10-248 || yojanaikaṃ japenmantraṃ sa bhramecca vasundharām | athātaḥ saṃpravakṣyāmi bhadrikāṃ budhamātaram || 10-249 || plū/ bījaṃ toyabhūyogājjātamādau samuccaret | bhadrike me mama bhadraṃ dehīti ca padaṃ punaḥ || 10-250 || vadecca parabhadrāṇi nāśaya dvitayaṃ tataḥ | svāhānto jinavarṇo'yaṃ bhadrikāyā manurmataḥ || 10-251 || ṣaḍdīrghayuktabījena ṣaḍaṅgavidhirīritaḥ | maṅgalāvacchubhānāṃ syāddhyānaṃ duṣphaladāyinī || 10-252 || piṅgalāvat samuddiṣṭaṃ japādyaṃ proktavartmanā | athātaḥ saṃpravakṣyāmi dhanyākhyāṃ gurumātaram || 10-253 || śrīdhanade samuccārya dhanye svāhā'ṣṭavarṇakaḥ | ṣaḍdīrghāḍhyādyabījena ṣaḍaṅgavidhirīritaḥ || 10-254 || nāsti dhanyāsamā kā cidiha loke phalapradā | puraścaryātrayaṃ kṛtvā prāgjanmārjitapātakam || 10-255 || saṃstambhya dhanyā dadate dhanyatvaṃ sādhakāya tu | bṛhaspatīśvarāt paścāt kāśyāṃ dhanyāṃ vilokayet || 10-256 || puraścaryāṃ tatra kṛtvā vaiśyo dhanyaḥ prajāyate | p. 896) athātaḥ saṃpravakṣyāmi siddhāṃ śukrasya mātaram || 10-257 || hrī/ siddhe me sarvamānaṃ samuktvā sādhayadvayam | hṛdayānto mitravarṇaḥ siddhāyā manurīritaḥ || 10-258 || bījenaiva ṣaḍaṅgāni japādyam proktavaccaret | nāsti siddhopāsakānāṃ karmāsiddhistu kutracit || 10-259 || upāsakā ye siddhāyāḥ yenāmnāyena jāyate | tadāmnāyakadevānāṃ pāke'syāḥ sarvameva hi || 10-260 || ṣaṭkarma sidhyate tasya manorārādhanaṃ vinā | athātaḥ saṃpravakṣyāmi coktvā mandasya mātaram || 10-261 || oṃ mama rogaṃ nāśaya bhañjayaikādaśākṣaraḥ | sarvarogāpaho mantro mārjanāt saptaghasrataḥ || 10-262 || ulkāmantro yasya siddho na gadāstasya mandire | śītalāyāṃ mahāmāryāṃ mahiṣaṃ lakṣaṇānvitam || 10-263 || ulkāprītyai tamutsṛjya nagare bhrāmayet punaḥ | nānāvādyaiḥ parivṛtaṃ vastrādibhiralaṅkṛtam || 10-264 || utsṛjet taṃ yamāśāyāmupadravaśamo bhavet | athātaḥ saṃpravakṣyāmi saṃkaṭāṃ rāhumātaram || 10-265 || hrī/ saṃkaṭe ca rogaṃ me paramaṃ nāśayadvayam | ṣoḍaśārṇastu mantro'yaṃ sarvaduḥkhāpanodanaḥ || 10-266 || kārāgṛhe japellakṣaṃ bandhamokṣaḥ prajāyate | vīreśvarādudak kāśyāṃ saṃkaṭā yatra saṃsthitā || 10-267 || tatra ṣoḍaśalakṣāṇi japtvā homastu dūrvayā | tasya siddho bhavenmantrastanmukhādyadi niḥsaret || 10-268 || p. 897) amukasyāmukaṃ kaṣṭaṃ gataṃ taddhatameva hi | athātaḥ saṃpravakṣyāmi vikaṭāṃ ketumātaram || 10-269 || tāro namo bhagavati vikaṭe vīrapālike | prasīdayugalaṃ mantraḥ prakṛtyarṇaḥ prakīrtitaḥ || 10-270 || kāśyāṃ vīreśvarāsannā paścime vikaṭā sthitā | tatra mantramimaṃ japtvā grahataptāśca bālakāḥ || 10-271 || udaraṃ cāpi bandhyāyāḥ prasavatyāstathā śiraḥ | pitrādibhistyaktabālāstathā mātṛvivarjitāḥ || 10-272 || sādhakasya karaspṛṣṭvā nīrogāścirajīvinaḥ | iti grahamātṛkāmantrāḥ | atha dikpālamantrāḥ | tatrādau śakramantra uktastraiva | jñmindrāya namaśceti śakramantraḥ ṣaḍakṣaraḥ || 10-273 || paṅktiśchando munirbrahmā deva indraḥ prakīrtitaḥ | māyeti śakti/ ri/ bījaṃ bījenaiva ṣaḍaṅgakam || 10-274 || atha dhyānam | pītavarṇaṃ sahasrākṣaṃ vajrapdmakaraṃ vibhum | sarvālaṅkārasaṃyuktaṃ naumīndraṃ dikpatīśvaram || 10-275 || asya puraścaraṇaṇaṃ tatraiva | prajapellakṣamekaṃ tu tilājyābhyāṃ hunet tataḥ | evaṃ siddhamanurmantrī prayogaṃ karttumarhati || 10-276 || athāgnimantraḥ (śāradāyām) vyāhṛtitrayamagneḥ syājjātaveda ihāvaha | sarvakarmāṇi saṃbhāṣya sādhayāgnipriyā tataḥ || 10-277 || tārādyo'yaṃ manuḥ proktaḥ pañcaviṃśativarṇavān | p. 898) ṛṣirbhṛgurbhavecchando gāyatraṃ devatā'nalaḥ || 10-278 || vibhaktaḥ pañcabhiḥ ṣaḍbhiścaturbhiḥ pañcabhistribhiḥ | dvābhyāmaṅgakriyā proktā varṇairmūlamanoḥ kramāt || 10-279 || atha dhyānam | aṃsāsaktasuvarṇamālyamaruṇasrakcandanālaṅkṛtaṃ jvālāpuñjajaṭākalāpavilasanmauliṃ sumuktāmbaram | śaktisvastikadarbhamuṣṭikajapasraksruksruvābhīvarān tadorbhirbibhratamañcitatrinayanaṃ raktābhamagniṃ bhaje || 10-280 || atha puraścaraṇam | gurorlabdhamanurmantrī caturdaśyāmupoṣitaḥ | japedbhānusahasrāṇi śuddhācāro jitendriyaḥ || 10-281 || amāvāsyādine viprān bhojayenmadhurottaraiḥ | bhakṣyairbhojyairyathāśakti dadyāt tebhyo'tra dakṣiṇām || 10-282 || bhuktvā bhogaṃ samānīya homadravyāṇi śodhayet | aparaṃ dinamārabhya homaṃ kuryadatandritaḥ || 10-283 || kramādvaṭasamidbrīhitilarājīhavirghṛtaiḥ | pratyekamaṣṭottaraśataṃ juhuyādaniśaṃ sudhīḥ || 10-284 || daśāhamevaṃ nirvarttya vidhānena vidhānavit | datvā pūrṇāhutiṃ samyagekādaśyāṃ dvijotamān || 10-285 || saṃpūjya tarpayedvittairyathāvibhavamādarāt | gurave dakṣiṇāṃ dadyādaruṇāṃ gāṃ payasvinīm || 10-286 || vāsāṃsi dhanadhānyādi datvā saṃprīṇayedgurum | atha yamantro(merutantre) oṃ kro/ hrī/ ā/ ca tadbījaṃ ṅe'ntaṃ vaivasvataṃ vadet || 10-287 || p. 899) dharmarājāya bhaktānugrahakṛte namo vadet | caturviṃśativarṇo'yaṃ yamamantro'khileṣṭadaḥ || 10-288 || siddhīṣvisvaṅgayugmārṇaiḥ ṣaḍaṅgāni smaredyamam | meghaśyāmaṃ prasannāsyaṃ nānālaṅkārasaṃyutam || 10-289 || mahiṣasthaṃ daṇḍadharaṃ saṃstutaṃ pitṛbhirvṛtam | nānārūpadharairdūtaiḥ śvetavastraṃ bhajedyamam || 10-290 || atha puraścaraṇam | varṇalakṣaṃ japenmantraṃ hunedājyānvitaistilaiḥ | atha nairṛtamantrastatraiva | oṃ kṣa/ nir-ṛtaye rakṣādhipataye padaṃ vadet || 10-291 || dhūmravarṇāya khaḍgeti hastāya pretavāhanaḥ | ṅe'ntastataśca hṛdayaṃ triṃśadarṇo manurmataḥ || 10-292 || oṃ kṣamādyairhṛdantaiśca pañcāṅgaṃ pañcabhiḥ padaiḥ | dhyānam | kirīṭinaṃ ca piṅgākṣaṃ dhūmrābhaṃ pretavāhanam || 10-293 || nānārakṣogaṇaiḥ sevyaḥ khaḍgacarmadharaṃ bhaje | puraścaraṇaṃ tatraiva | japet triṃśatsahasrāṇi guñjājyābhyāṃ hunet punaḥ || 10-294 || atha varuṇamantrastraiva | athātaḥ saṃpravakṣyāmi mantraṃ varuṇadaivatam | tāraṃ va/ varuṇāyeti jalādhipataye vadet || 10-295 || vadecca śuklavarṇāya pāśahastāya saṃvadet | makareti vāhanāya nama ekatrivarṇakaḥ || 10-296 || triṣṭupchando vaśiṣṭharṣirdevatā varuṇo mataḥ | oṃ vamādyairnamo'ntaiśca pañcāṅgaṃ pañcabhiḥ padaiḥ || 10-297 || p. 900) dhyānam | śvetāṃśukaṃ dadhaddhastaiḥ pāśāṅkuśavarābhayān | svacchāravindavasatirmuktābharaṇabhūṣitaḥ || 10-298 || tundilaśca prasannāsyo varuṇo nidhido'stu me | puraścaraṇam | japedvarṇasahasraṃ tu homaḥ padmākṣakairmataḥ || 10-299 || atha vāyumantrastatraiva | athātaḥ saṃpravakṣyāmi vāyumantraṃ mahādbhutam | tāraṃ ya/ vāyave prāṇādhipataye padaṃ vadet || 10-300 || kṛṣṇavarṇāyāṅkuśeti hastāya mṛgavāhanā - | ya namo godvivarṇo'yaṃ vāyormantra udīritaḥ || 10-301 || gaṇako'sya muniśchando nivṛdvāyuśca devatā | pañcāṅgāni manorasya oṃ ya/ bījādikaiḥ padaiḥ || 10-302 || dhyānam | kṛṣṇavarṇaṃ dhāvamānaṃ mṛgasthaṃ vegavattaram | pāśāṅkuśakaraṃ pretakṛtyāparimalānvitam || 10-303 || atha puraścaraṇam | japedvarṇasahasrāṇi lājājyābhyāṃ ca homayet | siddhamantrastu tatkālaṃ bhavedbhūmau balādhikaḥ || 10-304 || atha kuveramantrastatraiva | athātaḥ saṃpravakṣyāmi rājarājamanūn śubhān | yakṣāya ca kuverāya vadedvaiśravaṇāya ca || 10-305 || dhanadhānyādhipataye dhanadhānyapadaṃ vadet | samṛddhiṃ me dehi vadeddāpayāgnipriyāntakaḥ || 10-306 || pañcatriṃśadvarṇamito viśravā munirīritaḥ | p. 901) chandastu bṛhatī tryabdhīṣvaṣṭāṣṭāṅgaiḥ ṣaḍaṅgakam || 10-307 || dhyānam | gārutmatanibhaṃ śāntaṃ mukuṭādivibhūṣitam | varaṃ gadāṃ ca dadhataṃ tundilaṃ yakṣasevitam || 10-308 || puraścaraṇam | lakṣamekaṃ japenmantraṃ daśāṃśaṃ juhuyāt tilaiḥ | dharmādipīṭhe prayajedaṅgalokeśahetibhiḥ || 10-309 || śivālaye lapenmantramayutaṃ dhanavṛddhaye | vilvamūlopaviṣṭena japto lakṣaṃ dhanarddhidaḥ || 10-310 || atha mantrāntaraṃ vakṣye oṃ śrī/ oṃ hrī/ samuccaret | śrī/ hrī/ klī/ śrī/ klī/ ca vitteśvarāya nama ityapi || 10-311 || ṣoḍaśārṇo'sya munyādi prāgvat tridvidvinetrakaiḥ | pañcākṣibhyāṃ ṣaḍaṅgaṃ syāddhyānapūjādi pūrvavat || 10-312 || atha mantrāntaraṃ tatraiva | atha mantrāntaraṃ vakṣye kuverasya gajākṣaram | tāro vaiśravaṇāyeti svāhā pañcāṅgamatra tu || 10-313 || svāhāntaiḥ praṇavādyaistu pañcabhirmantravarṇakaiḥ | dhyānamāha | dhanapūrṇaṃ svarṇakumbhaṃ tathā ratnakaraṇḍakam || 10-314 || hastābhyāṃ bibhrataṃ kharvakarapādaṃ ca tundilam | dharādhastādratnapīṭhopaviṣṭaṃ sasmitānanam || 10-315 || puraścaraṇam | varṇalakṣaṃ japeddhomaḥ pūjā prāgvanmahādhanī | sevanādasya bhavati yakṣiṇyādyāstathā vaśāḥ || 10-316 || atheśānamantrastatraiva | praṇavaṃ haṃsamuccārya īśānāya vadet tataḥ | p. 902) vidyādhipataye ceti sphaṭiketi vadet tataḥ || 10-317 || varṇāya śūlahastāya ṅe'ntaśca vṛṣavāhanaḥ | namo'nta ekatriṃśadbhirvarṇairmantra udāhṛtaḥ || 10-318 || oṃ hamādyairnamo'ntaiśca pañcāṅgaṃ pañcabhiḥ padaiḥ | śaktīnāṃ manavo ye ca tā vidyāḥ parikīrtitāḥ || 10-319 || puruṣāṇāṃ ca te mantrā vidyāstu puruṣaṃ vinā | bhavanti naiva phaladā yathā nārī naraṃ vinā || 10-320 || pusāṃ yogo yatra noktastatreśānaṃ prayojayet | asya puraścaraṇamaṣṭasahasrajapastantrāntare proktaḥ | atha brahmamantro (merutantre) athātaḥ saṃpravakṣyāmi brahmaṇo mantramuttamam || 10-321 || tāraṃ pāśaṃ brahmaṇe ca lokādhipataye vadet | raktavarṇāyordhvalokapālakāya vadet tataḥ || 10-322 || padmahastāya ca padaṃ ṅe'ntaṃ syārddhasavāhanaḥ | namo'nto bāṇarāmārṇo mantro'yaṃ parikīrtitaḥ || 10-323 || tārapāśādikaiḥ ṣaḍbhiḥ padairaṅgahṛdantakaiḥ | nāsya pūjā tu macchāpājjapo'sya parikīrtitaḥ || 10-324 || varṇalakṣajapādeva nigrahānugrahakṣamaḥ | daśapatre yajedenaṃ prāgīśāntardale surāḥ || 10-325 || na tatra mama śāpo'sti śāpaḥ kevalapūjane | athānantamantrastatraiva | athātaḥ saṃpravakṣyāmi śeṣasya manumadbhutam || 10-326 || tāraṃ māyāmanantāya nāgādhipataye vadet | gauravarṇāyātalādisaptalokeśvarāya ca || 10-327 || p. 903) cakrahastāya garuḍavāhanāya namo'ntakaḥ | evaṃ catvāriṃśadarṇo mantro'nantasya kīrtitaḥ || 10-328 || mantraṃ praticaturdaśyāṃ caturdaśaśataṃ japet | dugdhaṃ hunedindraviprān bhojayecca caturdaśa || 10-329 || kuryāccaturdaśīṃ bhaktyā dhanadhānyayuto bhavet | rājyabhraṣṭo labhedrājyaṃ vidyākāmastu paṇḍitaḥ || 10-330 || bhādraśuklacaturdaśyāṃ viśeṣāt pūjanaṃ matam | iti dikpālaprakaraṇam | atha gāyatrīpuraścaraṇādi | (merutantre) atha vakṣyāmi mantreśīṃ gāyatrīṃ vedamātaram || 10-331 || yayā tu saguṇaṃ brahma gīyate pratipādyate | nirguṇaṃ yāṃ vinā muktirna kasyāpi prajāyate || 10-332 || mahāmāyāsvarūpāyāṃ mahākālaḥ svayaṃ yajet | yatprabhāvādahaṃ tvaṃ ca jātakāla ivāparaḥ || 10-333 || saguṇabrahmeti | sūryamaṇḍalamadhyasthaguṇatrayātmakatejorūpamityarthaḥ | taduktaṃ (bṛhatsiddhāntasāre) adityamaṇḍalagataṃ yat tejastriguṇātmakam | tadetat saguṇaṃ brahma brahmaviṣṇuśivātmakam - iti || 10-334 || nirguṇamiti | guṇatrayopādhirahitamityarthaḥ | yāṃ vineti | guṇabrahmābhidhānadvārā nirguṇabrahmapratipādikāyā asyā eva muktihetutvāditi bhāvaḥ | (śāradāyām) praṇavādyā vyāhṛtayaḥ sapta syustatpadādikāḥ | caturviṃśatyakṣarātmā gāyatrī śirasā'nvitā || 10-335 || sarvavedoddhṛtaḥ sāro mantro'yaṃ samudāhṛtaḥ | p. 904) brahmā devyādigāyatrī paramātmā samīritāḥ || 10-336 || ṛṣyādyāḥ praṇavasyaite munibhiḥ parikīrtitāḥ | yamadagnibharadvājabhṛgugautamakāśyapān || 10-337 || viśvāmitravaśiṣṭhākhyau vyāhṛtīnāmṛṣīn viduḥ | gāyatryuṣṇigathānuṣṭubbṛhatīpaṅktyaḥ punaḥ || 10-338 || triṣṭubjagatyau chandāṃsi kathitāni manīṣibhiḥ | saptārciranilaṃ sūryo vākpatirvaruṇo vṛṣaḥ || 10-339 || viśve devāḥ kramādāsāṃ devatāḥ parikīrtitāḥ | (merutantre) gāyatryā munirākhyāto viśvāmitro'titāpasaḥ || 10-340 || gāyatrī chanda ityuktaṃ devatā savitā smṛtā | tantrāntare | agnirmukhaṃ śiro brahmā hṛdviṣṇuralikaṃ śivaḥ || 10-341 || sāṅkhyāyanaśca gotraṃ syāt trailokyaṃ caraṇatrayam | (śāradāyām) śiraso'syā munirbrahmā chando devyādikā smṛtā || 10-342 || gāyatrī paramātmā tu devatā kathitā budhaiḥ | (merutantre) vyāhṛtiḥ saptabhūrāḍhyā hṛnmukhāṃsoruyugmake || 10-343 || jaṭhare ca kramāt nyasennyāso'yaṃ prathamaḥ smṛtaḥ | pādāṅgulyādyasandhau ca sandhau syādgulphapādayoḥ || 10-344 || gulphajānvostathā sandhau tathā jānūrusandhiṣu | liṅge nābhau ca hṛdaye kaṇṭhe varṇānnyaset kramāt || 10-345 || karāṅgulīmūlasandhau maṇibandhe ca kūrpare | bhujamūle mukhe nāsikāyāṃ cāpi kapolayoḥ || 10-346 || p. 905) netrakarṇabhrūśirasi cūḍādhovāmakarṇake | dakṣakarṇe mukhe mastake ca varṇān kramān nyaset || 10-347 || gāyatryā akṣaranyāso dvitīyaḥ saṃprakīrtitaḥ | padāni daśa gāyatryāḥ śirobhrūmadhyadṛṅmukhe || 10-348 || kaṇṭhahṛnnābhiguhyeṣu jānvoraṅghryoratha nyeset | śirodeśe tu gāyatryāḥ śironyāsastṛtīyakaḥ || 10-349 || hṛdayaṃ brahmaṇe proktaṃ viṣṇve śira īritam | śikhā rudrāya kavacamīśvarāya samīritam || 10-350 || netraṃ sadāśivāyoktamastraṃ sarvātmane smṛtam | ayaṃ ṣaḍaṅganyāsastu caturthaḥ parikīrtitaḥ || 10-351 || pajjānukaṭinābhau ca hṛdaye kaṇṭhabhālayoḥ | kramādvyāhṛtayo nyasyāḥ parabrahmeti śīrṣakam || 10-352 || punarvyāhṛtinyāso'yaṃ pañcamaḥ parikīrtitaḥ | tatsaviturhṛdayāya vareṇyaṃ śirase tathā || 10-353 || bhargo devasya ca śikhā dhīmahi kavacaṃ smṛtam | dhiyo yo no netramuktamastraṃ śeṣeṇa kīrtitam || 10-354 || ayaṃ nyāsastu ṣaṣṭhaḥ syāt ṣaḍete pāpahārakāḥ | prāṇāyāmatrayaṃ kṛtvā tato dhyānaṃ samācaret || 10-355 || dhyānaṃ yathā | muktāvidrumahemanīladhavalacchāyairmukhaistrīkṣaṇai - ryuktāmindinibaddharatnamukuṭāṃ tattvātmavarṇātmikām | gāyatrīṃ varadābhayāṅkuśakuśāñchubhraṃ kapālaṃ guṇaṃ śaṃkhaṃ cakramathāravindayugalaṃ hastairvahantīṃ bhaje || 10-356 || p.906) dhyānāntaramuktaṃ tantrāntare | brahmāṇī caturānanā'kṣavalayaṃ kumbhaṃ karaiḥ sruksruvau vibhrāṇāruṇakāntirinduvadanā ṛgrūpiṇī bālikā | haṃsārohaṇakelirambaramaṇervimbāñcitābhūṣitā gāyatrī hṛdi bhāvitā bhavatu naḥ sampatsamṛddhyai sadā || 10-357 || madhyāhne cāntyasandhyāyāṃ dhyānabhedamatha bruve | tathā | rudrāṇo navayauvanā trinayanā vaiyāghracarmāmbarā khaṭvāṅgatriśikhākṣasūtravalayābhītirdadhānā'mbikā || 10-358 || vidyutpuñjajaṭākalāpavilasadbālendumauliḥ sadā sāvitrī vṛṣavāhanāsitatanurdhyeyā yajūrūpiṇī | vṛddhā nīlaghanaprabhāparilasatpītāmbarābhūṣitā divyairābharaṇairathāṅgakamale śaṅkhaṃ gadāṃ bibhratī || 10-359 || tārkṣaskandhagatāsamastajagadārādhyā parā vaiṣṇavī dhyeyā caiva sarasvatī bhagavatī sāmasvarūpā sadā | asyā pūjāyantramuktaṃ (merutantre) padmamaṣṭadalaṃ lekhyaṃ hrī/ kāraṃ karṇikāsthitam || 10-360 || dvau dvau svarau digvidiśaṃ pratipatre samālikhet | kiñjalkeṣu tadagreṣu gāyatryarṇā/ striśastriśaḥ || 10-361 || tadbahirvṛttayugalāntarāle tu samālikhet | kakārādyā/stathomāpojyotīraso'mṛtaṃ brahma || 10-362 || bhūrbhuvaḥ suvaromiti yantre sarvārthasiddhidam | (śāradāyām) prāṇāyāmaṃ purā kṛtvā gāyatrīṃ sandhyayorjapet || 10-363 || p. 907) saptavyāhṛtisaṃyuktāṃ gāyatrīṃ śirasā'nvitām | triruccaran dhiyā prāṇān dhārayedyamānasaḥ || 10-364 || prāṇāyāmo'yamākhyātaḥ samastaduritāpahaḥ | vyāhṛtitrayasaṃyuktāṃ gāyatrīṃ dīkṣito japet || 10-365 || athāsyāḥ pūjāvidhiḥ (merutantre) tatastu pūjayeddevīṃ daśāvaraṇasaṃyutām | ādau saṃpūjya deveśīṃ koṇāgre pūjayet tataḥ || 10-366 || trikoṇasyāgnikoṇāt tu prādakṣiṇyena devatāḥ | brāhmīṃ māheśvarīṃ vaiṣṇavīmiti prathamāvṛtiḥ || 10-367 || tasyāgratastvaṣṭadikṣu kramādaṣṭau prapūjayet | ādityamukhā/śca raviṃ prajñāṃ bhānuṃ prabhāṃ tathā || 10-368 || bhāskaraṃ cāpi sandhyāṃ ca dvitīyāvaraṇaṃ tvidam | tato'rcayedaṣṭadalakeśareṣvaṅgaṣaṭkakam || 10-369 || gāyatryāśca tṛtīyoktaṃ dalamadhye yajedimāḥ | prahlādinīṃ prabhāṃ nityāṃ viśvambharāṃ vilāsinīm || 10-370 || prabhāvatīṃ jayāṃ śāntāṃ caturthāvaraṇaṃ tvidam | tato yajeddalāgreṣu kāntiṃ durgāṃ sarasvatīm || 10-371 || viśvarūpāṃ viśālāṃ ca īśānīṃ vyāpinīṃ kramāt | vimalāṃ ca proktamidaṃ pañcamāvṛttipūjanam || 10-372 || tadagrime tvaṣṭadale etāḥ pūjyāśca śaktayaḥ | tamo'pahāriṇīṃ sūkṣmāṃ viśvayoniṃ jayāvahām || 10-373 || padmālayāṃ parāṃ śobhāṃ padmarūpāṃ tu ṣaṣṭhakam | bhavedāvaraṇaṃ cāgre brāhmyādyāḥ sapta mātaraḥ || 10-374 || aṣṭamā tvaruṇā proktā saptamāvaraṇaṃ tvidam | p. 908) raviḥ sitaḥ kujo rāhuḥ śaniścandro budho guruḥ || 10-375 || aṣṭamāvaraṇaṃ caitaccaturasre digaṣṭake | dikpālā navame proktāstadastrāṇi ca diṅmite || 10-376 || evaṃ sapūjayeddevīṃ tasyā mudrāḥ pradarśayet | mudrāstu tatraivoktāḥ | gāyatryā atha vakṣyante caturviṃśatimudrikāḥ || 10-377 || japādau darśayet tāsāṃ devatāśca tathā phalam | sumukhaṃ saṃhatau hastāvuttanākuñcitāṅgulī || 10-378 || pralhādinī tatra śaktiḥ sādhakānandadāyinī | saṃpuṭau padmakośābhau karāvanyonyasaṃhatau || 10-379 || tasya śaktirnityaviśvā viśvasyāpi priyaṅkarī | vitataṃ saṃhatau hastāvuttānāvāyatāṅguī || 10-380 || hṛdayā nāma tacchaktiḥ sarveṣāṃ hṛdayaṅgmā | vistīrṇaṃ saṃhatau pāṇī mitho muktāṅgulidvayam || 10-381 || śaktistu vimalā tasyāḥ prabhāvādanagho bhavet | dvimukhākhyā hastayostu sammukhaṃ saktayordvayoḥ || 10-382 || kaniṣṭhayoreva yogaḥ śaktistasyāḥ sadā vidhā | trimukhāravyā hastayugmaṃ saṃsaktānāmikādvayam || 10-383 || saṃyuktaṃ śeṣamaṅgulyo bhinnāḥ śaktiḥ prabhātī | caturmukhā hastayugmaṃ saṃsaktaṃ madhyamāyutiḥ || 10-384 || śeṣāṅgulyastu saṃbhinnā lolā śaktiḥ prakīrtitā | mudrā pañcamukhī tadvat tarjanyoryatra saṃyutiḥ || 10-385 || aparāṅgulayo bhinnāḥ śaktiḥ śāntiśca śāntikṛt | bhavet ṣaṇmukhamudrā sā saṃpūrṇāṅguliyojanam || 10-386 || p. 909) kaniṣṭhādvitayaṃ hitvā śaktirdurgā prakīrtitā | adhomukhaṃ nāma mudrā nyubjau hastāvadhomukhau || 10-387 || ākuñcitāgrau saṃyuktau śaktirasyāḥ sarasvatī | vyāpikāñjalikaṃ nāma mudrā hastau tu tādṛśau || 10-388 || viśeṣo'tra tu cottānau viśvarūpā'tra devatā | śakaṭaṃ nāma mudrā sā baddhāgrāṅgulikau karau || 10-389 || adhomukhau baddhamuṣṭī viśākhā śaktiratra tu | yamapāśaṃ baddhamuṣṭyoḥ karayorgranthite yadā || 10-390 || tarjanyau tatra talage vāmā jñeyā'tra devatā | granthitākhyā'nyonyasandhilagnāścāṅgulayo yadi || 10-391 || uttānau cocchritāṅguṣṭhā vāmā śaktiḥ samīritā | sammukhonmukhamudrā tu sambaddhordhvāṅgulī karau || 10-392 || dakṣiṇādhomukho vāma ūrdhvamāpyāyanī bhavet | vilambā nāma sā mudrā cottānonnatakoṭikau || 10-393 || yasyāṃ karau tu vimalā tasyāḥ śaktiḥ prakīrtitā | muṣṭikaṃ tu yadā muṣṭī bhavato'nyonyasaṃyute || 10-394 || uttānau tu karau tatra śaktiḥ proktā tamomayī | matsyastu sammukhībhūtau yuktānāmakaniṣṭhikau || 10-395 || ūrdhvasaṃyuktavakrāṅgyaḥ śeṣāḥ śaktirhiraṇmayī | kūrmastbadhomukho vāmastādṛgdakṣeṇa pṛṣṭhake || 10-396 || samākrāntastasya śaktiḥ sūkṣmā sūkṣmārthasādhinī | vārāhī dakṣiṇasyordhve vāmamuttānakaṃ karam || 10-397 || sthāpayitvā'dhomukhaṃ tannāmayedviśvayonikā | p. 910) siṃhākrāntaṃ nāma mudrā hastau cedāyatāṅgulī || 10-398 || dattau śravaṇayorūrdhvaṃ śaktirasyā jayāvahā | mahākrāntaṃ nāma mudrā prāgvadākuñcitāgrakau || 10-399 || karau karṇasthitau śaktiḥ proktā padmālayābhidhā | mudgaraṃ kiṃ cidūrdhvaṃ tu gatayorvāmatarjanī || 10-400 || dhṛtā dakṣiṇahastena parā śobhā'tra devatā | pallavākhyā bhavenmudrā tvaṅgulyaḥ pallavīkṛtāḥ || 10-401 || devyagre darśayecchaktirgadārūpīti kīrtyate | atha puraścaraṇaṃ tatraiva | caturviṃśatilakṣāṇi puraścaraṇamucyate || 10-402 || kṣīraudanatilān dūrvāḥ siddhaudanasamidvarāḥ | pṛthak sahasratritayaṃ juhuyānmantrasiddhaye || 10-403 || tarpaṇādi tataḥ kṛtvā gurūn saṃtoṣya yatnataḥ | prayogānācaredvidvā/stadanujñāpuraḥsaram || 10-404 || iti gāyatrīpuraścaraṇavidhiḥ | atha vyāhṛtīnāṃ vyākhyā | (prapañcasāre) bhūḥpadādyā vyāhṛtayo bhūśabdastadi varttate | tatpadaṃ saditi proktaṃ ṣaṇmātratvāt tu bhūrataḥ || 10-405 || bhūtattvāt kāraṇatvācca bhuvaḥśabdasya saṅgatiḥ | sarvaśrīkaraṇāt svārthatayā ca svaritīritam || 10-406 || mahattvācca mahaḥśabdo mahastena samīritaḥ | tadeva sarvajananāt tasmāt tu vyāhṛtirjanaḥ || 10-407 || tapo jñānatayā caiva tathā tāpatayā smṛtam | p. 911) satyaṃ paratvādātmatvādanantajñānataḥ svayam || 10-408 || vyāhṛtīnāṃ praṇavaikyamuktaṃ tatraiva | praṇavasya vyāhṛtonāmantaḥsambandha ucyate | akāro bhūrukārastu bhuvo mārṇaḥ svarīritaḥ || 10-409 || vindurmahastathā nādo janaḥ śaktistapaḥ smṛtam | śāntiḥ satyamiti proktaṃ sat tat parataraṃ padam || 10-410 || atha gāyatrīvyākhyā pūrvakaṃ praṇavasyāhṛṣoṇāṃ gāyatryaikyamuktaṃ tatraiva | praṇavasya vyāhṛtīnāṃ gāyatryaikyamathocyate | atrāpi tatpadaṃ pūrvaṃ proktaṃ tadanuvarṇyate || 10-411 || taddvitīyaikavacanamanenākhilavastunaḥ | sṛṣṭyādikāraṇaṃ tejorūpamādityamaṇḍale || 10-412 || abhidheyaṃ sadānandaṃ paraṃ brahmābhidhīyate | yat tat saviturityuktaṃ ṣaṣṭhyekavacanātmakam || 10-413 || dhātoriti samutpannaṃ prāṇiprasavavācakāt | sarvāsāṃ prāṇijātānāmiti prasavituḥ sadā || 10-414 || vareṇyaṃ varaṇīyatvāt sevanīyatayā tathā | bhajanīyatayā sarvaiḥ prārthanīyatayā smṛtam || 10-415 || pūrvasyāṣṭākṣarasyaivaṃ vyāhṛtirbhūriti smṛtā | pāpasya bharjanādbhargo bhaktasnigdhatayā tathā || 10-416 || devasya vṛṣṭidānādiguṇayuktasya nityaśaḥ | prabhutvena prakāśena dīpyamānasya vā tathā || 10-417 || dhyai - cintāyāmato dhātorniṣpannaṃ dhīmahītyadaḥ | nigamādyena [deveśi iti 4 pu0 pā0|] divyena vidyārūpeṇa cakṣuṣā || 10-418 || p. 912) dṛśyo hiraṇmayo deva āditye nityasaṃsthitaḥ | hīnatārahitaṃ tejo yasya syāt sa hiraṇmayaḥ || 10-419 || yaḥ sūkṣmaḥ so'hamityevaṃ cintayāmaḥ sadaiva hi | dvitīyāṣṭākṣarasyaiva vyāhṛtirbhuva īritā || 10-420 || dhiyo buddhirmanorasya cchāndasatvāt samīritam | kṛtaśca liṅgavyatyāsaḥ sūtrāt suptiṅupagrahāt || 10-421 || yat tu tejonirupamaṃ sarvadevamayātmakam | bhajatāṃ pāpanāśasya hetubhūtatayocyate || 10-422 || na iti prokta ādeśaḥ ṣaṣṭhyasau yuṣmadasmadoḥ | tasmādasmākamityarthaḥ prārthanāyāṃ pracodayāt || 10-423 || tṛtīyāṣṭākṣarasyāpi vyāhṛtiḥ svaritīritā | evaṃ daśa padānyasyāstrayaścāṣṭākṣarāḥ smṛtāḥ || 10-424 || ṣaḍakṣarāśca catvāraḥ syuścaturviṃśadakṣarāḥ | itthambhūtaṃ yadetasya devasya saviturvibhoḥ || 10-425 || vareṇyaṃ bhajatāṃ pāpavināśanakaraṃ param | bhargo'smābhirabhidhyātaṃ dhiyastannaḥ pracodayāt || 10-426 || uktaivamatra gāyatrī punastacchira ucyate | āpo jyotī rasa iti somāgnyosteja ucyate || 10-427 || tadātmakaṃ jagat sarvaṃ rasastejodvayaṃ smṛtam | amṛtaṃ tadanāśitvādbṛhatvādbrahma gadyate || 10-428 || yadānandātmakaṃ brahma satyajñānādilakṣaṇam | tadbhūrbhuvaḥ svarityuktaṃ so'hamityomudāhṛtam || 10-429 || etat tu vedavat syāt tu vedasya śira ucyate | p 913) lakṣaṇairiti nirdiṣṭo vedasāreṣu niṣṭhitaḥ || 10-430 || phalārthī phalamāpnoti mokṣārthī mokṣamṛcchati | iti vyāhṛtīnāṃ vyākhyā | atha praṇavamantraḥ | (prapañcasāre) atha praṇavasaṃjñakaṃ prativadāmi mantraṃ varaṃ sajāpamapi sārcanaṃ sahutakḷpti sopāsanam || 10-431 || aśeṣaduritāpahaṃ vividhakāmakalpadrumaṃ vimuktiphalasiddhidaṃ vimalamānasaiḥ sevitam | ādyaḥ svaraḥ sameto'mareṇa sadhasaptamaśca vinduyutaḥ || 10-432 || proktaḥ syāt praṇavo'tra trimātrikaḥ sarvamantrasamavāyī | mantrasyāsya muniḥ prajāpatiratha cchandaśca devyādikā gāyatrī gaditā jagatsu paramātmākhyastathā devatā || 10-433 || aklīvairyugamadhyagadhruvayutairaṅgāni kuryāt svarai- rmantrī jātiyutaiśca satyarahitairvā vyāhṛtībhiḥ kramāt | atha dhyānam | viṣṇuṃ bhāsvatkirīṭā[bhāsvatkalāpā - iti0 4 pu0 pā0|]ṅgadavalayagalākalpahārodarāṅghri - śroṇībhūṣaṃ surājanmaṇimakaramahākuṇḍalāmaṇḍitāṅgam || 10-434 || hastodyaccakraśaṅkhāmbujagadamamalaṃ pītakauśeyavāso - vidyotadbhāsamudyaddinakarasadṛśaṃ padmasaṃsthaṃ namāmi | asya puraścaraṇaṃ koṭijapaḥ | taduktaṃ tatraiva | dīkṣito manumimaṃ śatalakṣaṃ saṃjapet pratihunecca daśāṃśam || 10-435 || pāyasairghṛtayutaiśca tadante viprabhūruhabhavāḥ samidho vā | p. 914) sarpiḥpāyasaśālītilasamidhājyai hi yo'nale juhuyāt || 10-436 || aihikapāratrikamapi sa tu labhate vāñchitaṃ phalaṃ na cirāt | pūjāvidhimuktvā - itthaṃ mantrī tāramanurjāpyahutārcā - bhedairaṅgīkṛtya ca yuñjyādapi yogān || 10-437 || yaiḥ saṃlabdhvā ceha samagrāṃ śriyamante viṣṇordhāma prāpya sa yogī labhate sat | iti praṇavapuraścaraṇam | atha vaidikamṛtyuñjayamantraḥ | (merutantre) mṛtyorbhayaṃ tu sarveṣāṃ sarvadā sarvakarmasu || 10-438 || tasmin jite tu devādimokṣāntaṃ sādhayejjanaḥ | tadarthaṃ saṃpravakṣyāmi mantraṃ mṛtyuñjayābhidham || 10-439 || upāsanā tasya na syādvaṃśe'lpāyuśca rogabhāk | tryambakaṃ yajāmahe sugandhiṃ puṣṭivardhanam || 10-440 || urvārukamiva bandhanānmṛtyormukṣīyamāmṛtāt | vaśiṣṭho'sya muniścchando'nuṣṭubdevastriyambakaḥ || 10-441 || tricaturvasugopañcatribhirvarṇaiḥ ṣaḍaṅgakam | dhyānamāha | hastābhyāṃ kalaśadvayāmṛtarasairāplāvayantaṃ śiro dvābhyāṃ tau dadhataṃ mṛtākṣavalaye dvābhyāṃ vahantaṃ param || 10-442 || aṅkanyastakaradvayāmṛtaghaṭaṃ kailāśasaṃsthaṃ śivaṃ svacchāmbhojagataṃ navendumakuṭaṃ devaṃ trinetraṃ bhaje | puraścaraṇam | japellakṣamimaṃ mantramevaṃ dhyāyejjitendriyaḥ || 10-443 || p. 915) juhuyāddaśabhirdravyairayutaṃ ghṛtasaṃplutaiḥ | daśadravyāṇi tatraivoktāni | vilvaṃ palāśaṃ khadiraṃ vaṭaṃ ca tilasarṣapau || 10-444 || pāyasaṃ dadhi dūrvāṃ ca tathaikena sahasrakam | tarpayitvā'bhiṣiñcyātha brāhmaṇā/stoṣayedgurum || 10-445 || evaṃ kṛte prayogārho jāyate'yaṃ mahāmanuḥ | iti vaidikamṛtyuñjayapuraścaraṇam | atha rudrādhyāyapuraścaraṇavidhiḥ | tatraiva | śrīviṣṇuruvāca | devadeva mahādeva bhaktānugrahakāraka || 10-446 || kālastvamasi lokānāṃ mahāmāyā tviyaṃ parā | āvayoḥ ke tuṣṭikarā mantrāḥ sūktāni tadvada || 10-447 || yena bhuktiśca muktiśca kleśo naiva ca naiva ca | śrīśiva uvāca viṣṇo gopyaṃ tvayā pṛṣṭaṃ na vācyaṃ tāntrike dvije || 10-448 || tantre me tāmasaṃ rūpaṃ tvayā pṛṣṭaṃ tu sāttvike | bhogamokṣaikanilayaṃ caturvedottamottamam || 10-449 || mantraṃ stotreśvaraṃ tanme jānīhi śatarudriyam | chandāṃsyanuṣṭubādīni aghoro'sya munirmataḥ || 10-450 || devatā'sya bhavedrudra ādityaḥ parapūruṣaḥ | (paddhatau) śrīrudrapritaye śatarudriyajape viniyogaḥ || 10-451 || atha karāṅganyāsau tatraiva | oṃ agnihotrātmane aṅguṣṭhābhyāṃ namaḥ | p. 916) oṃ darśapaurṇamāsātmane tarjanībhyāṃ namaḥ | oṃ cāturmāsyātmane madhyamābhyāṃ namaḥ | oṃ nirūḍhapaśubandhātmane anāmikābhyāṃ namaḥ | oṃ jyotiṣṭomātmane kaniṣṭhābhyāṃ namaḥ | oṃ catvāriṃśacchatasahasrātmane karatalapṛṣṭhābhyāṃ namaḥ | evaṃ hṛdayādinyāsaḥ | mahānyāsastu vistarabhayādupekṣitaḥ | atha dhyānam | āpātālanabhaḥsthalāntabhuvanabrahmāṇḍapāvisphura - jjyotisphāṭikaliṅgamaulivilasatpūrṇenduvāntāmṛtaiḥ | āstokāplutamekamīśamaniśaṃ rudrānuvākān japan dhyāyedīpsitasiddhaye'dbhutapadaṃ vipro'bhiṣiñcecchivam || 10-452 || (merutantre) pārthivoktaprakāreṇa liṅgapūjāṃ tataścaret | ārādhito manuṣyaistvaṃ siddhairdevāsurādibhiḥ || 10-453 || ārādhayāmi bhaktyā tvāṃ māṃ gṛhāṇa maheśvara | ātvāvahantu harayaḥ sacetasaścetairaśvaiḥ saha ketumadbhiḥ || 10-454 || vātājalairbalavadbhirmanojavairāyāhi śīghraṃ mama havyāya śarvo namaḥ | et te rudrabhāvasaṃ tena paro mūjavato'tīhi avatatadhanvā pinākavasaḥ kṛttivāsā ahi(citra)sannaḥ śivo'tīhi | catvāri śṛṅgā trayo asya pādā dve śīrṣe saptahastāso asya tridhā baddho vṛṣabho roravīti mahodevo marttyā/ āviveśa | prasanno bhava deveśe sumukho bhava śaṅkara || 10-455 || śānto bhavasva cātra tvaṃ mama cābhimukho bhava | p. 917) svāmin sarvajagannātha yāvat pūjāvasānakam || 10-456 || tāvat tvaṃ prītibhāvena liṅge'smin sannidho bhava | abhiṣekaṃ tataḥ kuryādamṛtaiḥ pañcabhiḥ kramāt || 10-457 || paścācchuddhodakenātha tataḥ pūjanamācaret | raudrīṃ dhārāṃ tataḥ kuryāt pracyate tadvidhānakam || 10-458 || namaste rudrāgnāviṣṇu ityadhyāyadvayena ca | āvartanamiti proktaṃ gaṅgāsnānaphalapradam || 10-459 || āvartanābhiṣekaṃ tu yaḥ kuryāt pratyahaṃ naraḥ | tasya dainandinaṃ pāpaṃ daivajaṃ nāśamāpnuyāt || 10-460 || sandhyāvandanataḥ kṣīṇaṃ taccet prāgjanmajaṃ haret | ekaḥ pāṭho namastasya anuvākaḥ parasya ca || 10-461 || evaṃ bhavā namaste syuragnāviṣṇustathaikakam | iyaṃ rudrī samākhyātā raudrapāpanikṛntanī || 10-462 || anayā pratyahaṃ yastu kuryālliṅge'bhiṣecanam | janmajanmakṛtaṃ pāpaṃ varṣe varṣe praṇaśyati || 10-463 || saptajanmakṛte pāpe naṣṭe lakṣmīrvivardhate | vaṃśaśca sthiratāmeti yaśo yāti digantaram || 10-464 || sūte cāsya yathā rūpaṃ tathā toye praṇaśyati | rudrībhirekādaśabhirlaghurudraḥ prakīrtitaḥ || 10-465 || anena siktaṃ yairliṅgaṃ te na paśyanti bhāskarim | ekādaśabhiretaistu mahārudraḥ prakīrtitaḥ || 10-466 || nirdhanānāṃ dvijānāṃ ca mahāpātakanāśanaḥ | anena vihito homaḥ somayāgaphalaṃ smṛtam || 10-467 || p. 918) anadhikārāddīkṣāyāṃ kalau pakṣastvayaṃ mataḥ | ekādaśamahārudrairatirudraḥ prakīrtitaḥ || 10-468 || tathā | śākhāyāṃ yasya tu yathā svādhyāyau paṭhitāvubhau | paṭhanīyau tathā tena śākhābhedaṃ na kārayet || 10-469 || na rudro yasya śākhāyāṃ taittirīyaṃ paṭhet sa tu | śākhā tu yajamānasya brāhmaṇadvārataḥ kṛte || 10-470 || atha vā taittirīyā syānnānyā śākhā prayujyate | śākhāmiśraṃ kṛtaṃ karma yajamānaṃ vināśayet || 10-471 || dhanalobhāt parārthaṃ yo vipro māmabhiṣiñcati | sa tu cāṇḍālavajjñeyo nirdhanaḥ saptajanmasu || 10-472 || kuṭumbinā tu yatnena dhānārthaṃ yacca pūjanam | kṛte cejjapadānābhyāṃ taddaśāṃśo'sya niṣkṛtiḥ || 10-473 || tathā | rudro na yasya śākhāyāṃ pariśiṣṭānvitaṃ sa tu | paṭhedrudaṃ tettirīyaṃ luptaśākhastameva hi || 10-474 || mantraḥ prayogasahito rudrādhyāyo'tha vakṣyate | asaṃskṛtāya no vācyaṃ tāntrikāya kadācana || 10-475 || tatrādau | oṃ namaste rudramanyava-ityārabhya māhi(citra)sīḥ puruṣaṃ jagat - ityantānāṃ puraścaraṇaprayogaḥ | daśalakṣaṃ japedvidvānṛca etā jitendriyaḥ | lakṣamekaṃ prajuhuyāt pratyṛcaṃ yo'ñjaliprabham || 10-476 || yavagodhūmakaṃ kṣaudratilājyadadhisaṃyutam | yatkiñcit kāryamuddiśya tasya siddhiḥ prajāyate || 10-477 || p. 919) evameva sahasraṃ cedekādaśadinaṃ hunet | grāmagaṃ bālamarakaṃ naśyate nātra saṃśayaḥ || 10-478 || kumāramarakaṃ grāme dvādaśāhena naśyati | homaḥ pañcadaśāhaṃ tu rāṣṭropadravanāśanaḥ || 10-479 || homādviṃśatirātreṇa deśopadravanāśanam | pṛthivyupadravo naśyenmāsamātreṇa homataḥ || 10-480 || gavāmupadrave jāte goṣṭhamadhye tadā hunet | vaikaṅkatasamidbhirvā'yutaṃ śāntiḥ prajāyate || 10-481 || ayutadvayahomena mahāśāntirbhaveddhruvam | śivena vacasā - ityādi | japedayutasaṅkhyākaṃ śāpamokṣaḥ prajāyate || 10-482 || śiśire tu jale prātarlakṣaṃ japtvā sukhī bhavet | adhyavocat - iti | lakṣamekaṃ puraścaryā homaḥ syācchvetasarṣapaiḥ || 10-483 || vyādhisaṃkrāmaṇīceyaṃ prayogāntaramucyate | saptābhimantritān kṛtvā sarṣapānāturasya tu || 10-484 || caturdikṣu kṣipedrakṣā daśadigbhyaḥ prajāyate | saptābhimantritān kṛtvā pathi gaccha/stu sarṣapān || 10-485 || daśadikṣu kṣipennityaṃ pathi kṣemaḥ prajāyate | brahmarākṣasayakṣādyaiḥ piśācapretabhūtakaiḥ || 10-486 || āviṣṭasarṣapaistāḍyaḥ saptavārābhimantritaiḥ | punaḥ punarmantrapāṭhapūrvakaṃ te dhanārthinaḥ || 10-487 || dhanaṃ gṛhītvā gacchanti kare taṃ drutameva ca | p. 920) śikhāmākramya ca yajet tāḍayedgaurasarṣapaiḥ || 10-488 || rātriṃ samastāṃ skandādigrahapīḍā vinaśyati | anena mantrayitvā tu dadyācchāstroktamauṣadham || 10-489 || tatkālaṃ tadguṇāya syādanyathā'sau yathāvidhi | abhimantrya jalaṃ dadyāt sarvasattvabhavāṃ rujam || 10-490 || haret sarvagrahāṇāṃ ca sarṣapaistāḍanāt tathā | sarvabhūtodbhavāṃ pīḍāṃ bhasmadhāraṇato jayet || 10-491 || divase ca tathā rātrau triśūlamabhimantrayet | sahasraikaṃ sahasrakaṃ kṣipennāgahrade tu tat || 10-492 || triśūlaṃ bāndhavopetā nāśaṃ gacchanti pannagāḥ | bhasmābhimantritaṃ kṛtvā pannagākrāntamandire || 10-493 || kṣipet tattālaśabdena pannagotsādanaṃ bhavet | asau yastāmra - ityādi | udayāstamaye sūryametābhyāmupatiṣṭate || 10-494 || aṣṭottaraśataṃ tryabdamakṣayānnodbhavo bhavet | sahasramabhijaptena kṣīreṇa snāpayecchivam || 10-495 || abadaikena prasannaḥ syādghṛtasnānācca varṣaṇam | atasīnāṃ tu puṣpāṇi hunedayutasaṅkhyayā || 10-496 || avaśo vaśyatāṃ yāti savitā varado bhavet | arkavṛkṣodbhavairdugdhairāplutānāṃ tu homayet || 10-497 || ayutaṃ cārkasamidhāṃ saktuṃ ca sajalaṃ dadet | homānte bhagavān sūryo vṛṣṭiṃ muñcati nānyathā || 10-498 || mantradvayaṃ tu bhajatāmiṣṭāṃ siddhiṃ prayacchati | p. 921) namostu nīlagrīvāya - ityādi | sthaṇḍilasyopayuktaṃ tu [kṛśaram - iti 2-3pu0 pā0] kṛtvā saghṛtapāyasam || 10-499 || kṛṣṇāṣṭamīṃ samārabhya yāvat kṛṣṇacaturdaśī | pratyahaṃ snāpayet tāvat sahasreṇābhimantritam || 10-500 || nivedayet taddevāya kārṣāpaṇasahasrakam | sodyamājjāyate lābhaḥ siddhe mantre na saṃśayaḥ || 10-501 || asiddhe tu tadardhaṃ syāt sūryakāntadṛṣadyapi | nivedanāt punarlābho lakṣamekaṃ puraskṛtiḥ || 10-502 || homastu pāyasaghṛtairanākhyeyaḥ prayogavān | pramuñca dhanvastvam - ityādi | ābhiḥ ṣaḍbhistvāyudhāni mantrayecca sahasrakam || 10-503 || bandhayitvā tāni raṇe gacchet gachanti śatravaḥ | juhuyādayutaṃ garbhakaṇṭakyā dveṣakāmukaḥ || 10-504 || guḍaṃ mukhena cotthāpyaṃ śatrornāma smaran japet | japākhyasyāsanenaiva śatrumutsādayeddhaṭāt || 10-505 || saṃpūrṇāhaṃ japanneva nagaraṃ grāmameva ca | utsādayecca rājānamahorātraṃ japanniti || 10-506 || rājaputraṃ dinārdhena kṣatriyaṃ trilavena ca | caturbhāgena vaiśyaṃ ca ṣaḍbhāgenaikajātikam || 10-507 || palāśāśvatthavilvānāmapāmārgasya ca kramāt | viprādivaśyakāmastu dadhikṣaudraghṛtānvitāḥ || 10-508 || hunedayutasaṅkhyākāḥ samidhaḥ kāryasiddhaye | p. 922) hīnavarṇān vaśīkarttuṃ varuṇārkakavetasām || 10-509 || sākhoṭakā/śca juhuyāddṛṣṭvā viprādivṛttikān | saugandhikānyutpalāni kumudāni prayacchati || 10-510 || svayambhuliṅge lakṣaṃ tu candanāktāni bhaktitaḥ | rājyabhraṣṭo bhavedrājā ṣaḍbhirmantraiḥ pṛthak pṛthak || 10-511 || dhanārthī prāpnuyādvittaṃ śaknuvanniti pūjayet | lakṣamekaṃ tilānāṃ yaḥ pṛthaṅmantraiḥ śivopari || 10-512 || āropayet sa śatrūṇāṃ sadā mūrdhani tiṣṭhati | ayutaṃ rājavṛkṣasya samidho homayet tu yaḥ || 10-513 || raṇe rājakule dyūte sa śatruṃ tvaritaṃ jayet | guggulaṃ ṣaṭsahasraṃ yo dakṣiṇāmūrtisannidhau || 10-514 || yatkāryārthaṃ hunet tasya siddhiḥ śīghraṃ prajāyate | asādhyasyāpi siddhiḥ syāddhutvā cāṣṭasahasrakam || 10-515 || yathā mahānase siddhamannaṃ ca juhuyāt tathā | sahasrāṣṭakametasya dravyaṃ bhavati cākṣayam || 10-516 || ekā ṛk pariśiṣṭasya etasyāgre pracakṣate | namaste astu bhagavan - iti | ayutaṃ yo japedetāṃ ghṛtāktairvilvapatrakaiḥ || 10-517 || pratināmasahasraṃ tu hutvā syāllokavanditaḥ | namo hiraṇyavāhave - ityādi | puraścaraṇametasya sahasrāṣṭakamīritam || 10-518 || yaḥ saṃgrāmagatastasya kauśalyārthamidaṃ japet | japaprabhāvācchastrādyaiḥ so'ribhirnaiva vādhyate || 10-519 || p. 923) sutāyārhanyāsapūrvaṃ paśiriṣṭaṃ nigadyate | namo rohitāya sthapataye- iti | sahasrapañcakaṃ cāsya puraścaraṇamucyate || 10-520 || etajjapturbhayaṃ nāsti vyāghracaurādijaṃ vane | namaḥ sahamānāya nivyādhina - ityādi | sahasrāṣṭakametasya puraścaraṇamucyate || 10-521 || vraṇādestīvrapīḍāyā nāśako'sya japaḥ smṛtaḥ | nama iṣumadbhyo - ityādi | sahasranavakaṃ tāvat puraścaraṇamasya tu || 10-522 || senāyāścaturaṅgānāṃ śāntaye prajapedidam | nama āvyādhinībhyo - ityādi | puraścaraṇametasya sahasrāṇāṃ tuṣoḍaśa || 10-523 || duṣṭagrahavaliṃ datvā japtvā ca taṃ nirāmayaḥ | namo bhavāya ca - ityādi | puraścaryāyutaṃ cāsya vibhavārthaṃ prayojayet || 10-524 || trisandhyāsu paṭhedetadbhavedvarṣeṇa bhāgyavān | namo gryāya - ityādi | sahasrapañcakaṃ tāvat puraścaraṇamucyate || 10-525 || gaṇasyāgratvamāpnoti manyate ca parairapi | namo jyeṣṭhāya ca - ityādi | sahasradaśakaṃ tāvat puraścaraṇamucyate || 10-526 || jñātṛśreṣṭatvamāpnoti japte tasya na saṃśayaḥ | nama āśuṣeṇāya - ityādi | p. 924) puraścaryā tu nirdiṣṭā sahasrāṇāṃ tu pañcakam || 10-527 || japtvā naśyati khañjatvaṃ pādukāsiddhimāpnuyāt | namo dundubhyāya - ityādi | ayutadvitayaṃ cāsya puraścaraṇamucyate || 10-528 || saṃgrāmajayakṛccāyamanuvākaḥ prakīrtitaḥ | namaḥ kūpyāya ca - ityādi | ṣaṭsahasraṃ puraścaryā graheṇādhiṣṭhito nidhiḥ || 10-529 || abhimantritametena toyaṃ tannidhimocakam | namaḥ somāya ca - ityādi | puraścaryā'yutamitā japedaṣṭottaraṃ śatam || 10-530 || trikālaṃ bhasmatoyaṃ ca bhakṣayellepayet tathā | māsatrayādrājayakṣmā kilāsaśvitramabdataḥ || 10-531 || naśyeddeho bhaveddivyaḥ kṣudrarogā dinatrayāt | namastīrthyāya ca - ityādi | ṣaṭsahasraṃ puraścaryā ṣaṇmāsaṃ tīrthago japet || 10-532 || yathoktaṃ tat tīrthaphalaṃ bhuñjate ceha janmani | nama iriṇyāya ca - ityādi | sahasranavakaṃ tāvat puraścaraṇamucyate || 10-533 || dhātuvādo rājatastu sidhyate tatprabhāvataḥ | atrāsti pariśiṣṭasyānuvāka eka eva hi || 10-534 || rajasyāya ca caitasya namo'ntasyāgrataḥ paṭhet | namo nandikāya ca - ityādi | sahasrāṣṭakametasya puraścaraṇamucyate || 10-535 || p. 925) bālagrahā vinaśyanti barhipicchaughamārjanāt | nama ūrvyāya ca - ityādi | puraścaryāsahasrāṇāṃ catuṣṭayamudāhṛtam || 10-536 || abhimantrya jalaṃ deyaṃ śokaśāntyai tu śokine | namo vaḥ kirikebhya - ityādi | tilahomenāyutena kārṣāpaṇasahasrakam || 10-537 || udyamādvā'tha bhūpālāt prāpnuyādvarṣamadhyataḥ | apāmārgasya samidhā'yutaṃ hutvā rasāpatiḥ || 10-538 || sahasrasvarṇatulyasya svasya siddhiḥ sakṛdbhavet | guggulupratimāṃ kṛtvā kṣureṇotkarttayecca tām || 10-539 || juhuyādaṣṭasāhasraṃ labhet kanyāmalaṅkṛtām | evaṃ kṛtvā'tha vā homaṃ dhanārthī japapūrvakam || 10-540 || suvarṇānāṃ tu śatakaṃ prāpnuyādvarṣamadhyataḥ | hunedgosaphakhaṇḍāni caikādaśasahasrakam || 10-541 || ghṛttāktāni labhenmāsādgāva ekādaśaiva hi | puraścaraṇapūrvaṃ tu lakṣaikaṃ tilataṇḍulān || 10-542 || yo hunet tasya gehe tu rājyalakṣmīḥ svayaṃ vaset | evaṃ ca tiladhānyābhyāṃ homāllakṣmīḥ sthirā bhavet || 10-543 || śatapuṣyamayīṃ kṛtvā pratimāṃ rājarūpakām | sahasraṃ juhuyādrājā vaśo'vaśyaṃ prajāyate || 10-544 || padmotpalānāṃ lakṣaṃ tu hutvā bhūyaḥ śriyaṃ labhet | caṇakapratimālakṣaṃ homayedguggulairvaṭīm || 10-545 || smṛtasāmantarājyaṃ sa prāpnotyeva na cānyathā | p. 926) hunedbilvasamidbhistu dakṣiṇāmūrtisannidhau || 10-546 || lakṣamekaṃ tadā rāṣṭraṃ sāmantasya labheddhruvam | mahācatuṣpathe sthāpyaṃ liṅgaṃ valmīkamṛdbhavam || 10-547 || snāpayet pañcagavyena rudrādhyāyena mantrayet | mānastokena mantreṇa cābhiṣiñcennivedyakam || 10-548 || saghṛtaṃ pāyasaṃ dadyādbhūtebhyaśca tathā valim | evaṃ māsatrayaṃ kṛtvā mahadaiśvaryamāpnuyāt || 10-549 || palaṃ vā'rthapalaṃ vā'pi dakṣiṇamūrtisannidhau | śvetāmbarāṃ cūrṇayitvā sthāpayet tāmrapātrake || 10-550 || āloḍya kapilājyena pradeśinyā'bhimantritam | sahasrāṣṭakametena mantreṇa prapibedatha || 10-551 || bhavet tasyāpratihataṃ vākyaṃ sarvatra niścitam | udumbarasya samidho dadhyaktāścāyutaṃ hunet || 10-552 || svāmī bahugavāṃ sa syāt kṣīyante nāsya dhenavaḥ | vilvānāṃ tu ghṛtaktānāṃ hunedaṣṭasahasrakam || 10-553 || suvarṇāṣṭakamāpnoti hyasiddho rajatāṣṭakam | vilvābhāve tvāmalakaṃ tadabhāve udumbaram || 10-554 || tasyābhāve haimavatī tadabhāve vibhītakam | śrīkhaṇḍagoghṛtāktānāṃ padmānāṃ lakṣamekakam || 10-555 || hunedyastasya lakṣmīstu svayamevopatiṣṭate | drāpe andhasaspate - ityādi | anena juhuyādājyamayutānniyutāvadhi || 10-556 || akṣayāṇyasa vāsāṃsi bhavanti ca tathā tathā | p. 927) yāte rudra - ityādi | urṇā grāhyā jīvadavestanūstanūrvihāya ca || 10-557 || ekādaśaśaraṃ kuryāt sūtramekaikasūtrakam | sahasramabhimantryāthaikādaśa granthayaḥ smṛtāḥ || 10-558 || evaṃ saṃpūjya tāṃ rajjuṃ dhūpaṃ datvā ca bandhayet | vāmahaste tu garbhiṇyā baddhaṃ sā sukhataḥ suvet || 10-559 || dakṣe bālakahaste tu sukhaṃ tiṣṭhati bālakaḥ | dhaniko bāhumūle vā kaṇṭhe vā dhārayedidam || 10-560 || kadā ciduttamarṇasya bhayaṃ tasya na jāyate | imā(citra)rudrāya - ityādi | aṣṭottarasahasraṃ tu pratyahaṃ juhuyāt tilān || 10-561 || ayācitaṃ dhanaṃ tena lokebhya upalabhyate | yaśca dūrvāpravālānāṃ ghṛtāktamayutaṃ hunet || 10-562 || mahājvaropraghāte'pi mṛtakalpaḥ sa jīvati | mākṣikapāyasājyāśī ayutaṃ juhuyācchuciḥ || 10-563 || mahāgrahajvarādibhyo'bhicārācca pramucyate | vaikaṅkatānāmayutaṃ samidhānāṃ ghṛtairhunet || 10-564 || jvarādikabhavā pīḍā sadya eva vinaśyati | dravyādyarthaṃ yadā kecinmṛdubhirabhibhūyate || 10-565 || tadā tuṣān prajuhuyādayutaṃ sukhamedhate | vaikaṅkatīśca samidha audumbarīstilā/stathā || 10-566 || anena juhuyāllakṣaṃ sarvaśāntikaraṃ smṛtam | gavāṃ vā'nyapaśūnāṃ vā hyupaghāte tu tatsthale || 10-567 || p. 928) agniṃ saṃsthāpya juhuyādvaikaṅkatīrdadhiplutāḥ | ayutaṃ tasya śāntiḥ syāt pālāśānāṃ tathā'yutam || 10-568 || ghṛtāktānāṃ prajuhuyānmahājvaramukhā grahāḥ | rākṣasā bhūtavetālāḥ pretāścāpi piśācakāḥ || 10-569 || janaṃ cāpi gajaṃ cāśvaṃ muktvā gacchanti dūrataḥ | janānāṃ jananaṃ yasmin gehe bhavati bhūriśaḥ || 10-570 || maraṇaṃ vā'tha hānirvā tatra śāntirudīryate | ghṛtāktānāṃ tilānāṃ tu juhuyādayutaṃ dvijaḥ || 10-571 || yasmin deśe mahāmārī vyāghrādīnāṃ bhayaṃ ca vā | devarakṣobhayaṃ yatra tatra śāntiṃ vadāmyaham || 10-572 || purasya madhyabhāge tu vahnisthāpanamācaret | caturdikṣu ca sannaddhā guptāścatvāra eva hi || 10-573 || narāḥ sthāpyāstataḥ karma sāvadhānaḥ samācaret | aṣṭottarasahasraṃ tu ghṛtāktān juhuyāt tilān || 10-574 || tato'rdharātrasamaye caudanaṃ saghṛtaṃ tilān | piṣṭaṃ māṣaudanaṃ cāpi kṛśaraṃ paramānnakam || 10-575 || supte janapade dadyāt sthāne sthāne tato valim | palāśapatre rudrebhyo rakṣobhyastadanantaram || 10-576 || kuryādevaṃ pakṣamekaṃ sarvopadravanāśanam | mṛḍāno rudra - ityādi | sahasraṃ prajapet toye tīre saṃpūjayecchivam || 10-577 || yāvaddure bhavediṣṭastridhāhārvāṅmiliṣyati | māno mahāntam - ityādi | p. 929) parijanasya bālānāmārogyārthaṃ tilān hunet || 10-578 || ayutaṃ śītalādibhya ārogyaṃ jāyate drutam | mānastoke - ityādi | mānastokaṃ mahākalpaṃ sarvatantreṣu gopitam || 10-579 || kathayiṣyāmi munaye devānāṃ kāryasiddhaye | atikṛcchreṇa kṛcchreṇa tathā cāndrāyaṇena ca || 10-580 || ādau saṃśodhya cātmānaṃ pūtakāyo japaṃ caret | japannetat tu bhuñjīta śākaṃ vā yāvakaṃ payaḥ || 10-581 || bhikṣāṃ vā japatastasya bhavedayutasaṅkhyakam | sahasramātraṃ homaḥ syāt prayogārho bhavenmanuḥ || 10-582 || prayogānte tvahorātraṃ japaḥ kāryo nirantaram | taddaśāṃśena juhuyādaudumbarīrghṛtānvitāḥ || 10-583 || mahāvyāhṛtibhiḥ paścāt tāvadevaṃ ghṛtaṃ hunet | saṃsrāvabhāgaṃ saṃprāśya prayogairna kṣayaṃ vrajet || 10-584 || punaḥ karma prakurvīta prāyaścittaṃ punaḥ punaḥ | snāyācca tīkṣṇatailena saptadhā mantritena ca || 10-585 || māraṇādiprayogānāṃ bhavet pātakamocanam | brahmavarcasakāmastu hunedaṣṭasahasrakam || 10-586 || ghṛtāktānāṃ ca samidhāmasādhyaḥ sarvakarmasu | padmānāṃ tu ghṛtāktānāṃ daśarātramupoṣitaḥ || 10-587 || ayutaṃ juhuyāllakṣmīkāmo vā śivadarśane | apāmārgodbhavānāṃ ca taṇḍulānāṃ tathā'yutam || 10-588 || huneddadhighṛtāktānāṃ sarvārthasya samṛddhaye | p. 930) gosahasrasya lābhāya juhuyādgosaphena ca || 10-589 || ājyāhutīnāṃ ca tathā sahasrāṣṭakamādarāt | upoṣito daśāhāni hunedvilvaphalāni ca || 10-590 || ayutaṃ ca ghṛtāktāni labhedaṣṭasahasrakam | siddhe mantre suvarṇāni na siddhe rajatāni tu || 10-591 || bhāryā'muko me bhavatu etadarthaṃ hunecchuciḥ | jātīpuṣpāṇi cājyena madhunā saṃyutāni ca || 10-592 || kapilā tu yadā'sūtavṛṣabhā vā sitā'pi gauḥ | ādyaṃ dugdhaṃ gṛhītvā'syāḥ śrapayet tena vai carum || 10-593 || aṣṭottaraśataṃ hutvā tathā vā'ṣṭasahasrakam | mantrayitvā caruṃ tacca sapatnīkaḥ prabhakṣayet || 10-594 || āyuṣmato dṛḍhān putrān janayennātra saṃśayaḥ | dūrvāpravālān juhuyāddadhikṣaudraghṛtānvitān || 10-595 || āyuḥkāmo'ṣṭasāhasraṃ ciramāyuḥ sa vindati | dadhikṣaudraghṛtāktānāṃ puṣpāṇāṃ kuśakāśayoḥ || 10-596 || sahasrāṇyaṣṭa juhuyādicchet kṣudrān yadā paśūn | trirātropoṣito bhūtvā gacchenmahācatuṣpathe || 10-597 || liptvā bhūmiṃ gomayena tadvadeva ghṛtaṃ mukhe | pūjayitvā hunedbhūmāvaṣṭottarasahasrakam || 10-598 || karmaṇā'nena nṛpatirbhavedvaśyo na saṃśayaḥ | saptābhimantritaṃ tīkṣṇatailaṃ tena karadvayam || 10-599 || samyak plutastena spṛṣṭo yo hyasau vaśago bhavet | brahmavarcasakāmastu dadhikṣaudraghṛtānvitāḥ || 10-600 || p. 931) vilvasya samidho hutvā lakṣaṃ tejonidhirbhavet | audumbarīśca juhuyāddadhikṣaudraghṛtānvitāḥ || 10-601 || ayutaṃ cānnakāmastu labhedannaṃ tathā bahu | arthakāmaḥ palāśasya samidho ghṛtasaṃyutāḥ || 10-602 || lakṣaṃ hunet tasya dhanamakṣayaṃ jāyate sadā | apāmārgasya samidhaḥ kaṭutailasamanvitāḥ || 10-603 || hunedaṣṭau sahasrāṇi śatroruccāṭanaṃ bhavet | uccāṭanaṃ tu deśādibhyaḥ pravāsanam | sarvopadravanāśārthaṃ gṛhītvā saptaśarkarāḥ || 10-604 || mantrayitvā sahasraṃ tu caturdikṣu kṣipet tataḥ | ūrdhvādhastasya nikaṭe sarvopadravanāśanam || 10-605 || evaṃ kṛtvā vrajenmārge cauravyāghrabhayaṃ haret | ārāt te goghna - ityādi | mahābhaye samutpanne vyāghracaurabhayādiṣu || 10-606 || catasrarcaḥ smareccitte tattadbhayavināśakāḥ | vikiri - ityādi | japedayutasaṅkhyākaṃ virodhe tu mahājanaiḥ || 10-607 || rājñā vopaśamaṃ yāti prītiścāpi prajāyate | sahasrāṇi - ityādi | yadā tu mahatāṃ mṛtyurnṛpatervā upadravaḥ || 10-608 || tadā homaṃ prakurvīta vaikaṅkatasamidvaraiḥ | odumbarībhiḥ śālmalyā tilairvā'pi yavairapi || 10-609 || pratyekamekādaśadhā cābhimantrya tato valim | kṛśaraṃ vā pāyasaṃ vā tato bhūtāni cārcayet || 10-610 || p. 932) dadyādviḍālamāṃasasya valiṃ naśyantyupadravāḥ | sahasrāṇi sahasraśo yo rudrā - ityādi | japedetā nava ṛcaḥ pariśiṣṭasamanvitāḥ || 10-611 || bhavanti bhogadāstena hīnā jñānapradā matāḥ | namo rudrebhya - ityādi | madhyāhne cāyutaṃ sājyān juhuyāt tu sakaṇṭakān || 10-612 || pratyaṅgirāyā mantrasya karma kuryādayaṃ manuḥ | mṛtyuñjayena mantreṇa namaste'sya samāpanam || 10-613 || taittirīye'nyaśākhāyāṃ pariśiṣṭāni sapta ca | sadyojātādayaḥ pañca tryambakaṃ ca yajāmahe || 10-614 || tathā ca tvarito rudra etannamakamucyate | agnāviṣṇū - ityādi | nityaṃ sandhyāvandanānte tiṣṭhan kālatraye japet || 10-615 || aṣṭottarasahasraṃ tu ṣaṇmāsaṃ satyavāgbhavet | vājaśca me prasavaśca me - ityādi | etaiḥ saptānuvākaistu evamānādipañcabhiḥ || 10-616 || ājyāhutisahasraṃ tu hutvā toye praviśya ca | śataṃ japedakṣirogaḥ kadā cinnaiva jāyate || 10-617 || jātasya ca praśāntiḥ syānnetratejo'bhivardhate | idhmaśca me barhiśca ma - ityādi | etāvānrudra ākhyātaḥ sarvakāmaphalapradaḥ || 10-618 || visvaro'nakṣaraḥ pāṭhaḥ kṛtastaddoṣaśāntaye | iḍādebahūḥ - ityādi | pariśiṣṭaṃ japedetadeṣa rudravidhiḥ smṛtaḥ || 10-619 || p. 933) abhiṣiñcet pauṣṭikārthaṃ śāntikāmastu homayet | siddhikāmo japedevamakṣarāṇāṃ tu saṅkhyayā || 10-620 || ihaiva vajradeho'sau śiva eva na cāparaḥ | pada tulyāvṛttijapādvāksiddhirupajāyate || 10-621 || vākyatulyāvṛttijapāt pāpaṃ sarvaṃ vinaśyati | ṛcāṃ saṅkhyājapāt sarvaṃ kṣudrapāpaṃ vinaśyati || 10-622 || anuvākasamaṃ japtvā duṣṭagraharujaṃ jayet | iti rudrādhyāyapuraścaraṇaprayogaḥ | atha gaṇeśasūktapuraścaraṇam | tatraiva | atha viṣṇo pravakṣyāmi sūktaṃ gaṇapateḥ param || 10-623 || yat sādhanaṃ vinā sarvamantrā vighnaistu vighnitāḥ | tasmādādau gaṇeśānaṃ prasādya punarācaret || 10-624 || nidrā'lasyaṃ kṣudhā krodho lobho moho manobhavaḥ | gaṇanāthānarcakānāmete vighnakarāḥ smṛtāḥ || 10-625 || vidhānapūrvakaṃ tasmāt tatsūktamupadiśyate | tajjāpakānāṃ kāryāṇi syurapratihatāni ca || 10-626 || dvādaśārcasya sūktasya gaṇeśasya mahātmanaḥ | ṛṣirgṛtsamadākhyo hi gaṇakaḥ parikīrtitaḥ || 10-627 || ādyānāṃ tri - ṛcānāṃ tu chandastriṣṭup prakīrtitam | uttarāṇāṃ navānāṃ ca gāyatraṃ chanda ucyate || 10-628 || mahāgaṇapatiścāsya daivataṃ parikīrtitam | viniyogaḥ kīrttanīyo yathākāryānusārataḥ || 10-629 || gaṇānāṃ tvā gaṇapati(citra) - ityādi | p. 934) gaṇānāṃ tvā niṣusīda tveṣaṃ gaṇaṃ tathaiva ca | anūna indra vidmahi na hitvā śūlameva ca || 10-630 || aṅguṣṭhāgrāt samārabhya karapṛṣṭhādiṣu nyaset | gaṇānāṃ tveti ṣaḍbhiśca hṛdayādiṣaḍaṅgakam || 10-631 || evaṃ nyāsadvayaṃ kṛtvā ṣaḍḍagbhirvyāpakaṃ caret | nyāsāntarāṇi pūjāvidhānaṃ coktvā puraścaraṇamāha | ekaviṃtsahasraṃ tu sūktasyaiṣā puraskriyā || 10-632 || japāddaśāṃśahomastu pāyasena ghṛtena tu | śarkarāpañcakhādyaiśca kusumaiḥ karabījaiḥ || 10-633 || vilvapatrairikṣudaṇḍairdāḍimīkadalīphalaiḥ | modakairlaḍḍukaiścaiva ghṛtapakvairmanoharaiḥ || 10-634 || alābhe sarvadravyāṇāṃ juhuyāt tilasarpiṣā | homasya daśamāṃśena gopayobhiśca tarpayet || 10-635 || atha vekṣurasenaiva tadabhāve guḍodakam | tarpaṇasya daśāṃśena mārjayecchuddhavāribhiḥ || 10-636 || mārjanasya daśāṃśena brāhmaṇān bhojayedbahūn | pāyasaiḥ pañcakhādyaiśca modakaiḥ siddhalaḍḍukaiḥ || 10-637 || apūpamaṇḍakādyaiśca saghṛtaiḥ śarkarānvitaiḥ | sahakārarasaiḥ sārdhaṃ tathā ca kadalīphalaiḥ || 10-638 || evaṃ siddhe tu sūkte tu yat phalaṃ tannigadyate | mahadaiśvaryamatulaṃ prajñāṃ vidyāṃ yaśo balam || 10-639 || vāksiddhiṃ samavāpnoti cānte brahmapadaṃ vrajet | iti gaṇeśasūktapuraścaraṇavidhiḥ | p. 935) atha puruṣasūktavidhiḥ | (merutantre) vakṣye puruṣasūktasya vidhiṃ tatraiva gopitam || 10-640 || ānuṣṭubasya sūktasya triṣṭubaṃ tasya daivatam | puruṣo yo jagadbījamṛṣirnārāyaṇaḥ smṛtaḥ || 10-641 || snātvā yathoktavidhinā prāṅmukhaḥ śuddhamānasaḥ | prathamāṃ vinyasedvāme dvitīyāṃ dakṣiṇe kare || 10-642 || tṛtīyāṃ vāmapāde tu caturthīṃ dakṣiṇe nyaset | vāmajānau pañcamīṃ ca ṣaṣṭhīṃ jānuni dakṣiṇe || 10-643 || saptamīṃ vāmakadyāṃ tu aṣṭamīṃ dakṣiṇe kaṭau | navamīṃ nābhideśe tu daśamīṃ hṛdaye nyaset || 10-644 || ekādaśīṃ kaṇṭhadeśe dvādaśīṃ vāmabāhuke | trayodaśīṃ dakṣabhuje mukhadeśe caturdaśīm || 10-645 || akṣṇoḥ pañcadaśīṃ caiva ṣoḍaśīṃ mūrdhni vinyaset | evaṃ nyāsavidhiṃ kṛtvā paścāt pūjāṃ samācaret || 10-646 || apsvagnau hṛdaye sūrye sthaṇḍile pratimāsu ca | ṣaṭsveteṣu hareḥ samyagarcane yogyatocyate || 10-647 || āpo hyāyatanaṃ tasya tasmāt tāsu sadā hariḥ | agnau kriyāvatāṃ virṣṇuyogināṃ hṛdaye hariḥ || 10-648 || paṇḍitānāṃ hariḥ sūryaḥ sthaṇḍile bhāvitātmanām | pratimāsvalpabuddhīnāṃ ṣaṭprakārāśca tāḥ smṛtāḥ || 10-649 || akṛtrimāḥ kṛtrimāśca acalāśca calācalāḥ | nirjīvāśca sajīvāśca tāsāṃ vakṣyāmi lakṣaṇam || 10-650 || akṛtrimā ca dvividhā śālagrāmo'tipāvanaḥ | p. 936) tadabhāve dvārakāyāścakraṃ tadvacca pāvanam || 10-651 || kṛtrimā daśadha proktā śreṣṭhāstāḥ pūrvapūrvataḥ | syādratnakhacitā tvādyā svarṇajā rūpyajā'pi ca || 10-652 || tāmrajā pīttalojātā sphāṭikā raktaśītajā | koṣṭhajā mṛttikājātā citrarūpeti ca kramāt || 10-653 || acalāḥ kṣetrarūpāstu haridvāraṃ yathā gayā | devatābhiḥ kṛtvā yāstu mūrttayastāścalācalāḥ || 10-654 || jagannātho veṅghaṭeśaḥ pāṇḍuraṅgādayastu te | sajīvā brāhmaṇā gāvo nirjīvaḥ pippalaḥ smṛtaḥ || 10-655 || mantranyāsaṃ purā kuryāt svadehe devatāsu ca | gāyatryoṅkāranyastāṅgaḥ pūjayedviṣṇumavyayam || 10-656 || ādyayā'vāhayeddevamṛcā tu puruṣottamam | dvitīyayā'sanaṃ dādyāt pādyaṃ dadyāt tṛtīyayā || 10-657 || arghyaṃ caturthyā dātavyaṃ pañcamyā'camanīyakam | ṣaṣṭhyā snānaṃ prakurvīta saptamyā vastrameva ca || 10-658 || yajñopavītamaṣṭamyā navamyā cānulepanam | puṣpaṃ daśamyā dātavyamekādaśyā tu dhūpakam || 10-659 || dvādaśyā dīpikaṃ dadyāt trayodaśyā nivedanam | caturdaśyā namaskāraṃ pañcadaśyā pradakṣiṇam || 10-660 || snāne vastre ca naivedye dadyādācamanīyakam | dakṣiṇāṃ ca yathāśaktyā ṣoḍaśyā tu pradāpayet || 10-661 || tataḥ pradakṣiṇaṃ kṛtvā japaṃ kurvan samāhitaḥ | yathāśaktiṃ japitvā tu sūktaṃ tasmai nivedayet || 10-662 || p. 937) devasya dakṣiṇe pārśve kuṇḍaṃ sthaṇḍilameva ca | kārayet prathamenaiva dvitīyena tu prokṣaṇam || 10-663 || tṛtīyenāgnimādadyāccaturthena samindhanam | pañcamenājyaśrayaṇaṃ carośca śrayaṇaṃ tathā || 10-664 || ṣaṣṭhenaivāgnimadhye tu kalpayet padmamāsanam | cintayeddevadeveśaṃ kālānalasamaprabham || 10-665 || tato gandhaṃ ca puṣpaṃ ca dhūpadīpanivedanam | anujñāpya tataḥ kuryāt saptamyādi yathākramam || 10-666 || samidhastāvatīḥ pūrvaṃ juhuyādabhighāritāḥ | tato ghṛtena juhuyāccaruṇā ca tataḥ punaḥ || 10-667 || evaṃ hutvā tataścainamanujñāpya yathākramam | agnerbhagavatastasya samīpe stotramuccaret || 10-668 || namaste puṇḍarīkākṣa namaste viśvabhāvana | namo'stu te hṛṣīkeśa mahāpuruṣapūrvaja || 10-669 || devānāṃ dānavānāṃ ca sāmanyamadhidaivatam | sarvadā caraṇadvandvaṃ vrajāmi śaraṇaṃ tava || 10-670 || ekastvamasi lokasya sraṣṭā saṃhārakastathā | avyaktaścānumantā ca guṇamāyāsamāvṛtaḥ || 10-671 || saṃsārasāgaraṃ ghoramanantakleśabhājanam | tvāmeva śaraṇaṃ prāpya nistaranti manīṣiṇaḥ || 10-672 || na te rūpaṃ na cākāro nāyudhāni ca nāspadam | tathā'pi puruṣākāro bhaktānāṃ ca prakāśane || 10-673 || naiva kiñcit parokṣaṃ te na pratyakṣo'si kasyacit | p. 938) na ca kiñcidasādhyaṃ te na ca sādhyo'si kasya cit || 10-674 || kāryāṇāṃ kāraṇaṃ pūrvaṃ vacasāṃ vācyamuttamam | yogināṃ paramā siddhiḥ paramaṃ te padaṃ viduḥ || 10-675 || ahaṃ bhūto'smi deveśa saṃsāre'smin mahābhaye | trāhi māṃ puṇḍarīkākṣa na jāne paramaṃ padam || 10-676 || kāleṣvapi ca sarveṣu dikṣu sarvāsu cācyuta | śarīre ca gataścāsi varttate me mahadbhayam ||| 10-677 || tvatpādakamalādanyanna me janmāntareṣvapi | vijñānaṃ yadidaṃ prāpya yadidaṃ sthānamarjitam || 10-678 || janmāntare'pi me deva mābhūdasya parīkṣayaḥ | durgatāvapi jātasya tvaṃ gato me manorathaḥ || 10-679 || yadi nāśaṃ na vindeta tāvatā'smi kṛtī sadā | kāmaye viṣṇupādau tu sarvajanmasu kevalam || 10-680 || puruṣasya hareḥ sūktaṃ svargyaṃ dhanyaṃ yaśaskaram | ātmajñānamidaṃ puṇyaṃ yogajñānamidaṃ param || 10-681 || evaṃ stutvā havyavāhaṃ tataḥ paścādvisarjayet | anenaiva na niṣpāpo jāyate manujo yadā || 10-682 || prāgvaddhutvā pāvayeta prayogānārabhet tataḥ | śuklapakṣe śubhe vāre sunakṣatre sugocare || 10-683 || dampatyorupavāsaḥ syādekādaśyāṃ surālaye | dvādaśyāṃ putrakāmāya caruṃ kurvīta vaiṣṇavam || 10-684 || ṛgbhiḥ ṣoḍaśabhiḥ samyagarcayitvā janārdanam | caruṃ puruṣasūktena prāśayet putrakāmyayā || 10-685 || p. 939) prāpnuyādvaiṣṇavaṃ putramacirāt santatikṣamam | dvādaśīṃ dvādaśīṃ samyak payasā nirvapeccarum || 10-686 || yo juhoti sahasraṃ sa yāti viṣṇoḥ paraṃ padam | mārgaśīrṣādimāseṣu kramāt pūjyaścatu?keśavaḥ || 10-687 || nārāyaṇo mādhavaśca govindo viṣṇureva ca | madhusūdana uktastrivikramo dāmanastathā || 10-688 || śrīdharaśca hṛṣīkeśaḥ padmanābho janārdanaḥ | pūjayitvā japet sūktaṃ śatamaṣṭādhikaṃ tataḥ || 10-689 || homaṃ ca pūrvat kuryāt sarvān kāmānavāpnuyāt | aputrā mṛtaputrā yā yā ca kanyāprasūrbhavet || 10-690 || tasyā yathā supatraḥ syāt tamupāyaṃ bravīmyaham | samidho'śvatthavṛkṣasya pratyarcaṃ juhuyācchatam || 10-691 || aṣṭādhikaṃ ca saghṛtamupatiṣṭheddhutāśanam | punarviṣṇuṃ pūjayitvā ghṛtahomaṃ samācaret || 10-692 || aṣṭottaraśataṃ kuryāt pratyarcaṃ vāgyataḥ śuciḥ | saṃpātājyaṃ sthāpayitvā tannāryai prāśanāya ca || 10-693 || dadyāt sā ca patiṃ viṣṇuṃ namaskṛtya prabhakṣayet | tarpayecca dvijān samyaglaghvāśī saṃviśet kṣapām || 10-694 || paraṃ saptapravartenāvaśyaṃ garbhavatī bhavet | atha puraścaraṇam | araṇye nivasennityaṃ trikālaṃ snānamācaret || 10-695 || japedaṣṭottaraśataṃ sūktametat trikālakam | māsamekaṃ phalāhāro māsamadbhiśca tarpayet || 10-696 || p. 940) ādityamupatiṣṭheta mūlenānena nityaśaḥ | ājyaṃ hutvā daśaśataṃ trirbhirvarṣairjapeddine || 10-697 || tadbhaktastanmanā yukto daśavarṣāṇyananyabhāk | sākṣāt paśyati devaṃ taṃ nārāyaṇamanāmayam || 10-698 || iti puruṣasūktapuraścaraṇam | atha śrīsūktavidhiḥ | tatraiva | atha sarvottamaṃ vakṣye śrīsūktaṃ savidhānakam | kalau dāridryanāśāya nānyat kiñcinnṛṇāṃ tathā || 10-699 || hiraṇyavarṇām - ityādi | hiraṇyavarṇāmityasya ṛco lakṣmīmunirmataḥ | caturdaśānāṃ śeṣāṇāmānandaḥ kardamastathā || 10-700 || ciklītalakṣmītanayāścatvāro munayo matāḥ | hṛdayāditisṛṇāṃ ca chando'nuṣṭubudāhṛtam || 10-701 || kāṃso'smitarco bṛhatī candrāvādityavarṇayoḥ | triṣṭupchanda upaitu māṃ devādyaṣṭa - ṛcāmapi || 10-702 || chando'nuṣṭup samākhyātaṃ tāmma āhava ityṛcaḥ | prastāraḥ paṅktiruddiṣṭo devate śrīvibhāvasū || 10-703 || vyañjanāni tu bījāni svarāḥ śaktaya īritāḥ | vindavaḥ kīlakaṃ proktamaṅguṣṭhādiṣaḍaṅkam || 10-704 || hiraṇyā ca tathā tandrā tṛtīyā rajataprabhā | hiraṇyasrak hiraṇyākṣā tathā hiraṇyavarṇikā || 10-705 || etābhirṅenamo'ntābhiḥ prakuryādaṅgakalpanam | p. 941) atha dhyānam | aruṇanalinasaṃsthā tadrajaḥpuñjavarṇā karakamaladhṛteṣṭābhītiyugmāmbujā ca || 10-706 || maṇimukuṭavicitrālaṅkṛtākalpajālai - rbhavatu bhuvanamātā santataṃ śrīḥ śriye naḥ | atha puraścaraṇam | pariṣiñcet triśo nityaṃ sūktaistaiḥ snānakarmaṇi || 10-707 || ādityābhimukho japyādyāvat tāvacca tarpayet | śuklādyāṃ tithimārabhya yāvadekādaśī bhavet || 10-708 || tāvaddvādaśasāhasraṃ japenniścalamānasaḥ | brahmacaryarataḥ śuddhavastradantādikaḥ sudhīḥ || 10-709 || padmaistrimadhuropetairghṛtāktena payo'ndhasā | śrīsamidbhiḥ sarpiṣā ca pratyekaṃ triśataṃ hunet || 10-710 || dvādaśyāṃ dvādaśaivā'tha sadviprā/ścāpi bhojayet | tena siddho bhavenmantro nātra kāryā vicāraṇā || 10-711 || kundamandārakumudamālatīpadmaketakam | nandyāvarttāhvayaṃ jātī kalhāraṃ campakaṃ tathā || 10-712 || raktotpalādipuṣpāṇi lakṣmyāścātipriyāṇi hi | trivāramanvahaṃ mantrī juhuyācca yathāvidhi || 10-713 || ṣaṇmāsaṃ yaḥ karotyevaṃ sa syāllakṣmīpatiḥ svayam | iti śrīsūktapuraścaraṇam | atha navagrahāṇāṃ vaidikamantrāḥ | tatraiva | tatra bhāskaramantrasya hiraṇyastūyako muniḥ || 10-714 || p. 942) triṣṭup chando devatā ca savitā parikīrtitaḥ | ākṛṣṇena rajasā varttamāno niveśayannamṛtaṃ martyaṃ ca hiraṇyayena savitā rathenādevo yāti bhuvanāni paśyan | aṅguṣṭhādiṣaḍaṅgāni ṣaḍdīrghānvitayoccaret || 10-715 || bhuvaneśyā'tha mantrasya padanyāsaṃ samācaret | śrīsūktokta - ṛcāsthāne tato dhyāyeddivākaram || 10-716 || dhyānaṃ yathā | padmāsanaṃ padmakaraṃ padmagarbhasamudyutim | kirīṭinaṃ sakeyūraṃ maṇḍitaṃ raktacchatriṇam || 10-717 || rathārūḍhaṃ tasya savye tvadhidevāgnyadhiṣṭhitam | pratyadhideveśvareṇa savye yuktaṃ ca prāṅmukham || 10-718 || atha puraścaraṇam | varṇalakṣaṃ japenmantraṃ juhuyāt taddaśāṃśataḥ | homatulyo japaḥ kāryastvadhipratyadhidaivataḥ || 10-719 || karavīrādikusumai raktacandanamiśritaiḥ | dūrvāṅkurairakṣataiśca tarpaṇaṃ syāddineśituḥ || 10-720 || atha candramantraḥ | atha vakṣye candramantraṃ gautamo'sya munirmataḥ | gāyatrīchanda ityuktaṃ somo devaḥ prakīrtitaḥ || 10-721 || athāyasva sametu viśvataḥ somavṛṣṇiyaṃ bhavāvājasya saṅgathe | ṣaḍdīrghaṃ vinduyuktena sakāreṇa ṣaḍaṅgakam | 722 || atha dhyāam | kirīṭinaṃ śvetavastraṃ daśāśvaṃ śvetabhūṣaṇam | pāśapāṇiṃ dvibāhuṃ tamatrigotrasamudbhavam || 10-723 || p. 943) jātaṃ yavanadeśe ca śvetagandhānulepanam | anuṣṭup chandasaṃ cātreyarṣaṃ śvetātapatrakam || 10-724 || śvetadhvajapatākāḍhyaṃ keyūramaṇiśobhitam | sthirīkṛtaṃ rathārūḍhamadhidaivatatoyayuk || 10-725 || umāpratyadhidevena vāyavyābhimukhasthitam | atha puraścaraṇam | varṇalakṣaṃ japenmantraṃ sarvaśveteṣvayaṃ vidhiḥ || 10-726 || atha bhaumamantraḥ | bhaumamantraṃ pravakṣyāmi virūpo'sya munirmataḥ | aṅgārako devatā'tra gāyatrī chanda īritam || 10-727 || agnirmūrdhādivaḥ kukutpatiḥ pṛthivyā ayaṃ | apā(citra)retā(citra)sijinvati || 10-728 || a/ bījena ṣaḍaṅgāni cāṅgulīnyāsa eva ca | rudrasthāneṣu kartavyaḥ padanyāso dvitīyakaḥ || 10-729 || atha dhyānam | raktāmbaraṃ raktavarṇaṃ raktagandhānulepanam | raktapuṣpaiḥ pūjyamānaṃ caturbāhuṃ kirīṭinam || 10-730 || varābhayagadāśūlahastaṃ meṣoparisthitam | vaśiṣṭhagotrasambhūtaṃ yamadagnyārṣakaṃ kujam || 10-731 || jagatīchandasaṃ raktaṃ raktadhvajapatākinam | avantodeśasambhūtaṃ dhyātvā devaṃ prapūjayet || 10-732 || raktacandanasaṃmiśrataṇḍulaistryasrake kṛte | aṅgule kṣmādhidevena yukte ṣāṇmātureṇa ca || 10-733 || yute pratyadhidevena tatrāvāhya prapūjayet | p. 944) atha puraścaraṇam | varṇalakṣaṃ japenmantraṃ madhuratrayasaṃyutāḥ || 10-734 || svādiryaḥ samidho home tarpaṇādyaṃ ca sūryavat | atha budhamantraḥ | budhamantraṃ pravakṣyāmi bauddhastasya munirmataḥ || 10-735 || triṣṭupchando devatā'sya budho buddhiprado mataḥ | udbuvyasvāgne pratijāgṛhyena miṣṭyāpūrtte sa sṛjecāmayaṃ ca || 10-736 || punaḥkṛṇva(citra)stvā pitaraṃ yuvānamanvā tā(citra)sītvayitantumetam | bu/bījena ṣaḍaṅgāni dhyānamasya nirūpyate || 10-737 || pītāmbaraṃ pītavarṇaṃ pītagandhānulepanam | pītapuṣpaiḥ pujyamānaṃ khaḍgacarmagadāvarān || 10-738 || hastairdadhantaṃ siṃhasthaṃ cātrigotrasamudbhavam | bhāradvājārṣakaṃ jātaṃ magadhe ca kirīṭinam || 10-739 || bṛhatīchandasaṃ pītacchatradhvajapatākinam | keyūramaṇiśobhāḍhyamadhidevena viṣṇunā || 10-740 || tena pratyadhidevena yuktaṃ jñaṃ cintayāmyaham | atha puraścaraṇam | varṇalakṣaṃ japenmantraṃ hunet tasya daśāṃśataḥ || 10-741 || apāmārgasamidbhiśca tarpaṇādi tataścaret | atha bṛhaspatimantraḥ | mantraṃ bṛhaspatervakṣye munirbṛtsamado mataḥ || 10-742 || triṣṭupchando devapativanditastasya devatā | bṛhaspate atiyadaryo arhādyumadvibhāti kratumajjaneṣu yaddīdayacchavasa ṛtaprajātatadasmāsu draviṇaṃ dhehi citram | p. 945) bṛ/ bījena ṣaḍaṅgāni nyāsamantraṃ samācaret || 10-743 || dhyānamasya pravakṣyāmi varadaṇḍākṣasūtrakam | kamaṇḍaluṃ dadhaddhastaiḥ pītavarṇaṃ kirīṭinam || 10-744 || vaśiṣṭhārṣaṃ sindhudeśabhavaṃ pītāmbarāvṛtam | anuṣṭupchandasaṃ cāṅgirasagotraṃ kirīṭinam || 10-745 || pītadhvajapatākāḍhyaṃ pītacchatrānulepanam | keyūrāṅgadaśobhaṭyamadhidevendrasaṃyutam || 10-746 || brahmapratyadhidevena yutaṃ saṃcintya cāhvayet | puraścaraṇam | varṇalakṣaṃ japenmantraṃ homastrimadhurānvitaiḥ || 10-747 || pippalasya samidbhiḥ syāt tarpaṇaṃ pītapañcabhiḥ | atha śukramantraḥ | śukramantraṃ pravakṣyāmi bhāradvājo munirmataḥ || 10-748 || triṣṭupchando nigaditaṃ daityācāryastu devatā | śukraṃ te anyadyajataṃ te anyadyupurūṣe ahanī dyaurivāsi || 10-749 || viśvāhi māyā avasi svadhāvo bhadrā te pūṣanniharātirastu | śu/ bījena ṣaḍaṅgāni kṛtvā dhyānaṃ samācaret || 10-750 || dhyānamāha | śuklāmbaraṃ śuklavarṇaṃ śuklagandhānulepanam | śuklapuṣpaiḥ pūjyamānaṃ śaunakāṛṣaṃ kirīṭinam || 10-751 || caturbhujaṃ daṇḍadharaṃ ca sākṣasūtrakamaṇḍalum | paṅktiśchandaśca varadaṃ tathā kīkaradeśajam || 10-752 || śvetacchatradhvajapatākinaṃ bhārgavagotrajam | sakeyūraṃ rathārūḍhaṃ śvetābharaṇabhūṣitam || 10-753 || p. 946) atha puraścaraṇam | varṇalakṣaṃ japenmantraṃ hunet trimadhurānvitaiḥ | udumbarasamidbhiśca tarpaṇādi tu candravat || 10-754 || atha śanimantraḥ | śanimantraṃ pravakṣyāmi sindhudvīpo munirmataḥ | gāyatrīchanda ityuktaṃ devatā tu śanaiścaraḥ || 10-755 || śanno devīrabhīṣṭaye āpo bhavantu potaye śannorabhisravantu naḥ | śa/ bījena ṣaḍaṅgāni kuryāddhyānaṃ tataścaret | bāṇāśanaṃ śūladharamindranīlasamadyutim || 10-756 || saurāṣṭradeśajaṃ proktaṃ varadaṃ gṛdhravāhanam | bhṛgvarṣaṃ kāśyape gotre jātaṃ cāpi kirīṭinam || 10-757 || kṛṣṇāmbaraṃ kṛṣṇavarṇaṃ kṛṣṇagandhānulepanam | gāyatrīchandasaṃ kṛṣṇavarṇābharaṇabhūṣitam || 10-758 || keyūriṇaṃ mukuṭinaṃ kṛṣṇadhvajapatākinam | prajāpatyadhidevena sahitaṃ rathamāsthitam || 10-759 || padmapratyadhidevena yuktaṃ dhyātvā samarcayet | atha puraścaraṇam | sakastūryatha taiścāyaḥkāladvyaṅgulamaṇḍale || 10-760 || homaḥ samīsamidbhiḥ syādāyasārghena tarpaṇam | kṛṣṇapuṣpaiścandanaṃ tu kālīyaṃ cāgururbhavet || 10-761 || atha rāhumantraḥ | rāhormantraṃ pravakṣyāmi vāmadevo munirmataḥ | gāyatrī chanda ityuktaṃ saiṃhikeyaśca devatā || 10-762 || kayānaścitra ābhuvadutī sadā vṛdhaḥ sakhākayā saciṣṭhayā vṛtā | p.947) rā/ bījena ṣaḍaṅgāni dhyānamasya nirūpyate | karālavadanaṃ khaḍgacarmaśūladharaṃ vahan || 10-763 || kṛṣṇāmbaraṃ kṛṣṇavarṇaṃ kṛṣṇagandhānulepanam | kṛṣṇapuṣpaiḥ pūjyamānaṃ keyūramukuṭānvitam || 10-764 || pūrvadeśe samutpannaṃ krūramāṅgirasārṣakam | pāṭalāgotrasambhūtamauṣṭupchandasaṃ graham || 10-765 || kṛṣṇacchatraṃ rathārūḍhaṃ kṛṣṇadhvajapatākinam | sarpādhidaivataṃ paitrakālapratyadhidaivatam || 10-766 || atha puraścaraṇam | itthaṃ saṃcintya nairṛtye sūrpākāre tu maṇḍale | dvādaśāṅgulavistīrṇe cāhvayecchyāmalākṣataiḥ || 10-767 || dūrvābhirmadhurāktābhistasya homo vidhīyate | tarpaṇīyādibhirdravyaiḥ kaulikā/starpayeddvijān || 10-768 || atha ketumantraḥ | tatraiva | ketumantraṃ pravakṣyāmi madhucchando munirmataḥ | devatāḥ ketavaḥ proktā gāyatraṃ chanda īritam || 10-769 || ketu kṛṇvannaketave peśomaryā apeśase samuṣadbhirajāyathāḥ | ka/ bījena ṣaḍaṅgāni dhyānamasya nirūpyate | dhūmrākṣibāhavaḥ pāśadharāśca vikṛtānanāḥ || 10-780 || kiroṭino gṛdhravāhā madhyadeśodbhavā dṛḍhāḥ | citrāmbarāścitravarṇāścitragandhānulepanāḥ || 10-781 || nānāchandaskakā gautamārṣā jaiminigotrajāḥ | kṛṣṇapiṅgadhvajapatākino mukuṭinastathā || 10-782 || p. 948) keyūriṇo rathārūḍhāḥ śūrā brahmādidevatāḥ | citraguptapratyadhidevatāścātra vicintayet || 10-783 || atha puraścaraṇam | varṇalakṣaṃ japenmantraṃ kuśā home prakīrtitāḥ | madhuratrayasaṃyuktāścitradravyaiḥ pratarpayet || 10-784 || iti navagrahāṇāṃ vaidikamantrāḥ | athāgnidurgāmantraḥ | tatraiva | sarvārthasādhakaṃ vakṣye saṃgrāmavijayapradam | jalandharavadhāyāhaṃ yat smarāmi śṛṇuṣva tat || 10-785 || jātavedase sūnavāmasomama rātīyato nidahāti vedaḥ sa naḥ pariṣadati durgāṇi viśvānāveva sindhuṃ duritātyagniḥ | triṣṭup chando muniścāsya marīciḥ kāśyapo mataḥ | devatā jātavedo'gniḥ ṣaḍaṅgāni samācaret || 10-786 || navāgaṣaṭsaptanāgasaptabhirmantravarṇakaiḥ | atha dhyānam | vidyuddāmasamaprabhāṃ mṛgapatiskandhasthitāṃ bhīṣaṇāṃ kanyābhiḥ karavālakheṭakalasaddhastābhirāsevitām || 10-787 || hastaiścakradarāsikheṭaviśikhān pāśāṅkuśau tarjanīṃ bibhrāṇāmanalātmikāṃ śaśidharāṃ durgāṃ trinetrāṃ smaret | atha puraścaraṇam | mantravarṇasahasrāṇi japeddhomaṃ pṛthak pṛthak || 10-788 || vedavedābdhisaṅkhyākaṃ tilasiddhārthacitrajaiḥ | mūlaiśca samidhābhiśca vaṭodumbarapippalaiḥ || 10-789 || arkaplakṣodbhavaiścāpi ghṛtena haviṣā'nnakaiḥ | p. 949) sarvairghṛtāktairjuhuyāt tilaiścānte ghṛtāhutiḥ || 10-790 || tataḥ saṃtarpya satilaiḥ kṛtvā cātmābhiṣecanam | samārādhya varān devā/stīṣayedgurumātmanaḥ || 10-791 || ityagnidurgāmantrapuraścaraṇam | vaidikamantrapuraścaraṇopayuktavaidikahomavidhistu vistarabhayānneha likhyate | atha homadravyapramāṇāni | (śāradāyām) athātra homadravyāṇāṃ pramāṇamabhidhīyate | karṣamātraṃ ghṛtaṃ home śuktimātraṃ payaḥ smṛtam || 10-792 || uktāni pañca dravyāṇi tatsamāni manīṣibhiḥ | tatsamaṃ madhudugdhānnamakṣamātramudāhṛtam || 10-793 || dadhi prasṛtimātraṃ syāllājāḥ syurmuṣṭisammitāḥ | pṛthukāstatpramāṇāḥ syuḥ saktavo'pi tathā matāḥ || 10-794 || guḍaṃ palārdhamānaṃ syaccharkarā'pi tathā matā | grāsārdhaṃ carumānaṃ syādikṣuḥ parvāvadhirmataḥ || 10-795 || ekaikaṃ patrapuṣpāṇi tathā'pūpāni kalpayet | kadalīphalanāraṅgaphalānyekaikaśo viduḥ || 10-796 || mātuluṅgaṃ catuḥkhaṇḍaṃ panasaṃ daśadhā kṛtam | aṣṭadhā nārikelāni khaṇḍitāni vidurbudhāḥ || 10-797 || tridhā kṛttaṃ phalaṃ vailvaṃ kapitthaṃ khaṇḍitaṃ tridhā | phalānyanyānyakhaṇḍāni samidhaḥ syurdaśāṅgulāḥ || 10-798 || dūrvātrayaṃ samuddiṣṭaṃ guḍucī caturaṅgulā | vrīhayo muṣṭimānāḥ syurmudgamāṣayavā api || 10-799 || tāṇḍulāḥ syuścaturthāṃśāḥ kodravā muṣṭisammitāḥ | p. 950) godhūmaraktakalamā vihitā muṣṭimānataḥ || 10-800 || tilāśculukamānāḥ syuḥ sarṣapāstatpramāṇataḥ | śuktipramāṇaṃ lavaṇaṃ marīcānyapi viṃśatiḥ || 10-801 || puraṃ vadaramānaṃ syādrāmaṭhaṃ tatsamaṃ smṛtam | candanāgurukarpūrakastūrīkuṅkumāni ca || 10-802 || tintiḍī bījamānāni samuddiṣṭāni deśikaiḥ | karṣādilakṣaṇānyuktāni (skānde) guñjābhirdaśabhirmāṣaḥ śāṇo māṣacatuṣṭayam | dvau śāṇau vaṭakaḥ kolo vadaraṃ kṣudravastathā || 10-803 || tau dvau pāṇitalaṃ karṣaḥ suvarṇaḥ kevalaṃ grahaḥ | picurviḍālapadakaṃ tindo'kṣaśca taddvayam || 10-804 || śuktiraṣṭamikā te dve palaṃ niṣkacaturthikā | muṣṭimātraṃ prakuñco'tha dve pale prasṛtistathā - iti || 10-805 || agasye?na tu | guñjābhiḥ pañcabhiścaiko māṣakaḥ parikīrtitaḥ | bhavet ṣodaśabhirmāṣaiḥ suvarṇa karṣa eva ca || 10-806 || palaṃ suvarṇāścatvāraḥ pañca vā'pi prakīrtitam - ityuktam | etanmate'śītiguñjābhirekaḥ karṣaḥ sa eva suvarṇo'pi | pṛthukāścipīṭakāḥ | guḍucī latāviśeṣaḥ | puraṃ gugguluḥ | rāmaṭhaṃ hiṅgu | somaḥ śambhuḥ | anukte tu havirdravye tilājyaṃ havirucyate || 10-807 || anukte cāñjatadravye ghṛtamevāñjanaṃ viduḥ | saṅkhyānuktau sahasraṃ syādravyānuktau ghṛtaṃ tathā || 10-808 || samidhānuktaviṣaye pālāśyaḥ parikīrtitāḥ | tathā | lājādihomo hastena sāṅgulena vidhīyate || 10-809 || p. 951) samitpuṣpaphalādīnāṃ homaḥ syānmṛgamudrayā | dravadravyaiḥ śruvaḥ prokto mantratantraviśāradaiḥ || 10-810 || iti homadravyapramāṇāni | bibhratyadbhutabhūtibhūtapavacovaicitryacitrāmṛta - srotaḥśālini saṃnibandhanasaritsaṃbhedamabhyarhitam | sanmuktopamayuktibhāji daśamo ramyastaraṅgo'gamat sarvorvīpatinetṛnirmitapuraścaryārṇave'smin nave || 10-811 || iti śrīmanmahārājadhirājaśrīpratāpasiṃhasāhaviracite puraścaryārṇave sarasvatyādi mantrapuraścaraṇapūrvakagāyatryādivaidikamantrapuraścaraṇanirū-paṇaṃ nāma daśamastaraṅgaḥ || 10 || atha dūrgāmantrabhedāstatpuraścaraṇaviśeṣāśca nirūpyante | tathā ca (śāradātilake) tato durgāmanuṃ vakṣye dṛṣṭādṛṣṭaphalapradam | māyā triḥ karṇabījāḍhyo bhūyo'sau sargavān bhavet || 11-1 || pañcāntakaḥ pratiṣṭhāvān māruto bhautikāsanaḥ | tārādihṛdayānto'yaṃ mantro vasvakṣarātmakaḥ || 11-2 || ṛṣiśca nāradaśchando gāyatraṃ devatā manoḥ | durgā samīritā sadbhirduritāpannivāriṇī || 11-3 || namaskāraviyuktena mūlamantreṇa sādhakaḥ | drāmādyaiḥ saha kurvīta ṣaḍaṅgāni yathāvidhi || 11-4 || atha dhyānam | siṃhasthā śaśiśekharāmarakataprakhyaiścaturbhirbhujaiḥ śaṅkhaṃ cakradhanuḥśarā/śca dadhatī netraistribhiḥ śobhitā | āmuktāṅgadahārakaṅkaṇaraṇatkāñcīraṇannūpurā durgādurgatihāriṇī bhavatu vo ratnollasatkuṇḍalā || 11-5 || atha puraścaraṇam | vasulakṣaṃ japenmantraṃ tilairmadhuralolitaiḥ | payo'ndhasā vā juhuyāt tatsahasraṃ jitendriyaḥ || 11-6 || iti durgāmantraḥ | atha mahiṣamardinīmantraḥ | tatraiva | bhāntaṃ viyatsanayanaṃ śveto mardini ṭhadvayam | p. 953) aṣṭākṣarī samākhyātā vidyā mahiṣamardinī || 11-7 || ayaṃ mantro māyāpraṇavādyanyatamabījāḍhyo navākṣaro bhavati | taduktaṃ (kulacūḍāmaṇiviśvasārādau) trailokyabījabhūtānte sambodhanapadaṃ tataḥ | sṛṣṭisaṃhārakau varṇau vidyāmahiṣamardinī || 11-8 || praṇavādyāṃ japedvidyāṃ māyāḍhyāṃ vā japet sudhīḥ | badhūbījādikāṃ vā'pi kavacāḍhyāṃ japet tathā || 11-9 || (śāradāyām) mahiṣahiṃsike hu/ phaṭ hṛdayaṃ parikīrtitam | mahiṣaśatro sārṣi hu/ phaṭ śiro'ṅgaṃ samudāhṛtam || 11-10 || mahiṣaṃ dveṣaya dvandvaṃ hu/ phaḍantaḥ śikhāmanuḥ | mahiṣaṃ hanayugmānte devi hu/ phaṭ tanucchadam || 11-11 || mahiṣānte sūdini huṃ phaḍantaṃ śastramīritam | mantrairetairjātiyuktaiḥ pañcāṅgāni prakalpayet || 11-12 || atha dhyānam | gāruḍopalasannibhāṃ maṇimaulikuṇḍalamaṇḍitāṃ naumi bhālavilocanāṃ mahiṣottamāṅganiṣeduṣīm | cakraśaṅkhakṛpāṇakheṭakabāṇakārmukaśūlakā/ - starjanīmapi bibhratīṃ nijabāhubhiḥ śaśiśekharām || 11-13 || puraścaraṇam | aṣṭalakṣaṃ japenmantraṃ tatsahasraistilaiḥ śubhaiḥ | juhuyāditi śeṣaḥ | iti mahiṣamardinīmantraḥ | atha śūlinīmantraḥ | tatraiva | jvalajvalapadasyānte śūlinīti padaṃ vadet || 11-14 || p. 954) duṣṭagrahaṃ humastrānte vahnijāyāvadhirmanuḥ | pañcabhirdaśabhiḥ prokto grahaśatruvināśanaḥ || 11-15 || ṛṣirdīrghatayā proktaḥ kakucchanda udāhṛtam | śūlinī devatā proktā samastasuravanditā || 11-16 || durge hṛdvarade śīṛṣaṃ vindhyavāsini tacchikhā | asurānte mardinī syādyuddhapūrvapriye punaḥ || 11-17 || trāśayadvitayaṃ varma devasiddhasupūjite | nandinī syādrakṣayugaṃ mahāyogeśvarī kramāt || 11-18 || śūlinyādyā hu/ phaḍantāḥ pañcāṅgamanavaḥ smṛtāḥ | atha dhyānam | adhyārūḍhāṃ mṛgendraṃ sajalajaladharaśyāmalāṃ hastapadmaiḥ śūlaṃ bāṇaṃ kṛpāṇīmarijalajagadācāpapāśān vahantīm || 11-19 || candrottaṃsāṃ trinetrāṃ catasṛbhirasinā kheṭakān bibhratībhiḥ kanyābhiḥ sevyamānāṃ pratibhaṭabhayadāṃ śūlinīṃ bhāvayāmi | atha puraścaraṇam | manumenaṃ japenmantrī varṇalakṣaṃ vicakṣaṇaḥ || 11-20 || sarpiṣā'jyena homastu taddaśāṃśamito bhavet | iti śūlinīmantraḥ | atha [prāyaḥ sarveṣu pustakeṣu vanadurgetyatra navadurgetyupalabhyate |]vanadurgāmantraḥ | uttiṣṭhapadamābhāṣya puruṣi syāt padaṃ tataḥ || 11-21 || pitāmahaḥ sanetre naḥ svapiṣi syādbhayaṃ ca me | samupasthitamuccārya yadi śakyamanantaram || 11-22 || aśakyaṃ vā punastanme vadedbhagavatiṃ tataḥ | p. 955) śamayāgnivadhūḥ saptatriṃśadvarṇātmako manuḥ || 11-23 || ṛṣirāraṇyakaścchando'pyatyanuṣṭubudāhṛtam | devatā vanadurgā syāt sarvadurgavimocanī || 11-24 || ṣaḍbhiścaturbhiraṣṭābhiraṣṭābhiḥ ṣaḍbhirindriyaiḥ | mantrārṇairaṅgakḷptiḥ syājjātiyuktairyathākramam || 11-25 || atha dhyānam | sauvarṇāmbujamadhyagāṃ trinayanāṃ saudāminosannibhāṃ śaṅkhaṃ cakravarābhayāni dadhatīmindoḥ kalāṃ bibhratīm | graiveyāṅgadahārakuṇḍaladharāmākhaṇḍalādyaiḥ stutāṃ dhyāyedvindhyanivāsinīṃ śaśimukhīṃ pārśvasthapañcānanām || 11-26 || atha puraścaraṇam | evaṃ dhyātvā japellakṣacatuṣkaṃ taddaśāṃśataḥ | juhuyāddhaviṣā mantrī śālibhiḥ sarpiṣā tilaiḥ || 11-27 || iti vanadurgāmantraḥ | atha navadurgātmakacāmuṇḍāmantraḥ | (merutantre) athātaḥ saṃpravakṣyāmi cāmuṇḍāyā mahāmanum | navadurgātmakaṃ yasya sevanādbhuktimuktayaḥ || 11-28 || suratho yatprasādena rājyaṃ prāpyābhavanmanuḥ | saṃsārabandhanirṇāśi jñānamāptaṃ samādhinā || 11-29 || mārkaṇḍeyapurāṇoktaṃ caritatritayaṃ stavaḥ | japādyasya phalaṃ dadyāt taṃ manuṃ vacmi sāmpratam || 11-30 || vāglajjākāmabījāni cāmuṇḍāyai padaṃ vadet | vicce navārṇamantro'yaṃ śaktimantrottamottamaḥ || 11-31 || brahmaviṣṇumaheśāstu munuyo'sya prakīrtitāḥ | p. 956) gāyatryuṣṇiganuṣṭup ca chandastrayamudīritam || 11-32 || devatā'sya mahākālī mahālakṣmīḥ sarasvatī | nandā śākambharī bhīmā śaktitrayamudāhṛtam || 11-33 || tisro'sya śaktayo durgā bhrāmarī raktadantikā | agnivāyubhagāstattvaṃ prāgvadṛṣyādikaṃ nyaset || 11-34 || tathā | tataḥ ṣaḍaṅgaṃ kurvīta vibhaktairmūlavarṇakaiḥ | ekenaikena caikena caturbhiyugmakena ca || 11-35 || namastenaiva mantreṇa kuryādaṅgāni ṣaṭ kramāt | atha dhyānam | tato devītrayaṃ dhyāyet kālikādhyānamucyate || 11-36 || daśāsyāṃ daśapādāṃ ca daśahastāṃ vidhistutām | idranīladyutiṃ khaḍgaṃ cakraṃ śaṅkhaṃ śiraḥ śarān || 11-37 || dakṣahasteṣu dadhatīṃ gadāṃ śūlaṃ bhuśuṇḍikām | parighaṃ ca dhanurvāme dadhatīṃ brahmasaṃstutām || 11-38 || madhukaiṭabhanāśārthaṃ sālaṅkārāṃ trivīkṣaṇām | tantrāntare'pi | khaḍgaṃ cakragadeṣucāpaparighān śūlaṃ bhuśuṇḍīṃ śiraḥ śaṅkhaṃ saṃdadhatīṃ karaistrinayanāṃ sarvāṅgabhūṣāvṛtām || 11-39 || nīlāśmadyutimāsyapādadaśakāṃ seve mahākālikāṃ yāmastaucchayite harau kamalajo hantuṃ madhuṃ kaiṭabham | iti cāmuṇḍāmantraḥ | atha mahālakṣmīdhyānam | (merutantre) tato dhyāyenmahālakṣmīṃ mahiṣāsuramardinīm || 11-40 || p. 957) samastadevatātejojātāṃ padmāsanasthitām | aṣṭādaśabhujāmakṣamālāṃ padmaṃ ca śāyakān || 11-41 || khaḍgaṃ vajraṃ gadāṃ cakraṃ dakṣahaste kamaṇḍalum | śaṅkhaṃ ca dadhatīṃ vāme śaktiṃ ca paraśuṃ dhanuḥ || 11-42 || carmadaṇḍau surāpātraṃ ghaṇṭāṃ pāśaṃ triśūlakam | anyatrāpi | akṣasrakparaśū gadeṣukuliśān padmaṃ dhanuḥ kuṇḍikāṃ daṇḍaṃ śaktimasiṃ ca carma jalajaṃ ghaṇṭāṃ surābhājanam || 11-43 || śūlaṃ pāśasudarśane ca dadhatīṃ hastaiḥ pravālaprabhāṃ seve śairibhamardinīmiha mahālakṣmīṃ sarojasthitām | atha sarasvatīdhyānam | (merutantre) sarasvatīṃ tato dhyāyeccharaccandrasamaprabhām || 11-44 || śaṅkhaṃ ca muśalaṃ cakraṃ bāṇān dakṣeṣu bibhratīm | ghaṇṭāṃ śūlaṃ halaṃ cāpaṃ vāmahasteṣu bibhratīm || 11-45 || gaurīdehasamudbhūtāṃ nṛṇāmānandadāyinīm | ādhārabhūtāṃ jagataḥ śumbhādikavimardinīm || 11-46 || adhiṣṭhātrīṃ tṛtīyasya caritrasya smaret sadā | tantrāntare'pi | ghaṇṭāśūlahalāni śaṅkhamuśale cakraṃ dhanuḥ śāyakaṃ hastābjairdadhatīṃ ghanāntavilasacchītāṃśuśuklaprabhām || 11-47 || gaurīdehasamudbhavāṃ trijagatāmādhārabhūtāṃ mahā - pūrvāmatra sarasvatīmanubhaje śumbhādidaityārdinīm | atha puraścaraṇam | sitapakṣatimārabhya cāṣṭamyantamiṣasya yaḥ || 11-48 || p. 958) japellakṣaṃ manuṃ homaṃ khādyaistrimadhurāplutaiḥ | pratyahaṃ pūjayeddevīṃ caṇḍīmādyantayoḥ paṭhet || 11-49 || viprān gurun samārādhya vāñchitaṃ labhate drutam | atha jayadurgāmantraḥ | (śāradāyām) tāro durgeyugaṃ raktamantyaḍhāntau salocanau || 11-50 || dviṭhāntā jayadurgeyaṃ vidyā vedyā daśākṣarī | tārādidurge hṛdayaṃ durge śira itīritam || 11-51 || durgāyai syācchikhā varma bhūtarakṣiṇi kīrtitam | tārādidurgeyugalaṃ rakṣiṇyastramudīritam || 11-52 || atha dhyānam | kālābhrāmāṃ kaṭākṣairarikulabhayadāṃ maulibaddhendurekhāṃ śaṅkhaṃ cakraṃ kṛpāṇaṃ triśikhamapi karairudvahantīṃ trinetrām | siṃhaskandhādhirūḍhāṃ tribhuvanamakhilaṃ tejasā pūrayantīṃ dhyāyeddurgāṃ jayākhyāṃ tridaśaparivṛtāṃ sevitāṃ siddhikāmaiḥ || 11-53 || atha puraścaraṇam | [varṇalakṣamiti kvacit pāṭhaḥ |]bāṇalakṣaṃ japenmantraṃ ghṛtena juhuyāt tataḥ | daśāṃśaṃ saṃskṛte vahnau brāhmaṇānapi bhojayet || 11-54 || iti durgāprakaraṇam | atha durgotsavavidhiḥ pradarśyate | (bṛhatsiddhāntasāre) āśvinasya site pakṣe nānāvidhamahotsavaiḥ | prasādayeyuḥ śrīdurgāṃ caturvargaphalārthinaḥ || 11-55 || (kālikāpurāṇe) durgātantreṇa mantreṇa kuyurdurgāmahotsavam | p. 959) mahānavamyāṃ śaradi validānaṃ nṛpādayaḥ || 11-56 || āśvinasya tu yā śuklā bhaveddurgāṣṭamī tithiḥ | mūrtibhedairmahādevī pūjāṃ gṛhṇāti bhūtaye || 11-57 || kanyāsaṃsthe ravau vatsa śuklāmārabhya nandakām | ayācī tvatha naktāśī ekāśī tvatha[tvatha vā'nnada iti vā0 pā0 |]vāyvadaḥ || 11-58 || prātaḥsnāyī jitadvandvastrikālaṃ śivapūjakaḥ | mahānavamyāmiti | taduktaṃ (devīpurāṇe) āśvine śuklapakṣe tu saptamyāditithitraye || 11-59 || mahāśabdaḥ prayoktavyo nānyatreti viniścayaḥ | ārabhyeti | śuklāṃ pratipadamārabhyetyarthaḥ | annada iti | brāhmaṇān bhojayitvetyarthaḥ | vāyvada iti pāṭhe tu vāyubhakṣa ityarthaḥ | jitadvandva iti | śītoṣṇādisahiṣṇurityarthaḥ | śivapūjaka ityatra ekaśeṣo boddhavyaḥ | (rudrayāmale) ekottarābhivṛddhyā tu navamī yāvadeva hi || 11-60 || caṇḍīpāṭhaṃ japeccaiva jāpayedvā vidhānataḥ | tathā | evaṃ caturvedavido viprān sarvān prasādayet || 11-61 || teṣāṃ ca varaṇaṃ kāryaṃ vedapārāyaṇāya vai | tantrāntare | vīrarātryādiṣu śreṣṭhā mahārātrirmaheśvari || 11-62 || upoṣya pūjayet teṣāṃ durgāṃ durgārtināśinīm | vīrarātryādayaṃ proktāḥ (śaktisaṅgame) vīrarātrirmahārātriḥ kālarātristathaiva ca || 11-63 || mahārātrirghorarātriḥ krodharātristathaiva ca | p. 960) tathaiva cācalā rātristārārātristathaiva ca || 11-64 || śivarātrirdivyarātrirdāruṇā ca yathākramāt | kathyate parameśāni śṛṇu sāvahitā bhava || 11-65 || caturdaśyāṃ saṃkrame ca kularkṣe kulavāsaraiḥ | ardharātre yathāyogo vīrarātriḥ prakīrtitā || 11-65 || śuklāṣṭamī cāśvinasya navarātraṃ tu tasya vai | mahārātrirmaheśāni kālarātriṃ śṛṇu priye || 11-66 || dīpotsavacaturdaśyāṃ tvamāyā yoga eva tu | kālarātrirmaheśāni tārākālīpriyaṅkarī || 11-67 || janmāṣṭamī maheśāni moharātriḥ prakīrtitā | tathā | caitre māsi navamyāṃ ca śuklapakṣe tu bhūsute || 11-68 || krodharātrirmaheśāni tārārūpā bhaviṣyati | māsi mārgaśire prāpte kṛṣṇāṣṭamyāṃ maheśvari || 11-69 || mahākālasvarūpā ca ghorarātriḥ prakīrtitā | prāpte phālgunake māse kṛṣṇaikādaśikā tu yā || 11-70 || bhṛgubhaumayutā cet syādacalārātrirīritā | jyaiṣṭhī yā daśamī śuddhā bhṛguvāsarasaṃyutā || 11-71 || daśayogasamāyuktā tārā caikādaśī yadi | sā tithirdivyarātriśca kīrtitā parameśvari || 11-72 || jyaiṣṭho yā daśamī śuddhā daśayogasamanvitā | vaṭukasya tithiḥ proktā vaṭukotpattikāriṇī || 11-73 || amā bhaumasamāyuktā saṃkrameṇa samanvitā | kula - ṛkṣasamāyuktā grahaṇaṃ yadi cedbhavet || 11-74 || p.961) tārārātristu saṃproktā bhāgyādeva tu labhyate | phālgune kṛṣṇapakṣe tu hyardharātre bhṛgoḥ śive || 11-75 || śivarātristu saṃjātā sarvasiddhipradāyinī | amā bhṛgusamāyuktā sūryagrahaṇayugyadi || 11-76 || aparāhṇe yadā yogo mṛtasaṃjīvinī tithiḥ | snānadānādihomāntamanantaphaladaṃ bhavet || 11-77 || aṣṭamī caitramāsīyā saṃkrameṇa samanvitā | siddhirātririti khyātā tārākālīsamā kalau || 11-78 || tṛtīyā mādhave śuddhā kulavārarkṣasaṃyutā | dāruṇā kīrtitā devī sarvasiddhīśvarī parā || 11-79 || kulavārādayaśca | raviścandro guruḥ sauriścatvāraste'kulā matāḥ | bhaumaśukrau kulākhyau tu budhavāraḥ kulākulaḥ || 11-80 || dvitīyā daśamī ṣaṣṭhī kulākulamudāhṛtam | viṣamaścākulāḥ sarvāḥ śeṣāśca tithayaḥ kulāḥ || 11-81 || vāruṇārdrābhijinmūlaṃ kulākulamudāhṛtam | kulāni samadhiṣṇyāni śeṣabhānyakulāni ca || 11-82 || iti (rudrayāmale) proktāḥ tathā | aṣṭamī pratimāsaṃ tu kṛṣṇapakṣasya pārvati | bhaumayuktā tathā ṛkṣayuktā vā kevalā ca vā || 11-83 || devīrātririti khyātā sarvasiddhipradāyinī | ṛkṣayuktā kularkṣayuktā | tathā | budhāṣṭamī maheśāni pratimāsaṃ tu yā bhavet || 11-84 || p. 962) viṣṇurātririti khyātā bhādre māsi viśeṣataḥ | tatraiva (navarātranirṇaye) navaśaktisamāyuktaṃ navarātraṃ taducyate || 11-85 || ekaiva devadeveśi navadhā pariniṣṭhitā | śayanaṃ bodhanākhyaṃ ca navarātraṃ dvidhā bhavet || 11-86 || śayanaṃ caitramāsīyamāśvinasthaṃ ca bodhanam | dvayostu samupoṣyaiva sarvasiddhiṃ labhennaraḥ || 11-87 || nirāhārī phalāhārī tvekabhakto jalavrataḥ | naktabhojī haviṣyāśī yathāśakti samācaret || 11-88 || atha devīpūjopayuktamaṇḍapalakṣaṇaṃ (devīpurāṇe) aiśāne pūrvabhāge vā siddhyardhaṃ manasaḥ priyam | devīgṛhaṃ prakartavyaṃ sarvalakṣaṇalakṣitam || 11-89 || daśa dvādaśa vā'rabhya yāvaddhastaśataṃ bhavet | (bhaviṣyottare) durgāgṛhaṃ prakartavyaṃ caturasraṃ suśobhanam || 11-90 || rahasyaṃ svastikādyaiśca carcitaṃ vastramaṇḍitam | dīpamālāparikṣiptaṃ dvāradāmopaśobhitam || 11-91 || gauramṛdgomayābhyāṃ ca liptaṃ śastaṃ samīritam | tanmadhye vedikā kāryā caturhastā samā śubhā || 11-92 || tasyāṃ siṃhāsanaṃ saumyaṃ kambalājinasaṃyutam | tatra durgāṃ pratiṣṭhāpya sarvalakṣaṇasaṃyutām || 11-93 || sarvadevamayīṃ prauḍhayauvanonmādaśālinīm | bhujaiścaturbhī rucirairdaśabhirvā vibhūṣitām || 11-94 || taptahāṭakavarṇāṅgīṃ trinetrāṃ śaśiśekharām | p. 963) pītāmbaraparidhānāṃ nīlakauśeyasaṃyutām || 11-95 || graiveyahārakeyūranūpurābharaṇānvitām | nānāratnavicitreṇa mukuṭena virājitām || 11-96 || anekakusumākīrṇakapardena virājitām | nitambabimbasannaddhakiṅkiṇīkvaṇanādinīm || 11-97 || śūlacakradaṇḍaśaktivajracāpāsidhāriṇīm | ghaṇṭākṣamālākarakapānapātralasatkarām || 11-98 || tadagre chinnaśirasaṃ mahiṣaṃ rudhirāplutam | niḥsṛtārdhatanuṃ kaṇṭhanālāccarmāsidhāriṇam || 11-99 || devīkaradhṛtagrīvaṃ śūlenorasi tāḍitam | daityaṃ karāladaṃṣṭrāsyaṃ vidyutkapiśamūrdhajam || 11-100 || nāgapāśena vikṣiptaṃ haryakṣeṇābhividrutam | vamadrudhiravaktreṇa dhunvato'rdhaṃ śaṭāruṣā || 11-101 || ūrdhalāṅgūladaṇḍena devyadhiṣṭhānaśobhinā | sarvato mātṛcakreṇa sevyamānāṃ suraistathā || 11-102 || pūjayet prayato devīṃ naro niyamamāsthitaḥ | sthāpane viśeṣa ukto (devīpurāṇe) yāmyāsyā śubhadā durgā pūrvāsyā jayavardhinī | paścimābhimukho nityaṃ na sthāpyā saumyadiṅmukhī - iti || 11-103 || (matsyapurāṇo-)ktadaśabhujādhyānaṃ yathā | kātyāyanyāḥ pravakṣyāmi mūrtiṃ daśabhujāṃ tathā | trayāṇāmapi devānāṃ dharmakāmārthakāriṇīm || 11-104 || jaṭājūṭasamāyuktāmardhendukṛtalakṣaṇām | netratrayasamāyuktāṃ padmendusadṛśānanām || 11-105 || p. 964) atasīpuṣpavarṇābhāṃ supratiṣṭhāṃ sulocanām | navayauvanasampannāṃ sarvābharaṇabhūṣitām || 11-106 || sucārudaśanāṃ tadvatpīnonnatapayodharām | tribhaṅgasthānasaṃsthānāṃ mahiṣāsuramardinīm || 11-107 || triśūlaṃ dakṣiṇe dadyāt khaḍgaṃ cakraṃ kramādadhaḥ | tīkṣṇaṃ bāṇaṃ tathā śaktiṃ vāmato'pi nibodhata || 11-108 || kheṭakaṃ pūrṇacāpaṃ ca pāśamaṅkuśamūrdhvataḥ | ghaṇṭāṃ vā paraśuṃ cāpi vāmataḥ sanniveśayet || 11-109 || adhastānmahiṣaṃ tadvadviśiraskaṃ pradarśayet | śiraścedodbhavaṃ tadvaddānavaṃ khaḍgapāṇinam[khaḍgapāṇikamityatra khaḍgapāṇinapriti sarvapustakeṣupalabhyate |] || 11-110 || sapāśaṃ vāmahastena dhṛtakeśaṃ ca durgayā | vamadrudhiravaktraṃ ca devyāḥ siṃhaṃ pradarśayet || 11-111 || devyāstu dakṣiṇaṃ pādaṃ samaṃ siṃhoparisthitam | kiñcidūrdhvaṃ tathā vāmamaṅguṣṭhaṃ mahiṣopari || 11-112 || stūyamānṃ ca tadrūpamamaraiḥ sanniveśayet | atha ṣoḍaśabhujādhyānam (kālikāpurāṇe) yoganidrā mahāmāyā jagaddhātrī jaganmayī || 11-113 || bhujaiḥ ṣoḍaśabhiryuktā bhadrakālīti viśrutā | kṣīrodasyottare tīre bibhratī vipulāṃ tanum || 11-114 || atasīpuṣpavarṇābhā jvalatkāñcanakuṇḍalā | jaṭājūṭamakhaṇḍendumukuṭatrayabhūṣitā || 11-115 || nāgahāreṇa sahitā svarṇahāravibhūṣitā | p. 965) śūlaṃ khaḍgaṃ ca śaṅkhaṃ ca cakraṃ bāṇaṃ tathaiva ca || 11-116 || śaktiṃ vajraṃ ca daṇḍaṃ ca nityaṃ dakṣiṇabāhubhiḥ | bibhratī satataṃ devī vikāśinayanojjvalā || 11-117 || kheṭakaṃ carma cāpaṃ ca pāśaṃ cāṅkuśameva ca | ghaṇṭāṃ paraśuṃ muśalaṃ bibhrato vāmapāṇibhiḥ || 11-118 || siṃhasthā nayanai raktavarṇaistribhirabhijjvajā | śūlena mahiṣaṃ bhittvā tiṣṭhantī parameśvarī || 11-119 || vāmapādena cākramya tatra devī jaganmayī | aṣṭādaśabhujādhyānaṃ prāgevoktam | atha caṇḍikādhyānaṃ tatraiva | dhammillasaṃyatakacā vidhoścādhomukhīṃ kalām || 11-120 || keśānte tilakasyordhve dadhatī sumanoharā | maṇikuṇḍalasaṃghṛṣṭagaṇḍā mukuṭamaṇḍitā || 11-121 || sajjyotiḥkarṇapūrābhyāṃ karṇāvāpūrya saṅgatā | suvarṇamaṇimāṇikyanāgahāravirājitā || 11-122 || sadā sugandhibhiḥ padmairamlānairatisundarī | mālāṃ bibharti grīvāyāṃ ratnakeyūradhāriṇī || 11-123 || mṛṇālāyatavṛttaistu bāhubhiḥ komalaiḥ śubhaiḥ | rājantī kañjukopetā pīnonnatapayodharā || 11-124 || kṣīṇamadhyā pītavastrā trivalīmadhyabhūṣitā | śūlaṃ vajraṃ ca bāṇaṃ ca khaḍgaṃ śaktiṃ tathaiva ca || 11-125 || ūrdhvādikramato devī dadhatī vāmapāṇibhīḥ | siṃhasyopari tiṣṭhantī vyāghracarmaṇi kauśikī || 11-126 || bibhratī rūpamatulaṃ sasurāsuramohanam | p. 966) atha sarvamaṅgalādhyānaṃ (devīpurāṇe) brahmovāca | avatāre samāsena kathitā sarvamaṅgalā || 11-127 || pratimālakṣaṇaṃ samyak kathayāmi yathā bhavet | siṃhapadmāsanā saumyā jaṭāmukuṭamaṇḍitā || 11-128 || śūlākṣasūtravaradā kamaṇḍalukarā śubhā | caturbhūjā samākhyātā tathā cāṣṭabhujāṃ śṛṇu || 11-129 || varadaṃ cābhayaṃ khaḍgamakṣasūtraṃ ca dakṣiṇe | darpaṇaṃ śūlacāpaṃ ca caturthaṃ kheṭakaṃ bhavet || 11-130 || evaṃ cāṣṭabhujā devī maṅgalā sarvamaṅgalā | atha devībodhanakālanirṇayaḥ | tatraikasyā eva mahiṣamardinyā aṣṭādaśabhujādidhyānabhedena bodhanakāla ukto (mahātharvaṇasaṃhitāyām) aṣṭādaśabhujā durgā ugracaṇḍeti yā smṛtā || 11-131 || saiveyaṃ ṣoḍaśabhujā bhadrakālīti gīyate | daśabhirbāhubhiryuktā saiva kātyāyanī smṛtā || 11-132 || bhinnadhyānā kalpabhedānmahiṣāsuramardinī | kālabhede bodhanīyā sā durgotsavakarmaṇi || 11-133 || āśvināsitapakṣe tu divā sampūjya bhaktitaḥ | khaḍge navamyāmārdrāyāmugracaṇḍāṃ prabodhayet || 11-134 || āśvināsitapakṣa iti paurṇamāsvantāśvinakṛṣṇapakṣa ityarthaḥ | tathā ca | ārdrānakṣatrayuktāyāṃ pūrṇamāsyantāśvinakṛṣṇanavamyāmugracaṇḍāṃ divā khaḍge saṃpūjya prabodhayediti vākyārthaḥ | (liṅgapurāṇe devopurāṇe'pi) yadā tvaṣṭādaśabhujāṃ mahāmāyāṃ prapūjayet | kanyāyāṃ kṛṣṇapakṣe tu pūjayitvā'rdrabhe divā || 11-135 || p. 967) navamyāṃ bodhayeddevīṃ gītavāditraniḥsvanaiḥ | śuklapakṣe caturthyāṃ tu devīkeśavimocanam || 11-136 || prātareva tu pañcamyāṃ snāpayeyuḥ śubhairjalaiḥ | saptamyāṃ patrikāpūjā aṣṭamyāṃ cābhyupoṣaṇam || 11-137 || pūjā ca jāgaraścaiva navamyāṃ vidhivadvaliḥ | saṃpreṣaṇaṃ daśamyāṃ tu krīḍākautukamaṅgalaiḥ || 11-138 || (mahākālasaṃhitāyāmapi) ye'ṣṭādaśabhujāṃ devīmugracaṇḍābhidhāṃ priye | pipūjayiṣavo marttyāstadupāsakatāmitāḥ || 11-139 || tathā'śvinanavamyāṃ vai kṛṣṇāyāṃ susamāhitāḥ | karavāle bodhayeyurmadhyāhne śaṅkhaniḥ svanaiḥ - iti || 11-140 || madhyāhnastu pañcadhā vibhaktadinatṛtīyāśaḥ | ahnastu prathamo bhāgaḥ prātaḥkāla iti smṛtaḥ | dvitīyaḥ saṅgavaḥ prokto madhyāhnastu tṛtīyakaḥ || 11-141 || aparāhṇaścaturthaḥ syāt sāyāhnaḥ pañcamaḥ smṛtaḥ - iti vacanāt | śaṅkhaniḥsvanairityupalakṣaṇam | śaṅkhādinānāvidhavādyaniḥsvanairityarthaḥ | atra yasmin dine navamyāṃ divārdrālābhastatraiva bodhanaṃ kāryam | dinadvaye navamyāṃ divārdrālābhe tu yugmavidhivākyabalādaṣṭamīviddhāyāmeva navamyāṃ bodhanaṃ kāryam | evamārdrāyā alābhe'pi yugmādareṇaiva vyavastheti varṣakriyākaumudīkṛtaḥ | vastutastu - madhyāhne śaṅkhaniḥsvanaiḥ - iti mahākālavacanānmadhyāhnasya bodhanakālatvapratītestadvyāptyaiva nirṇayaḥ | karmaṇo yasya yaḥ kālastatkālavyāpinī tithiḥ - iti bṛhadyājñavalkyokteḥ | dinadvaye madhyāhnavyāto tadavyāpto nakṣatreṇa | nakṣatrasya yugmavākyānyuktāni (nigame) yugmāgniyugabhūtānāṃ ṣaṇmunyorvasurandhrayoḥ | p. 968) rudreṇa dvādaśīyuktā caturdaśyā ca pūrṇimā || 11-142 || pratipadā tvamāvāsyā tithyoryugmaṃ mahāphalam | vyastametanmahādoṣaṃ pravadanti manīṣiṇaḥ - iti | atra yugmādirandhrāmtāḥ śabdā dvitīyādinavamyantatithivācakāḥ | rudra ekavaśī | śeṣaṃ spaṣṭam | yadyapi yugmāgnityādivākyāni śuklapakṣaparatayoktāni (nirṇayāmṛtādau) pūrṇimāyā amāpratipadyugmasya ca kṛṣṇapakṣe'sambhavāditi | tathā'pi pūrvaviddhaiva navamī pakṣayorubhayorapīti mādhavokteḥ | kṛṣṇapakṣe'pi navamyaṣṭamīyutaiva grāhyā | nibandhavyākhyākṛtastu | caturdaśyā ca pūrṇimā - ityatra trayodaśyā caturdaśī - iti pāṭhasya smṛtyantare śravaṇādetāni yugmavākyāni pakṣadvayaparāṇīyāhuḥ | nirṇayasindhukṛto'pi amā pratipadyugmāt kṛṣṇapakṣaliṅgāt pakṣadvayaparamidaṃ tattadviśeṣavākyaiḥ kṛṣṇe tithiviśeṣe'pīḍyata iti vyājahruḥ | pūjayitvā'drabhe divā - ityārdrānakṣatrayogābhidhānaṃ tu nakṣatrayogasya praśastatayā sambhavābhiprāyam | tathā ca madhyāhnavyāpinyāṃ navamyāṃ sati sambhave ārdrānakṣatrayuktānāṃ bodhanaṃ kuryāditi niṣkarṣaḥ | tithinakṣatrayoryoge dvayorevānupālanam || 11-143 || yogābhāve tithirgrāhyā devyāḥ pūjanakarmaṇi - iti nirṇayasindhudhṛtadevalokteḥ | tattannakṣatrayogastu phaladhikyāya kalpate | bhānāmalābhe tu punaḥ praśastā kevalā tithiḥ -iti mahākālavacanācca | nirṇayāmṛtakṛtastu - pūjayitveti pūjanakriyāyāḥ samānakarttṛkayoḥ pūrvakāla iti ktvāpratyasya navamyāṃ bodhayediti bodhanakriyākālānnavamīrūpāt pūrvakāle'ṣṭamīrūpe vidhānāt ktvāpratyayasāmarthyādevāṣṭamyāṃ pūjanaṃ navamyāṃ bodhanamityāhuḥ | pūjayitvā'ṣṭamīdine - iti [kvācitkaḥ pāṭha - iti 4 pu0 pā0]nirṇayasindhau sthitam | p. 969) yat tu ārdrānakṣatrayuktāyāyāmaṣṭamyāṃ pūjanaṃ navamyāṃ prabodha iti mataṃ tat tuccham | āśvināsitapakṣasya navamī yā śivarkṣayuk || 11-144 || bodhayitveśvarīṃ tasyāṃ śaradarcanamārabhet - iti navamyāmevārdrānakṣatrayogasya mahākālenābhihitatvāt | evamāśvinakṛṣṇanavamīmārabhyāśvinaśuklanavamīparyantamutsavo'ṣṭādaśabhujāpakṣaḥ | atha ṣoḍaśabhujāpakṣaḥ | (mahātharvaṇasaṃhitāyām) iṣe śuklapratipadi bhujaiḥ ṣoḍaśabhiryutām | bodhayitvā bhadrakālīṃ navamyantaṃ prapūjayet || 11-145 || (mahākālasaṃhitāyāmapi) pratipadyeva śuklāyāṃ bodhayitvā sureśvarīm | abhyarcayennavāhāni tantrapaurāṇikakramaiḥ || 11-146 || kevalapaurāṇikakrameṇotsave kartavye tu āśvinakṛṣṇacaturdaśyāmeva ṣoḍaśabhujāyā bhodhanaṃ kāryam | taduktaṃ (kaumudyāṃ liṅgapurāṇe ca) | yadā tu ṣoḍaśabhujāṃ mahāmāyāṃ prapūjayet | durgātantreṇa mantreṇa viśeṣaṃ tatra vai śṛṇu || 11-147 || kanyāyāṃ kṛṣṇapakṣe tu ekādaśyāmupoṣitaḥ | dvādaśyāmekabhaktaṃ ca naktaṃ kuryāt pare'hani || 11-148 || caturdaśyāṃ mahāmāyāṃ bodhayitvā vidhānataḥ | gītavāditranirghoṣairnānānaivedyavedanaiḥ || 11-149 || ayācitaṃ budhaḥ kuryādupavāsaṃ pare'hani | evameva vrataṃ kuryādyāvadvai navamī bhavet - iti || 11-150 || kalaśasthāpanaṃ tu pratipadyevoktaṃ (yāmale) pratipadyeva kartavyaṃ kalaśasthāpanaṃ tathā - iti | tṛtīyapakṣe tu saptamyāṃ kalaśasthāpanaṃ vakṣyate | athāśvinaśuklapratipannirṇīyate | sā ca durgotsavopapāsādiṣu paraviddhā grāhyā | p. 970) yā cāśvayuji māse syāt pratipadbhadrayā'nvitā | śuklā mamārcanaṃ tasyāṃ śatayajñaphalapradam || 11-151 || iti (devīpurāṇe)paraviddhāyāḥ prāśastyavidhānāt | pūrvaviddhā tu yā śuklā bhavet pratipadāśvinī | navarātravrataṃ tasyāṃ na kāryaṃ śubhamicchatā || 11-152 || deśabhaṅgo bhavet tatra durbhikṣaṃ copajāyate | nandāyāṃ darśayuktāyāṃ yatra syānmama pūjanam || 11-153 || iti (mārkaṇḍeyadevīpurāṇayoḥ) pūrvaviddhāniṣedhācca | (rudrayāmale) amāyuktā sadā caiva pratipanninditā matā | tatra na sthāpayet kumbhaṃ durbhikṣaṃ jāyate dhruvam || 11-154 || pratipat sadvitoyā tu kumbhāropanakarmaṇi | (kalpataruḥ) kuhūkāṣṭhopasaṃyuktāṃ varjayet pratipattithim || 11-155 || rājyanāśāya sā proktā nindataṃ tatra pūjanam | (devīpurāṇe) śṛṇu rājan pravakṣyāmi caṇḍikāpūjanakramam || 11-156 || āśvinasya site pakṣe pratipat suśubhe dine - ityupakramya | śuddhe tithau prakartavyaṃ pratipaccordhvagāminī || 11-157 || ādyāstu nāḍikāstyaktvā ṣoḍaśa dvādaśāpi vā | aparāhṇe ca kartavyaṃ śuddhasantatikāṅkṣibhiḥ || 11-158 || aparāhṇe yoginyāḥ prāśastyaṃ tu dvitīyadine pratipado'bhāve bodhyam | tatraiva (uḍḍāmaratantre) ca devīvacanam | amāyuktā na kartavyā pratipat pūjane mama | muhūrtamātrā kartavyā dvitīyādiguṇānvitā || 11-159 || p. 971) ādyāḥ ṣoḍaśa nāḍīṣtu labdhvā yaḥ kurute naraḥ | kalaśasthāpanaṃ tatra ariṣṭaṃ jāyate dhruvam || 11-160 || (śaktisaṅgame) ghaṭikāḥ ṣoḍaśa tyājyā ādyāḥ pratipadastu yāḥ | kalaśasthāpanaṃ kuryāt kalyāṇaṃ jāyate tadā || 11-161 || tathā | amāyuktā na kartavyā pratipat kālikārcane | (skānde) varjanīyā prayatnena amāyuktā tu pārthiva || 11-162 || dvitīyādiguṇairyuktā pratipat sarvakāmadā | (devīpurāṇe) devīvacaḥ | yo māṃ pūjayate bhaktyā dvitīyādiguṇānvitām || 11-163 || śaratpratipadaṃ jñatvā so'śnute sukhamavyayam | yadi kuryādamāyuktapratipatsthāpanaṃ mama || 11-164 || tasya śāpāyutaṃ datvā vaṃśanāśaṃ karomyaham | āgrahāt kurute yastu prathame sthāpanaṃ mama || 11-165 || tasya sampadvināśaḥ syājjyeṣṭhaputraśca naśyati | amāyuktā na kartavyā pratipaccaṇḍikārcane || 11-166 || dhanārthibhirviśeṣeṇa vaṃśahāniśca jāyate | na darśakalayā yuktā pratipaccaṇḍikārcane || 11-167 || udaye dvimuhūrtā'pi grāhyā sodayagāminī | anyatrāpi | paraviddhā ca yā śuddhā bhavet pratipadāśvinī || 11-168 || tatra durgotsavaṃ kuryādamāyuktāṃ vivarjayet - iti | nanvetāni vākyāni - p. 972) pratipadā tvamāvasyā tithyoryugmaṃ mahāphalam - iti || 11-169 || etadyugmavākyaviruddhānīti cenna | yugmavāvayasthaitatpratipadabhinnapratipadviṣayatvāt | [taduktaṃ nandikeśvarapurāṇe iti 4 pu0 pā0 |] ata evoktaṃ (devīpurāṇe) śaratkāle mahāpūjā kriyate yā ca vārṣikī | sā kāryodayagāminyāṃ na tatra tithiyugmatā - iti || 11-170 || na ca - saṃpūjya navadurgāṃ ca naktaṃ kuryāt samāhitaḥ | navarātrābhidhaṃ karma naktavratamidaṃ smṛtam || 11-171 || iti (skāndāt ) asya navarātravratasya naktavratatve siddhe - naktavrateṣu sarveṣu rātriyogaḥ praśasyate | iti vacanāt pūrvaviddhaiva grāhyeti vācyam | amāyuktā na kartavyā ityādiviśeṣavacanairniṣedhāt | kiñca na kevalaṃ naktavratametat | evaṃ ca vindhyavāsinyāṃ navarātropavāsataḥ || 11-172 || ekabhaktena naktena [svaśaktyāyācitaṃ naraḥ iti 4 pu0 pā0 |]tathaivāyācitena ca | pūjanīyā janairdevī sthāne sthāne pure pure || 11-173 || (hemādrau bhaviṣye) vratacatuṣṭayasyoktatvāt[nānāvratābhidhānāt iti 4 pu0 pā0 |] | ata evoktaṃ kamalākarabhaṭṭaiḥ pākṣikanaktānuvādo'yamiti [atropavāsādibahukarmābhidhāne'pi devīpūjanameva pradhānamiti rahasyavidaḥ iti 4 pu0 pā0 |] | atra kecid (rudrayāmaladevīpurāṇādi-)vacaneṣu kalaśasthāpanaśrutestadeva prathamadine niṣiddhaṃ na tūpavāsādi tasya pratipadā tvamāvāsyā - iti yugmavākyāt | śuklapakṣe darśaviddhā iti mādhavokteśca pūrvadine prāpte'sya bādhe pramāṇābhāvādityāhuḥ | vastutastu - p. 973) atra devīpūjāyāḥ prādhānyena pūrvadine tasyā niṣedhāt tadaṅgopavāsādāvapi paraiva grāhyeti yuktam | ata evoktaṃ devalena | vratopasaniyame ghaṭikaikā'pi yā bhavet | sā tithistaddine pūjyā viparītā tu paitṛke - iti || 11-174 || atra ghaṭikāśabdo muhūrttapara iti gauḍāḥ | kamalākarabhaṭṭāstu - ghaṭikaiketi muhūrtamātrā kartavyeti ca dvimuhūrtastutiḥ | tenaudayikī pratipaddhimuhūrttā grāhyā | anyathā dvimuhūrttavidherveyarthyāpatteḥ | yadā tu pūrvadine saṃpūrṇā śuddhā bhūtvā paradine vadhate tadā saṃpūrṇatvādamāyogābhāṣācca pūrvaiva grāhyā | yāni ca dvitīyāyoganiṣedhakāni vacanāni kecit paṭhanti tānyapi śudhādhikaniṣedhaparāṇītyāhuḥ | dvimuhūrttavacaso'pi trimuhūrtastāvakatvāt paradine yadi pratipanmuhūrtatrayānnyūnā tadā darśayuktā'pi pūrvaiva brāhyeti samayaprakāśakṛtaḥ | vastutastu - trimuhūrttavidhirmukhyaḥ | dvimuhūrttavidhistvanukalpaḥ | dvimuhūrttā'pi kartavyeti dakṣeṇāpi - śabdasyoktatvāt [evaṃ prakṛte'pi udaye dvimurtā'pītyapi - śabdokterdvimurtavidhiranukalpo vodhyaḥ iti 4 pu0 pā0 |] | paradine pratipado'bhāve tvamāyktā'pi sā grāhyā | amāyuktā'pi kartavyā yadi na syāt pare'hani | iti nibandhavyākhyālikhitavacanāt [granthāntarodāhṛtāni daśaṃyuktapratipadvidhāyakāni vacanānyetadviṣayāṇyeva iti 4 pu0 pā0 |] | atra kecit | vṛddhau samāptiraṣṭamyāṃ hrāse'māpratipanniśi || 11-175 || prārambho [navarātrasya 4 pu0 pā0 |] navacaṇḍyāstu navarātramato'rthavat | p. 974) iti (nirṇayasindhu-) dhṛta (devīpurāṇokta-) vacanānnavarātraśabdo navāhoratraparaḥ [iti (nirṇayasindhu-) dhṛta- (devīpurāṇo-)ktavacanāt | titheḥ kṣaye tathā vṛddhau pūrvavedho na dūṣyati | iti tāntrikavacanācca iti pu0 pā0 |] | amāyuktapratipanniṣedhakāni vākyāni tu tithihrāsābhāvaviṣayāṇītyāhuḥ | ayaṃ ca nepāladeśasampradāyaḥ | vastutastu - na rātrau sthāpanaṃ kāryaṃ na ca kumbhābhiṣecanam || 11-176 || iti (matsya-)purāṇīyavacanīya rātrau kalaśasthāpanādiniṣedhāt prārambho navacaṇḍyāstviti pūjanāderapūrvakatvābhidhānācca navabhirdinairnavāvṛtticaṇḍīpāṭhaviṣayametadvacanam | navarātraśabdastu navatithipara eva | prārambho navarātrasya ityādau tu karmaṇi lākṣaṇikaḥ | tasya navāhorātraparatve tu tithihrāsavṛddhyornyūnādhikatvāpatteḥ | ata evoktaṃ (nirṇayāmṛte devīpurāṇe ca) tithivṛddhau tithihrāse navarātramapārthakam | aṣṭarātreṇa doṣo'yaṃ navarātratithikṣaye || 11-177 || aṣṭarātreṇa doṣo hi pūrṇāṃ muktvā tu pūjanam | tithihrāse'pi karttavyaṃ pratipadyāśvine site - iti || 11-178 || pratipadi citrāvaidhṛtiyogāniṣedha uktastatraiva | tvāṣṭravaidhṛtiyuktā cet pratipaccaṇḍikārcane | tayorantarvidhātavyaṃ kalaśāropaṇaṃ gṛhe - iti || 11-179 || tathā | āśvine pratipat pūrṇā śuddhā yā tu bhavennṛpa | ārabhyaṃ navarātraṃ syāddhitvā citrāṃ ca vaidhṛtim || 11-180 || yadā tu citrāvaidhṛtyoḥ parihāreṇa pratipanna labhyate tadā kātyāyanaḥ | pratipadyāśvine māsi naro vaidhṛticitrayoḥ | p. 975) ādyapādau parityajya prārabhennavarātrakam || 11-181 || (rudrayāmale'pi) vaidhṛtau putranāśaḥ syāccitrāyāṃ dhananāśanam | tasmānna sthāpayet kumbhaṃ citrāyāṃ vaidhṛtau tathā || 11-182 || sampūrṇā pratipaddevi citrāyuktā yadā bhavet | vaidhṛtyā vā'pi yuktā syāt tadā madhyandine ravau || 11-183 || abhijit tu muhūrtaṃ yat tatra sthāpanamiṣyate | (bhaviṣye) citrāvaidhṛtisaṃpūrṇā pratipaccedbhavennṛpa || 11-184 || tyājyā hyaṃśāstrayastvādyāsturīyāṃśe tu pūjanam | citrādiyuktā'pi dvitīyāyutā cenna duṣṭetyuktaṃ (durgotsave) bhadrānvitā cet pratipat tu labhyate viruddhayogairapi saṅgatā satī || 11-185 || sā vai parāhṇe vibudhairvidheyā śrīputrarājyādivivṛddhihetuḥ - iti | atha yavavapanavidhiḥ (rudrayāmale) snānaṃ māṅgalikaṃ kṛtvā tato devīṃ prapūjayet || 11-186 || śubhābhirmṛttikābhiśca pūrvaṃ kṛtvā tu vedikām | yavān vai vāpayet tatra godhūmaiścāpi saṃyutān || 11-187 || tantrāntare | vālukā gṛhya yatnena nadīnadasamudbhavāḥ | vedīṃ kuryāt prayatnena caturasrāṃ śubhāvahām || 11-188 || dvihastā cottamā vedī madhyamā sārdhahastakā | adhamā hastamātrā ca nyūnādhikyaṃ na kārayet || 11-189 || bhūrasīti paṭhenmantraṃ devīṃ saṃspṛśya mānavaḥ | apāmagniṃ samuccārya prokṣayeccandāmbhasā || 11-190 || tanmadhye vilikhenmantraṃ jayadurgākhyamuttamam | p. 976) tatrāvāhya yajeddevīmaṣṭādaśabhujāṃ parām || 11-191 || pañcopacāraiḥ saṃpūjya dikpālā/ścāpi pūjayet | paścānnavārṇamanunā pūjayedastramātṛkām || 11-192 || saṃśodhya yavarāśiṃ ca yavo'sīti manuṃ paṭhan | prakṣipedvedikāmadhye vakṣyamāṇamanuṃ japan || 11-193 || oṃ yava tvaṃ yavarūpo'si yajñārthe nirmito vidheḥ | devānāṃ tṛptikṛdyasmāt tasmāt tvaṃ varado bhava || 11-194 || jayantī maṅgalākālī bhadrakālī kapālinī | durgā kṣamā śivā dhātrī svāhā svadhā namoṣtute || 11-195 || tathā | bheromṛdaṅgaḍamarūghaṇṭāpaṭahaniḥsvanaiḥ | mahotsavaṃ prakurvīta yavāropaṇakarmaṇi || 11-196 || prasṛte ca daśamyāṃ vai bhadrābhadraṃ vicārayet | vicārastvanyatra | samyak samudgatā dīrghā ṛjavaścāṅkurāḥ śubhāḥ || 11-197 || anudgatāḥ kuṇṭhitāgrā hrasvāḥ śuṣkāśca bhaṅgurāḥ | kīṭākhubhuktāḥ śaṭitāḥ viṣamāścāśubhāḥ smṛtāḥ || 11-198 || saṃgrahāntaralikhitavicārāntaraṃ tu pramāṇābhāsamūlakatvādupekṣitam | (rudrayāmale) tatra saṃsthāpayet kumbhaṃ vidhinā mantrapūrvakam | sauvarṇaṃ rājataṃ vā'pi tāmraṃ mṛṇmayameva vā || 11-199 || (mātsye) na rātrau sthāpayet kumbhaṃ na ca kumbhābhiṣecanam | viṣṇuḥ | bhāskarodayamārabhya yāvat tu daśa nāḍikāḥ || 11-200 || p. 977) prātaḥkāla iti proktaḥ sthāpanāropaṇādiṣu | kalaśasthāpanavidhistu daśabhujāpakṣe vakṣyate (vaiṣṇavīkalpe) naimittikoktavidhinā navāhāni prapūjayet || 11-201 || upoṣaṇaṃ tathā'ṣṭamyāṃ prabhūtavalidānakam | navamyāmācareddhīmān daśamyāṃ tu visarjayet || 11-202 || putriṇā tu mahāṣṭamyāmupavāso na kāryaḥ | upavāsaṃ mahāṣṭamyāṃ putravān na samācaret | yathā tathā saṃyatātmā vratī devīṃ prapūjayet || 11-203 || iti (kālikāpurāṇāt)navamyāṃ prabhūtavalidānamityanenāṣṭamyādau pūjāṅgavalidānamāyāti | aṣṭamyāṃ validānena putranāśo bhaveddhruvam | iti nāmaśūnyaṃ vacanaṃ kecit paṭhanti | tatra mūlaṃ mṛgyam | samūlatvābhidhāne tu prabhūtavalidānaniṣedhakamiti mantavyam | pūjāvalidānavisarjanādividhistvagre vyaktībhaviṣyati | atha daśabhujāpakṣaḥ (kālikāpurāṇe) bodhayedvilvaśākhāsu ṣaṣṭhyāṃ devīṃ phaleṣu ca || 11-204 || saptamyāṃ vilvaśākhāṃ tāmāhṛtya pratipūjayet | punaḥ pūjāṃ tathā'ṣṭamyāṃ viśeṣeṇa samācaret || 11-205 || jāgaraṃ ca svayaṃ kuryādvalidānaṃ mahāniśi | prabhūtavalidānaṃ ca navamyāṃ vidhivaccaret || 11-206 || japahomasamāyukto bhojayedvai kumārikāḥ | dhyāyeddaśabhujāṃ devīṃ durgātantreṇa pūjayet || 11-207 || visarjana daśamyāṃ tu kuryādvai śāvarotsavaiḥ | phaleṣu iti | phalayuktāsu śākhāsvityarthaḥ | durgātantreṇeti durgātantrasaṃjñakena pūrvoktajayadurgāmantreṇetyarthaḥ | śāvarotsavairiti | śavarocitaveśabhāṣādhūlikardamavikṣepādibhirityagre sphuṭībhaviṣyati | ṣaṣṭhyāṃ ca sāyāhne sandhyāyāṃ vā bodhanaṃ kāryam | sāyāhne vilvaśākhāyāṃ ṣaṣṭhyāṃ devīṃ prabodhayet || 11-208 || p. 978) iti mahākālokteḥ | ṣaṣṭhyāṃ vilvatarau bodhaṃ sāyaṃsandhyāsu kārayet | iti (bhaviṣyapurāṇācca) pañcadhā vibhaktidinapañcamāṃśaḥ sāyāhnaḥ | sandhyā tu dinarātryoḥ sandhau muhūrtaḥ | (devīpurāṇe) jyeṣṭhānakṣatrayuktāyāṃ ṣaṣṭhyāṃ vilvābhimantraṇam || 11-208 || saptamyāṃ mūlayuktāyāṃ patrikāyāḥ praveśanam | iti nakṣatrayoge phalātiśayaḥ | mūlābhāve'pi saptamyāṃ kevalāyāṃ praveśayet || 11-209 || iti (nandikeśvarapurāṇāt) evaṃ ca | jyaiṣṭhāyāmeva sambodhya mūlenaiva praveśayet | pūrvottarābhyāṃ sampūjya śravaṇānte visarjayet || 11-210 || ityādau sarvatrāpi tithinakṣatrayoge phalabhūyastvaṃ veditavyam | pūrvottarābhyāmiti | pūrvāṣāḍhānvitāyāmaṣṭamyāmuttarāṣāḍhānvitāyāṃ navamyāmityarthaḥ | nakṣatrānurodhena patrikāpraveśanaṃ visarjanaṃ ca rātrau na kartavyam | ṛkṣayogānurodhena rātrau patrīpraveśanam | visarjanaṃ caredyastu sarāṣṭraḥ sa vinaśyati || 11-211 || iti (durgābhaktitaraṅgiṇī-)likhitavacanāt | tathā ca | antyapādo niśābhāge śravaṇasya yadā bhavet | tadā devyāḥ samutthānaṃ daśamyāṃ dinabhāgataḥ || 11-212 || iti vacanāt śravaṇānte visarjayet ityādivacanānurodhena rātrau visarjanaṃ na kāryamiti tatraivoktam | atra dinatraye tithitrayavihitapūjātrayaṃ prāyikaṃ kadā cit tithihrāsavaśāddvābhyāṃ pūjātrayaṃ kadā cit tithivṛddhivaśāddinacatuṣṭayena pūjātrayaṃ tithitrayalābhe tu nirvivādaiva vyavasthā | vratī prapūjayeddevīṃ saptamyādidinatraye | dvābhyāṃ caturahobhirvā hrāsavṛddhivaśāt titheḥ || 11-213 || iti (bhaviṣya-) vacanāt p. 979) asmin pakṣe'pi pratipadādidinakṛtyānyuktāni (bhaviṣye) keśasaṃskāradravyāṇi pradadyāt pratipattithau | paṭṭaḍoraṃ dvitīyāyāṃ keśasaṃyamahetave || 11-214 || darpaṇaṃ ca tṛtīyāyāṃ sindūrālaktakaṃ tathā | madhuparkaṃ caturthyāṃ tu tilakaṃ netramaṇḍanam || 11-215 || pañcamyāmaṅgarāgaṃ ca śaktyā'laṅkaraṇāni ca | ṣaṣṭhyāṃ vilvatarau bodhaṃ sāyaṃsandhyāsu kārayet - iti || 11-216 || atraṃ ca patrikāpraveśāt pūrvedyuḥ sāyaṃkāle ṣaṣṭhyabhāve tatpūrvadine'dhivāsanaṃ kāryam | ṣaṣṭhyāḥ sāyaṃkāle'tyantāsattve tvadhivāsanalopaḥ | ṣaṣṭhyāṃ sāyaṃ prakurvīta vilvavṛkṣe'dhivāsanam | iti (kalpataru-) vacanāditi | evaṃ devībodhane'pi vyavasthā | vastutastu - anekatantravodhitakarttavyatākasya devībodhanasyāvaśyakatayā yasmin dine sāyaṃsamaye ṣaṣṭhīlābhastatraiva bodhanam | ubhayadine sandhyāyāṃ ṣaṣṭhīlābhe tu yugmādareṇa vyavasthā | dinadvayaṃ sandhyāyāṃ ṣaṣṭhyabhāve tu pradoṣādisamaye ṣaṣṭhyamiti kaumudīkṛnmatamevādaraṇīyam | gauṇakālavyāpteḥ sattvāt | taduktam | svakālāduttaraḥ kālo gauṇaḥ syāt pūrvakarmaṇaḥ - iti | ata eva sāyaṃ śrutiḥ phalārthātiśayārthā na tu karmalopaḥ kāryaṃ ityācāryacūḍāmaṇiḥ | pradoṣastu - trimūhūrtaḥ pradoṣaḥ syādbhānāvastaṃ gate sati || 11-217 || iti (madanaratne) vyāsenoktaḥ | vatsena tu - pradoṣo'stamayādūrdhvaṃ ghaṭikādvayamiṣyate - ityuktam | evaṃ ca patrikāpraveśādau saptabhyudayavyāpinyeva grāhyā na tu ṣaṇmunyoriti yugmavākyāt pūrvaviddhā | yugādyā varṣavṛddhiśca saptamī pārvatīpriyā | raverudayamicchantī na tatra tithiyugmatā || 11-218 || p. 980) iti (kṛtyatattvārṇava -) likhitavacanāt | bhagavatyāḥ praveśādivisargāntāśca yāḥ kriyāḥ | tithāvudayagāminyāṃ sarvāstāḥ kārayedbudhaḥ || 11-219 || iti (tithitattva-)likhita-(nandikeśvarapurāṇācca) adhivāsanaṃ tu patrikāpraveśāvyavahitapūrvadina eva sāyaṃkāle ṣaṣṭhyabhāve'pi kāryam | jyeṣṭhā vā yadi vā ṣaṣṭhī sāyaṃkāle na cedbhavet | sāyameva tathā'pi syādvilvavṛkṣe'dhivāsanam || 11-220 || pūrvāṃ ṣaṣṭhīṃ sanakṣatrāṃ sāyaṃ prāptāmapi tyajet - iti | tathā ca jyotiḥśāstram | pūrvāhṇe navapatrikā śubhakarī sarvārthasiddhipradā ārogyaṃ dhanadā karoti vijayaṃ caṇḍīpraveśe śubhā | madhyāhne na ca pīḍanaṃ kṣayakarī nṝṇāmaghorāvahā sāyāhne vadhabandhamādikalahaṃ sarvakṣatiṃ dāsyati || 11-221 || saptamyāmastagāyāṃ yadi viśati gṛhaṃ patrikā śrīphalādyā rājñaḥ saptāṅgarājyaṃ janasukhasahitaṃ hanti mūlānurodhāt | tasmāt sūryodayasthāṃ narapatiśubhadāṃ saptamīṃ prāpya devīṃ bhūpālo veśayet tāṃ sakalajanahitāṃ rākṣasarkṣaṃ vihāya || 11-222 || matsyasūktavacanāt | patrīpraveśāt pūrvedyuḥ sāyāhne vilvavāsinīm | caṇḍīmāmantrayedvidvānnātra ṣaṣṭhīpuraskriyā || 11-223 || iti (brahmāṇḍapurāṇācca) vilvanimantraṇapatrikāpraveśādividhiragre vakṣyate | ekāhapakṣo'pi (kālikāpurāṇe) yastvekasyāmathāṣṭamyāṃ navamyāmatha sādhakaḥ | pūjayedvaradāṃ devīṃ mahāvibhavavistaraiḥ - iti || p.981) (rudrayāmale) mūlanakṣatramārabhya pūjanīyā sarasvatī || 11-224 || pūjayet pratyahaṃ devīṃ yāvadvaiṣṇavamṛkṣakam | nādhyāpayenna ca likhennādhīyīta kadācana || 11-225 || pustake sthāpite devi vidyākāmo dvijottamaḥ | (saṃgrahe) āśvinasya site pakṣe medhākāmaḥ sarasvatīm || 11-226 || mūlenāvāhayeddevīṃ śravaṇena visarjayet | atha mahāṣṭamī nirṇīyate | sā ca pūjopavāsādiṣu parayutā grāhyā | vasurandhrayoriti yugmavākyāt | śuklapakṣe'ṣṭamī caiva śuklapakṣe caturdaśī || 11-227 || pūrvaviddhā na karttavyā karttavyā'parasaṃyutā | iti (brahmavaivarttācca) tathā ca (smṛtisaṃgrahe) śaranmahāṣṭamī pūjyā navamīsaṃyutā sadā || 11-228 || saptamīsaṃyutā nityaṃ śokasantāpakāriṇī | jambhena saptamīyuktā pūjitā tu mahāṣṭamī || 11-229 || indreṇa nihato jambhastasmāddānavapuṅgavaḥ | tasmāt sarvaprayatnena saptamīmiśritā'ṣṭamī || 11-230 || varjanīyā pravijñāya manujaiḥ śubhakāṅkṣibhiḥ | saptamīṃ śalyasaṃyuktāṃ mohādajñānato'pi vā || 11-231 || mahāṣṭamīṃ prakurvāṇo narakaṃ pratipadyate | saptamī kalayā yatra parataścāṣṭamī bhavet || 11-232 || tena śalyamidaṃ proktaṃ putrapautrakṣayapradam | tathā | putrān hanti paśūn hanti hanti rāṣṭraṃ sarājakam || 11-233 || hanti jātānajātā/śca saptamīsahitā'ṣṭamī | (nirṇayāmṛte) smṛtyantaravacanam | nāṣṭamī saptamīyuktā saptamī nāṣṭamīyutā || 11-234 || navamyā saha kāryā syādaṣṭamī sarvathā budhaiḥ | tatraiva | aṣṭamī navamīyuktā mahotsāho mahotsavaḥ || 11-235 || iti (devīpurāṇe) saptamī vedhasaṃyuktā yaiḥ kṛtā tu mahāṣṭamī | putradāradhanairhīnā bhramantīha piśācavat || 11-236 || (bhojarājīye) umāyā navamī proktā harasya tithiraṣṭamī | dvayoraikye mahāpuṇyā umāmāheśvarī tithiḥ || 11-237 || (madanaratne smṛtisamuccaye) saptamī śalyasaṃviddhā varjanīyā mahāṣṭamī | stokā'pi sā mahāpuṇyā yasyāṃ sūryodayo bhavet || 11-238 || stokā'pīti ghaṭikāmātrā'pītyarthaḥ | ata eva ghaṭikāmātrā'pyaṣṭamyaudayikī grāhyā | vratopavāsaniyame ghaṭikaikā'pi yā bhavet | iti devalokteriti nirṇayasindhukṛtaḥ | gauḍā apyevamevāhuḥ | evaṃ ca saptamīvedhaḥ kalārūpo'pyaṣṭamīvarjanaprayojako na tu trimuhūrtteti draṣṭavyam | samayaprakāśādigranthakārāstu trimuhūrtā'ṣṭamyeva saptamī varjanaprayojikā na tu tato nyūnā | stokā'pītyādīni vacanānyavayavadvārā trimuhūrtaṃ stuvanti tenāṣṭamī paradine yadi muhūrttatrayānnyunā tadā saptamīyutā pūrvaiva grāhyetyāhuḥ | kalākāṣṭhā ghaṭikāmuhūrttadvimūrttavacāṃsi trimuhūrttapraśaṃsāparāṇīti nibandhavyākhyākāro'pi babhāṇa | yat tu - p. 983) mahāṣṭamyāśvine māsi śuklā kalyāṇakāriṇī || 11-239 || saptamyā'pi yutā kāryā mūlena tu viśeṣataḥ | iti vacanaṃ tat paradine'ṣṭamyabhāvaviṣayam | taduktaṃ (nirṇayāmṛte devīpurāṇe) uttarāstithayo yatra kṣayaṃ yānti narādhipa || 11-240 || tadā pūrvāṣṭamīṃ kuryādanyathā tvaśubhaṃ bhavet - iti || yacca - yadā'ṣṭamīṃ tu samprāpya hyastaṃ yāti divākāraḥ | tatra durgotsavaṃ kuryānna kuryādapare'hani || 11-241 || durbhikṣaṃ tatra jānīyānnavamyāṃ yatra pūjyate | iti paradine'ṣṭamīsattve'pi pūrvaviddhāvidhāyakaṃ vacanaṃ tat paradine navamyabhāvaviṣayam | yadā sūryodaye na syānnavamī cāpare'hani || 11-242 || tadāṣṭamīṃ prakurvīta saptamyā sahitāṃ nṛpa | iti (smṛtisaṃgrahāt) yat tu - saptamyāmudite sūrye parato yā'ṣṭamī bhavet || 11-243 || tatra durgotsavaṃ kuryānna kuryādapare'hani | iti paraviddhāṣṭamīniṣedhakaviśvarūpanibandhavacanaṃ tadāśvinakṛṣṇapakṣanavamyāṃ vihite devībodhane tadaṅgatvena kṛṣṇāṣṭamyāṃ kriyamāṇadevīpūjāviṣayam | kṛṣṇapakṣe'ṣṭamī caiva kṛṣṇapakṣe caturdaśī || 11-244 || pūrvaviddhā tu karttavyā paraviddhā na kutracit | upavasādikāryeṣu eṣa dharmaḥ sanātanaḥ || 11-245 || iti kṛṣṇāṣṭamyāḥ paraviddhāyā eva prāśastyavidhānāditi nibandhavyākhyākṛtaḥ | yāni ca - p. 984) ahaṃ bhadrā ca bhadrā'haṃ nāvayorantara kvacit | sarvasiddhiṃ pradāsyāmi bhadrāyāmarcitā'pyaham || 11-246 || tathā | mahāṣṭamyāṃ bhagavatī bhadrāyāmapi pūjitā | dadāti cāyurārogyaṃ yato bhadrāsvarūpiṇī || 11-247 || ityādīni (devīpurāṇa -) vacanāni tāni tu viṣṭikaraṇamadhye pūjāvidhānārthāni | viṣṭiṃ tyaktvā mahāṣṭamyāṃ mama pūjāṃ karoti yaḥ | tasya pūjāphalaṃ na syāt tenāhamavamānitā || 11-248 || iti devīvākyāt | bhadrāyāṃ bhadrakālyāśca madhye syādarcanakriyā | tasmādvai saptamīviddhā kāryā durgāṣṭamī budhaiḥ || 11-249 || iti vacanaṃ tu pūrvadine'ṣṭamyabhāvaviṣayamiti sarvasammatam | mahāṣṭamī bhaumavārānvitā cedatipraśastā | taduktaṃ (madanaratne) aṣṭamyāmudite sūrye dinānte navamī bhavet | kujavāro bhavet tatra pūjanīyā prayatnataḥ - iti || mūlayukteyamatipraśastetyuktaṃ (skānde) mahāṣṭamī mūlayuktā trailokye'pi sudurlabhā - iti | mūlayuktā'pi saptamīviddhā cet tyājyaivetyuktaṃ (durgotsave) mūlenāpi hi saṃyuktā sadā tyājyā'ṣṭamī budhaiḥ || 11-250 || leśamātreṇa saptamyā api syādyadi dūṣitā - iti || yadā tu pūrvadine sampūrṇā satī paradine vardhate tadā saṃpūrṇatvāt saptamī yogābhāvācca pūrvaiva grāhyā na tūttarā | ṣaṣṭidaṇḍātmikāyāśca titherniṣkramaṇe pare | akarmaṇyaṃ tithimalaṃ bhavedekādaśīṃ vinā - iti smārttavacanāt || evaṃ ca | saptamī kalayā yuktā varjanīyā mahāṣṭamī || 11-251 || p. 985) ityādivākyaiḥ pūrvaviddhāyā niṣedhāt paraviddhaiva mahāṣṭamiti siddham | śuddhāyāṃ tu na kaścit saṃdehaḥ | kecit tu - tatrāṣṭamyāṃ bhadrakālī dakṣayajñavināśinī | prādurbhūtā mahāghorā yoginīkoṭibhiḥ saha || 11-252 || ato'rthaṃ pūjanīyā sā tasminnahani mānavaiḥ | trisandhyaṃ pūjayeddevīṃ japastotraparāyaṇaḥ || 11-253 || ityādivākyavihitāyāṃ divātanapūjāyāṃ paraviddhā'ṣṭamī grāhyā | āśvinasya site pakṣe yā tu syāt tithiraṣṭamī | tasyāṃ rātrau pūjanīyā mahāvibhavavistaraiḥ || 11-254 || ityādivacanaprāptāyāṃ rātripūjāyāṃ tvaṣṭamyāṃ rātriyoga evādaraṇīyaḥ | karmaṇo yasya yaḥ kālastatkālavyāpinī tithiḥ | tayā karmāṇi kurvīta hrāsavṛddhī na kāraṇam || 11-255 || iti vacanādityāhuḥ | mahāṣṭamīkṛtyamagre vakṣyate | atha mahānavamī nirṇīyate | sā ca pūrvayutā grāhyā vasurandhrayoriti yugmavākyāt | aṣṭamyā sahitā kāryā sā mahānavamī tithiḥ | iti (bṛhatsiddhāntasārācca) aṣṭamyā sahitā riktā na kadācit parāyutā || 11-256 || iti * (laghutithinirṇaye matsyapurāṇācca) paiṭhīnasirapi | pratipannavamī caiva karttavyā saṃmukhī tithiḥ | saṃmukhī sāyāhnavyāpinī | (brahmavaivartte) aṣṭamyā navamī viddhā karttavyā phalakāṅkṣibhiḥ || 11-257 || (padme) aṣṭamī navamīyuktā navamī cāṣṭamīyutā | p. 985) (mātsye) aṣṭamyā sahitā riktā prakarttavyā sadā budhaiḥ || 11-258 || pūrṇāyuktāṃ tadā kuryāt kā cinnāstyaṣṭamīyutā | (* hemādrau pādme) śrāvaṇī durganavamī dūrvā caiva hutāśanī || 11-259 || pūrvaviddhā ca karttavyā śivarātrī valerdinam | (bhaviṣye) aśvayuk śuklapakṣe tu yā'ṣṭamī mūlasaṃyutā || 11-260 || sā mahānavamī nāma triṣu lokeṣu durlabhā | aṣṭamīmūlābhyāṃ yuktetyarthaḥ | mūletyupalakṣaṇam | tathā ca (madanaratne laiṅge) durgāpūjāsu navamī mūlādyṛkṣatrayānvitā || 11-261 || mahatī kīrttitā tasyāṃ durgāṃ mahiṣamardinīm | pūjayediti śeṣaḥ | aṣṭamyā navamī viddhā navamyā cāṣṭamī tathā || 11-262 || mūlādimatrayeṇādyā trailokye'pi prapūjitā - iti || atra muhūrttatrayātmako vedho veditavyaḥ | tadāha paiṭhīnasiḥ | pakṣadvaye'pi tithayastithiṃ pūrvāṃ tathottarām | tribhirmuhūrtairvidhyanti sāmānyo'yaṃ vidhiḥ smṛtaḥ - iti || yadyapi - udite daivataṃ bhānau pitryaṃ cāstamite ravau || 263 || dvistrirmuhūrttamahno yaḥ sā tithirhavyakavyayoḥ | iti (hemādrau viṣṇudharme ) muhūrttadvayātmā'pi vedha uktastathā'pi prātareva saḥ sāyaṃ tu trimuhūrtta eva vedhaḥ | p. 987) taduktaṃ (skānde) yāṃ tithiṃ samanuprāpya yātyastaṃ padminīpatiḥ || 11-264 || sā tithistaddine proktā trimuhūrtaiva yā bhavet - iti || sūryodaye'pi dvimuhūrttatvamanukalpa eva | dvimuhūrttā'pi karttavyā yā tithirvṛddhigāminī | iti dakṣoṇāpi - śabdagrahaṇāt | nirṇayasindhukṛto'pi trimuhūrttayoge pūrvā navamī pūrvoktavacanāt | na kuryānnavamīṃ tāta daśamyā tu kadācana || 11-265 || iti (skānde) parāniṣedhācca | trimuhūrttayogābhāve tu niṣiddhā'pi parava grāhyā | vratopavāsaniyame ghaṭikaikā'pi yā bhavet | sā kāryodayagāminyām ---------------- || 11-266 || ityādivacanāni navamībhinnatithiparāṇi navamyāṃ viśeṣokterityāhuḥ | yadyapyevaṃ nirṇayaḥ prāmāṇikaiḥ kṛtastathā'pi | tatrāśvayuktanavamī muhūrttaṃ vā kalā yadi | sā tithiḥ sakalā jñeyā lakṣmīvidyājayārthibhiḥ || 11-267 || iti (saurapurāṇāt) aṣṭamyāmudite sūrye dinānte navamī bhavet | prabhāte balidāne tu kiyanmātrā'pi labhyate || 11-268 || navamyāṃ tatra sampūjya durgāṃ durgārttināśinīm | iti (siddhāntasaṃgraho-) dāhṛtavacanāt | sūryodaye paraṃ riktā pūrṇā syāt parato yadi || 11-269 || validānaṃ prakarttavyaṃ tasmin deśe śubhāvaham | validāne kṛte'ṣṭamyāṃ * putrabhaṅgo bhavennṛpa || 11-270 || iti (devīpurāṇācca) validāne paraviddhāyāḥ prāśastyamevāvagantavyam | upavāse tu pūrvaiva pūrvoktavacananicayāt | p. 988) ekādaśī ca navamī diśā viddhā bhavedyadi | tadā varjyā prayatnena gaṅgāmbhaḥ surayā yathā || 11-271 || navamī daśamī caiva nopoṣyā parasaṃyutā | iti (pādmabrahmavaivarttayoḥ) upavāse parāniṣedhācca | pūjāṅgavalidānamaṣṭamyāmapi karttavyam | aṣṭamyāmadhikaṃ deyaṃ saptamīvalidānataḥ || 11-272 || iti mahākālokteḥ | kintu prabhūtavalidānaṃ tatra niṣiddham | prabhūtavalidānaṃ tu na kuryānnavamīṃ vinā | iti bhairavokteḥ | navamyāmudayavyāpinyāṃ prabhūtavalidānamuktaṃ (bhaviṣye) evaṃ hṛṣṭairniśāṃ nītvā prabhāte aruṇodaye || 11-273 || ghātayenmahiṣān meṣān raṭato natakandharān | śatamardhaśataṃ vā'pi tadardhaṃ vā yathecchayā - iti | niśāmaṣṭamīrātrim | aruṇodayaḥ sūryodaya ityarthaḥ | sūryodaye navamyāṃ tu dadyādbalimatandritaḥ || 11-274 || iti tantrāntarasaṃvādāt | aruṇo bhāskare'pi syāt ------------ | iti (amarakoṣācca) yāni tu - nandāyāṃ jvalate vahniḥ pūrṇāyāṃ paśughātanam || 11-275 || bhadrāyāṃ gokulakrīḍā rājyanāśāya jāyate | navamyāmaparāhṇe tu validānaṃ praśasyate || 11-276 || daśamīṃ varjayet tatra nātra kāryā vicāraṇā | ityādīni (brahmavaivarttādi-) vacanāni tāni śuddhādhikaniṣedhaparāṇīti dik | navamīkṛtyamagre vakṣyate | atha vijayādaśamī nirṇīyate | sā ca devīvisarjanavyatiriktakarmasu tārakodayavyāpinī grāhyā | p. 989) īṣatsandhyāmatikrāntaḥ kiñcadudbhinnatārakaḥ || 11-277 || vijayo nāma kālo'yaṃ sarvakāryārthasiddhidaḥ | iti (jyotirnibandhe) nāradavacanāt | dinadvaye nakṣatrodayavyāpinyā daśamyāḥ sattve pūrvā | yā pūrṇā navamīyuktā tasyāṃ pūjyā'parājitā || 11-278 || kṣemārthaṃ vijayārthaṃ ca pūrvoktavidhinā naraiḥ | navamiśeṣayuktāyāṃ daśamyāmaparājitā || 11-279 || dadāti vijayaṃ devī pūjitā jayavardhinī | iti (hemādrau skandāt) nirṇayasindhumate tūttarā | daśamyāṃ tu naraiḥ samyak pūjanīyā'parājitā || 11-280 || aiśānīṃ diśamāśritya cāparāhṇe prayatnataḥ | iti (skandāt) apārāhṇavyāpterādhikyāt | asattve tu ekādaśamuhūrttavyāpinī grāhyā | āśvine śuklapakṣe tu yā bhaveddaśamī tithiḥ || 11-281 || ekādaśamuhūrtā sā grāhyā śravaṇasaṃyutā - iti dhaumyokteḥ || āśvinasya site pakṣe daśamyāṃ sarvarātriṣu | sāyaṃkāle śubhā yātrā divā vā vijayakṣaṇe || 11-282 || ekādaśo muhūrto'pi vijayaḥ parikīrttitaḥ | tatra sarvairvidhātavyā yātrā vijayakāṅkṣibhiḥ || 11-283 || iti bhṛguvacanācca | dinadvaye tadvyāptau pūrvatārakodayavyāpterādhikyāt | yadā tu paradine svalpā'pi śravaṇayuktā tadā yātrāyāṃ paraivopādeyā | udaye daśamī kiṃcit saṃpūrṇaikādaśī yadi | śravaṇarkṣaṃ yadā kāle sā tithirvijayābhidhā || 11-284 || śravaṇarkṣe tu pūrṇāyāṃ kākutsthaḥ prasthito yataḥ | p. 990) ullaṅghayeyuḥ sīmānaṃ taddinarkṣe tato narāḥ || 11-285 || iti (hemādrau) kāśyapokteḥ | evamuktalakṣaṇāyā daśamyāḥ paradine sattve devīvisarjane'pi paraiva grāhyā | * prātareva daśamyāṃ ca śravaṇarkṣe visarjane | visarjanaṃ tu tadduṣṭaṃ lakṣmīvidyā balakṣayam || 11-286 || (tithinirṇaye devīpurāṇe) pūrvāniṣedhāt | ata eva nāradaḥ | sūryodaye yadā rājan dṛśyate daśamī tithiḥ | āśvine māsi śukle tu vijayāṃ tāṃ vidurbudhāḥ || 11-287 || iti śravaṇānvitāyāṃ daśamyāṃ kevalāyāmeva daśamyāṃ vā visarjanaṃ kāryam | tattannakṣatrayoge tu phalabhūmā prajāyate | nakṣatrāṇāmalābhe tu kevalāyāṃ tithau caret || 11-288 || iti mahākālokteḥ | tithiḥ śarīraṃ tithireva kāraṇaṃ tithiḥ pramāṇaṃ tithireva sādhanam | iti lallavacanācca | paradine daśamyasattve tu pūrvadina eva daśamībhāge visarjanaṃ kāryam | sampreṣaṇaṃ daśamyāṃ tu krīḍākautukamaṅgalaiḥ | iti (nandikeśvarapurāṇāt) sthāpanavisarjanayorlagnamāha | krūre ca sthāpayeddevīṃ caralagne tu cālayet || 11-289 || (mahākālasaṃhitāyām) śaradarcāvidhau devyāḥ sthāpanaṃ ca visarjanam | caralagne carāṃśeṃ vā kuryāt sarvasamṛddhaye || 11-290 || anyalagne'nyāṃśake vā viparītaphalapradam | ityuktaṃ tantrāntare | tato visarjayeddevīṃ stutvā natvā punaḥ punaḥ || 11-291 || śravaṇasyāntime pāde daśamyāṃ śāvarotsavaiḥ | śravaṇānurodhena rātrau visarjanaṃ na karttavyamiti prāgevoktam | (tithitattve devīpurāṇe) prātarāvāhayeddevīṃ prātareva praveśayet || 11-292 || prātareva ca sampūjya prātareva visarjayet | etadvisarjanaṃ paraviddhāyāmiti jñeyam | tathā | varṣe varṣe vidhātavyaṃ sthāpanaṃ ca visarjanam || 11-293 || tantrāntare | tato'parāhṇe sampūjya śravaṇe cāparājitām | prasthānaṃ nṛpatiḥ kuryāt sāmātyabalavāhanaḥ || 11-294 || etayorvidhiragre vakṣyate | prasthānaṃ ca daśamīmullaṅghya ekādaśībhāge na kāryam | daśamīṃ yaḥ samulaṅghya prasthānaṃ kurute nṛpaḥ | tasya taṃ vatsaraṃ rājye na kvāpi vijayo bhavet || 11-295 || iti (nirṇayāmṛte skāndāt) udaye daśamī kiñcit - ityādikāśyapoktestu daśamyāḥ karmakālavyāptirapi nāpekṣiteti pratibhāti tenedaṃ skāndavacanaṃ śravaṇaśūnyadaśamīviṣayam | iti daśamīnirṇayaḥ | athāśauce viśeṣo (viśvarūpanibandhe) āśvinasya site pakṣe prārabdhe navarātrake | śāve śauce samutpanne kriyāḥ kāryāḥ kathaṃ budhaiḥ || 11-296 || sūtake varttamane ca tatrotpannaṃ yadā bhavet | devīpūjā prakarttavyā paśuyajñavidhānataḥ || 11-297 || sūtake pūjanaṃ proktaṃ dānaṃ caiva viśeṣataḥ | devīmuddiśya karttavyaṃ tatra doṣo na vidyate || 11-298 || viṣṇuḥ | vrate yajñe vivāhe ca śrāddhe home'rcane jape p. 992) prārabdhe sūtakaṃ na syādanārabdhe tu sūtakam || 11-299 || tantre'pi | sūtake'tra samutpanne prārabdhaṃ na tyajedbudhaḥ - iti | prārabdha iti ārambhaścātra saṅkalparūpaḥ | saṅkalpo vratasatrayoḥ --------------------- | iti viṣṇūkteḥ | ārabdhe svayameva devīpūjādi kuryāt | anārabdhe tvagnihotrādivat kārayitavyamiti sarvamatam | rajasvalā'nyena kārayediti viśeṣavacanābhāvāt | taduktaṃ (mātsye) antarā tu rajoyoge pūjāmanyena kārayet - iti | tatra pūjādikaṃ pravṛttirūpaṃ karma putrādidvārā nirvāhyam | upavāsādikaṃ svayameva karttavya nivṛttāvaśaucasyākiñcitkaratvāt | tatrāhāṅgirāḥ | niyamasthā yadā nārī prapaśyedantarā rajaḥ || 11-300 || upoṣyaiva tu tā rātrīḥ snātvā śeṣaṃ caredvratam - iti || atra pāraṇāhe sūtakādiprāptau tadatikramya pāraṇaṃ kuryāditi kecit tadasat | sūtake pāraṇaṃ kuryānnavamyāṃ homapūrvakam | tadante bhojayedviprān dānaṃ dadyācca śaktitaḥ || 11-301 || iti (rudrayāmalo-)ktavacanena sūtake'pi pāraṇavidhānāt | gauḍākhyasampradāyamabhipretya navamyāmityukteḥ | taduktaṃ (prakaṭayoginīmate) gauḍākhyasampradāye tu navamyāṃ pāraṇaṃ bhavet | varjayet tāṃ diśā viddhāṃ kāśmīre saiva śobhanā || 11-302 || keralākhye sampradāye daśamyāmeva pāraṇamiti (śaktisaṅgame-)'pyevam | saiva śobhaneti kāśmīrasampradāye daśamīviddhaiva navamī praśastetyarthaḥ | gauḍasampradāyibhistu navamyāṃ daśamīyuktāyāṃ pāraṇaṃ na kāryam | yo mohāddaśamīvedhe navamyāṃ caṇḍikāṃ yajet | pāraṇaṃ ca prakuryādvai tasya puṇyaṃ nirarthakam - iti tatraivoktam || p. 993) yajananiṣedhastu pūrvadine karmārhanavamīlābhe veditavyaḥ | daśamyāṃ pāraṇaṃ kuryāt - iti muṇḍamālāvacanaṃ tu puraścaraṇaviṣayam | sampradāyaprabhedaprayuktetikarttavyatābhedāstu navamataraṅge sphuṭīkṛtāḥ * | nirṇayasindhukṛtastu navamyāṃ pāraṇaṃ vidhāyakānyetadādivacanāni nirmūlānyeva samūlatvābhimāne tu lohābhisārikaparāṇi tasyāṣṭamīparyantamevokteḥ | navarātravratasya navamīparyantakarttavyatākatayā daśamyāmeva niyamapāraṇā kāryetyāhuḥ | atheyaṃ śāradī pūjā nityā | akaraṇe pratyavāyaśravaṇāditi kecit | śaradāgamanimittakatvānnaimittikītyanye | nānāvidhaphalaśruteḥ kāmyetyapare | vastutastu - nityakāmyarūpeyaṃ na tu naimittikī | anyathā kāryamātraṃ prati kālasya hetutayā nityasyāpi karmaṇo naimittikatvāpatterityuktaṃ (mahākālasaṃhitāyām) yathā | adhunā kathayiṣyāmi sarahasyaṃ viśeṣataḥ || 11-303 || śāradīyāṃ ca vāsantīmarcāṃ nānāphalapradām | manīṣiṇo vidadhati vicārānatra bhūyaśaḥ || 11-303 || smṛtyadhvacāriṇaḥ sarve kaulikāḥ sarva eva ca | traividhyamadhye kiṃrūpāḥ bhavatīyaṃ samarhaṇā || 11-304 || yasyākaraṇataḥ pāpaṃ jāyate nityameva tat | vidhānādyasya ca phalaṃ jāyate kāmyameva tat || 11-304 || ananuṣṭhānato yasya pāpamutpadyate param | vidhānācca phalaṃ vā'pi tannaimittikamucyate || 11-305 || iyaṃ yā śāradī pūjā kathyate sā kimātmikā | kecit kāmyāṃ vadantyenāṃ ke cinnaimittikīmapi || 11-306 || pūrvaṃ phalaśravaṇataḥ śaradāgamanāt pare | p. 994) nityāmenāmeva kecidvadanti kulamārgagāḥ || 11-307 || tathā | tripuraghnāya yadvākyaṃ purovāca sureśvarī | śāradīyāmimāṃ pūjāṃ na kariṣyanti ye narāḥ || 11-308 || te patiṣyanti niraye pāpāḥ pūjāpahārakāḥ | ityādivākyānnityatvamabhidhānādatha śruteḥ || 11-309 || ghaṭate kāmyatā cāsyāstatra hetuṃ vadāmi te | atrāpi caṇḍikāvaktrāmbujodbhūtasudhāsamam || 11-310 || vacaḥ kalaya kalyāṇi kāmyatāpratipādakam | śaratkālīnapūjāṃ ye karttāro bhaktibhāvitāḥ || 11-311 || teṣāṃ dārān sutān bhogaṃ vittamārogyamunnatim | tuṣṭā dāsyāmyahaṃ śambho svarloke vasatiṃ sadā || 11-312 || itthaṃ nānāphalollekhaśravaṇāt kāmyatā'pi ca | śaradāgamanaṃ hetumupanyasyāsya ye budhāḥ || 11-313 || naimittikatvaṃ bruvate na te pāṇḍitabuddhayaḥ | kālo na syādupādānakāraṇaṃ kasya vastunaḥ || 11-314 || tadāgamanahetutve nityasyāpi na nityatā | akṛte jāyate nainaḥ kṛte ca na bhavet phalam || 11-315 || naimittikasyedṛśaṃ hi bruvāṇairlakṣaṇaṃ priye | phalādyādhāyake kiṃ no dṛśyete vacane ubhe || 11-316 || tasmādatra hi vijñeyaṃ nityakāmyatvamīśvari | yathā ca śāradīyārcā vāsantyarcā tathaiva ca || 11-317 || nānayorvidyate bhedaḥ svalpo'pi nigamādiṣu | śāradotsavanidānamāha | p. 995) āsīt pūrvaṃ mahāpūjā vāsantyeva jagattraye || 11-318 || rāmarāvaṇayoryuddhe jāte tretāyugāntare | kālikāṅgītakṛtvena hantuṃ rāmo'śakannatam || 11-319 || tato vai cintito bhūtvā brahmā suragaṇairvṛtaḥ | kālikāṃ bodhayāmāsa himālayakṛtālayām || 11-320 || tvadupāsakayordevi yudhyatorghoramāhave | astraśikṣāṃ lāghavaṃ ca samāgatyāvalokaya || 11-321 || evamabhyarthitā devī akāle bodhitā tathā | jagāma brahmaṇā sārdhaṃ laṅkāṃ draṣṭuṃ raṇaṃ tayoḥ || 11-322 || śuklapratipadīṣasya prāptā taṃ deśamīśvarī | saptarātraṃ nirāhāraṃ mahadyuddhamaharniśam || 11-323 || tayordivyāstraprayogasaṃhāraparayorabhūt | rāmaḥ śaśāka no hantuṃ rākṣasaṃ kālyupāsakam || 11-324 || sa cāpi nāśakadrāmaṃ svayaṃ viṣṇumupāgatam | samīkṣya rākṣaso bāhubalaṃ devīṃ tutoṣa ha || 11-325 || svabhakta iti kṛtvā'smin pakṣapātaṃ cakāra ca | rakṣasyanugrahaṃ dṛṣṭvā brahmā sarvaiḥ suraiḥ saha || 11-326 || saṃtuṣṭāva stavairdivyairbhaktyā praṇatakandharaḥ | kākūktyā praṇipātaiśca namaskāraiḥ stavairapi || 11-327 || tuṣṭā brahmāṇamūce sā hṛtsthaṃ vatsa varaṃ vṛṇu | varaṃ vavre tataḥ sārdhaṃ tridaśaiśca caturmukhaḥ || 11-328 || tvatpādayorbhaktamapi tyajainaṃ duṣṭarākṣasam | mayyanugrahaleśena viṣṇormānyatayā'pi ca || 11-329 || p. 996) kṛpādṛṣṭyā ca deveṣu dharmasaṃsthāpanāya ca | trilokī jāyatāṃ susthā devāḥ santu makhāśinaḥ || 11-330 || tapastapantu munayaścāturvarṇyaṃ pravarttatām | eṣa vīrajitā/lokāñchastrapūtaśca gacchatu || 11-331 || pūjāṃ pravarttayiṣyāmi tava devyamaraiḥ saha | tithimādyāṃ samārabhya yāvadrakṣovadho bhavet || 11-332 || dināni nava te pūjā bhaviṣyati jagattraye | navamyāṃ nihate vīre rāvaṇe viśvakaṇṭake || 11-333 || prītimutpādayiṣyāmaḥ prabhūtavalibhistava | apare'hni daśamyāṃ te nīrājanamahotsavam || 11-334 || gītairnṛtyaistathā vādyairjalakardamakelibhiḥ | aślīlaveśavacanaiḥ śāstrāstraracanairapi || 11-335 || rathadviradavāhānāṃ sajjanāvidhibhistathā | surāḥ pravarttayiṣyanti manuṣyāśca mahītale || 11-336 || bhakto'yaṃ rāvaṇo yadvat pādayostava kālike | rāmo bhaviṣyati tathā sadaiva tava pūjakaḥ || 11-337 || mantraḥ ko'pi ca te devi rāmopāsitasaṃjñayā | sadyastava prītikaraḥ khyātiṃ jagati yāsyati || 11-338 || ityuktvā brahmaṇā kālī babhūvāsya parāṅmukhī | tato jaghāna divyāstrai rāghavo rāvaṇaṃ raṇe || 11-339 || tata ārabhya deveśi śāradyarcā pravarttitā | ata eva dvayo kāryā vāsantī śāradī tathā || 11-340 || keṣāṃ cidapi vāsantyāṃ matabhedo na vidyate | p. 997) śāradyāṃ tu trayo bhedāḥ kathyante te mayā'dhunā || 11-341 || āśvināśitapakṣasya navamī yā śivarkṣayuk | bodhayitveśvarīṃ tasyāṃ śaradarcanamācaret || 11-342 || yāvat syānnavamī śuklā tāvat pūjā pravarttate | ityekaḥ pakṣa udito dvitīyamavadhāraya || 11-343 || pratipadyeva śuklāyāṃ bodhayitvā sureśvarīm | abhyarcayennavāhāni tantrapaurāṇikakramaiḥ || 11-344 || udīrito dvitīyo'yaṃ tṛtīyaṃ kathayāmyatha | sāyāhne vilvaśākhāyāṃ ṣaṣṭhyāṃ devīṃ prabodhayet || 11-345 || prātaḥ pravarttate pūjā saptamyādidinatraye | traividhya īdṛśyarcāyā vivadante mitho budhāḥ || 11-346 || bravīmi tatra siddhāntaṃ chinnaṃ yena tamo bhavet | rambhakalpe purā devī rambhāsuratanūdbhavam || 11-347 || aṣṭādaśabhujā bhūtvā mahāghoratarākṛtiḥ | ugracaṇḍā svarūpeṇa jaghāna mahiṣāsuram || 11-348 || sitena karavālena mṛtamenaṃ jahau tathā | patitaṃ ca kṣitāvasya vyaśīryata kalevaram || 11-349 || nīlalohitakalpe tu punareva vyajāyata | udvegakṛddevatānāṃ tathā yañavināśakṛt || 11-350 || iti kṛtvā mahāmāyā bhadrakālī vapurdharā | sambhūya ṣoḍaśabhujā viśiṣeṇa śitena hi || 11-351 || avadhīt taṃ punaścāpi tatyāja galitaṃ bhuvi | śvetavārāhakalpādāvajāyata punaḥ sa hi || 11-352 || p. 998) jaigoṣavyaprasādena pūrvajātismaro'bhavat | vāradvayaṃ hataṃ jñātvā devyātmānaṃ purā'suraḥ || 11-353 || strīvadhyatāṃ ca vijñāya svasyāmuṣyāṃ janāvapi | kātyāyanamuneḥ śāpāt svapnadarśanato'pi ca || 11-354 || ekānte bhaktimāsthāya trividhāṃ mahiṣāsuraḥ | ārādhayāmāsa kāloṃ svodarkapariśuddhaye || 11-355 || divyadvādaśasāhasravarṣānantaramīśvarī | pratyakṣamāgatā tasya varaṃ vṛṇviti cābravīt || 11-356 || tato'suraḥ sa ūce tāṃ nirīkṣya purataḥ sthitām | varaṃ paścādgrahīṣyāmi devi tvatto manogatam || 11-357 || ādau me saṃśayaṃ chindhi jāgarūkaṃ hṛdi sthitam | vāradvayaṃ māmavadhīḥ surāriraṇamūrdhani || 11-358 || dhṛtvā kāṃ kāmākṛtiṃ tvamaghorāmatha bhīṣaṇām | janmanyasminnapi punaḥ kenākāreṇa kālike || 11-359 || māṃ haniṣyasi durvṛttaṃ nikhilāmarakaṇṭakam | niśamyedṛgvacastasya vihasya jagadambikā || 11-360 || cālayantī śiraḥ kiñciduvāca madhurākṣaram | madīyatādṛśākāradarśanena phalaṃ tava || 11-361 || kiṃ bhaviṣyati daityendra kintu trāsamavāpsyasi | didṛkṣase cedatha tāṃ karālāmākṛtiṃ mama || 11-362 || paśyetyuktvā jagaddhātrī vihāya lalitaṃ vapuḥ | ugracaṇḍā tanūrūpaṃ darśayāmāsa dānavam || 11-363 || jvālākarālavadanamaṣṭādaśabhujānvitam | p. 999) divyaśastrāstrakalitaṃ muṇḍamālābhayaṅkaram || 11-364 || vidīrṇasṛkkvayugalaṃ ghoradaṃṣṭrātibhīṣaṇam | calatsaudāminītulyarasanaṃ nādadāruṇam || 11-365 || tadrūpaṃ ditijo vīkṣya nyamīlayata locane | kṛtāñjalipuṭo bhūtvā pratyuvāca ca kālikām || 11-366 || ghoramodṛśamākāraṃ na śaknomi tavekṣitum | trailokyatrāsanaṃ rūpaṃ devi saṃhara saṃhara || 11-367 || ityuktvā'surarājena punaḥ sā prākṛtaṃ vapuḥ | kṛtvā taṃ darśayāmāsa tataḥ sustho babhūva saḥ || 11-368 || bhadrakālī vapurbhūtvā punaḥ sā parameśvarī | nirīkṣayāmāsa rūpaṃ dvitīyaṃ jīvanāpaham || 11-369 || tadrūpadarśane'pyeṣa punastrāsamupeyivān | tasyāpi parivṛttau sa prākṛtaḥ sambabhūva ha || 11-370 || gatamīratha tāṃ devīmuvāca ditijādhipaḥ | īdṛśākāradhāriṇyā kathaṃ devi tvayā saha || 11-371 || samare yoddhumaśakamahaṃ varamadoddhataḥ | garutmatā saha yathā ḍuṇḍubhasya raṇasmṛhā || 11-372 || dāvāgninā pataṅgānāṃ timirasya ca bhāsvatā | mṛgāṇāṃ hariṇā caiva drumāṇāṃ vāyunā tathā || 11-373 || bhekānāmahinā cāpi prāṇināṃ śamanena ca | tadvadbhavatyā samaṃ me kathamāsīnmahānraṇaḥ || 11-374 || yadatītamatītaṃ tadidānīṃ te varatrayam | vṛṇe'haṃ mama taddehi manorathapadātigam || 11-375 || p. 1000) ekaṃ saumyākāradharā bhūtvā'smin janmanīśvari | tvaṃ māṃ vadhiṣyasi trāṇa hetoradhvarabhojinām || 11-376 || dvitīyaṃ te macchirasi vāmapādāmbujaṃ sadā | sthāsyati prāṇayuktasya paśyatastvanmukhacchavim || 11-377 || tṛtīyaṃ devi yajñasya bhāgaṃ prāpnomi kaṃcana | ityevamukte mahiṣe vacanena surāriṇā || 11-378 || uvāca sasmitaṃ devī bhaktipraṇatakandharam | daityendra śṛṇu madvākyaṃ yathārthaṃ madhurākṣaram || 11-379 || rambhāsuraste janakastapastaptvā sudāruṇam | śaṅkaraṃ toṣayāmāsa ramkalpe himālaye || 11-380 || vaca ūce harastuṭo mahābhāga varaṃ vṛṇu | hitvā so'nyavaraṃ vavre bhavān putro bhavatviti || 11-381 || bhaktyā niyantritaḥ kāryagatitvāt sa maheśvaraḥ | varaṃ dadau sa ātmānaṃ putrākṛtamanuṣṭhya hi || 11-382 || tasmājjāto hi mahiṣīgarbhe tvaṃ kāmamohitāt | sākṣāt tvaṃ rudra evāsi na sāmānyā harākṛtiḥ || 11-383 || tathā | śivastvaṃ varadānena rambhasya sutatāṃ gataḥ | manvantaratrayaṃ sāgraṃ bhuktavā/śca jagattrayam || 11-384 || ataḥ paraṃ na vastavyaṃ tvayā ditijadehinā | svapuraṃ prati gantavyaṃ mama lokādadhaḥ sthitam || 11-385 || kātyāyanasya śāpācca śiraśchedanahetukāt | yuktakāle sthāsyati no bhaktiretādṛśī tava || 11-386 || kapotaśāpādīdṛkṣādityuktāḥ pañca hetavaḥ | p. 1001) mahiṣāyedṛśaṃ datvā varamuktvā purā kathām || 11-387 || sapadyantardadhe kālī varṣāsu capalā yathā | devyāmantarhitāyāṃ sa sarvaṃ vismṛtavān kṣaṇāt || 11-388 || babhūva pūrvavadduṣṭo yajñadevadvijanmanām | praṇaṣṭā bhaktirasyāpi devyāmavyabhicāriṇī || 11-389 || pūrvadattamatirbhraṣṭā jñānamantarhitaṃ caret | iti te kathito devi vṛtāntaḥ pūrvasambhavaḥ || 11-390 || siddhāntamanayorboddhuṃ rītyā śaktyā vicakṣaṇāt | siddhāntanirṇayakṛte kathitā'khyāyikā'pyasau || 11-391 || iyaṃ hi śāradī pūjā mūrttibhedāt tridhā matā | tattaddravyamadhiṣṭhāya nṛṇāṃ gṛhṇāti sārcanam || 11-392 || ye'ṣṭādaśabhujāṃ devīmugracaṇḍābhidhāṃ priye | pipūjayiṣavo marttyāstadupāsakatāmitāḥ || 11-393 || tathā'śvinanavamyāṃ vai kṛṣṇāyāṃ susamāhitāḥ | karavāle bodhayeyurmadhyāhne śaṅkhaniḥsvanaiḥ || 11-394 || khagānajān vā mahiṣāneṇān vā'nyavalīnapi | rītiṃ saṃkalitāṃ kṛtvā dadyuḥ ṣoḍaśavāsarān || 11-395 || eṣā'dyā mahiṣālambhakarttṛpūjāvidhirmataḥ | atha mādhyamikaḥ pakṣa .iṣasyādyatithau site || 11-396 || prātaḥ paṭahaniḥsvānaiḥ saḍhakkānakagomukhaiḥ | īśvarīṃ ṣoḍaśabhujāṃ bhadrakālīti nāmikām || 11-397 || sambodhya ye pūjayeyurdināni nava vai priye | apūpamodakaprāyavalisaṃkalitakramaiḥ || 11-398 || p. 1002) tṛtīyaḥ pakṣa īdṛkṣa uditastripurāriṇā | aśvayuksitaṣaṣṭhyāṃ vai śākhāyāṃ vilvaśākhinaḥ || 11-399 || sāyaṃkāle bodhayitvā vādyairuccāvacoddhataiḥ | durgādevīmarcayīta saptamyādidinatraye || 11-400 || daśabāhudharāṃ devīṃ mahāsaundaryaśālinīm | rītisaṃkalite pātre vilvapatrasya kīrttitā || 11-401 || athavā karavīrasya śaktyā ca mahiṣājayoḥ | svasvaśaktyanusāreṇa sarvamanyat prakīrttitam || 11-402 || homo japaḥ kumāryarcā sādhakānāṃ ca bhojanam | upoṣaṇamatho maunaṃ prabhūtaphalahetave || 11-403 || hananāt khaḍgabāṇābhyāṃ tatra tatra tu bodhanam | āvirbhāvo vilvataroratra bodhanamācaret || 11-404 || tattannakṣatralābhe tu phalabhūmā prajāyate | nakṣatrāṇāmalābhe tu kevalāyāṃ tithau caret || 11-405 || satyāṃ śaktau caturthyāṃ vai devyāḥ keśaṃ vimocayet | tatra pūjā vidhātavyā mahāvibhavavistaraiḥ || 11-406 || udvarttanaṃ kaṇṭakikaṃ keśabandhanaḍorakam | nakharañjaṃ śalākāṃ ca sindūrālaktakajjalam || 11-407 || sugandhitailoṣṇajalapiṣṭātāmalakādikam | dadyāddevyai viśeṣeṇa bhaktibhāvena pārvati || 11-408 || pūjāyāḥ kathitaṃ cātra dvaividhyaṃ munipuṅgavaiḥ | paurāṇikaṃ tāntrikaṃ ca kālikāprītisiddhaye || 11-409 || śrutadhvajāya prāṅnandikeśvareṇa yadīritam | p. 1003) tadvai bahulavistāraṃ śāradīyārcanaṃ matam || 11-410 || yaddevyā svayamākhyātaṃ kapilāya maharṣaye | tannātibahulaṃ nātisvalpaṃ madhyamamucyate || 11-411 || yadaurveṇa samākhyātaṃ sagarāya mahībhṛte | tadvijñeyaṃ sureśāni kanīyaḥ śaradarcanam || 11-412 || tāntrikaṃ bahutantroktaṃ sarvaiḥ svasvamatāgatam | yo yenaiva krameṇaitāṃ śaradarcāṃ varānane || 11-413 || vidhatte sa samāpnoti phalaṃ tattatkrameṇa hi | iyaṃ hi pūjā dvividhā paurāṇī tāntrikī tathā || 11-414 || tāntrike kaulikī rītiḥ purāṇe vaidikī matā | yadyebhyo rocate devi pratinandati te hi tat || 11-415 || atha pūjā prakarttavyā keṣu keṣu sthaleṣu hi | tatrottaraṃ te vadāmi śṛṇuṣvāvahitā satī || 11-416 || taijase pratimā yantre'tha vā moheyadārave | śaileya athavā devi dhātave girisambhave || 11-417 || vilvavṛkṣapatrikā ca ghaṭaḥ pūrvavadīritaḥ | gomayenopaliptaṃ vā sthaṇḍilaṃ jagadīśvari || 11-418 || sindūrāṅke maṇḍalaṃ vā śūlakhaḍgaśarāstathā | pustakaṃ vā citrapaṭaṃ sarvatobhadra eva vā || 11-419 || anādipīṭhaṃ ca tathā śivaliṅgaṃ tathaiva ca | jalamagnistathā khātanṛkaroṭisthalaṃ śubham || 11-420 || evamādīni cānyāni sthānānyarcanahetave | patrikāśca parijñeyāḥ kadalīvilvadāḍimāḥ || 11-421 || p. 1004) haridrāśokakacyau ca jayantī dhānyamālinī | (bhaviṣye'pi) rambhā kacī haridrā ca jayantī vilvadāḍimau || 11-422 || āśoko mānakaścaiva dhānyāni nava patrikāḥ | (mahākālasaṃhitāyām) ekāśītipadaṃ cakraṃ sarvatobhadramaṇḍalam || 11-423 || bhittau citrīkṛtā devī pūjitā phaladāyinī | aṣṭamyāṃ tu viśeṣeṇa pūjā kāryā'tra pārvati || 11-424 || prabhūtavalidānaṃ tu navamyāṃ homa eva ca | aṣṭamīnavamīsandhau viśeṣāt pūjanaṃ caret || 11-425 || navamyāṃ validānānu kumārīpūjanaṃ tathā | dinatraye'pi ca mahādevyāḥ snānaṃ prakalpayet || 11-426 || tathā | upavāsaṃ tathā kuryādaṣṭamyāṃ kālikāmude | siddhyarthaṃ svābhilāṣāṇāṃ tathā'nyeṣāṃ ca śarmaṇām || 11-427 || kintu putrī na kurvīta kṛte putro vinaśyati | stryupayogīni vastūni racanādīni yāni hi || 11-428 || tāni devyai pradeyāni vibhavādyanurūpataḥ | tithau śuklapratipadi kṛtvopakramamīśvari || 11-429 || ṣaṣṭhe'hni sāyaṃsamaye kṛtanityakriyo divā | bodhayedvilvaśākhāyāṃ deśikaḥ parameśvarīm || 11-430 || saṅkalpaṃ purataḥ kṛtvā svastivācanapūrvakam | sarāśimāsapakṣasya titherullikhanakramāt || 11-431 || sagotranāmoccaraṇaṃ yajamāno vidhāya hi | p. 1005) durgābodhanakarmāhaṃ kariṣye iti kīrttayet || 11-432 || bhūtaśuddhiṃ tataḥ kṛtvā ṣaḍaṅgaṃ sarṣi tatparam | āvāhya vilvaśākhāyāmatha vā mūrttipīṭhayoḥ || 11-433 || upacāraiḥ ṣoḍaśabhirmūlamantreṇa deśikaḥ | pūjayitvā jagaddhātrīmardhamastamite ravau || 11-434 || vilvavṛkṣaṃ ca sampūjya gandhapuṣpākṣatādibhiḥ | śaṅkhatūryaninādaiśca murajadhvanigītibhiḥ || 11-435 || bodhayet stutisaṃlāpairvandīva vasudhādhipam | procyamānaṃ samuccārya mantraṃ saṃcālayecchivām || 11-436 || tāramaidhe śākinī ca kūṭaṃ svapnāvataṃ tathā | visandhibhagavatyuktvottiṣṭha dvayamudīrayet || 11-437 || nidrāṃ jahi yugaṃ cāpi pratibuddhyasva ca dvayam | mama śatrūn hana dvandvaṃ pātaya dvitayaṃ tathā || 11-438 || lajjā ramā ḍākinī ca phaṭsvāhā tadanantaram | tāraḥ praṇavaḥ | maidhaṃ vāgbhavam | śākinī phre/ | svapnāvatīkūṭam khshkṣvlī/ | ḍākinī khphre/ | tatrāntrare tu ślokarūpā mantrā uktāḥ | yathā | rāvaṇasya vadhārthāya rāmasyānugrahāya ca || 11-439 || akāle brahmaṇā bodho devyāstvayi kṛtaḥ purā | ahamapyāśvine ṣaṣṭhyāṃ sāyāhne bodhayāmi vai || 11-440 || śakreṇāpi ca sambodhya rājyaṃ prāptaṃ surālaye | tasmādahaṃ tvāṃ prati bodhayāmi vibhūtirājyapratipattihetoḥ | yathaiva rāmeṇa hato daśāsyastathaiva śatruṃ vinipātayāmi - iti || tathā | ṣaṣṭhyāṃ sāyaṃ prakurvīta vilvavṛkṣe'dhivāsanam || 11-441 || p. 1006) (mahākālasaṃhitāyām) rajanyādye muhūrtte tu caṇḍikāmadhivāsayet | sugandhitailapātābhyāṃ pañcabhirgandhajātibhiḥ || 11-442 || puṣpajātiviśeṣaiśca tāvadbhiradhivāsayet | sarvamāṅgalyavastūni vidhāyaikatra bhājane || 11-443 || praśastavadanaṃ devyāḥ kārayet tadanantaram | samāṃsamīnasiddhānnavaliṃ bhūtebhya utsṛjet || 11-444 || gītavādyaiśca nādyaiśca namaskāraiśca jāgaraiḥ | devīṃ santoṣya vacanairvyājastutyādyanindanaiḥ || 11-445 || siddhārthakairmantrapāṭhapūrvaṃ rakṣāṃ vidhāya ca | pūrvavat sarvamābhāṣya māsapakṣatithikramaiḥ || 11-446 || śaratkālīnapūjāṅgaṃ tataśca kṛtyapatrikāḥ | athavā pratimāpīṭhayantrasthāpanakarmaṇi || 11-447 || durgādevyā gandhapuṣpapaṭṭavāsasragādibhiḥ | adhivāsanakarmāhaṃ kurvīyetyabhijalpya vai || 11-448 || pūrvavadbhūtaśuddhiṃ ca sarṣiṃ karaṣaḍaṅgakam | prāṇāyāmatrayaṃ cāpi kṛtvā'rghasthāpanaṃ caret || 11-449 || gaṇeśamatha dikpālān mātṛgrāhā/stathaiva ca | vaṭukān kṣetrapālā/śca dvārādhyakṣā/śca yoginīḥ || 11-450 || śaktyopacāraiḥ sampūjya patrikāpīṭhamūrttiṣu | āvāhya devīmiṣṭāṃ ca mūlamantropacārakaiḥ || 11-451 || śatāharidrātailāni ekīkṛtya samāni hi | caitanyakamalālajjāgandhacāreruḍastrakam || 11-452 || p. 1007) uccārya dadyādalike śirasyapi ca pādayoḥ | tataḥ kuṅkumakarpūrakastūrīmalayodbhavaiḥ || 11-453 || ekīkṛtairḍākinīhṛnmantraistānyeva bhūṣayet | vilvapatrajavāpadmakaravīrāparājitāḥ || 11-454 || ekīkṛtyārpayenmūrdhni vadanmadanamastake | mālyairāpūrayedyantraṃ pratimāṃ patrikāmapi || 11-455 || śaṅkhonosavadau krauḍau mṛttikāmalayodbhavaḥ | gorocanādhānyadūrvādṛṣatsindūrakajjalam || 11-456 || haridrāsvastikālaktadadhyakṣataphalāmbujam | dhūpadīpau madhughṛtaṃ kumārīkaratantavaḥ || 11-457 || ghanasāro mṛgamadaṃ kakkolaṃ kuṅkumaṃ tathā | mahauṣadhigaṇāḥ siddhārthaphalaṃ svarṇamaṇī tathā || 11-458 || raupyaṃ vyāghranakho'mbhojaṃ viṣṇukrāntā'parājitā | evamādīni māṅgalyadravyāṇyuktāni yāni vai || 11-459 || ekasmin bhājane tāni ekīkṛtya pṛthak pṛthak | devyāḥ śiro vakṣasi ca tāramaidhatrapāśiraḥ || 11-460 || proccaran samanuttolya trivāraṃ sparśayecchanaiḥ | bhūtādibhyo valiṃ dadyāt tattadbījaṃ puraḥ smaran || 11-461 || tattannāmābhyasantaṃ ca sandhinaiṣa valirnamaḥ | daśadikṣu kṣipeccāpi rājikāśvetasarṣapau || 11-462 || tārādrakṣayugaṃ cāstraṃ śiraḥ kūrco'ntime tathā | * varṇaiścaturbhiḥ saṃveṣṭya tā/śca kalmāṣatantubhiḥ || 11-463 || p. 1008) astrāṇyasyāḥ puraḥ kṛtvā jāgṛyāt sakalāṃ niśām | iti ṣaṣṭhīkṛtyam | atha saptamīkṛtyaṃ tatraiva | atho uṣasi saptamyāṃ kṛtanityakriyo budhaḥ || 11-464 || pūrvavadvilvaśākhāyāṃ devīmabhyarcya mānavaḥ | śitāṃ gṛhītvā churikāṃ mantramenaṃ samuccaret || 11-465 || phaladvayayutāṃ śākhāṃ chindyādvilvasya sadhakaḥ | caitanyaṃ praṇavaṃ māyā roṣarāvau ca ḍākinī || 11-466 || imāṃ śākhāṃ chindhi yugaṃ chedaya dvitayaṃ tathā | astrayugmaṃ śiraścāpi gṛhītvā tāṃ karadvaye || 11-467 || baddhāñjaliścaturmantrān paṭhet paurāṇikān priye | merumaṇḍalakailāśahimavacchikhare girau || 11-468 || jātaḥ śrīphalavṛkṣastvamambikāyāḥ sadā priyaḥ | śrīśaile śikhare jātaḥ śrīphalaḥ śrīniketanaḥ || 11-469 || netavyo'si mayā gaccha pūjyo durgāsvarūpataḥ | vilvavṛkṣa mahābhāga sadā tvaṃ śaṅkarapriya || 11-470 || gṛhītvā tava śākhāṃ hi devīpūjāṃ karomyaham | śākhāchedodbhavaṃ duḥkhaṃ na ca kāryaṃ tvayā taro || 11-471 || devairgṛhītvā śākhāṃ te pūjitā'mbeti viśrutiḥ | punaranyat padyarūpaṃ mantraṃ brūyācca sādhakaḥ || 11-472 || putrāyurdhanavṛddhyarthaṃ neṣyāmi tvāmumāpriyām | vilvaśākhāṃ samāśritya rājyaṃ devi prayaccha me || 11-473 || āgaccha caṇḍike devi sarvakalyāṇahetave | kātyāyani gṛhāṇārcāṃ namaste śaṅkarapriye || 11-474 || p. 1009) tataḥ pūrvoditāścānyā āharedaṣṭa patrikāḥ | tantrāntare | patrikāstāḥ samānīya gītavādyapuraḥsaram || 11-475 || brahmaghoṣādibhiḥ sārdhaṃ nītvā'nyasyedgṛhāṅgaṇe | (mahākālasaṃhitāyām) tā ekīkṛtya latayā'parājitasamāhvayā || 11-476 || saṃveṣṭya vasanenāpi pūjāsaṅkalpamācaret | pūrvavat sarvamuccārya patrikāpīṭhamūrttitaḥ || 11-477 || tataśca sthāpanamahaṃ kiraṣye iti kīrttayet | patrikāyāṃ tathā mūrtau khaḍge vā * yantramūrttayoḥ || 11-478 || devīmāvāhya sampūjya vilvapatrāñjalītrayam | datvā śaktau prakurvīta devyāḥ snānaṃ mahottaram || 11-479 || tadvai paurāṇavaidikyamapi saṃkīrttayāmi te | śaktau dinatrayaṃ kuryādaśaktau tu dinadvayam || 11-480 || sarvābhāve navamyāṃ tu snānamāvaśyakaṃ matam | kuryādatrāpi saṅkalpaṃ kāmyametadyataḥ priye || 11-481 || śatajanmakṛtāt pāpānmocane prathamaṃ smṛtam | tathā cāṣṭasahasrābdāvacchinnapadataḥ khalu || 11-482 || durgālokasthitiriti śatayajñaphalāptiyuk | navā'pi patrikā śuddhatoyena snāpayet tataḥ || 11-483 || pratyekaṃ tattadākhyābhirmūrtau nāmnā dhiyā'pi ca | mantrāṇāṃ padyarūpāṇāmādau tārastrapā smaraḥ || 11-484 || ramā maidhaṃ rāvarauṣau ḍākinyaṣṭa ca vai nava | p. 1010) pratyekaṃ devi deyāni tāntrikasnāpanakrame || 11-485 || kadalītarusaṃsthā'si śambhuvakṣaḥsthalasthite | snāpayāmyadya patri tvāṃ namaste haravallabhe || 11-486 || kaccit tvaṃ sthāvarībhūtā sadyaḥ siddhividhāyinī | durgārūpeṇa sarvatra snānena vijayaṃ kuru || 11-487 || haridre hara duḥkhāni śaṅkarasya sadā priye | rudrarūpā'si devi tvaṃ sarvaśāntiṃ prayaccha me || 11-488 || jayantī jayarūpā'si jagatāṃ jayakāriṇī | sthāpayāmīha devi tvāṃ jayaṃ dehi gṛhe mama || 11-489 || śrīphala śrīnikato'si sadā vijayavardhana | dehi me dharmakāmārthān prasanno bhava sarvadā || 11-490 || dāḍimyaghapraṇāśāya kṣunnāśāya tathā nṛṇām | nirmitā'si purā dhātrā prasīda tvamumāpriye || 11-491 || sthirā bhava sadā loke durgeśokavināśini | mayā tvaṃ pūjitā niyaṃ sthirā bhava harapriye || 11-492 || brāhmeṣu māno māneṣu mānanīyaḥ surāsuraiḥ | snāpayāmi mahādevīṃ mānaṃ dehi namo'stu te || 11-492 || lakṣmīstvaṃ dhānyarūpā'si prāṇināṃ prāṇadāyinī | sthirā'tyantaṃ hi no bhūtvā gṛhe kāmapradā bhava || 11-493 || tato dvitrinadītoyaṃ kṛtvā kalaśagarbhagam | candanāloḍitaṃ cāpi snāpayet tena caṇḍikām || 11-494 || śītā cālakanandā ca cakṣurbhadrādṛṣadvatī | tuṅgabhadrā kṛṣṇavarṇā payoṣṇī narmadā tathā || 11-495 || p. 1011) tāpī bhīmarathī siprā * vitastairāvatī tathā | godāvarī vipāsā ca śatadruḥ sindhureva || 11-496 || carmaṇvatī ca kāvero tāmraparṇī mahānadī | karatoyā bahudā ca śoṇā vetravatī tathā || 11-497 || devikā bhairavaḥ kokā gomatī cotpalāvatī | ātreyī bhāratī gaṅgā yamunā ca sarasvatī || 11-498 || sarayūrgaṇḍakī cāpi śvetagandhā ca kauśikī | bhogavatī ca pātāle svarge mandākinī tathā || 11-499 || etāścānyāśca yā nadyo bhāṣitā yāśca neritāḥ | devakhātāni tīrthāni kūpā nirjharasaṃjñakāḥ || 11-500 || sarāṃsi sindhavaścāpi sambhedā ye ca bhūtale | sarve tvāmabhiṣiñcantu brahmaviṣṇumaheśvarāḥ || 11-501 || vāsudevo jagannāthastathā saṃkarṣaṇaḥ prabhuḥ | pradyumnaścāniruddhaśca bhavatīṃ snāpayantvime || 11-502 || khyātā ye dvādaśādityā rudrā ekādaśāpi ca | marutaśconapañcāśadvasavo'ṣṭarttavaśca ṣaṭ || 11-503 || ākhaṇḍalo'gnirbhagavān yamo vai nir-ṛtistathā | varuṇaḥ pavanaścaiva dhanādhyakṣastathā śivaḥ || 11-504 || brahmaṇā sahitaḥ śeṣo dikpālāḥ snāpayantvamī | kīrttirlakṣmīrdhṛtirmedhā puṣṭiḥ śraddhā kṣamā ratiḥ || 11-505 || buddhirlajjā kriyā śāntistuṣṭiḥ kāntiśca mātaraḥ | p. 1012) etāstvāmabhiṣiñcantu śaktirūpadharāstava || 11-506 || ādityaścandramā bhaumabudhajīvasitārkajāḥ | rāhuḥ ketuśca bhavatīṃ snāpayantu grahā nava || 11-507 || ṛṣayo manavo gāvo devamātara eva ca | devapatnyo'dhvarā nāgā daityāścāpsarasāṃ gaṇāḥ || 11-508 || triśūlackracāparṣṭibhuśuṇḍī parigho gadā | kuntamudgarakhaṭvāṅgaśaktitomaraparśavaḥ || 11-509 || paṭṭiśo mudgalaḥ prāsabhindipālakaṭaṅkakāḥ | hūtā śataghnī kuliśapāśakarttṛhalāni ca || 11-510 || catvāra ṛgyajuḥsāmārtharvaṇo nigamā hi ye | aṅgāni śikṣā kalpaśca chando vyākaraṇaṃ tathā || 11-511 || niruktaṃ jyautiṣaṃ cāpi purāṇānyakhilāni ca | mīmāṃsānyāyavedāntākṣapatsāṅkhyapatañjalāḥ || 11-512 || smṛtiśāstrāṇi sarvāṇi daṇḍanītirvidhā'pi ca | gandharvāyurdhanurvedāścatuḥṣaṣṭiśca yāḥ kalāḥ || 11-513 || astrāṇi sarvaśastrāṇi vāhanāni nṛpāstathā | auṣadhāni ca sarvāṇi śilpavidyādikāni vā || 11-514 || muktāmāṇikyavaidūryavajrendramaṇayastathā | gomedapadmarāgau ca pravālaḥ śyāma eva ca || 11-515 || ratnāni yāni cānyāni kālasyāvayavāśca ye | manvantarāṇi sarvāṇi catvāryapi yugāni hi || 11-516 || abdamāsarttupakṣāhorātrāyanakalālavāḥ | rāśinakṣatrayogāśca kalāṃśāścāpi sūkṣmakāḥ || 11-517 || p. 1013) saritaḥ sāgarāḥ śailastīrthāni jaladā nadāḥ | devadānavagandharvā yakṣarākṣasapannagāḥ || 11-518 || ete tvāmabhiṣiñcantu dharmakāmārthasiddhaye | sindhuraivataśoṇādyā ye hradā bhuvi viśrutāḥ || 11-519 || sarve sumanaso bhūtvā bhṛṅgāraiḥ snāpayantu te | takṣakādyāśca ye nāgāḥ pātālatalavāsinaḥ || 11-520 || snāpayantu jagaddhātri bhṛṅgāraistvāṃ suvāsitaiḥ | atha dravyaviśiṣeṇa mantrabhedān bravīmi te || 11-521 || paurāṇānapi tāntrīyānmahāsnāpanakarmaṇi | sarveṣāmadhipo deva īśāno nāma nāmataḥ || 11-522 || śūlapāṇirmahādevaḥ sa tvāṃ saṃsnāpayet prahuḥ | snāpayecchaṅkhatoyena mantramenamudīrayet || 11-523 || mandākinyāstu yadvāri sarvapāpaharaṃ param | svargasrotaḥsamudbhūtaṃ snānaṃ bhavatu tena te || 11-524 || gāṅgena vāriṇā devīṃ snāpayenmanunā'munā | uṣṇaṃ sukhasparśakaraṃ jyotirvahnisamanvitam || 11-525 || malāpahārakaṃ kalyaṃ tena snānaṃ samācara | snāpayet pāthasoṣṇena paṭhanmantramamuṃ priye || 11-526 || gandhāḍhyaṃ śobhanaṃ caiva śītalaṃ sumanoharam | sarvapāpaharaṃ toyaṃ tat te snānāya kalpatām || 11-527 || amunā'modisalilakumbhena snāpayecchivām | puṇyaṃ pavitraṃ svacchaṃ ca śītalaṃ svādu yajjalam || 11-528 || p. 1014) snānāya kalpatāṃ tat te tathaiva śramaśāntaye | medhyācchaśītalāmbhobhiḥ snāpayedamuneśvarīm || 11-529 || gāvaḥ pavitrā hyanaghā gāvo viśvasya mātaraḥ | gāvo'dhvarāṇāṃ dhātryaśca goṣu sarvaṃ pratiṣṭhitam || 11-530 || tadaṅgaprasṛtaiḥ pañcagavyaistvāṃ snāpayāmyaham | iti sāmānyato mantraṃ paṭhitvā tadanu priye || 11-531 || pratyekaṃ pañcagavyena snāpayejjagadambikām | gāvaṃ mūtreṇa puṇyena sarvāghaparimoṣiṇā || 11-532 || snāpayāmi jagaddhātrīṃ putrāyurdhanavṛddhaye | etena snāpayedevīṃ gomūtreṇa śanaiḥ śanaiḥ || 11-533 || pavitratākaraṃ bhūmervibhūteḥ kāraṇaṃ param | gomayaṃ sarvapāpaghnaṃ tena tvāṃ snāpayāmyaham || 11-534 || mantramenaṃ paṭheddevīṃ snapāyedgomayāmbhasā | yadgavāmaṅgasambhūtaṃ haviṣaḥ kāraṇaṃ hi yat || 11-535 || dadhi tat te'ṅgalāvaṇyakaraṇāya bhavatvidam | dadhnā'munā bhagavatīṃ snāpayeddeśikottamaḥ || 11-536 || yajñakriyākalāpo'yam sarvo yasmin pratiṣṭhitaḥ | payasā tādṛśena tvāṃ snāpayāmi harapriyām || 11-537 || gṛṇannamuṃ gavyadugdhaiḥ snāpayejjagadambikām | yaddhomasādhanatvena prathitaṃ nigamādiṣu || 11-538 || yaccāpyagnimukhenaiva bhuñjate nikhilāḥ surāḥ | yasmāt pavitraṃ naivāsti balavīryakaraṃ ca yat || 11-539 || tena tvāṃ snāpayāmyadya gavyena haviṣeśvarīm | p. 1015) kālīmamūbhyāṃ mantrābhyāṃ ghṛtena snāpayedbudhaḥ || 11-540 || ekīkṛtya tataḥ pañcagavyāni sakalāni hi | tathā'nāmikayā'loḍya kuśamūlena vā priye || 11-541 || yasmāt paraṃ nāparamasti medhyaṃ dehe gataṃ yadvṛjinaṃ nihanti | nāste paraṃ hṛdyamatastadetatsnānāya bhūyāt tava pañcagavyam || 11-542 || snāpayet pañcagavyena mantreṇānena kālikām | gavyaṃ payo dadhi ghṛtaṃ mādhvīkaṃ sitaśarkarāḥ || 11-543 || pañcāmṛtamidaṃ proktamamunā snāpayedumām | sāraṃ gṛhītvā jagatāṃ trayāṇāṃ yannirmitaṃ yajñakṛte vidhātrā || 11-544 || pañcāmṛtaṃ tanmadhuraṃ manojñaṃ saṃsnāpakaṃ te jagadamba bhūyāt | manunaivāmunā pañcāmṛtena snāpayecchivām || 11-545 || tathā | oṃ kātyāyanyai vidmahe bhagavatyai dhīmahi tanno durgā pracodayāt | etenekṣurasenaiva snāpayīta sureśvarīm | tantrāntare | mahauṣadhībhiḥ sarvābhiḥ sarvakāmārthasiddhaye || 11-546 || yā auṣadhīti mantreṇa snāpayejjagadambikām | (mahauṣadhya uktā mātsye) sahadevī tathā vyāghrī valā cātivalā tathā || 11-547 || śaṅkhapuṣpī ca siṃhī ca vacā caiva suvarcasā | mahauṣadhyaṣṭakaṃ proktaṃ mahāsnāne niyojayet || 11-548 || vyāghrī kaṇṭakārikā | valā vāṭyalakaḥ | savauṣadhayastu prāgevoktāḥ | tathā | sahasradhārakumbhena snāpayejjagadambikām | p. 1016) (mahākālasaṃhitāyām) sāgarāḥ saritaḥ sarvāḥ svargasroto nadāstathā || 11-549 || tisraḥ koṭyo'rdhakoṭiśca tīrthāni pṛthivītale | kūpāḥ saraḥ prasravaṇā devakhātāḥ sagartakāḥ || 11-550 || kulyāśca nirjharī vāpyo yāvantaśca jalāśayāḥ | lavaṇekṣusurāsarpirdadhidugdhajalātmikāḥ || 11-551 || samudrāḥ sapta taddvīpā ye ca sapta prakīrttitāḥ | jambūplakṣakuśakrauñcaśākaśālmalipuṣkalāḥ || 11-552 || abhiṣiñcantu sarve tvāṃ mantrapāṭhavaśīkṛtāḥ | agnimīleti mantreṇa ṛgvedasyādyayā ṛcā || 11-553 || tvāṃ snāpayatu gavyena payaḥ kumbhena caṇḍikām | iṣe tvākhyena mantreṇa snāpayatvikṣujadravaiḥ || 11-554 || ṣaḍaśītibhidā yukto yajurvedaḥ sureśvarīm | sahasraśākhāsaṃyuktaḥ sāmavedo madhudravaiḥ || 11-555 || agna āyāhi mantreṇa tvāṃ snāpayatu caṇḍikām | atharvavedo haviṣā bahuśākhāsamanvitaḥ || 11-556 || śanno devīti mantreṇa devi tvāmabhiṣiñcatu | aṣṭādaśa purāṇāni vyāsenoktāni yāni hi || 11-557 || yāni copapurāṇāni dadhnā tvāṃ snāpayantu hi | maharṣibhiḥ praṇītāni dharmaśāstrāṇi yāni ca || 11-558 || śataṃ cāśītirūpāṇi snāpayantu maheśvarīm | surāstvāmabhiṣiñcantu brahmaviṣṇumaheśvarāḥ || 11-559 || svarganadyambupūrṇena ādyena kalaśena tu | p. 1017) amunā gāṅgatoyena snāpayet parameśvarīm || 11-560 || marutaścābhiṣiñcantu bhaktimantaḥ sureśvarīm | meghatoyāmbupūrṇena dvitīyakalaśena ca || 11-561 || etena vṛṣṭinīrāḍhyakumbhena snāpayecchivām | sārasvatena toyena svacchamedhyena caṇḍike || 11-562 || vidyādharāḥ snāpayantu tṛtīyakalaśena tu | sarasvatyambusampūrṇaghaṭenāplāvayecchivām || 11-563 || tvāṃ snāpayantu śakrādyā lokapālāḥ samāgatāḥ | sāgarodakapūrṇena turyeṇa kalaśena hi || 11-564 || abhāvenāmbunā devīṃ snāpayenmanunā'munā | vāriṇā paripūrṇena padmareṇusugandhinā || 11-565 || pañcamenābhiṣiñcantu nāgāstvāṃ kalaśena hi | padmapuṣpasamāyuktajalakumbhamanustvasau || 11-566 || himavanmerukailāśā abhiṣiñcantu parvatāḥ | nirjharodakapūrṇena ṣaṣṭhena kalaśena hi || 11-567 || amunā nirjharāmbhobhiḥ snāpayet parameśvarīm | sarvatīrthāmbupūrṇena kalaśena sureśvarīm || 11-568 || saptamenābhiṣiñcantu ṛṣayaḥ sapta khecarāḥ | mantreṇaitena tīrthāmbukumbhena snāpanaṃ caret || 11-569 || vasavastvā'bhiṣiñcantu kalaśenāṣṭamena tu | sārasenaiva toyena durge devi namo'stu te || 11-570 || devīmanena mantreṇa siñcet kāsāravāriṇā | p. 1018) dharmo jñānaṃ ca vairāgyaṃ tapaḥ satyaṃ kṣamā dhṛtiḥ || 11-571 || yaśo viveko niyamo brahmacaryaṃ dayā damaḥ | śāntirmaunaṃ tathā śaucaṃ santoṣo mitabhāṣitā || 11-572 || yavatyaścopaniṣadaḥ kaivalyapratipādakāḥ | sthāvaraṃ jaṅgamaṃ cāpi trailokye yat pratiṣṭhitam || 11-573 || yadbrahmasṛṣṭāvutpannaṃ mūrttaṃ cāmūrttameva ca | acaraṃ yaccaraṃ cāpi yadvāṅmayamavāṅmayam || 11-574 || te sarve snāpayantu tvāṃ navamena ghaṭena hi | snāpayecchuddhatoyena caṇḍikāṃ manunā'munā || 11-574 || ityuktaṃ te mahāsnānaṃ śaradarcāvidhau priye | dināntare'pi kurvīta bhaktaścedbhaktibhāvitaḥ || 11-575 || anena vidhinā yastu snāpayejjagadambikām | saptajanmakṛtāt pāpānmuktaḥ syānnātra saṃśayaḥ || 11-572 || divyāṣṭābdasahasrāṇi devīloke vaset tathā | navamyāṃ tu mahāsnānaṃ dhanaputravivardhanam || 11-573 || sahasrayajñasya phalaṃ labhate nātra saṃśayaḥ | rājā rājyamavāpnoti śatrunāśaṃ tathaiva ca || 11-574 || svābhīṣṭamāpnuvantyanye mahāsnānena pārvati | mahāsnānādanu tato bhūtebhyo valimutsṛjet || 11-575 || sa kaulānāṃ māṃsamadye māṣānnaṃ smṛtivarttinām | gṛhītvā tamamūbhyāṃ vai manubhyāmutsṛjedvalim || 11-576 || bhūtāḥ pretāḥ piśācāśca ye vasantyatra bhūtale | te gṛhṇantu mayā dattaṃ valimenam prasādhitam || 11-577 || pūjitā gandhapuṣpādyairvalibhistarpitāstathā | p. 1019) deśādasmādviniḥsṛtya pūjāṃ paśyantu matkṛtām || 11-578 || tārarāvau kūrcabhūtau bhyasanto bhūta eva ca | sasandhyeṣa valirhṛcca mantrāvetāvudāhṛtau || 11-579 || rāvaḥ phre/ | bhūtaḥ sphro/ | tathā | akṛte balidāne tu mahāsnānādanantaram | aphalaṃ tadbhaveddevi pūjāṅgaṃ hīyate tathā || 11-580 || vilumpanti sadā lubdhā na ca gṛhṇanti devatāḥ | tasmādyatnena karttavyaṃ bhūtānāmapasāraṇam || 11-581 || lājacandanasiddhārthabhasmadūrvākṣatādikam | gṛhītvā tāraroṣānuniḥśreṇyastramudīrayet || 11-582 || apasarpantu bhūtāste ye bhūtāḥ śāradārcikāḥ | bhūtānāmavirodhena devīpūjāṃ karomyaham || 11-583 || vetālāśca piśācāśca rākṣasāśca sarīsṛpāḥ | apasarpantu sarvatra mantrarūpāstratāḍitāḥ || 11-584 || ante manūnāme teṣāṃ hū/ aḥ phaḍiti kīrttayet | bhūtādīnapasāryātha dvārapālebhya eva ca || 11-585 || trapāhṛdvilvaśākhānte vāsinyai tadanantaram | durgāyai kūrcamastraṃ ca mantreṇānena pārvati || 11-586 || pādyādibhiḥ samabhyarcya kuryānnīrājanāvidhim | nīrājanaṃ nirmañchanam | p. 1012) dvāradeśaḥ samānīya kuryānnirmañchanaṃ tataḥ || 11-587 || iti tantrāntaravacanāt tathā | dhṛtvā'sanaṃ tato devīṃ patrikāṃ mṛnmayīmapi | saṃcālya gītavadyādīnimaṃ mantraṃ samuccaret || 11-588 || sthāpayet susthirākārāṃ tataḥ kalpita āsane | tāratrapārāvalakṣmīyoginīkāmayoṣitaḥ || 11-589 || ḍākinī cāpi phetkārīṃ caṇḍike bhagavatyapi | caladvayaṃ cālaya dvirvarjrakāpālinītyapi || 11-590 || pūjālayaṃ dviḥ praviśa hū/ phaṭ svāhā tataḥ param | āgaccha madgṛhe devi saha śaktibhiraṣṭabhiḥ || 11-591 || pūjāṃ gṛhāṇa vidhivat sarvakalyāṇahetave | anena sthāpayeddevīṃ sarvakalyāṇadāyinīm || 11-592 || dinatrayasya pūjārthaṃ vedikādyāsanādiṣu | trapā hrī/ | rāvaḥ phre/ | yoginī chrī/ | kāmaḥ klī/ | yoṣit strī/ | ḍākinī khphre/ | phetkārī hskhphre/ | tathā | tāracidrāvaḍākinyaḥ sthā/ sthī/ tvamambike tathā || 11-593 || sthirībhava śiraścati sthirīkuryāt tataḥ param | cidvāgbhavam | kalaśasthāpanamāha | tataḥ punarviracite sarvatobhadramaṇḍale || 11-594 || citritaṃ pañcavarṇena dadhyakṣataphalānvitam | pañcaratnena hemnā ca garbhagena vibhūṣitam || 11-595 || paṭṭācchādanasaṃvītagrīvaṃ pallavaśobhitam | vrīhīnāṃ vā yavānāṃ vā sthāpayitvopari priye || 11-596 || p. 1021) vaidikena vidhānena kalaśasthāpanaṃ caret | bhūmiṃ spṛṣṭvā japenmantraṃ bhūrasīti varānane || 11-597 || atha dhānyamasītyuktvā vrīhine vā'bhimantrayet | ājighretyuccaranmantraṃ kalaśaṃ tatra vinyaset || 11-598 || varuṇasyeti mantreṇa pāthobhiḥ paripūrayet | kāṇḍāt kāṇḍāditi procya pallavaṃ vinyaset tataḥ || 11-599 || phalaṃ vā phalinītyuktvā śrīścetyuktvā prasūnakam | gandhadvāretyatho gandhaṃ sahasretyakṣataṃ nyaset || 11-600 || sthirībhaveti mantreṇa sthirīkaraṇamācaret | valmīkakuñjararadanadīsaṅgamaparvatāt || 11-601 || gokulāddevanṛpatidvārādapi ca mṛttikāḥ | āhṛtya hārdamantreṇa pratyekaṃ niḥkṣipedghaṭe || 11-602 || hārdamantreṇa nama iti mantreṇa | pūrvavat sarvavastvādiśodhanaṃ vidadhīta vai | prāgudīritamantreṇa tathaivālokanena ca || 11-603 || yadātmanā'navajñātaṃ pūjādravyādidūṣaṇam | aspṛśyasparśanaṃ vā'pi yadanyāyārjitaṃ ca vā || 11-604 || tathā nirmālyasaṃspṛṣṭaṃ kīṭārohaṇadūṣitam | naśyanti tāni sarvāṇi dūṣaṇānyavalokanāt || 11-605 || bhūtāpasāraṇaṃ kṛtvā bhūtaśuddhiṃ vidhāya ca | sampūjyāsanamātmīyaṃ gaṇeśagurudevatāḥ || 11-606 || natvā vidadhyāt tadanu prāṇāyāmatrayaṃ budhaḥ | patrikāyāstataḥ kuryādṛṣyādi yatamānasaḥ || 11-607 || p. 1022) śaratkālīnadurgārcāvidherasya hi nārada | ṛṣiśchandaśca gāyatrī śrīdurgā devatā matā || 11-608 || bījaṃ hrīmiti nirdiṣṭaṃ śaktiḥ śrīmapi pārvati | kīlakaṃ klīmīti proktaṃ pūjāyāṃ viniyogatā || 11-609 || asminneva hyavasare saṅkalpaṃ ke'pi kurvate | kāmyatvānnetare cāsya ninyatvānnityakṛtyavat || 11-610 || kriyate yadi saṅkalpastryahasyāpyeka eva hi | eka prayogasaṃhārāt phalaikyācca visarjanāt || 11-611 || pīṭhe mūrtau ca nityaṃ tamṛṣiṃ tattanmanoścaret | mṛnmūrtipatrikāpakṣe mantraṃ sarṣiṃ niśāmaya || 11-612 || ādau vedādimālekhya dvivāraṃ durga īrayet | sambuddhiratha rakṣiṇyāḥ śirasā saha kīrttayet || 11-613 || patrikārcopacārādipradānārthaṃ manustvamau | ekaṃ dve dve trīṇi ca dve sakalo mantra eva ca || 11-614 || karāṅgulīhṛdādiṣvamī nyasyā mantravarṇakāḥ | tathā | nityapīṭhe purodīrṇaṃ svaṃ svaṃ dhyānaṃ samācaret || 11-615 || māheyapīṭhikāpakṣe dhyānamākalaya priye | nistaptasvarṇavarṇābhāṃ navatāruṇyaśālinīm || 11-616 || pūrṇacandrābhavadanāṃ jaṭāmukuṭamaṇḍitām | loladīrghāsitatryakṣāṃ khaṇḍendvābaddhaśekharām || 11-617 || dāḍimīkusumākāradantapaṅktivirājitām | uttuṅgapīnavakṣojāṃ valitrayavirājitām || 11-618 || atikṣāmodarīṃ devīṃ nitambābhogabhāsurām | p. 1023) tribhaṅgasthānakatayā bhajyanmadhyāmiva sthitām || 11-618 || bāhubhirdaśabhiryuktāṃ sarvālaṅkaraṇānvitām | śūlaṃ kṛpāṇaṃ cakraṃ ca bāṇaṃ śaktiṃ ca dakṣiṇe | 619 || dhārayantīmatho vāme pāśacarmāṅkuśaṃ dhanuḥ | kaṇṭhīravoparinyastadakṣiṇāṅghrīsaroruhām || 11-620 || saṃmukhasthitasaṃchinnamahiṣāsuramastakām | kaṇṭhanālotthaditijasakirīṭakacoccayām || 11-621 || pāśaṃ vāmakareṇaiva bibhratīṃ parameśvarīm | śūlena hṛdi nirbhinnaṃ paśyantīṃ dānavaṃ ruṣā || 11-622 || pāśākāramahānāgaveṣṭitodarabāhukam | bhrūkuṭībhīṣaṇākāraṃ śoṇitārdrakalevaram || 11-623 || ākṛṣṭāsinigalitakaphoṇiṃ hariṇā haṭhāt | sravadrudhirasaṃdohavadanena mahātmanā || 11-624 || stūyamānāṃ suraiḥ sarvairbrahmājeśamukhādibhiḥ | līlayā dānavaṃ hatvā kiñcit kiñciddhasanmukhīm || 11-625 || ugracaṇḍā pracaṇḍā ca caṇḍogrā caṇḍanāyikā | caṇḍā caṇḍavatī caiva caṇḍarūpā ca caṇḍikā || 11-626 || ābhiḥ śaktibhiraṣṭābhiḥ satataṃ pariveṣṭitām | cintayedīdṛśīṃ durgāṃ dharmakāmārthamokṣadām || 11-627 || dhyātvetthaṃ mānasairevopacāraiḥ paripūjya ca | pūrvoktenaiva vidhinā vidadhyādarghasaṃsthitim || 11-628 || naimittikavidhānena vistāro yatra kīrttitaḥ | satyāṃ śaktau tu pādyādīn pṛthaktvena pravinyaset || 11-629 || p. 1024) arghasyottarataḥ kāryaṃ pādyamācamanīyakam | snānīyaṃ madhuparkaṃ ca upacārāstathā mayā || 11-630 || asminneva kṣaṇe devīpañcāyatanapūjakaḥ | gaṇeśārkaharīśānāṃ sambhāraiḥ kalpitairyajet || 11-631 || pīṭhārcanaṃ tataḥ kuryāt sāmānyaṃ prathamaṃ budhaḥ | sarvaśeṣe yogaratnaṃ śeṣamantropabṛṃhitam || 11-632 || vidhāya ca punardhyānamāvāhanamathācaret | mudrāvibhaktikalitaṃ sādhako mīlitekṣaṇaḥ || 11-633 || mūlamantreṇātha sāvayavīkṛtya vibhāvanaiḥ | manvakṣaraiḥ ṣaḍaṅgāni vinyaset tadupaspṛśan || 11-634 || mūlapīṭhapratiṣthāyāṃ yo manuḥ prāgudīritaḥ | yantramūrtyostu tenaiva pratiṣṭhāṃ sthirayoścaret || 11-635 || mṛnmūrtipatrikākumbhaśūlāsyādiṣvapi priye | ke canecchanti tanmantraṃ naiva kāpālikādayaḥ || 11-636 || anyān pauriṇikān mantrān vaidikānapi kā/ścana | īrayet pīṭhikākumbhamāheyapratimādiṣu || 11-637 || tā/ste vadāmi sutanu nandikeśvarabhāṣitāt | hastaṃ datvā patrikāyāṃ tārādi tatsadityapi || 11-638 || trirudīrya paṭhenmantrānevaitān sthirapīṭhayoḥ | āgaccha madgṛhe devi aṣṭābhiḥ śaktibhiḥ saha || 11-639 || pūjāṃ gṛhāṇa vidhivat sarvakalyāṇakāriṇi | ehyehi bhagavatyamba śatrukṣayajayaprade || 11-640 || bhaktitaḥ pūjayāmi tvāṃ navadurge surārcite | p. 1025) durge devi samāgaccha sānnidhyaṃ cāpi kalpaya || 11-641 || yajñabhāgaṃ gṛhāṇa tvamaṣṭābhiḥ śaktibhiḥ sahaḥ | śāradīyāmimāṃ pūjāṃ karomi tridaśārcite || 11-642 || ājñāpaya mahādevi daityadarpaniṣudani | duṣpāre ghorasaṃsāre sāgare patitaṃ sadā || 11-643 || trāyasva varade devi namaste śaṅkarapriye | ye devā yāśca devyaśca calitāyāṃ calanti hi || 11-644 || āvāhayāmi tān sarvā/ścaṇḍike parameśvari | prāṇān rakṣa yaśo rakṣa rakṣa dārān sutaṃ dhanam || 11-645 || sarvarakṣākarī yasmāt tvaṃ hi devi jagatpriye | praviśya tiṣṭha yajñe'smin yāvat pūjāṃ karomyaham || 11-646 || menānandakare devi sarvasiddhiṃ ca dehi me | āgaccha caṇḍike devi sarvakalyāṇahetave || 11-647 || pūjāṃ gṛhāṇa sumukhi namaste śaṅkarapriye | āvāhayāmi devi tvāṃ mṛnmaye śrīphale tathā || 11-648 || triśūle kalaśe khaḍge maṇḍale citra eva ca | kailāśaśikharāddevi vindhyādrerhimaparvatāt || 11-649 || āgatya vilvaśākhāyāṃ caṇḍike kuru sannidhīm | sthāpitā'si mayā devi pūjaye tvāṃ prasīda me || 11-650 || caṇḍe caṇḍātmike caṇḍi caṇḍavigrahadhāriṇi | vilvaśākhāṃ samāśritya tiṣṭha devi gaṇaiḥ saha || 11-651 || athavā mṛnmaye kumbhe triśūle khaḍga eva ca | tathā citrapaṭe vā'rinṛmuṇḍe vahnimaṇḍale || 11-652 || p. 1026) sarvagā tvaṃ samāgatya sānnidhyamiha kalpaya | devi tvaṃ jagatāṃ mātaḥ sṛṣṭisaṃhārakāriṇi || 11-653 || maṇḍaleṣu samasteṣu sānnidhyamanukalpaya | caturviṃśatisaṅkhyeṣu adhiṣṭheyeṣu caṇḍike || 11-654 || āgatya śāradīṃ pūjāṃ hṛhṇa devi prasīda me | āvāhitā'si devi tvaṃ nikhile maṇḍale tava || 11-655 || bhūtvā'traiva sthirātma tvaṃ madgehe kāmadā bhava | caṇḍi tvaṃ caṇḍarūpā'si suratejaḥsamudbhave || 11-656 || parivāraiḥ samāgatya sthitimatra kuru drutam | aṣṭādaśaitān prajapenmantrān paurāṇikān priye || 11-657 || tato haṃsaḥ śucītyevaṃ pratadviṣṇustavetyapi | tathā viṣṇuryonimiti tārttiyakatayoditam || 11-658 || tāravyāhṛtipūrvā ca gāyatrī tārapaścimā | tryambakaṃ ceti pañcaitān vaidikān prajapenmanūn || 11-659 || nemānapi sthire pīṭhe mūrttau vā parikalpayet | ataḥ prāṇapratiṣṭhāṃ vai kurvīta manuvistaraiḥ || 11-660 || ādyena nityakhyātena nimittoktena tatparam | ākhyāsyamānatārttīyamanunā tadanantaram || 11-661 || tacca śāradapūjāyāṃ netarasyāṃ kadācana | pīṭhamūrttyorapi tathā maṇḍale netaratra ca || 11-662 || tāramaidhatrapārāvayoginyo ḍākinī tathā | phetkārīkūrcavanitā bījānīmāni vai nava || 11-663 || ehyehi bhagavatyevaṃ tato brūyāt padatrayam | p. 1027) trayastriṃśatkoṭipadāt tathā tridaśaśabdataḥ || 11-664 || tejaḥkalpitaśabdācca śarīre parikalpayet | padāt tathā ca mahiṣāsūrato mardinītyapi || 11-665 || tato jagattrayetyuktvā pālini pratikīrttayet | kāmaprasādapāśāśca nṛsiṃhakamale tataḥ || 11-666 || āgacchadvitayaṃ cāpi sānnidhyaṃ kalpayadvayam | pūjālayam praviśyoktvā tiṣṭhayugmamataḥ param || 11-667 || tato visandhyaṣṭaśaktipadāt parivṛte vadet | jvalayugmaṃ prajvalayugaṃ sphura prasphura cedṛśam || 11-668 || aṅkuśapretabhairavyo'māhārapralayāstataḥ | vidyunmahākrodhatārāḥ śiraḥ śeṣe tataḥ param || 11-669 || śatamaṣṭādaśopetaṃ varṇānāmatra vai manau | mantratrayeṇāmunaiva kuryāt prāṇapratiṣṭhitam || 11-670 || mṛnmūrtipatrikākumbhādiṣu sarvāntimaṃ manum | śrauta paṭhenmanojūtiriti kauletaro naraḥ || 11-671 || naimittikoktena tathā kuryādāvāhanaṃ tataḥ | mantreṇa trirudīrṇena na patryāṃ pīṭha eva hi || 11-672 || atha kaulādayaḥ kuryurasminnavasare priye | naimittikena vidhinā pātrasthāpanamuttamam || 11-673 || nyāsaughān purataḥ kṛtvā naimittikavidhīritān | śaktau tu pañcakān sarvān ṣoḍhātritayameva hi || 11-674 || māheyapatryornaitāṃ vai prakurvīta kadācana | pātrāṇāṃ sthāpanaṃ cāpi kuryāt svena matena hi || 11-675 || p. 1028) vicārarītī eṣāṃ vai naimittika udīrite | sā kalpanā ca te mantrāḥ sa kramaḥ saṃsthitiśca sā || 11-676 || te nyāsāḥ śodhanaṃ tacca vastu vā tarpaṇaṃ ca tat | śaradarcāpīṭhamūrtyornaimittikasamarhaṇāt || 11-677 || kasyāpi mata īśāni naivāṇurapi bhidyate | viśiṣyāto mayā tantrapaurāṇikavidhidvayam || 11-679 || ucyate sa manuḥ prāyo buddhimadbuddhigocaraḥ | patrikādiṣu paurāṇaṃ tāntrikaṃ pīṭha eva hi || 11-680 || vastvarpaṇasya pratyekaṃ ye mantrāḥ pūrvamīritāḥ | naimittikārcanavidhau grāhyāste'trāpi pārvati || 11-681 || pratyekaṃ manavo ye vai patrikādiṣu saṃsthitāḥ | tānidānīṃ pravakṣyāmi tattadvastvarpaṇāvidhau || 11-682 || yathā tattanmanūccārādanumūlamanūditān | kathyate vastudānāya tathā'trāpi sureśvari || 11-683 || paurāṇikamanuṃ procya tadante parikīrttayet | dvātriṃśadvarṇakaṃ mantramathavā bhairavoditam || 11-684 || kātyāyanopāsitaṃ yajjayadurgādaśākṣaram | tābhyām paurāṇikārcāyāṃ vastudānasamuddhṛteḥ || 11-685 || dvayoraśaktāvekaṃ vā āvaśyakatayerayet | vakṣye tayoruddhṛtiṃ tadādyaṃ nandīśvarārcitam || 11-686 || tāratrapābhyāṃ ṅentā syāddakṣayajñavināśinī | mahāghorā'pi ca tathā yoginīkoṭiśabdataḥ || 11-687 || tadvat parivṛtā kāryā māyābījaṃ tataḥ param | pūrvavadbhadrakālī ca hṛnmantraḥ sarvaśeṣagaḥ || 11-688 || p. 1029) athavā tārato durgā iti vāradvayaṃ vadet | sambuddhyantāṃ rakṣaṇīṃ ca tarjanīmanurantyagaḥ || 11-689 || yadyapīmau manū devi tāntrikau samudīritau | tathā'pi paurāṇikānte niyojyau tattadarhaṇe || 11-690 || atha sarvopacārīyān vakṣye paurāṇikānmanūn | pūrvamevoditāḥ santi nimittārcāsu tāntrikāḥ || 11-691 || ta evātra niyoktavyāḥ pratyekaṃ tattadarpaṇe | patrikādiṣu paurāṇāḥ pīṭhamūrttyostu tāntrikāḥ || 11-692 || āsanaṃ pādyamarghyaṃ ca tato'nvācamanīyakam | madhuparkaṃ snānajalaṃ vastraṃ bhūṣaṇacandane || 11-693 || puṣpaṃ dhūpaṃ ca dīpaṃ ca netrāñjanamataḥ param | alaktaṃ cāpi naivedyaṃ pradakṣiṇanamaskṛtī || 11-694 || upacārā ime proktā devītuṣṭividhāyakāḥ | yadyadvai dīyate dravyamalaṅkārādikāñcanam || 11-695 || teṣāṃ daivatamuccārya kṛtvā ca prokṣaṇārcane | utsṛjya tattanmantreṇa tattannāmnā nivedayet || 11-696 || sarvaśuddhiṃ tu paurāṇakrameṇa dharayā'caret | idaṃ ta āsanaṃ dattaṃ mayā suravarārcite || 11-697 || bhavaitasminniṣaṇṇā tvaṃ yāvat pūjāṃ karomyaham | dūrvāparājitāpadmaśyāmākasahitaṃ jalam || 11-698 || pādyāya kalpate devi viśeṣārcāsu nānyathā | pādyaṃ gṛhṇa mayā dattaṃ sarvaduḥkhāpahārakam || 11-699 || p. 1030) trāyasva varade devi ghorādasmādbhavārṇavāt | snāte vastre ca naivedye dadyādācamanīyakam || 11-700 || tacca svadhāpadairdadyānmadhuparkaṃ tathā priye | arghaṃ svāhāpadenaiva sarvamanyannamaḥ padaiḥ || 11-701 || gandhapuṣpākṣatayavakuśāgratilasarṣapān | vilvapatrakṣīradūrvāsahitaṃ salilaṃ śuci || 11-702 || śa"khapātragataṃ kṛtvā kālikāyai nivedayet | dūrvākṣatasamāyuktaṃ vilvapatrasamanvitam || 11-703 || śobhanaṃ śaṅkhapātrasthaṃ gṛhāṇārghaṃ harapriye | nānātīrthodbhavaṃ vāri sarvavastūpakalpitam || 11-704 || gṛhāṇārghamimaṃ devi jagaddhātri namo'stu te | candrajātīlavaṅgailākakkolasahitaṃ jalam || 11-705 || viśeṣācamanīyaṃ vai dadyāddevyai phalecchayā | āmodavastusurabhīkṛtametadanūttamam || 11-706 || gṛhāṇācamanīyaṃ tvaṃ mayā bhaktyā niveditam | imā āpo mayā bhaktyā tava pādatale'rpitāḥ || 11-707 || ācāmaya mahādevi prītā śāntiṃ prayaccha me | surābhāve ghṛtadadhi madhu kāṃsye nivedayet || 11-708 || madhuparkaṃ taduddiṣṭaṃ prārthanīyaṃ divaukasām | madhuparkaṃ maheśāni brahmaṇā parikalpitam || 11-709 || mayā niveditaṃ tubhyaṃ gṛhāṇa jagadīśvari | madhuparkapradānānte punarācamanīyakam || 11-710 || dātavyaṃ prāśanānte'sya yata ucchiṣṭatā bhavet | p. 1031) vārīdaṃ hi mamāmodi prasannaṃ medhyameva ca || 11-711 || mayā niveditaṃ bhaktyā snāhyanena sureśvari | nānāvarṇasamāyuktapaṭṭasūtrādinirmitam || 11-712 || vāsaḥśuklaṃ tathā raktaṃ gṛhāṇa tridaśeśvari | dehaśobhākaraṃ pūtaṃ rañjitaṃ nāgavastubhiḥ || 11-713 || paridhatsva jagaddhātri vāso bhaktyā niveditam | vāsasaḥ paridhānānte punarācamanīyakam || 11-714 || dātavyaṃ bhaktibhāvena smṛtyuktatvānmanuṣyavat | divyaratnasamāyuktā vahnibhānusamaprabhāḥ || 11-715 || alaṅkārāstavāṅgāni śobhayantu sureśvari | anulepanametat te mahāsurabhi śītalam || 11-716 || mayā niveditaṃ devi gṛhītvā lepayāṅgakam | idaṃ kusumamāmodi grāmāraṇyasamudbhavam || 11-717 || prāṇasantarpaṇaṃ hṛdyaṃ mayāṃ dattaṃ pragṛhyatām | karpūrāgurusaṃmiśro vanaspatirasodbhavaḥ || 11-718 || mayā nivedito dhūpo devadevi pragṛhyatām | agnijyotī ravijyotiścandrajyotistathaiva ca || 11-719 || jyotiṣāmuttamaṃ jyotirdīpo'yaṃ pratigṛhyatām | tvaṃ candrasūryajyotīṃṣi vidyudagnyostathaiva ca || 11-720 || tvameva jagatāṃ jyotirdīpo'yaṃ pratigṛhyatām | snigdhamuṣṇaṃ hṛdyatamaṃ dṛśāṃ śobhākaraṃ tava || 11-721 || gṛhītvā kajjalaṃ sadyo netrāṇyañjaya pārvati | tvatpādāmbhojanakharadyutikāri manoramam || 11-722 || p. 1032) alaktakamidaṃ devi mayā dattaṃ pragṛhyatām | nānāvidhāni ramyāṇi svādūni rasavanti ca || 11-723 || mayā dattāni gṛhyantāṃ naivedyāni surārcite | phalapūlāni sarvāṇi grāmakānanajāni ca || 11-724 || nānākārasugandhīni gṛhāṇa parameśvari | caturvidhamidaṃ bhojyaṃ devi ṣaḍbhī rasairyutam || 11-725 || sadā tṛptikaraṃ ramyamidamannaṃ pragṛhyatām | gavyasarpiḥpayoyuktaṃ nānāmadhuramiśritam || 11-726 || niveditaṃ devi mayā paramānnaṃ pragṛhyatām | amṛtai racitaṃ divyaṃ ghṛtakhaṇḍavinirmitam || 11-727 || piṣṭakaṃ vividhaṃ svādu gṛhāṇa haravallabhe | modakaṃ svādu ruciraṃ karpūrādibhiranvitam || 11-728 || miśraṃ nānāvidhairdravyaiḥ pratigṛhyāśu bhujyatām | tāmrapātre sthitaṃ sīdhuṃ payo gavyamathātra vā || 11-729 || nārikelodakaṃ kāṃsye gṛhāṇa śaṅkarapriye | pānīyaṃ śītalaṃ svacchaṃ prasannaṃ ghanasārayuk || 11-730 || bhojane tṛptikṛddevi kṛpayā pratigṛhyatām | bhojanānte pradātavyaṃ punarācamanīyakam || 11-731 || pūrvoktenaiva mantreṇa sarvatraiva śucismite | phalapatrakasaṃyuktaṃ karpūrādisuvāsitam || 11-732 || mukhakāntikaraṃ hṛdyaṃ tāmbūlaṃ pratigṛhyatām | dūrvāṅkuraṃ tato devyai dadyāt sādhakasattamaḥ || 11-733 || p. 1033) namaste sarvage devi namaste bhuktimuktide | dūrvāṃ gṛhāṇa devi tvaṃ māṃ nistāraya saṅkaṭāt || 11-734 || vilvapatraṃ tato devyai pṛthaktvena nivedayet | amṛtodbhavaṃ śrīyuktaṃ mahādeva priyaṃ sadā || 11-735 || pavitraṃ te prayacchāmi patraṃ mālūraśākhinaḥ | nānāpuṣpeṇa racitāṃ stanabaddhāṃ sugandhinīm || 11-736 || prabhraṣṭāṃ lambanāṃ cāpi tava devi nivedaye | sarvaśeṣe pradātavyaṃ sindūraṃ patrikārcane || 11-737 || anulepanakāle tu pīṭhamūrttyorbhideyatī | alikādikaśobhāyāḥ kārakaṃ rāgasambhavam || 11-738 || atirāgi samutpiñjasindrūraṃ pratigṛhyatām | camarīpucchajaṃ śvetaṃ hemadaṇḍi suloma ca || 11-739 || mayā'rpitaṃ rājacihnaṃ cāmaraṃ pratigṛhyatām | varhivarhakṛtākāraṃ madhyadaṇḍasamanvitam || 11-740 || gṛhyatāṃ vyajanaṃ devi dehasvedāpanattaye | yena bhīṣayase daityān yena pūrayase'mbaram || 11-741 || tāṃ ghaṇṭāṃ te prayacchāmi mahiṣaghni pragṛhyatām | dīpairanekairvihitamārātrikamidaṃ śubham || 11-742 || nivedayāmi te devi saṃharājñānajaṃ tamaḥ | sarvaśeṣe pradātavyaṃ puṣpāṇāmañjalitrayam || 11-743 || tanmanustu varārohe durgāgāyatryudīritā | p. 1034)oṃ caṇḍikāyai vidmahe bhagavatyai dhīmahi tanno gaurī pracodayāt | anena vidhinā yastu mantrairebhiśca pārvati || 11-744 || mahiṣaghnīṃ mahāmāyāṃ patrikāsu prapūjayet | aśvamedhaphalaṃ prāpya sa gaccheccaṇḍikālayam || 11-745 || ihāpi ca bhavet sadyaḥ kalyāṇānāṃ sa bhājanam | pūjārītirvarārohe pīṭhamūrttyorapīdṛśī || 11-746 || mantrabhedaḥ paro jñeyaḥ pātrāṇāṃ sthāpanaṃ tathā | pratyekaṃ tu tataḥ kuryāt patrikāṇāṃ tu pūjanam || 11-747 || yāvacchakyopacāreṇa mantreṇāpi pṛthak pṛthak | ekā tattadadhiṣṭhātrī devatā parikīrttitā || 11-748 || tattannāmnā caturthyantāṃ samāvāhyārcayet priye | ādau tu rambhādhiṣṭhātrī brahmāṇī parikīrttitā || 11-749 || kālikā kaccyadhiṣṭhātrī tripuraghnena bhāṣitā | durgā haridrādhiṣṭhātrī jayantyāṃ kārttikī tathā || 11-750 || śivā ca vilvādhiṣṭhātrī dāḍimādhiṣṭhitā tatthā | śatrusaṅghakṣayakarī vijñeyā raktadantikā || 11-751 || munibhiḥ śokarahitā'śokādhiṣṭhātryudīritā | tathaiva mānādhiṣṭhātrī cāmuṇḍā parikīrttitā || 11-752 || lakṣmīśca dhānyādhiṣṭhātrī nandīśenopapāditā | navapatrikādhiṣṭhātrī kātyāyanyapyudīritā || 11-753 || yāthā'sāṃ kramato devi nāmānyuktāni te mayā | tathaiva mantramekaikaṃ kramena prabruve'dhunā || 11-754 || p. 1035) brahmāṇi tvaṃ sasāgaccha sānnidhyamiha kalpaya | rambhārūpeṇa sarvatra śāntiṃ kuru namo'stu te || 11-755 || mahiṣāsurayuddheṣu kaccībhūtā'si kālike | manuṣyānugrahārthāya lokamenamupāgatā || 11-756 || haridre varade devi durgārūpā'si śobhane | mama vighnavināśāya pūjāṃ gṛhṇa prasīda me || 11-757 || niśumbhaśumbhamathane sendrairdevagaṇaiḥ purā | jayantī pūjitā'si tvamasmākaṃ varadā bhava || 11-758 || mahādevapriyakaro vāsudevapriyaḥ sadā | sadā kālīprītikaro vilvavṛkṣa namo'stu te || 11-759 || dāḍimi tvaṃ purā yuddhe raktabījasya saṃmukhe | cāmuṇḍāprītimakarot tasmāt tvāṃ pūjayāmyaham || 11-760 || haraprītikaro vṛkṣo hyaśokaḥ śokanāśanaḥ | durgāprītikaratvena māmaśokaṃ sadā kuru || 11-761 || yasya patre vaseddevī mānavṛkṣa śacīpriya | mamaivānugrahārthāya pūjāṃ gṛhṇa sureśvari || 11-762 || jagataḥ prāṇarakṣārthaṃ brahmaṇā nirmitaṃ purā | umāprītīkaraṃ dhānyaṃ tasmāt tvaṃ rakṣa māṃ sadā || 11-761 || patrike navadurge tvaṃ mahādevamanohare | pūjāṃ samāstāṃ saṃgṛhya rakṣa māṃ tridaśeśvari || 11-762 || pratyekamitthaṃ saṃpūjya mantrairetairudīritaiḥ | nāmābhyāmapi ṅentābhyāmuktābhyāṃ pūrvameva te || 11-763 || sāmānyapīṭhanyāsoktanāmabhirṅentabṛṃhitaiḥ | p. 1036) dikpālānapi nityoktavāhanāyudhasaṃyutān || 11-764 || vastubhiḥ pīṭhamūrttyostu nityanaimittikoditaiḥ | prāvṛtyārcanavistārairyajet parameśvarīm || 11-765 || yāvatī kathitā nitya iti karttavyatā mayā | yathā naimittike cāpi dvayīmapi niyojayet || 11-766 || saṃprayogamamantrāṇāmavadannaityake vidhau | taṃ kevalaṃ vidhāyeśi sarvamanyamupācaret || 11-767 || naimittikīyaḥ saṃgrāhyo'nyaḥ sarva ubhayātmakaḥ | prayogo yādṛśīyastu tādṛśīyaṃ hi tarpaṇam || 11-768 || śaktau tu patrikārcāyāṃ daśāstrāṇi prapūjayet | ṅentaistārahṛdo madhye'dhiṣṭhitaistattadakṣaraiḥ || 11-769 || tato'nu sarvapūjānte pūjayenmahiṣāsuram | valiṃ dadyāt svaśaktyā ca paśūnapi khagānapi || 11-770 || naimittike tadvidhānaṃ prāgeva tava kīrttitam | iti saptamīkṛtyam | athāṣṭamīkṛtyam | tatraiva | etāvat saptamīkṛtyamathāṣṭamyarcanaṃ śṛṇu || 11-771 || saptamyuktavidhānaṃ hi pūrvamevānuvarttate | adhikaṃ yat tadākhyāsye sarvamanyat puroktavat || 11-772 || śodhanaṃ dravyajātānāmāsanādestathaiva ca | prāṇāyāmo bhūtaśuddhirmātṛkānyāsa eva ca || 11-773 || tathā pīṭhaṣaḍaṅgākhyanyāsau nyāsāntarāṇyapi | vidhāya pūrvoktarītyā ca mahāsnānaṃ tathaiva ca || 11-774 || p. 1037) darpaṇe pratibimbaṃ ca kārayitvā puroktavat | dantakāṣṭhaṃ nivedyātha saṃkalpaṃ viracayya ca || 11-775 || arghasaṃsthāpanādīni vidhāya ca puroktavat | samāpyātmārcanaṃ cāpi ghaṭe gaṇapatiṃ yajet || 11-776 || sūryādīnapi pañcāyatanān saṃpūjya yatnataḥ | dhyātvā'tha mānasairevopacāraiḥ paripūjya ca || 11-777 || upacāraiḥ ṣoḍaśabhirmahāmāyāṃ samarcayet | taistairmantraistadanukramataścāpi pārvati || 11-778 || mudrāpradarśanaistairupacāranivedanaiḥ | pīṭhamūrttyostāntrikoktarītyā pūjanamācaret || 11-779 || patrikāsu ca paurāṇakramato jagadīśvari | kṛtvā'varaṇapūjāṃ hi pīṭhe dvābhyāṃ samācaret || 11-780 || nityanaimittikoktābhyāṃ mahāṣṭamyarcanakrame | viśeṣaṃ kaṃ cidākhyāsye patrikāyāḥ prapūjane || 11-781 || pūrvādivasukoṇeṣu daśopacaraṇairyajet | devyāḥ śaktīḥ krameṇaivogracaṇḍādyā viśeṣataḥ || 11-782 || mantramālāmayīsaṃsthairmantrairāsāṃ tu kaulikaḥ | nandikeśapurāṇoktairmanubhiḥ padyarūpibhiḥ || 11-783 || śrutyadhvanyāḥ pūjayeyurugracaṇḍādikāḥ priye | manū/stadīyānadhunā bravīmi tava sundari || 11-784 || tārahnīkamalā ādau madhye ṅentābhidhā tathā | ante hṛnmanurevaṃ hi paripāṭī prakīrttitā || 11-785 || ugracaṇḍā tu bhayadā madhyāhnārkasamaprabhā | p. 1038) sā me sadā'stu varadā tasyai nityaṃ namo namaḥ || 11-786 || pracaṇḍe putrade nityaṃ pracaṇḍagaṇasaṃvṛte | jagadānandade devi prasannā bhava sarvadā || 11-787 || caṇḍogre bhūtarūpā'si sarvabhūtabhayapradā | saumyā bhūtā mayi sadā varadā bhava śobhane || 11-788 || yā siddhiriti nāmnā tu deveśena prakāśitā | śāsi tvaṃ sā'si deveśi namaste caṇḍanāyike || 11-789 || devi cāṇḍātmike caṇḍe caṇḍārivijayaprade | dharmamokṣapradā'si tvaṃ nityaṃ me varadā bhava || 11-790 || yā sṛṣṭisthitisaṃhāraguṇatrayasamanvitā | yasyāḥ parā na cānyā'sti caṇḍavatyai namo namaḥ || 11-791 || caṇḍarūpā mahācaṇḍā caṇḍanāyakacaṇḍikā | sarvasiddhipradā devi tasyai nityaṃ namo namaḥ || 11-792 || bālārkāruṇanetrā yā sarvadā bhaktavatsalā | caṇḍāsurasya mathanī varadā sā'stu caṇḍikā || 11-793 || tato'ṣṭadalapadmasya aṣṭāvṛtyā daleṣu ca | yajeccatuḥṣaṣṭimitā yoginīgaṇarūpiṇīḥ || 11-794 || tāratrayaṃ puro datvā śeṣe nama idaṃ padam | ṅentaṃ tato nāma tāsāṃ madhye kṛtvā niyojayet || 11-795 || upacāraiḥ pañcabhirvā puṣpairvā kevalākṣataiḥ | brahmāṇī caṇḍikā raudrī gaurīndrāṇī tathaiva ca || 11-796 || kaumārī bhairavī durgā nārasiṃhī ca kālikā | p. 1039) cāmuṇḍā śivadūtī ca vārāhī kauśikī tathā || 11-797 || māheśvarī śaṅkarī ca jayantī sarvamaṅgalā | karālinī muktakeśī śivā śākambharī tathā || 11-798 || bhīmā śāntā bhrāmarī ca rudrāṇī caṇḍarūpiṇī | kṣamā dhātrī svadhā svāhā aparṇā ca mahodarī || 11-799 || ghorarūpā mahākālī vidyujjihvā kapālinī | kṣemaṅkarī mahāmāyā meghamālā balākinī || 11-800 || śuṣkodarī caṇḍaghaṇṭā mahāpretā priyaṅkarī | kharatuṇḍī ṛkṣakarṇī balapramathanī tathā || 11-801 || manomathanyapi tathā sarvabhūtadamanyapi | umā tārā mahānidrā vijayā ca jayā tathā || 11-802 || śailaputrī maholkā ca triśūlinyañjanaprabhā | kūṣmāṇḍī viśvasaṃtrāsā tathā kātyāyanī parā || 11-803 || kālarātrirmahāgaurī catuḥṣaṣṭirimā matāḥ | pūjayenmaṇḍalasyānte sarvakāmārthasiddhaye || 11-804 || punaśca koṭiyoginyaḥ pūjyāḥ ekākhyayā priye | padmapatrāgrahāgreṣu pūrvavanmantrakalpanaiḥ || 11-805 || tato devīsannidhāne samyagdurgā phalapradā | aiśānyādikrame dve dve madhye vā nava pūjayet || 11-806 || āsāmapyugracaṇḍādivanmantraḥ parikīrttitaḥ | pādyādibhiḥ pūrvavacca tattanmantraiḥ prapūjayet || 11-807 || p. 1040) mṛtyuñjayaprāṇasaṃsthairatha paurāṇikairapi | pūrvapakṣaḥ kaulikānāmuttaraḥ śrutiśālinām || 11-808 || tanmantrāmadhunā vakṣye sāvadhānā niśāmaya | caturmukhīṃ jagaddhātrīṃ haṃsārūḍhāṃ varapradām || 11-809 || sṛṣṭikartrīṃ mahābhāgāṃ brahmaṇīṃ tāṃ namāmyaham | vṛṣārūḍhāṃ śivāṃ bhadrāṃ trinetrāṃ varadāṃ śivām || 11-810 || māheśvarīṃ namasyāmi jagatsaṃhārakāriṇīm | kaumārīṃ pītavasanāṃ mayūravaravāhinīm || 11-811 || śaktihastāṃ śoṇadehāṃ namāmi varadāṃ sadā | śaṅkhacakragadāpadmadhāriṇīṃ kṛṣṇavigrahām || 11-812 || sthitirūpāṃ khagendrasthāṃ vaiṣṇavīṃ praṇamāmyaham | varāharūpiṇīṃ devīṃ daṃṣṭroddhṛtavasundharām || 11-813 || śubhadāṃ nīlavasanāṃ vārāhīṃ tāṃ namāmyaham | nṛsiṃharūpiṇīṃ bhīmāṃ daityadānavaghātinīm || 11-814 || vikarālanakhāṃ śubhrāṃ nārasiṃhīṃ namāmyaham | indrāṇīṃ gajakumbhasthāṃ sahasranayanāṃ śubhām || 11-815 || namāmi varadāṃ devīṃ sarvadevanamaskṛtām | cāmuṇḍāṃ muṇḍamathanīṃ muṇḍamālopaśobhitām || 11-816 || aṭṭāṭṭahāsamuditāṃ namāmyātmavibhūtaye | kātyāyanīṃ daśabhujāṃ mahiṣāsuramardinīm || 11-817 || prasannavadanāṃ devīṃ varadāṃ praṇamāmyaham | caṇḍike navadurge tvaṃ mahādevapriye sadā || 11-818 || pūjāṃ samastāṃ saṃgṛhya rakṣa māṃ tridaśeśvari | p. 1041) kātyāyanyāśca durgāyā mantradvayamidaṃ matam || 11-819 || ime tenaiva mantreṇa pūjayet suravandite | punaḥ pūrvoktavidhinā devīrekādaśarcayet || 11-820 || jayantīṃ maṅgalāṃ kālīṃ bhadrakālīṃ kapālinīm | durgāṃ kṣamāṃ śivāṃ dhātrīṃ svadhāṃ svāhāṃ ca pūjayet || 11-821 || tato'strapūjāṃ kurvīta saptamyarcanato'dhikām | praṇavādyairnamo'ntaiśca mantraireva sureśvari || 11-822 || ādau tu dakṣiṇe bhāge tato vāme prapūjayet | pādyādibhistriśūlādīn kevalairakṣatairatha || 11-823 || sarvāyudhānāṃ prathamo nirmitastvaṃ pinākinā | śūlasāraṃ samākṛṣya kṛtvā muṣṭigrahaṃ śubham || 11-824 || asirviśasanaḥ khaḍgastīkṣṇadhāro durāsadaḥ | śrīgarbho vijayaścaiva dharmapāla namo'stu te || 11-825 || cakraṃ tvaṃ viṣṇurūpo'si viṣṇupāṇau sadā sthitaḥ | devīhastagataścāsi cakrarāja namo'stu te || 11-826 || sarvāyudhānāṃ śreṣṭhastvaṃ daityasenāniṣūdana | bhayebhyaḥ sarvadā rakṣa tīkṣṇabāṇa namo'stu te || 11-827 || śakte tvaṃ sarvadevānāṃ guhasya ca viśeṣataḥ | śakti rūpeṇa sarvatra rakṣāṃ kuru namo'stu te || 11-828 || rakṣārūpeṇa kheṭa tvamarisaṃhārakārakaḥ | sadā devīkaragata māṃ rakṣa bahusaṅkaṭāt || 11-829 || sarvāyudhamahāmātra sarvāsuraniṣūdana | cāpa māṃ sarvato rakṣa sākaṃ sāyakasattamaiḥ || 11-830 || p. 1042) pāśa tvaṃ nāgarūpo'si viṣapūrṇo viṣodaraḥ | śatrūṇāṃ duḥsaho nityaṃ nāgapāśa namo'stu te || 11-831 || aṅkuśo'si namastubhyaṃ gajānāṃ tvaṃ niyāmakaḥ | devānāmapi rakṣārthaṃ pārvatyā'si dhṛtaḥ kare || 11-832 || yasyā ninādamākarṇya śakṛnmūtre prasusruvaḥ | daityasaṅghāḥ pāhi sā tvaṃ ghaṇṭe nānāvidhādbhayāt || 11-833 || paraśo tvamatikṣṇo'si sarvavairivimardana | devīhastagataścāsi sadā tubhyaṃ namo namaḥ || 11-834 || yāni yānīha mukhyāni prasiddhānyāyudhāni ca | kṣayakārīṇi śatrūṇāṃ vikhyātāni jagattraye || 11-835 || yāni yānyambikā dhatte kareṣu sveṣu sarvadā | bhuśuṇḍīpāśaparighabhindipālāstu lāguḍāḥ || 11-836 || ṛṣṭitomarakuntāśca paṭṭiśo muśalastathā | gadāśataghnīkuṇapacchurikākarttarīmukhāḥ || 11-837 || sarvā/stān pūjayāmyadya mahāṣṭamyāṃ viśeṣataḥ | sarve rakṣantu māṃ nityam sarvasiddhiṃ dadatvapi || 11-838 || tārāt kūrcācca durgāyai sarvāyudhapadānyapi | dhāriṇyai nama uccārya dadyāt puṣpāñjalitrayam || 11-839 || tato devyāḥ kirīṭādīnalaṅkārān prapūjayet | tārādyena namo'ntena nāmnā ṅentena tasya ca || 11-840 || tataḥ prapūjayeddevyāḥ siṃhāsanamanuttamam | tārādvajranakhadaṃṣṭrāyudhāya parikīrttya hi || mahāsiṃhāya hu/ hṛcca siṃhametena pūjayet | p. 1043) yathopakalpitairevopacāraiḥ kusumākṣataiḥ || 11-841 || tadante manunaitena devyāḥ siṃhāsanaṃ yajet | āsanaṃ cāsi devyāstvaṃ ghoradaṃṣṭrotkaṭānvitaḥ | | 842 || himādriśikharākāra siṃharāja namo'stu te | devyā dattavaratvena viśeṣānmahiṣāsuram || 11-843 || aṣṭamyāṃ ca navamyāṃ ca pūjayedbahuvistaraiḥ | yāvacchakyopacāraistu pādyādibhiranekadhā || 11-844 || namo'ntaḥ praṇavādiśca ṅento'ntarmahiṣāsuraḥ | etena manunā sarvopacārānasya cārpayet || 11-845 || na sāmānyāsuradhiyā sākṣādrudradhiyaiva hi | pūjānte kīrttayenmantrānamūn baddhāñjaliḥ priye || 11-846 || rudro'syasurarāja tvaṃ devānāṃ darpanāśakaḥ | piturvaraprārthanayā mahiṣīgarbhasambhavaḥ || 11-847 || kātyāyanyā samaṃ yoddhuṃ sāmarthyaṃ kasya vidyate | kenāsureṇa vidhṛtaḥ samare madhusūdanaḥ || 11-848 || kenānyena vijityājau tridaśāḥ sevakīkṛtāḥ | manvantaratrayaṃ kena bhuktaṃ rājyamakaṇṭakam || 11-849 || babhūva kasya vā senā parārdhaśatasaṃmitā | rudrarūpadharāyāto mahiṣāsura te namaḥ || 11-850 || tataḥ saṃpūjayeddevi caturo vaṭukānapi | siddhaputraṃ jñānaputraṃ tathā sahajaputrakam || 11-851 || śeṣe samayaputraṃ ca mantrameṣāṃ niśāmaya | vedādikamalābīje purato'nte namo'pi ca || 11-852 || p. 1044) tattannāmnā saha tathā vaṭuko vigrahīkṛtaḥ | sa ṅenta iti mantrāḥ syureteṣāṃ jagadīśvari || 11-853 || samastairupacāraistu yathāvibhavakalpitaiḥ | pūjayedvaṭukānetāñchṛṇvanyāvṛttipūjanam || 11-854 || pūjayet kṣetrapālā/śca madhye kiñjalkapakṣayoḥ | hetukaṃ tripuraghnaṃ ca agnijihvaṃ tathaiva ca || 11-855 || agnivetālasaṃjñaṃ ca kālaṃ cātha karālakam | ekapādaṃ bhīmanāthamuttarādikrameṇa tu || 11-856 || adhunā mantrameteṣāṃ bravīmi śṛṇu pārvati | tārakūrcakṣetrapālabījatrayamidaṃ puraḥ || 11-857 || etannāmnā saha punaḥ kṣetrapālaḥ savigrahaḥ | ṅento mahābhīṣaṇaśca tadvadeva prakīrttitaḥ || 11-858 || krodho hṛcchirasī cāpi mantra eṣāṃ varānane | maṇḍalasya caturdikṣu dvau dvau madhye ca pūjayet || 11-859 || bhairavān nava deveśi śaradarcanakarmaṇi | asitāṅgo ruruścaṇḍaḥ krodha unmatta eva ca || 11-860 || ānandaśca kapālī ca bhīṣaṇastadanantaram | saṃhārī sarvaśeṣe syāt kīrttitā nava bhairavāḥ || 11-861 || tāratrapāroṣabījaṃ tattannāma tataḥ param | bhairavāntaṃ vigrahi ca ṅentaṃ hṛnmantrasaṃyutam || 11-862 || dikṣvaṣṭasu bahiḥ padmāddigīśānaṣṭa pūjayet | indro'gniśca yamaścaiva nair-ṛto varuṇastathā || 11-863 || vāyuḥ somaśca īśāna etannāmnā paristhitā | p. 1045) vajraṃ śaktiśca daṇḍaśca khaḍgaḥ pāśo'ṅkuśastathā || 11-864 || dhvajaśūle amīṣāṃ tu śastrāṇi kathitāni te | nair-ṛto varuṇaścāpi madhye'nantaḥ prakīrttitaḥ || 11-865 || tadastraṃ cakramuditaṃ yathendreśānamadhyataḥ | brahmā sapadma ityete digīśā daśa īritāḥ || 11-866 || mantrarītī idānīṃ tvaṃ samākalpaya bhāmini | praṇavaṃ purato datvā tattannāma tataḥ param || 11-867 || tataḥ paraṃ tattadastraṃ saśabdaparibṛ/hitam | savāhanaparīvāraṃ sāyudhaṃ tadanantaram || 11-868 || śabdāścatvāra ityete ṅentāḥ kāryā namastataḥ | tato dadyādvaliṃ devyai pūrvoditavidhānataḥ || 11-869 || aṣṭamyāmadhikaṃ dadyāt saptamīvalidānataḥ | tantrāntare | tato yathāśakti japaṃ kṛtvā stotramudīrayet || 11-870 || validānavidhiḥ stotraṃ cāgre vakṣyate | tathā | sāṣṭāṅgaṃ praṇamedbhūmau devīṃ bhaktiparāyaṇaḥ | (nirṇayāmṛte) purāṇāntare | tataḥ khaḍgaṃ namaskṛtya śatrūṇāṃ vadhasiddhaye || 11-871 || iccheta vijayaṃ rājye subhikṣaṃ cātmano nṛpaḥ | punaḥ punaḥ praṇamyāryāṃ saṃsmareddhṛdaye śivām || 11-872 || sarvaṃ kṛtveti kauravya aṣṭamyāṃ jāgaraṃ niśi | naṭanāṭakaghoṣaiśca kārayecca mahotsavam || 11-873 || athāṣṭamīnavamyoḥ sandhau cāmuṇḍāpūjā | p. 1046) (mahākālasaṃhitāyām) aṣṭamīnavamīsandhau kurvate ke cidarcanam | tatsandhipūjanamiti purāṇādiṣu kīrttitam || 11-874 || navamyāmardharātre vā tatpareṇāpi pūjanam | tāntrikāḥ ke cidicchanti siddhiṃ tūbhayathā'rcane || 11-875 || cāmuṇḍārūpadhāriṇyāstatra devyāstu pūjanam | vihitaṃ nānyarūpiṇyāḥ kṛta ityeṣa nirṇayaḥ || 11-876 || tanmantraṃ dhyānamasyāstu samākalpaya sāmpratam | cāmuṇḍāyā mantradhyāne tantrāntaroktāṣṭamātṛkāprakaraṇe vakṣyāmaḥ | tathā | evaṃ dhyātvā ca sampūjya vividhopāyanādibhiḥ || 11-877 || śaktau tu mārttikīḥ sthālīḥ pūrayedannatemanaiḥ | pakvānnairāmamāṃsaiśca rudhirairdeyapakṣiṇām || 11-878 || tāśca saṃpūjayedgandhai raktapuṣpākṣatarapi | upariṣṭāddhūpadīpairaribalairmanubhiśca yaḥ || 11-879 || valiṃ samutsṛjet tena mahatīṃ śriyamaśnute | śaktiyāme tataḥ paścāt kecit kurvanti kaulikāḥ || 11-880 || tadvidhānaṃ puraivoktaṃ tenaivaitāṃ samāpayet | atha navamīkṛtyam | (bhaviṣyapurāṇe) navamyāṃ śrīsamāyuktā devaiḥ sarvaiḥ supūjitā || 11-881 || jaghāna mahiṣaṃ duṣṭamavadhyaṃ devatābhiḥ | labdhvā'bhiṣekaṃ varadā śukle cāśvayujasya ca || 11-882 || p. 1047) tasmāt sā tatra sampūjyā navamyāṃ caṇḍikā budhaiḥ | mahattvaṃ hi yataḥ prāptā tatra devī sarasvatī || 11-883 || tadarthaṃ mahatī proktā navamīyaṃ sadā budhaiḥ | pūjayitvā mahādevīṃ navamyāṃ mantracaṇḍikām || 11-884 || mahattvaṃ prāptavān vīra brahmā viṣṇustathā'marāḥ | tasmādiyaṃ mahāpuṇyā navamī pāpanāśinī || 11-885 || upoṣyā tu prayatnena satataṃ sarvapārthivaiḥ | pūrvottareṇa ṛkṣeṇa saṃyuktā vidhivannṛpa || 11-886 || viśeṣato nṛpādyaiśca bālairvṛddhaiḥ sayauvanaiḥ | brāhmaṇaiḥ kṣatriyairvaiśyaiḥ śūdrairanyaiśca sevakaiḥ || 11-887 || ityādi (durgotsavapaddhatau) tantrāntare | tato mahānavamyāṃ ca pūjayejjagadambikām | aṣṭamyāṃ yāvatī proktā vistareṇa samarhaṇā || 11-888 || navamyāmapi karttavyā tāvatyeva varānane | viśeṣastatra karttavyaṃ prabhūtavalidānakam || 11-889 || (mahākālasaṃhitāyām) naimittikakrameṇaiva pīṭhamūrttyarcanaṃ caret | śaktau nityoditāvṛtyarcanaṃ kurvīta sādhakaḥ || 11-890 || nānyāṃ pūjāṃ varārohe vyavastheyaṃ śivoditā | pīṭhamūrtī patrikāmṛnmūrttī yo bhaktibhāvitaḥ || 11-891 || kurute tasya vihitaṃ pūjanadvitayaṃ tadā | patrikāyāḥ puraḥ pūjā pīṭhamūrttyostataḥ param || 11-892 || sarvā'pi tāntrikī rītiḥ pīṭhamūrttyorudīritā | p. 1048) patrikādiṣu paurāṇī rītiruktā purāriṇā || 11-893 || asaṃsṛṣṭaṃ pṛthakkṛtya dvayametanmayoditam | tataḥ paraṃ sureśāni pāṭhayedatha vā paṭhet || 11-894 || mārkaṇḍeyapurāṇāntargatāṃ bhagavatīstutim | samagrāṃ vā paṭhedāho vadhaṃ śumbhaniśumbhayoḥ || 11-895 || mahiṣāsurasyāpyatha vā madhukaiṭabhayorapi | kuryādubhayamevātra vidhiṃ saṃkalpapūrvakam || 11-896 || brāhmaṇān varayitvaiva vastrālaṅkaraṇāsanaiḥ | vidadhyāt kāmanollekhaṃ pūjāṃ śaktyā ca pustake || 11-897 || śanaiḥ paṭhet pāṭhako'pi varṇauccāraṇapūrvakam | suvyaktaṃ nātiviśliṣṭaṃ na śiraścālagītavat || 11-898 || tanu māndolayan nāpi na hasan na rudan vrajan | nāśnannānyairālapa/śca na madhye cchinnavat tathā || 11-899 || ācāntaḥ kṛtaśaucaśca padorudgamanīyavān | etena vidhinā'dhīte tuṣyate jagadambikā || 11-900 || yathoktaphaladātrī ca bhavati prāṇavallabhe | yathaitatpāṭhato devī prītā syāddrutamīśvarī || 11-901 || na tathā dhūpadīpasragvalinaivedyavistaraiḥ | paṭhanaṃ pāṭhanaṃ vā'pi tasmādetasya yatnataḥ || 11-902 || kāryaṃ śāradapūjāyāṃ kālikātuṣṭimicchatā | devīśāradapūjāyāṃ yathaitasya hi nityatā || 11-903 || homasyāpi tathā jñeyā mukhye aṅge ime mate | hastamātraṃ vidhāyādau sthaṇḍilaṃ śraddhayā mṛdā || 11-904 || p. 1049) tatrāgnisthāpanaṃ kṛtvā vaidikairmanubhiḥ priye | ghṛtāhutiṃ vā juhuyāt tilamiśrāmathāpi vā || 11-905 || vilvapatraṃ yavāṃ padmaṃ pāyasaṃ vā madhūkṣitam | mantrastatra tu vijñeyā bhāratī ṣoḍaśākṣarī || 11-906 || athavā jayadurgāyā mantro yaḥ pariniṣṭhitaḥ | bhāratī ṣoḍaśākṣarīti prakṛtābhiprāyeṇa | jayadurgāmantrastu sakalasādhāraṇa iti bodhyam | tathā | saptaśatyāstathā devī ekaikaśloka eva vā || 11-907 || mantre sahasrasaṃkhyā syācchaktāvayutameva vā | ubhayatrāpi dātavyāḥ karmānte dakṣiṇāḥ śubhāḥ || 11-908 || idaṃ karmadvayaṃ devi mūrteḥ purata ācaret | nāpyado dvitayaṃ kāryaṃ kṣapāyāṃ vāsarādṛte || 11-909 || tasyāṃ kṛtaṃ tu viphalaṃ jāyate vedaśāsanāt | devī saptaśatīpāṭhaṃ gṛhṇāti vidhivat kṛtam || 11-910 || vidhinā vā'pyavidhinā punarhomaṃ prayacchati | tasmādyatnena karttavyo homaḥ śāradapūjane || 11-911 || homaḥ saptaśatīpāṭho valirvāditravādanam | catuṣṭayamidaṃ śastaṃ māsīṣe kālikārcane || 11-912 || prabhūtavalidānaṃ ca kāryaṃ bhūtyanusārataḥ | atha validānavidhistatraiva | tato dadyājjīvavaliṃ yathālābhaṃ yathāvidhi || 11-913 || vidhistu dvividhaḥ proktaḥ śrauta āgamikastathā | śrautaḥ śrutyuktamantreṇāgamastantroktamantrakaiḥ || 11-914 || p. 1050) śrauto'pi svasvagṛhyoktavidhinā saṃpradīyate | paśujātiviśeṣeṇa tatrāpyasti bhidā'dhikā || 11-916 || (merutantre) valistu trividho jñeyastāntrikaḥ smārtta eva ca | vaidikaśceti tatrādau tāntriko'ṣṭavidhaḥ smṛtaḥ || 11-917 || naraśca mahiṣaḥ kolaśchāgo'viḥ sārasastathā | kapotaḥ kukkuṭaśceti sāmānyāḥ pūrvapūrvataḥ || 11-918 || tathā | kūṣmāṇḍaṃ nārikelaṃ vā śrīphalaṃ cekṣumeva ca | vastrasaṃveṣṭitaṃ kṛtvā chedayecchurikādibhiḥ || 11-919 || evaṃ smārtto valiḥ prokto dharmaśāstrānugāminām | tathā | vadikaṃ tu valiṃ dadyādodanaṃ svinnamāṣavat || 11-920 || sarocanamatikrūradaivate vaṭakānvitam | ityuktaṃ (mahākālasaṃhitāyām) śrautaḥ śrutiṣu sandheyo yo'dhvareṣu nirūpitaḥ || 11-921 || vakṣyāmyāgamikaṃ sarvaṃ yāgasthānakramāgatam | na sa devo na sā devī devayonibhidā na sā || 11-922 || na sa kālo na tadbhūtaṃ yo necchati valiṃ priye | amūrttā ye ca kālāśā māsasaṃvatsararttavaḥ || 11-923 || pakṣāyanāhorajanītithipraharasaṃkramāḥ | ete'pi valimicchanti kiṃ punardevayonayaḥ || 11-924 || vanaspatyoṣadhilatātarugulmanagādayaḥ | sthāvarā jaṅgamāścāpi valyākāṅkṣāṃ prakurvate || 11-925 || yasya yasya hi devasya yo yo valirudīritaḥ | p. 1051) etatprasaṅgena śive sa sa kaścana kathyate || 11-926 || svayambhuvo baliḥ siṃho viṣṇorvārdhrīṇasaḥ smṛtaḥ | aśva indrasya kathito gaṇḍakaḥ parameṣṭhinaḥ || 11-927 || viṣṇvādinuddiśya vārghrīṇasāderutsargamātraṃ na tu hiṃseti vidhānamuktāvalīkṛtaḥ | vārghrīṇasalakṣaṇaṃ tvagre vakṣyate | tathā | śūkaro bhairavasyāpi pramathānāṃ ca jambukaḥ | priyo dvīpī vedhasaśca citrako baliriṣyate || 11-928 || gaṇādhyakṣasya bhallūko yakṣāṇāṃ lohito mṛgaḥ | skandasya godhā viśveṣāṃ devānāṃ camaro'pi ca || 11-929 || vināyakānāṃ ca baliḥ kṛṣṇasāra udīritaḥ | vetālānāṃ ca mahiṣo guhyakānāṃ ca sambaraḥ || 11-930 || śacyāḥ śalyo rohiṣastu tuṣitānāṃ prakīrttitaḥ | kṛkalāśo dānavānāṃ daityānāṃ śyena ucyate || 11-931 || hiraṇyagarbhasya baliraṣṭāpada udīryate | īśānasya padasvarcā rurū rudrasya kīrtyate || 11-932 || balirmamāpi gokarṇaḥ sādhyānāṃ gavayastathā | sṛmaro bhāsurāṇāṃ ca vasūnāmṛkṣa iṣyate || 11-933 || bṛhaspatestu gavayo hastī caiva prajāpateḥ | kuraṅgo gaṇasādhyānāṃ takṣṇa uṣṭro nigadyate || 11-934 || śrāddhīyaviśvadevānāṃ vṛṣabhaḥ parikīrttitaḥ | agnestu kuṭaruḥ pakṣī cakravākaḥ pracetasaḥ || 11-935 || pāruṣṇo gārhapatyasya dakṣiṇāgnestu cīnakaḥ | camūrurāhavanīyasya śaśo'ryamṇa udīritaḥ || 11-936 || p. 1052) vāyorvalākā somasya haṃsaścandrasya vai lavaḥ | varuṇasya tathā nakro mitrasya ca kulīyakaḥ || 11-937 || cāṣo'gnīṣomayorjñeya indrāgnyoḥ krauñca eva ca | mitramitrasya madguḥ syāt kulīkastvaṣṭureva hi || 11-938 || ādityānāṃ tathā nyaṅkuḥ kṛṣṇo'pi hi yamasya ca syāt prājāpatyavāyvośca gomṛgau balirīśvari || 11-939 || nāsatyayormayūro'pi pūṣṇo jambuka ucyate | gardabho nir-ṛtermitrāvaruṇasyakapotakaḥ || 11-940 || godhādi devapatnīnāṃ mālikaḥ savitustathā | kulīko devayonīnāṃ rājajño'psarasāmapi || 11-941 || antarikṣasya yoktrastu bhūmerākhurdivaḥ kaśā | diśāṃ balistu nakulo vidiśāṃ babhrureva ca || 11-942 || apāṃ matsyastejasastu homīyākhyo bhujaṅgamaḥ | jalaḥ sāmānyakālasya tathā kālasya cillikā || 11-943 || suparṇaścāpi dātyūho balirvatsaramāsayoḥ | kapiñjalo vasantartorgrīṣmasya kalaviṅkakaḥ || 11-944 || varṣāṇāṃ tittirirjñeyaḥ śarado varttikā tathā | krakaraścāpi haimantaḥ śaiśiro vaikakaryapi || 11-945 || pakṣasya khañjarīṭaḥ syādayanasya tu sārasaḥ | pārāvato dinasyāpi rātreḥ sīrāyurucyate || 11-946 || proktā jalaukā sandhyāyā yaijñarājastitherapi | yāmasya sukhilīkastu saṃkrānteranyapāyakaḥ || 11-947 || kirīkako grahāṇāṃ ca nakṣatrānāṃ śaravyakaḥ | p. 1053) rāśīnāmapi sākalyo lagnānāmapi cuñcuṭaḥ || 11-948 || śiśumāraḥ samudrasya nadīnāṃ ca timiṅgilaḥ | āvarttānāṃ ca makaro vicīnāṃ śaṅkalo'pi ca || 11-949 || uṣṭraḥ pātāladevasya śaṅkurvai tāṇḍavasya ca | parjanyānāṃ ca maṇḍūko vṛṣṭerapi mahīlatāḥ || 11-950 || vidyutāmapi sambūko bhāradvājo'śane'rapi | sinīvālīkuhūrākānumatīnām krameṇa hi || 11-951 || śarādikaṅkahārītajīvañjīvāḥ prakīrttitāḥ | baliḥ kalañjaḥ pretānāṃ piśācānāṃ vako'pi ca || 11-952 || bhūtānāṃ kuraraścāpi kukkuṭo brahmarakṣasām | gandharvāṇāṃ kokilo'pi ghoṇakānāṃ ca vāyasaḥ || 11-953 || varttakaḥ kṣetrapālānāṃ vaṭukānāṃ ca kukkuṭaḥ | yāvatyo jātihāriṇyastāsāṃ bhāruṇḍa ucyate || 11-954 || chucchundarīrhyaśmanaḥ syājjalasya śarabho baliḥ | cillo balirḍākinīnāṃ kinnarāṇāṃ ca takṣakaḥ || 11-955 || bhūliṅgo yoginīnāṃ syānnidhīnāṃ ṭiṭṭibho baliḥ | indriyāṇāmatho vacmi cakṣuṣormaśako baliḥ || 11-956 || śrotrayorbhramaraścāpi ghrāṇasya saraghāstathā | rasanāyā baliścikkā makṣikā ca tvaco baliḥ || 11-957 || pataṅgo manasaścāpi pluṣirvāco balirmataḥ | jhillīkīṭo baliḥ pāṇyoḥ khadyotaḥ padayorapi || 11-958 || pāyoryūkā samuddiṣṭā upasthasya sinīpatiḥ | vanaspatīnāṃ madhuko latānāṃ tailapāyikā || 11-959 || p. 1054) matkuṇā auṣadhīnāṃ syustaruṇāṃ ca pipīlikā | gulmānāṃ gandhakīṭo'pi śailānāṃ vudgatāstathā || 11-960 || śavo baliḥ pūtanāyā rākṣasīnāmahirbaliḥ | jātamātraśiśuḥ ṣaṣṭhyāḥ śaṅkho bālagrahasya ca || 11-961 || cakoro garuḍasyāpi mātṝṇāṃ tailapāyikā | vidyādharāṇāṃ ca kolo yajñānāṃ śuka eva ca || 11-962 || gṛdhro'ruṇasya ca balirnarakasya kareṭukaḥ | rājño balirmarkaṭo'pi kāntārasya plavaḥ khagaḥ || 11-963 || sarveṣāmeva devānāṃ ca viśeṣataḥ | balitvena vinirdiṣṭā mahiṣacchāgalādayaḥ || 11-964 || jalajāḥ sthalajāścāpi grāmajāraṇyajāstathā | paśavaḥ pakṣiṇaḥ kīṭāstiryagyonaya eva ca || 11-965 || ime vidhātrā vihitā balitvena divaukasām | nānyairnaivedyasambhāraistathā tuṣyanti devatāḥ || 11-966 || yathā paśūnāṃ balibhirvihaṅgānāṃ tathaiva ca | ata eva hi deveśi mīmāṃsāvedayorapi || 11-967 || devānāṃ priyaśabdastu paśuparyāya ucyate | evaṃ vijñāya siddhāntaṃ devyāḥ santoṣahetave || 11-968 || paśūn dadyādbalitvena medhyānapi vihaṅgamān | krimikīṭādayaḥ sarve ye tiryañcaḥ prakīrttitāḥ || 11-969 || na te devībalitvena vidhātrā vihitāḥ priye | ālabheta vṛṣaṃ śvetaṃ yajñe gomedhanāmani || 11-970 || naramedhe naraṃ cāpi gajakrānte gajaṃ tathā | p 1055) aśvamedhe tathaivāśvaṃ śaṅkhacuḍe ca hastinam || 11-971 || bravīti yatra vedo'pi tatra kaiva vicāraṇā | tasmānnaimittikārcāyāṃ balirāvaśyakaḥ priye || 11-972 || viśeṣeṇa pradāttavyo devīsantoṣahetave | baliṃ vinā naiva devī pūjāmaṅgīkaroti hi || 11-973 || tatrāpyubhau praśasyete mahiṣaśchāga eva ca | anyadevocitabalirvicāraiḥ kiṃ prayojanam || 11-974 || yena santuṣyate kālī taṃ vicāraṃ bruve'dhunā | yāḥ kāścidguhyakālyāstu vihitāḥ paśujātayaḥ || 11-975 || āraṇyā atha vā grāmyā jalajānāṃ ca jātayaḥ | khagānāṃ jātayaścāpi tā evādau bravīmi te || 11-976 || matsyā mṛgā barāhāśca kacchapā mahiṣāstathā | gaṇḍakā godhikā grāhāḥ śārdulā harayo'pi ca || 11-977 || nakulāḥ śarabhaścāpi gavayāśchāgalāstathā | manuṣyāḥ pakṣiṇaścāpi teṣāṃ kośā api priye || 11-978 || bhagavatyā balitvena vidhātrā balikalpitāḥ | eteṣāṃ balidānena sarvakāryāṇi sādhayet || 11-979 || balidānaphalānyāha | balibhirvardhate hyāyurbalibhiḥ śāmyate rujā | jayatyarātīn balibhiḥ prāpyate balibhirdhanam || 11-980 || siddhimāpnoti balibhirbalibhistridivaṃ vrajet | niṣkāmāṇāṃ balau datte prāpyo mokṣo'pi yajñavat || 11-981 || matsyādīnāṃ jātibhedānāha | jātibhedānatho vakṣye samāsādavadhāraya | p. 1056) aṣṭādaśabhidhā matsyāścaturviṃśatidhā mṛgāḥ || 11-982 || varāhāḥ pañcadhā proktāstribhedāḥ kacchapā api | dvibhedā mahiṣāstadvadgaṇḍakāśca caturvidhāḥ || 11-983 || godhikā ca tribhedā syāddvibhedo grāha eva ca | trividhau vyāghrasiṃhau ca nakulo dvividho'pi ca || 11-984 || śarabhaścaikajātiḥ syānnāsya bhedo varānane | gavayastrividhaḥ proktaśchāgaḥ pañcavidho mataḥ || 11-985 || caturvidhā manuṣyāśca ṣaṭtriṃśajjātayaḥ khagāḥ | krameṇa nāmānyeteṣāṃ vyāharāmi tava priye || 11-986 || śaṅkulo rohitaḥ śālaḥ pāṭhino rāghavo'pi ca | proṣṭhī nālaśiśuddhyaṅgamereṭāṅgulicāmbaṭāḥ || 11-987 || timimākūṭarājīvagaḍakāḥ śastajātayaḥ | gokarṇakṛṣṇasāraiṇarururnyaṅkucamūravaḥ || 11-988 || priyavātapramīcīnasamūhasṛmarakraṣāḥ | raṅkuśambarakandalyaḥ sukharo rohiṣo vaṭaḥ || 11-989 || kadalyena visālākṣapataṅgollāṭarohitāḥ | varāhāstabdhakroḍakuśākṣīṇajalasvanāḥ || 11-990 || kūrmaścitrī citrakaṭo vāmanaśceti vai tridhā | akeraḥ kṣīrilaścāpi mahiṣo dvividho mataḥ || 11-991 || kauñjaro vārilaścārmī vaiśaḥ khaḍgāścaturvidhāḥ | hiraṇyā kilikā mīnā godhikā trividhā matā || 11-992 || dīrghagrīvaścarmapūro grāho dvividha eva ca | tarakṣustarugaścitro vyāghrastrividha ucyate || 11-993 || p. 1057) śaralaḥ kṛkayurmedī siṃho'pi trividho mataḥ | sthūlaḥ kaliṅgaśca tathā nakulo'pi dvidheritaḥ || 11-994 || ekajātiṃ vinā naiva śarabho'nyaḥ prajāyate | lāṭiko viṭcaraḥ sāsni gavayo'pi tridhocyate || 11-995 || tripivaḥ pālitaḥ kṣaurī varkaro māriṣastathā | pañcabhedo bhavecchāgo'virapi trividho mataḥ || 11-996 || urmikaḥ pāriśo bheṭo manuṣyānapi me śṛṇu | na manuṣyatvasāmānye cāturvidhyaṃ hi varttate || 11-997 || prakārabhedatastasyā bhinnatā parikalpate | caṇḍikānugṛhītasya vitṛṣṇasya bhavāmbudhau || 11-998 || tattallokāvāptiphalaśravaṇotkaṇṭhitasya ca | svataḥ pravṛttirdevyāstu balirūpo bhavāmyaham || 11-999 || āgatya ca svayaṃ brūte māṃ balitvena yojaya | pratyakṣameva sarveṣāṃ nṛpasya ca viśeṣataḥ || 11-1000 || sa eka udito devi dvitīyamavadhāraya | bahuvittasya ratnādesteno lokadhṛtaśca yaḥ || 11-1001 || nirṇīya pariṣanmadhye prāgvipākena kīrttitaḥ | śīrṣacchedyatayā devi dvitīyaḥ sa nigadyate || 11-1002 || yuddhe jito dhṛtaḥ śatruḥ kūṭayodhī bhaṭākṛtiḥ | sa tṛtīyo vinirdiṣṭaścaturthamavadhāraya || 11-1003 || ya ātatāyī pānthānāṃ kāntāre'pyatha vā gṛhe | viditaścāpi nirṇītaḥ sākṣibhiḥ satyavādibhiḥ || 11-1004 || sa hi turyaḥ samākhyātaḥ pañcamo nopapadyate | p. 1058) vakṣye vihaṅgān ye devyai balitvena nirūpitāḥ || 11-1005 || pārāvatāstāmracūḍā haṃsā vārdhrīṇasāstathā | ulūkā lohapṛṣṭhāśca sarvāghāṭāśca sārasāḥ || 11-1006 || kalaviṅkāścakorāśca cakravākāḥ śukā api | śatapatrā bharadvājā bhūliṅgāścaṭakāstathā || 11-1007 || kāraṇḍavāścakravākāḥ pāruśnāśca kulīyakāḥ | plvāḥ kuṭaravaścāpi varttakāḥ kukkubhā api || 11-1008 || tittiryurukakrauñcāśca navacāṣaśikhaṇḍinaḥ | yoktradātyūhasākalyapaiṅgarājanyavāyakāḥ || 11-1009 || jihīkā sukhilīkāśca mudguhārītavarttakāḥ | jihīñjīvāśca hārītāḥ koyaṣṭyaśmaṭaṭiṭṭibhāḥ || 11-1010 || vakakokilagṛdhrāśca kareṭuśconakhañjanāḥ | cirīkāścaiva jahikāḥ sīcāpuñjantamekalāḥ || 11-1011 || kaśāḥ suparṇā bhāruṇḍā hāmāyāścāpi pārvati | iti te kathitāḥ sarve ṣaṣṭibhedā vihāyasām || 11-1012 || devyai yogyabalitvena nānya uktā vihaṅgamāḥ | eteṣāṃ jātibhedāstu varttante ḍāmarādiṣu || 11-1013 || bahutvāt te na kathyante granthagauravabhītitaḥ | kapotabhrāmakā baṅkamanitthaturukādayaḥ || 11-1014 || pārāvatāstu daśadhā haṃsāḥ pañcavidhāstathā | rājahaṃsā mallikākhyā dhārttarāṣṭrā parisphuṭāḥ || 11-1015 || māheyā evamanye'pi jñeyā vigahajātayaḥ | tathā | adhunā saṃpravakṣyāmi balinā yena yena hi || 11-1016 || p. 1059) yaṃ yaṃ kālamabhivyāpya tuṣṭā bhavati kālikā | aṣṭādaśavidhairmatsyaiḥ kacchapairapi caṇḍikā || 11-1017 || tṛpyate māsamātraṃ hi balitvena niyojitaiḥ | tāmracūḍasya balinā haṃsasārasayorapi || 11-1018 || tṛptā bhavati māsau dvau trīn māsān dvipinakrayoḥ | kalaviṅkairulūkaiḥ syāt tṛptā māsacatuṣṭayam || 11-1019 || pañca māsān bhavet tṛptā śukaiḥ pārāvatairapi | dārvāghāṭaiścakoraiśca ṣaṇmāsā/stṛptimāpnuyāt || 11-1020 || tṛpyate sapta māsān sā jihīkaiśca kulīyakaiḥ | caturviṃśatibhedaiśca kuraṅgairgavayairapi || 11-1021 || māsānaṣṭau bhavet tṛptā nava māsān pikairapi | hārītabalinā devī daśa māsā/śca tṛpyate || 11-1022 || tathā dātyūhadānena gajarājairvarānane | māsānekādaśa śivā tṛptimāyāti siddhidā || 11-1023 || godhikābalidānena tṛptā'bdaṃ vyāpya jāyate | avinā nakulenāpi tryabdaṃ tṛptā bhavedapi || 11-1024 || ājena balinā vā'pi tuṣṭā syāt pañcavatsaram | jīvañjīvena pāṅktena tuṣyate'ṣṭau ca hāyanān || 11-1025 || pārṣataiṇaina balinā varāhabalinā'pi ca | dvādaśābdamabhivyāpya tuṣṭā bhavati kālikā || 11-1026 || hāmāyanāmā yaḥ pakṣī siṃhākṛtidharo'ruṇaḥ | taddānāt tuṣyate devī pañcaviṃśativatsaram || 11-1027 || p. 1060) trividhairapi śārdūlairmahiṣairdvividhairapi | caturvidhaistathā khaḍgairbalitvena samarpitaiḥ || 11-1028 || śataṃ saṃvatsaraṃ yāvaccaṇḍikā prītimaśnute | eko vārdhrīṇaso'jaśca viśeṣaḥ parikīrttyate || 11-1029 || aparaḥ pakṣijātīyo himavaccaraṇasthitaḥ | vṛddhaḥ śmaśrudharaḥ śvetaḥ pādasphoṭīndriyojjhitaḥ || 11-1030 || trividho raktarasano niḥśṛṅgaḥ svarabhaṅgyajaḥ | pītacañcū raktaśirāḥ sitapakṣo'sitāṅghrikaḥ || 11-1031 || nīlagrīvaḥ pāṭalābhagalo vārdhrīṇasaḥ khagaḥ | (kālikāpurāṇe'pi) tripivaṃ tvindriyakṣīṇaṃ śvetaṃ vṛddhamajaṃ param || 11-1032 || vārdhrīṇasaṃ vijānīyāddhavyakavyeṣu saṃskṛtam | nīlagrīvo raktaśirāḥ kṛṣṇapādaḥ sitacchadaḥ || 11-1033 || vārdhrīṇasaḥ sa pakṣī syānmama viṣṇorapi priyaḥ | (mahākālasaṃhitāyām) ajavārdhrīṇasaistuṣṭā bhavet triṃśativatsaram || 11-1034 || niraṅkasāmānyaśaśairbalitvena nirūpitaiḥ | jāyate guhyakālī sā tuṣṭā pañcaśataṃ samāḥ || 11-1035 || śarabhairatha siṃhaiśca śoṇitaiśca svadehajaiḥ | datte santuṣyate kālī sahasraṃ parivatsarān || 11-1036 || vārdhrīṇasavihaṅgena dattena vidhinā priye | abdaṃ dvādaśasāhasraṃ tuṣyate jagadambikā || 11-1037 || caurātatāyirūpeṇa nāreṇa balinā tathā | trīṇi lakṣāṇi varṣāṇāṃ prītaye guhyakālikā || 11-1038 || p. 1061) ete te kathitā devi balayastṛptihetavaḥ | atha niṣiddhabalayastatraiva | adeyānadhunā vakṣye paśūnapi vihaṅgamān || 11-1039 || bhallūkān markaṭān pherūn sarpānotūn śunastathā | kramelakā/śca bāleyān śalyān viṭcaraśūkarān || 11-1040 || jalajeṣvapi maṇḍūkān rāsabhān śiśumārakān | kulīrān dīrghapṛṣṭhādīn mīnānapi ca bhūriśaḥ || 11-1041 || khageṣu vāyasā/ścillān durvidān kulikānapi | evamanye'pi vijñeyā nānāśāstrāgamādiṣu || 11-1042 || tathā | kā/ścinniṣiddhān vakṣyāmi vihiteṣu baliṣvapi | grāmyāṇāmatha vanyānāṃ paśūnāṃ pakṣiṇāṃ tathā || 11-1043 || striyaṃ naiva prayuñjita balikarmaṇi sādhakaḥ | jñānapūrvaṃ baliṃ datvā narakaṃ pratipadyate || 11-1044 || ajñānena vitīryāpi kiñcit pāpaṃ samaśnute | atrimāsasamutpannaṃ paśuṃ na vinivedayet || 11-1045 || nyūnaṃ tadardhānna khagaṃ jātu devyai samarpayet | bhagnaśṛṅgaṃ bhagnadantaṃ chinnalāṅgūlameva ca || 11-1046 || kāṇaṃ vyaṅgaṃ rogiṇaṃ ca śṛṅgāhatanaraṃ tathā | duṣṭaṃ galitaromāṇaṃ kṣīrapaṃ ca galadviśam || 11-1047 || paśuṃ na dadyādīdṛkṣaṃ tathā caiva vihāyasam | chinnatroṭiṃ chinnapakṣaṃ rugṇamāhāravarjitam || 11-1048 || anuḍḍīnaṃ tathā'kāśe māturaṅke paristhitam | vihitāvapi vijñātau na dadyāt paśupakṣiṇau || 11-1049 || p. 1062) tantrāntare | kṛṣṇavarṇo baliryastu śvetapuccho yadā bhavet | chāgalaṃ tādṛśaṃ vidvān dūrataḥ parivarjayet || 11-1050 || evaṃ sitaṃ kṛṣṇapucchaṃ varjayet matimān sadā | (mahākālasaṃhitāyām) yasya yasya niṣiddho yaḥ sa idānīṃ nirūpyate || 11-1051 || naraṃ keśariṇaṃ vyāghraṃ cāṣaṃ khañjanameva ca | svakīyarudhiraṃ madyaṃ na dadyādbrāhmaṇaḥ kvacit || 11-1052 || tau dvau khagau tathā siṃhaṃ dvīpinaṃ mānuṣaṃ tathā | datvā rogī ca hīnāyurbhūtvā narakamaśnute || 11-1053 || ātmahatyāmavāpnoti datvā svarudhiraṃ dvijaḥ | datvā devyai dvijo madyaṃ brāhmaṇādvicyuto bhavet || 11-1054 || cāpḍālatvamavāpnoti sarvakarmavivarjitaḥ | na kṛṣṇasāraṃ vitaredvarhiṇaṃ ca narādhipaḥ || 11-1055 || kṛṣṇasāraṃ dadaddevyai dvitīyo varṇa īśvari | brahmaghnatvamavāpnoti sarvakarmavivarjitaḥ || 11-1056 || na vaiśyāḥ śūkaraṃ dadyurna varttakakulīyakau | dadatāṃ tatkṣaṇādeva mahāpātakatā bhavet || 11-1057 || varṇo'paro no vitaredgodhikāśukakhaḍginaḥ | mūṣaṃ mārjārakaṃ cāṣaṃ śūdro datvā patatyadhaḥ || 11-1058 || mohāddhaṭhādvā dadatāṃ sadyo brahmaghnatā bhavet | vānaprastho brahmacārī gṛhastho vā dayāparaḥ || 11-1059 || sāttviko brahmaniṣṭhaśca yaśca hiṃsāvivarjitaḥ | tena na dadyuḥ paśubalimanukalpaṃ carantyapi || 11-1060 || p. 1063) anukalpe'pi mukhye'dhikāriṇa evādhikāra iti prāguktam | anukalpavidhistu tatraivokto yathā | sāttviko jīvahatyāṃ hi kadācidapi no caret | ikṣudaṇḍaṃ ca kūṣmāṇḍaṃ tathā vanyaphalādikam || 11-1061 || kṣīrapiṇḍaiḥ śālicūrṇaiḥ paśuṃ kṛtvā caredvalim | tattatphalaviśeṣeṇa tattatpaśumupānayet || 11-1062 || tathā | mahiṣatvena kuṣmāṇḍaṃ chāgatvenaiva karkaṭīm | vṛntākaṃ kukkuṭatvena meṣatvena ca tumbikām || 11-1063 || rambhāpuṣpaṃ bījapūraṃ piṇḍaṃ jīvaṃ kalau bhavet | mānuṣatvena panasaṃ matsyatvenekṣudaṇḍakam || 11-1064 || śūraṇaṃ śambaratvena tathā kośātakaṃ mṛge | pāyasaṃ tu gajatvena mārjāratve kulitthakam || 11-1065 || paṭolaṃ śūkaratvena śarkarāvālukaṃ tathā | khaḍgatvena maheśāni matsyatve kadalīphalam || 11-1066 || mūṣatve mūlakaṃ caiva sāraṅgatve kaliñjakam | karitve nārikelaṃ ca kalpayet parameśvari || 11-1067 || māṣāḥ sarvabalitvena sarveṣāṃ kṛśarānnataḥ | tathā | tattatpaśupradātṝṇāṃ phalāvāptyai varānane | ghṛtagodhūmaikṣavādyaiḥ phāṇitairannajaistathā || 11-1068 || kṛtvā taṃ taṃ paśuṃ dadyustattatphalamavāpnuyuḥ - iti | atha praśastapaśulakṣaṇaṃ (ratnāvalyām) ūrdhvaśṛṅgo lambakarṇa ekavarṇo'tipīvaraḥ | nīrogaḥ puṣṭakāyaśca sadarpaśca balorjitaḥ || 11-1069 || p. 1064) nādhikāṅgo na hīnāṅga ekadvitryādihāyanaḥ | praśastapaśurīdṛkṣo devīprītikaraḥ śubhaḥ || 11-1070 || tantrāntare | kṛṣṇavarṇaśchāgalastu pṛṣṭhavaṃśe sito yadi | praśastaṃ taṃ vijānīyādviparītaṃ vivarjayet || 11-1071 || viparītamiti śvetavarṇam | pṛṣṭhāvacchedena nīlamityarthaḥ | (traipurapaddhatyām) balyante chāgalabaliṃ tathā meṣaṃ sureśvari | pradadyāt sarvakāleṣu sarvakāmārthasiddhaye || 11-1072 || nitye naimittike kāmye māhiṣaṃ balimāharet | jayāya sarvakāmāya devīlokāptasiddhaye || 11-1073 || (mahākālasaṃhitāyām) paśūnāṃ yatra bāhulyaṃ bhavedvittānusārataḥ | tatraikaṃ prathamaṃ devi sarvalakṣaṇalakṣitam || 11-1074 || ūrjasvinaṃ sundaraṃ ca balinaṃ paśumutsṛjet | tathā | paśūnāmiha sarveṣāṃ prokṣaṇaṃ caivameva hi || 11-1075 || kaścidviśeṣa utsarge phalaṃ daivādyudīraṇe | (traipurapaddhatyām) sarvalakṣaṇasaṃyuktaṃ paśuṃ saṃsnāpya mantrataḥ || 11-1076 || devyagre sthāpayitvā'rghodakaiḥ saṃprokṣayet tataḥ | astramantreṇa saṃrakṣya kavacenāvaguṇṭhya ca || 11-1077 || mūlamantraṃ samuccārya dhenumudrāmṛtīkṛtam | gandhapuṣpākṣataiḥ samyak paripūjyopacārakaiḥ || 11-1078 || karṇe tasya paṭhenmantraṃ paśupāśavimocanam | p. 1065) oṃ paśupāśāya vighnahe viprakarṇāya dhīmahi tanno jīvaḥ pracodayāt | gāyatrīyaṃ samākhyātā paśupāśavimocinī || 11-1079 || imāṃ paṭheddakṣakarṇe tasya muktiprasiddhaye | saṃprokṣayediti prokṣaṇaṃ mūlamantreṇaiva | arghapātrodakaiḥ śuddhairmūlena prokṣayet triśaḥ || 11-1080 || iti mahākālokteḥ | gātryantaramuktaṃ tatraiva | yoginībījato ṅentaṃ balirūpaṃ tu vidmahe | devīpriyaṃ pūrvavacca dhīmahīti tataḥ param || 11-1089 || tannaḥ paśuriti procya vadeccātha pracodayāt - iti || yoginībījaṃ chrīmiti (traipurapaddhatyām) tataḥ khaḍgaṃ yajenmantrī mantreṇānena dakṣataḥ | tāraṃ ca bhuvaneśānīṃ kālīyugmaṃ samālikhet || 11-1090 || vajreśvarīpadaṃ paścāllohadaṃṣṭrāṃ tataḥ param | ṅentāṃ hṛdvasuyugmaikasaṅkhyavarṇo manurmataḥ || 11-1091 || anena gandhapuṣpādyaiḥ khḍgamabhyarcayedbudhaḥ | tatastasya muṣṭideśe madhye cāgre yathākramam || 11-1092 || gandhapuṣpākṣatairmantrī mithunatritayaṃ jayet | vāgīśīsahito brahmā lakṣmīnārāyaṇau tathā || 11-1093 || umāmaheśvarau ceti saṃproktaṃ mithunatrayam | tataścānena mantreṇa taṃ khaḍgamabhimantrayet || 11-1094 || khaḍgāyāsuranāśāya śaktikāryāya tatpara | paśuśchedyastvayā śīghraṃ khaḍganātha namo'stu te || 11-1095 || p. 1066) tatastu tāmrapātrasthakuśākṣatajalādikam | gṛhītvā mūlamuccārya saṃkalpya paśumutsṛjet || 11-1096 || gṛhītvā'kṣatatoyādi paśoḥ śirasi saṃtyajet | tatastenaiva khaḍgena mūlamantreṇa sādhakaḥ || 11-1097 || paśucchedaṃ prakurvīta svayaṃ devīmanusmaran | (merutantrasiddhāntasārayoḥ ) yadā saṃcālayedgātraṃ gṛhītastu yathecchayā || 11-1098 || yāvanna cālayedgātraṃ paśustāvanna hanyate | uttarābhimukho bhūtvā baliṃ pūrvamukhaṃ tathā || 11-1099 || nirīkṣya sādhakaḥ paścādimaṃ mantramudīrayet | paśustvaṃ balirūpeṇa mama bhāgyādupasthitaḥ || 11-1100 || praṇamāmi tataḥ sarvarūpiṇaṃ balirūpiṇam | caṇḍikāprītidānena dāturāpadvināśanam || 11-1101 || cāmuṇḍābalirūpāya bale tubhyaṃ namo namaḥ | yajñārthe paśavaḥ sṛṣṭāḥ svayameva svayambhuvā || 11-1102 || atastvāṃ ghātayāmyadya tasmādyajñe vadho'vadhaḥ | imaṃ deheṃ parityajya bhūtvā devavapurdharaḥ || 11-1103 || modasva prathamaiḥ sārdhaṃ yāvadindrāścaturdaśa | ai/ hrī/ śrīmiti mantreṇa tvaṃ baliṃ matsvarūpiṇam || 11-1104 || cintayitvā nyaset puṣpaṃ kumbhakenāsya mastake | (mahākālasaṃhitāyām) dhyāyet kusumamādāya khaḍgamādau varānane || 11-1105 || kṛṣṇaṃ pinākapāṇiṃ ca kālarātrisvarūpiṇam | ugraṃ raktāsyanayanaṃ raktamālyānulepanam || 11-1106 || raktāmbaradharaṃ caiva pāśahastaṃ kuṭumbinam | p. 1067) pivamānaṃ ca rudhiraṃ bhuñjānaṃ kravyasaṃhatim || 11-1107 || kṣobhayantaṃ jagat sarvaṃ kampanādipracāraṇaiḥ | veṣṭitaṃ mṛtyukālābhyāṃ vāmadakṣiṇabhāgataḥ || 11-1108 || tantrāntare | tataḥ khaḍgaṃ yajenmantrī pādyādyairupacārakaiḥ | gandhapuṣpākṣatādyaiśca mantreṇānena mantravit || 11-1109 || mantrastu pūrvokta eva | (mahākālasaṃhitāyām) tato baddhāñjalirmantraṃ paṭhet khaḍgaṃ nirīkṣya vai | rasanā tvaṃ caṇḍikāyāḥ suralokaprasādhakaḥ || 11-1110 || bhuṅkṣvaitasya paśo raktaṃ kravyasaṃhatimeva ca | chindhīmamiva me śatruṃ maṅgalāni prayaccha me || 11-1111 || daityadānavarakṣo'sṛṅbhedonmatta namo'stu te | etena khaḍgamāmantrya tannāmāṣṭakamuccaran || 11-1112 || gṛhṇīyānniśitaṃ khaḍgaṃ yena sadyo bhavedvadhaḥ | asirviśasanaḥ khaḍgastīkṣṇadhāro durāsadaḥ || 11-1113 || śrīgarbho vijayaścaiva dharmapāla namo'stu te | (merutantre) ā/ hū/ phaḍiti mantraṃ japan saṃchedayedbalim | ekenaiva prahāreṇa cchinno daivatatuṣṭaye || 11-1114 || (mahākālasaṃhitāyāmapi) candrahāsena khaḍgena chindyādekaprahārataḥ | utthāya hananaṃ kuryānnopaviśya kadācana || 11-1115 || p. 1068) (kālikāpurāṇe) candrahāsena karttryā vā chedanaṃ mukhyamucyate | dātrāsidhenukrakacaśaṅkulābhistu madhyamam || 11-1116 || asidhenuḥ svalpakhaḍgaḥ śaṅkulā cakrakarttarī | kṣurakṣuraprabhallaiśca madhyamaṃ parikīrttitam || 11-1117 || ebhyo'nyaiḥ śaktibāṇādyairbaliśchedyaḥ kadā'pi na | nātti devī baliṃ taṃ tu dātā mṛtyumavāpnuyāt || 11-1118 || hastena chedayedyastu prokṣaṇaṃ sādhakaḥ paśum | pakṣiṇaṃ vā brahmahatyāṃ sa prāpnoti durutsahām || 11-1119 || nāmantrya khaḍgaṃ tu baliṃ niyuñjīta vicakṣaṇaḥ | tatrāntare | sarveṣāmuttamaḥ khaḍgaścandrahāsaḥ sukhāvahaḥ || 11-1120 || pañcāśadaṅgulaḥ kāryaḥ kiṃ vā tālatrayeṇa tu | karavīradalākāraḥ kiṃ vā padmadalākṛtiḥ || 11-1121 || athavā kubjakhaḍgena daṇḍakhaḍgena bhedayet | (mahākālasaṃhitāyām) sahasrāyutalakṣāṇāṃ balīnāṃ sambhave sati || 11-1122 || dvau trīn pañca tathāṣṭau vā daśa vā dvādaśāpi vā | ebhyo'dhikān naiva kuryāddevī bhāvatayā sthitān || 11-1123 || prācyāśābhimukhān kṛtvā yugapanmantramīrayet | tantreṇaiva balīn sarvān prokṣayeddeśikottamaḥ || 11-1124 || chedakā api bhūyāṃsaḥ karttavyāḥ kamalānane | haridvīpyajakorabhralulāyākāśagāminaḥ || 11-1125 || p. 1069) dadyādetān vāmabhāge pānakāni ca yāni ca | urabhro meṣaḥ | tathā | matsyān grāhān śaśān khaḍgān kamaṭhān kolagodhikāḥ || 11-1126 || yāvato mṛgabhedā/śca dadyāt saṃmukha eva hi | (śrīkramasaṃhitāyām) yatnatastaṃ baliṃ dadyānna hanyādātmanā punaḥ || 11-1127 || yadi hanyāt pramādena rauravaṃ narakaṃ vrajet || mahākālo'pi | svahastena paśuṃ hatvā paśuyonimavāpnuyāt || 11-1128 || tantrāntare | svayaṃ vā bhrātṛputro vā bhrātā vā suhṛdeva vā | sapiṇḍaśchedayedvā'pi śuddhāntaḥkaraṇo yadi ||| 11-1129 || na ripuṃ nāṅgahīnaṃ vā na kāṇaṃ nāpi kubjakam | na yojayecchatrupakṣaṃ balicchedanakarmaṇi - ityuktam || mahiṣabalidāne viśeṣa ukto (mahākālasaṃhitāyām) viśeṣaḥ kaścidadhiko mahiṣe taṃ bruve'dhunā || 11-1130 || tadaṅge devatāḥ sarvāḥ pūjayet kusumākṣataiḥ | praṇavādinamo'ntaiśca madhye ṅentaiḥ padaistathā || 11-1131 || sthānāni devatāścāpi krameṇa kathayāmi te | brahmarandhre ca nāsāyāṃ karṇayo rasane tathā || 11-1132 || netrayorvadane caiva lalāṭe tadanantaram | dakṣagaṇḍe vāmagaṇḍe grīvāyāṃ keśa eva ca || 11-1133 || dakṣabhruvi tathā vāmabhruvi caivaṃ varānane | oṣṭhe'dhare ca skandhe ca hṛdaye pṛṣṭha eva ca || 11-1134 || p. 1070) jaṭhare caraṇe pucche sarvasmin deha eva ca | brahmā medinyathākāśaḥ sarvato mukha eva ca || 11-1135 || jyotīṃṣi viṣṇuścandraśca śakro vahnirmaheśvaraḥ | nir-ṛtirmitravaruṇau tathā lakṣmīḥ sarasvatī || 11-1136 || dhaneśvaraḥ sarparāja ādityaḥ sādhya eva ca | gandharvendrastathā siddhā cāmuṇḍā sarvaśeṣagā || 11-1137 || anenaiva prakāreṇa narasyāpi prapūjayet | kramasiddhaṃ pūrvagatamado'dhikamihārhaṇam || 11-1138 || athobhayoḥ śeṣagatān mantrānākalaya priye | yamasya vāhanatvena khyātastvamapi kāsaraḥ || 11-1139 || vasataḥ śṛṅgayoragre mṛtyukālau sadā tava | bhavāneva paridveṣṭi javanā/sturagānapi || 11-1140 || tava rūpaṃ samāsthāya rambhāsurasutaḥ purā | bhagavatyā samaṃ yuddhaṃ kṛtavān darpamohitaḥ || 11-1141 || devyā tvaṃ nihataścāsi tathā krāntaṃ śirastava | vahasyataścaṇḍikāṃ tvaṃ śirasā bhṛṅgureṇa vā || 11-1142 || tvatto nānyo baliḥ kaściddevyāḥ prītipradāyakaḥ | ato dadāmi kālyai tvāṃ bhaktiyuktena cetasā || 11-1143 || mayi kalyāṇamādhāya gaccha kāsara sadgatim | narabalau viśeṣamāha | manuṣyabalidāne tu viśeṣaḥ kaścidīritaḥ || 11-1144 || pūrvedyurakṛtāhāraṃ saṃparityaktamaithunam | snātaṃ raktāmbaradharaṃ naraṃ muṇḍitamastakam || 11-1145 || p. 1071) raktacandanadigdhāṅgaṃ kṛttaśmaśrunakhaṃ tathā | ajātāśrukamudriktaṃ na dīnaṃ nāpyadhomukham || 11-1145 || na bāḍavaṃ na cāṇḍālaṃ na klībaṃ patitaṃ na ca | caturvidhebhyo'pi śive svayamāgatamuttamam || 11-1146 || prokṣayet paśusāmānyarūpeṇa prathamaṃ tataḥ | mahiṣoktaprakāreṇa paścādetān manūn japet || 11-1147 || sarveṣu prāṇiṣu śreṣṭhastvaṃ manuṣya iti sthitaḥ | baliśreṣṭha mahābhāga devagarbhaśriyā vṛtaḥ || 11-1148 || rakṣa māṃ sarvabhītibhyaḥ siddhiṃ dehi tathottamām | rājyaṃ dehi yaśo dehi dehi cānuttamāṃ gatim || 11-1149 || ārogyaṃ dīrghamāyuśca prajāvṛddhiṃ raṇe jayam | kalyāṇaṃ vipulān bhogān dārānapi hṛdīpsitān || 11-1150 || kātyāyanyāṃ dṛḍhāṃ bhaktiṃ lakṣmīmapyadhikāṃ sthirām | datvā rājyaṃ parityajya śarīraṃ pāñcabhautikam || 11-1151 || devīlokaṃ vraja kṣipraṃ sajñātisutabāndhavam | mahādānairmahāyajñaistapobhiratiduṣkaram || 11-1152 || yat sthānaṃ nāpyate lokaistat tvaṃ gaccha nararṣabha | aṅgīkṛto mahākālyā māṃsaśoṇitalipsayā || 11-1153 || devīlokaṃ suduṣprāpyaṃ prāpnuhi tvaṃ drutaṃ gataḥ | tatra gatvā śivaṃ dhyāhi māmakīnaṃ jagatpate || 11-1154 || devīlokagatiḥ kāmyā matprasādāt tavedṛśaḥ | tvatprasādādahaṃ śatrūn jayeyaṃ raṇamūrdhani || 11-1155 || ślokānaṣṭāvimān devi paṭhennarabalikṣaṇe | p. 1072) gaṇḍake'pi viśeṣa uktastatraiva | khaḍgamantraṃ samākhyāsye gaṇḍako yena dīyate || 11-1156 || dvipadehākṛte khaḍga śastrābhedyakalevara | tṛptā bhaveyuḥ pitarastvanmāṃsena surā api || 11-1157 || na ca tvatto'dhikaḥ kaścit pavitraḥ pṛthivītale | tvatkaroṭijapātrāṇi śastāni śrāddhakarmaṇi || 11-1158 || mayā devyā balitvena tvamadya viniveditaḥ | mama vighnān samutsārya sadyo devīgaṇe bhava - iti | (yāmale) evaṃ hatvā paśūn sadyastadīyarudhiraṃ tathā || 11-1159 || svarṇādiracite pātre gṛhṇīyāduṣṇaphenilam | (kālikāpurāṇe) oṃ hrī/ ai/ hrī/ śrī/ kauśikī rudhireṇāpyāyatām - iti | pātre niyojayedraktaṃ śirasyeva pradīpakam || 11-1160 || (mahākālasaṃhitāyām) atha pātrāṇi vakṣye'haṃ sthāpyate yatra śoṇitam | haime vā rājate tāmre grāhyaṃ raktaṃ mahībhṛtā || 11-1161 || sāmantairmāṇḍilakaiśca tāmre vā kāṃsyaraityayoḥ | daridragṛhibhiścāpi mārttike vā'tha dārave || 11-1162 || athavā patrapuṭake naiva lohe kadācana | na raṅge sīsake cāpi nārikelaphalatvaci || 11-1163 || kaulānāṃ sarvapātrebhyaḥ kapālaṃ śreṣṭhamiṣyate | eṣāṃ paśūnāṃ palalairyāvatī tṛptirīritā || 11-1163 || bhagavatyāḥ priye tṛptī rudhirairapi tāvatī | nitye naimittike vā'pi kātyāyanyāḥ prapūjane || 11-1164 || p. 1073) vinā baliṃ naiva dadyādāme palalaśoṇite | paśorvā pakṣiṇo vā'pi narasyāpi viśeṣataḥ || 11-1165 || atha mastakapatanaphalaṃ tatraiva | evaṃ datvā baliṃ devyai balidānavidhiryathā | śubhāśubhaṃ vijānīyādrājyasya ca nṛpasya ca || 11-1166 || yadi vāyavyadigbhāge nair-ṛtye dakṣiṇe'pi vā | mastake patite caiva hāniratra vinirdiśet || 11-1167 || śeṣeṣu dikṣu sarvāsu vidikṣu ca phalaṃ śṛṇu | pūrve cottaradigbhāge patate yadi mastakam || 11-1168 || sarvasampatkaraṃ vidyādrājā rājyaṃ vinirdiśet | bhramitvā dakṣiṇe karṇe yadā patati vai śiraḥ || 11-1169 || tadā siddhiśca māsānte vāmakarṇe vipadbhavet | rājāmagre bhaveddhānirgṛhasthānāṃ bhavecchubham || 11-1170 || aiśānyāṃ madhyayoścaiva patate yadi mastakam | chinnaṃ śiro nipatitaṃ sahāsyaṃ yadi dṛśyate || 11-1171 || vibhūtiṃ tasya jānīyādrājā rājyaṃ vinirdiśet | tadā svalpena kālena sarvasiddhirbhaveddhruvam || 11-1172 || ekavāre bhavet siddhirdvivāre hānirucyate | gṛhasthānāṃ vijānīyādrājñāṃ tu viparītakam || 11-1173 || yadā'śru dṛśyate netre tadā hāniṃ vinirdiśet | yadā kaṭakaṭāśabdo dantānāṃ śrūyate kvacit || 11-1174 || tadā tu maraṇaṃ vidyādhāniṃ sarvatra nirdiśet | (traipurapaddhatyām) dakṣiṇe patite siddhirvāmabhāge ca ninditam || 11-1175 || p. 1074) savye tu patite chede devīmantraṃ smaredbudhaḥ | tataḥ kuṇḍādike hutvā hutibhirdaśapañcabhiḥ || 11-1176 || śamayeddhūṅkṛterdoṣaṃ balilakṣaṇalakṣitam | (mahākālasaṃhitāyām) dadyādrākṣasadigbhāge mantrī baliśiraḥ svayam || 11-1177 || taddakṣiṇe raktapātraṃ viparītaṃ na saṃdadet | devasya saṃmukhaṃ kṛtvā chinnaṃ bhāgaṃ prakalpayet || 11-1178 || tadeva śastaṃ jānīyānmadhyamaṃ tadudīritam | balīnāmiti saṃjñānaṃ śiraśca purato dadet || 11-1179 || tathā | na bhūmau sthāpayecchīrṣaṃ caiva viparītakam | śiraḥ salohitaṃ dadyāt pura eva na cānyataḥ || 11-1180 || rudhirādānakāle tu pātre svavibhavāhṛte | saindhavaṃ sthāpayet kiñcit phalānāmekameva hi || 11-1181 || tadraktaṃ havireva syāt puroḍāśaṃ ca tacchiraḥ | nāsāgrīvāgaṇḍupucchapalalāni nikṛttya hi || 11-1182 || paśūnāṃ vadane kṣiptvā tataḥ saṃsthāpayet puraḥ | tathā pakṣatripatraṃ ca vīnāṃ troṭau viniḥkṣipet || 11-1183 || paśuvaccaraṇasyāpi śīrṣe kamalalocane | balīnāṃ mastake dadyāt pradīpaṃ dhūpavarttikām || 11-1184 || dahanāllomakeśānāṃ yo gandha upatiṣṭhate | ghrāti taṃ caṇḍikā devī santuṣṭā tu prajāyate || 11-1185 || tasminneva hyavasare ādhikyaṃ dhūpadīpayoḥ | p. 1075) yathā vibhato devi karttavyaṃ bhaktitatparaḥ || 11-1186 || balyādhikye ca śīrṣārṇāṃ vidheyāḥ paṅktayastathā | sadhūpadīpāḥ kusumākṣatapuñjānvitāstathā || 11-1187 || tathā | śiraśca saṃmukhe sthāpyaṃ sadīpaṃ pātravarjitam | sa cāpi haviraktaḥ syādatha vā tilajokṣitaḥ || 11-1188 || sārṣapaṃ na pradātavyaṃ na cānyaphalasambhavam | mūrdhābhiṣikto haviṣā tailena bahusiddhibhāk || 11-1189 || anyabījodbhavai rogaṃ śokaṃ mṛtyuṃ ca vindati | yathā lomāni dahyante yatnāt kāryaṃ tathā naraiḥ || 11-1190 || tantrāntare | sūtravarttiṃ pradadyācca vastravartiḥ praśasyate | aṅguṣṭhasya pramāṇaṃ ca dīrghaṃ caiva ṣaḍaṅgulam || 11-1191 || kārpāsasūtrakairdadyādekaviṃśatisūtrakaiḥ | sugandhidravyaistat kuryāt karpūrāgurucandanaiḥ || 11-1192 || grāhāṇāṃ kacchapānāṃ ca godhāyāśca viśeṣataḥ | matsyānāmapi pakṣiṇāṃ na dīpaṃ dāpayecchive || 11-1193 || śīrṣopari jvaladdīpaṃ yāvatkālaṃ pravarttate | tāvatkālaṃ vaset svarge tasmādyatnena dāpayet || 11-1194 || lomadāhodbhavaṃ gandhaṃ ghrātvā devī prasīdati | tasmāt saṃvardhayeddīpaṃ tasmāt pātraṃ vivarjayet || 11-1196 || nirvāṇe mṛtyumāpnoti dīyamāne pradīpake | (mahākālasaṃhitāyām) tataḥ pātraṃ puraḥ kṛtvā devyāḥ sapaśu śoṇitam || 11-1197 || śarkarāyutadūrvāṇāṃ pradadyāt trirmahāghṛtam | p. 1076) saindhavaṃ śṛṅgaveraṃ ca kadalīphalameva ca || 11-1198 || pātayenmadhurāṇāṃ ca kāmamuddiśya sādhakaḥ | aṣṭadhā vibhajeddigvanmadhye caikaṃ kuśādibhiḥ || 11-1199 || datvā kiñcidghṛtaṃ tatra kuryāt tarpaṇamudrayā | tarpaṇaṃ bhāgabhājāṃ vai devīnāṃ dvirdvireva ca || 11-1200 || ādyantimau tārahārdī madhye ādimanorapi | tattannāmnā mantramapi tarpayāmīti saṃyutam || 11-1201 || dvitīyarūpaṃ ṅentaṃ ca taddvitīyapadoditam | madhye nityoditaśryākhyapātravat pīṭhagā kriyā || 11-1202 || pūrvasyāṃ diśi cāmuṇḍā dakṣiṇasyāṃ tu yoginī | ḍākinyuktā paścimāyāmuttarasyāṃ tu bhairavī || 11-1203 || vidārikā'gneyakoṇe nair-ṛtyāṃ pāparākṣasī | pūtanā cāpi vāyavye īśāne kālikā tathā || 11-1204 || tataḥ stutiṃ prakurvīta baddhāñjalipuṭo'grataḥ | jaya devi jaganmātarjaya pāpaughahāriṇi || 11-1205 || jaya janmajarāvyādhitṛṇadāvānalākṛte | jaya sarvavipattighne jaya tridaśavandite || 11-1206 || jaya nityānandarūpe jaya kalyāṇadāyini | jaya śatrukṣayakare jaya rogapraṇāśini || 11-1207 || jaya bhīme jayāghore jaya saṅkaṭatāriṇi | jayāmṛtarasāsvādatundilāmandavrgrahe || 11-1208 || trinetre vikarālāsye muṇḍamālābibhūṣite | sarvāsurakṣayakari khaḍgakhaṭvāṅgadhāriṇi || 11-1209 || p. 1077) mahāghore mahārāve daityadarpaniṣūdini | imaṃ paśubaliṃ devi gṛhītvā kālarātrike || 11-1210 || prītā bhava mahācaṇḍe rakṣa māṃ śaraṇāgatam | āyurdehi dhanaṃ dehi bhāgyaṃ rkīrtiṃ ca dehi me || 11-1211 || striyaṃ dehi sutān dehi sarvān kāmā/śca dehi me | ugracaṇḍe pracaṇḍā'si pracaṇḍakaravālini || 11-1212 || mahācaṇḍogradordaṇḍe viśveśvari namo'stu te | rakṣa māṃ śaraṇāpannaṃ tvatpādārpitamānasam || 11-1213 || hara pāpaṃ hara kleśaṃ hara śokaṃ harāsukham | hara rogaṃ hara kṣobhaṃ hara dainyaṃ harapriye || 11-1214 || stutimetāṃ paṭhitvaivaṃ daṇḍavat praṇamedbhuvi | guhyakāli jagaddhātri sarvāntaryāminīśvari || 11-1215 || gṛhītvemaṃ paśubaliṃ yathoktaphaladā bhava | kāyena manasā vācā tvatto nānyā gatirmama || 11-1216 || antaścarasi bhūtānāṃ draṣṭrī tvaṃ parameśvari | (yāmale) kātyāyani mahāmāye durge durgatitāriṇi || 11-1217 || namastubhyaṃ jagaddhātri kālarātrisvarūpiṇi | evaṃ stutvā mahādevyai datvā ca sumano'ñjalīn || 11-1218 || sāṣṭāṅgṃ praṇamedbhūmau bhaktiyuktena cetasā | sumano'ñjalīniti bahuvacanaṃ kapiñjalādhikaraṇanyāyena tritve paryavasyati | tathā ca puṣpāñjalitrayaṃ datvā praṇamedityarthaḥ | iti balidānavidhiḥ | atha paśupakṣiṇāṃ vastvantarāṇāṃ ca daivatāni | (mahākālasaṃhitāyām) paśūnāṃ ca vihaṅgānāmanyeṣāmapi vastūnām || 11-1219 || p. 1078) bravīmi devatāḥ sarvāḥ krameṇotsargakarmaṇi | prājāpatyo gajaḥ proktasturago yamadaivataḥ || 11-1220 || tathā caikaśaphāḥ sarve kathitā yamadaivatāḥ | mahiṣaśca tathā yāmya uṣṭro vai nair-ṛto mataḥ || 11-1220 || govṛṣau rudradaivatyau chāga āgneya ucyate | meṣastu vāruṇo jñeyo varāho vaiṇavo mataḥ || 11-1221 || gorīdevyau vyāghrasiṃhau gaṇḍako brahmadaivataḥ | yāvanto mṛgabhedāḥ syuḥ kathitā vāyudevatāḥ || 11-1222 || yāvantaḥ pakṣiṇaḥ sarve vāyavyāḥ parikīrtitāḥ | prājāpatyāstathā matsyāḥ kacchapāḥ sādhyadaivatāḥ || 11-1223 || godhā varuṇadaivatyā grāhā api ca tādṛśāḥ | tathā ca babhrūśalabhāvādityeśānadaivatau || 11-1224 || kanyā dāsastathā dāsī prājāpatyā narāstathā | abhayaṃ śivadaivatyaṃ dharitrī viṣṇudaivatā || 11-1225 || tathā samudradaivatyaṃ ratnamuktāphalādikam | jalāśayāstathā sarve vāridhānī kamaṇḍaluḥ || 11-1226 || prapā kumbhaśca karakaṃ jñeyaṃ varuṇadaivatam | suvarṇamagnidaivatyaṃ lauhaṃ bhairavadaivatam || 11-1227 || kāṃsye pūṣā'śvinau cāpi devatā parikīrtitāḥ | raṅgaṃ nāsatyadaivatyaṃ sīsakaṃ vāyudaivatam || 11-1228 || tāmraṃ ca sūryadaivatyaṃ pittalaṃ kujadaivatam | rajataṃ candradaivatyaṃ kharparaṃ pitṛdaivatam || 11-1229 || p. 1079) guḍaṃ kuveradaivatyaṃ śarkarā mitradaivatā | anyatra tu | āpo guḍe devatāḥ syuḥ - - - - - - - - - - ityuktam | tathā | jāṅgalaṃ vahni daivatyaṃ madhu syādyadaivatam || 11-1230 || tāmbūladevatā jñeyā śakro vidyādharo'tha vā | tantrāntare | tāmbūle devatāḥ śakravidyādharavināyakāḥ || 11-1231 || mahākālaḥ | tathā mṛtyu~jayo devī ghṛteṣu pariniṣṭhitaḥ | tailaṃ tu rāhudaivatyaṃ kārpāsaṃ ketudaivatam || 11-1232 || kṣīraṃ ca tārādaivatyaṃ dadhi cauṣadhidaivatam | anyatra tu | kṣīre nārāyaṇaḥ prokto dadhisarpāḥ prakirttitāḥ - ityuktam | tathā piṣṭaṃ śacīdaivataṃ ca sindūramapi pārvati || 11-1233 || tantrāntare | anyeṣu devatāḥ sarve devaḥ piṣṭe prajāpatiḥ | mahākālaḥ | lavaṇaṃ cābdhidaivatyaṃ jalaṃ varuṇadaivatam || 11-1234 || devaḥ smaraśca gandharvo madhuparke ca candane | puṣpaṃ ca lakṣmīdaivatyaṃ dhūpe devo vanaspatiḥ || 11-1235 || apsarodaivataṃ jñeyaṃ sarvaṃ mṛgamadādikam | dīpo'pi vahnidaivatyo naivedyaṃ viṣṇudaivatam || 11-1236 || p. 1080) pādukā somadaivatyā chatraṃ syādindradaivatam | devatā kāmadhenuḥ syāccāmare tridaśeśvari || 11-1237 || vyajanaṃ vāyudaivatyamindraḥ siṃhāsanasya ca | mālā ca ratidaivatyā ḍākinī devatā surā || 11-1238 || māṃsaṃ nir-ṛtidaivatyaṃ vitānaṃ candradaivatam | prājāpatyāni śasyāni pakvānnāni ca sarvaśaḥ || 11-1239 || vācaspatyāni vāsāṃsi pāṇḍurāṇyasitāni ca | mayudaivāni raktāni durgādaivaṃ tu paṭṭakam || 11-1240 || vidyā brāhmī vinirdiṣṭā vidyāprakaraṇāni ca | sārasvatāni jñeyāni pustakādyāni pārvati || 11-1241 || pātrāṇāmapi sarveṣāṃ viśvakarmā'dhidaivatam | (yāmale) vādyaṃ caturvidhaṃ jñeyaṃ rudragandharvadaivatam || 11-1242 || mahākālaḥ | drumāṇāṃ ca latānāṃ tu śākānāṃ haritaiḥ saha | phalānāmapi sarveṣāṃ devo jñeyo vanaspatiḥ || 11-1243 || ajināni tathā śayyā ratha āsanameva ca | upānahau tathā dolā yaccānyat prāṇivarjitam || 11-1244 || uttānāṅgiradaivatyaṃ pravadanti manīṣiṇaḥ | dhvajo vai dharmadaivatyaḥ sīraṃ paryanyadaivatam || 11-1245 || pāṣāṇādi tathā ratnaṃ kathitaṃ śakradaivatam | gṛhaṃ tu sarvadaivatyamanuktaṃ yanmayā priye || 11-1246 || tat sarvaṃ rudradaivatyaṃ jñeyamutsargakarmaṇi | iti daivatāni | atha kumārīpūjāvidhiḥ | p. 1081) (mahātharvaṇasaṃhitāyām) tataḥ kumārīyajanaṃ kuryāt sādhakasattamaḥ || 11-1247 || yasmin kṛte tu vidhivat karmaṇaḥ sāṅgatā bhavet | akṛte cāṅgahāniḥ syādviśeṣāccharadarcane || 11-1248 || (mahākālasaṃhitāyām) samāpya pūjāmāsāyaṃ pradoṣe paryupasthite | kumārīpūjanaṃ kuryādvidhinā pañcamaṃ hitam || 11-1249 || tathā | bhaktabhadrābhadramubhe tadanakti sureśvari | svayaṃ tadrūpamāsthāya mūḍhabhāvamupeyuṣī || 11-1250 || didṛkṣurāyāti śivā bhaktipūjanasambhṛtiḥ | tasmāt tatrādaraḥ kāryo bhaktibhāvaṃ ca jānatā || 11-1251 || devatāstrividhotpātairyathādeśe hitāhitam | sūcayanti tathaivaiṣāṃ vārṣikaṃ suravandite || 11-1252 || tadvijñānārthamapyeṣā pūjitavyā prayatnataḥ | caturṇāmapi kaulānāṃ smarttānāmānukalpinām || 11-1253 || naivātra matabhedo'sti naivārcanabhidā'pi vā | na ca pūrvottarau pakṣau na ca saṃdehakalpanā || 11-1254 || bhavecca phalabāhulyaṃ tuṣṭirdevyāstathaiva ca | viśiṣya jñāyate'nena tathā bhāvi śubhāśubham || 11-1255 || jñāte śubhe bhavet toṣo'nyasma/ścopāyacintanam | tathā | na tathā tuṣyati śivā balihomastutīraṇaiḥ || 11-1256 || kumārīpūjanenātra yathā sadyaḥ prasīdati | p. 1082) na kevalaṃ pūjayet tāṃ bhojayeccāpi yatnataḥ || 11-1257 || tathā | vyaṅgatā cāpyakaraṇāt pūjāyāḥ parikīrttitā | kūmārīpūjanenātra yathā sadyaḥ prasīdati || 11-1258 || karaṇāt sāṅgatā'pi syādanyasminnakṛte'pi hi | tathā | kaulānāṃ niśi pūjoktā smārtānāmaparāhṇiko || 11-1259 || nityā tu śāradyarcāyāṃ kāmyā naimittikītarā | kumārīlakṣaṇamāha | susnātāṃ raktapītādinānārāgojjvalāṃśukām || 11-1260 || sarvālaṅkāracitrāṅgīmajñātānaṅgaceṣṭitām | ajātapummanaḥsaṅgāṃ saptāṣṭanavavārṣikīm || 11-1261 || anīcajātiṃ gaurāṅgīṃ pitṛmātṛmatīmapi | adanturāmavāgdantāmadhikonāṅgavarjitām || 11-1262 || adīrghakeśīmuddīptāṃ susmitāsyāmalobhanām | niṣiddhālakṣaṇamuktaṃ tatraiva | śyāmāṃ dīrghadatīmotunayanāṃ piṅgamūrdhajām || 11-1263 || tanumūnagatiṃ kruddhāṃ kubjāṃ khañjāṃ ca kharvikām | bhrūkeśālpatvasahitāṃ tathā caiva galadvraṇām || 11-1264 || jātastanarajo'naṅgāṃ prayatnena vivarjayet | tantrāntare | adhikāṅgīṃ ca hīnāṅgīṃ rogiṇīṃ ca vraṇāṅkitām || 11-1265 || andhāṃ kāṇāṃ kekarāṃ ca kurūpāṃ lomaśāṃ tyajet | (mahākālasaṃhitāyām) etadbhinnā kumārī tu varaṇīyā'rcanakrame || 11-1266 || p. 1083) (merutantre) viprāṃ sarveṣṭasaṃsiddhyai yaśase kṣatriyodbhavām | vaiśyajāṃ dhanalābhāya putrāptyai śūdrajāṃ yajet || 11-1267 || (skānde) dāruṇe cāntyajāṃ kanyāṃ pūjayedvidhinā naraḥ | (yāmale) yaḥ kumārīṃ yajenmantrī sarvaparvasu sarvadā || 11-1268 || tenārcitā mahādevī satyaṃ satyaṃ na saṃśayaḥ | sandhyaikavarṣā saṃproktā dvivarṣā ca sarasvatī || 11-1269 || tridhāmūrttistrivarṣā ca caturabdā cā kālikā | subhagā pañcavarṣeyamumā saḍvārṣikī bhavet || 11-1270 || mālinī saptavarṣā ca aṣṭamī kubjikā matā | navābdā kālasaṃkarṣā daśavarṣā'parājitā || 11-1271 || ekādaśābdā rudrāṇī dvādaśābdā ca bhairavī | tatparā syānmahālakṣmīstatparā kulanāyikā || 11-1272 || kṣetrajñā tatparā proktā ṣoḍaśābdā ca caṇḍikā | evaṃ krameṇa vijñeyā vinā puṣpaṃ kumārikā || 11-1273 || (hemādrau skānde) ekaikāṃ pūjayet kanyāmekavṛddhyā tathaiva ca | dviguṇaṃ triguṇaṃ vā'pi pratyekaṃ navakaṃ tu vā || 11-1274 || tathā | navabhirbhajate bhūmimaiśvaryaṃ dviguṇena tu | ekavṛddhyā labhet kṣemamekaikena śriyaṃ labhet || 11-1275 || ekavarṣā tu yā kanyā pūjārthe tāṃ vivarjayet | gandhapuṣpaphalādīnāṃ prītistasyā na vidyate || 11-1276 || p. 1084) (vāḍavānalīye) uttamā sā parijñeyā saptāṣṭanavahāyanā | madhyamā pañcavarṣā ca ṣaḍabdā daśahāyanā || 11-1277 || ekadvitricaturvarṣā rudrābdādyā'varā smṛtā | (mahākālasaṃhitāyām) gītavāditranirghoṣairānandādarapūrvakam || 11-1278 || nītvā pūjāgṛhadvāri kumārīstā ayugmikāḥ | pañca vā sapta vā cāpi navaikādaśa vā punaḥ || 11-1279 || mukhyaikā tāsu karttavyā yā syāt sarvāṅgasundarī | vahnīnāmapyabhāve hi bhavedekā kumārikā || 11-1280 || kāmye naimittike caikā bahvayaḥ śāradapūjane | śreṇībhūtā utthitāśca namrībhūtānanā api || 11-1281 || sthāpayitvā krameṇaitā mukhyāmādau niyojya ca | devībuddhiṃ vidhāyāsyāṃ sādhako vigatatvaraḥ || 11-1282 || gṛhītamadirāmattaḥ kalpitārcanasambhṛtiḥ | prāṇāyāmaṃ vidhāyādau tato bhūtāpasāraṇam || 11-1283 || guruṃ gaṇapatiṃ natvā vāmadakṣiṇayostataḥ | madhye kumārīṃ ca tathā mūladevīsvarūpiṇīm || 11-1284 || choṭikābhistathā tālatritayairbandhanaṃ diśām | tathā | kumaryā mūlabhūtāyāḥ pādau prakṣālayet tataḥ || 11-1285 || tathā | tajjalaṃ mastake dadyāddevīpādodaprajñayā | svottarīyāṃśukenaiva pādāmbūpanayet tataḥ || 11-1286 || p. 1085) punarakṣatamādāya vighnānutsārayet priye | udīryamāṇamantreṇa tālatrayapuraḥsaram || 11-1287 || tārapāśakalākūrcāstrāṇi prathamato vadet | bhūtānyapasāraya ca vighnāt nāśaya cetyapi || 11-1288 || hṛcchirṣe carame dadyādekaviṃśākṣaro manuḥ | kumāryā sahitāḥ sarve tayā devīsvarūpayā || 11-1289 || darśanārthaṃ samāyānti yāvanto devayonayaḥ | pretā bhūtāḥ piśācāśca gandharvā guhyakā api || 11-1290 || rākṣasā dānavā yakṣā ye cānye krūrakarmiṇaḥ | saha praviśya kaumāryā maṇḍapaṃ śāradārcanam || 11-1291 || lumpanti ca kumāryarcāṃ pūjāṃ vidhvaṃsayanti ca | ato vāradvayaṃ kāryaṃ vighnasyotsāraṇaṃ priye || 11-1292 || tataḥ svavāmahastena kumāryā dakṣiṇaṃ karam | gṛhītvā dakṣacaraṇaviniḥkṣepapurasaḥram || 11-1293 || paṅktībhūtāḥ kumārīstāḥ ślokarūpaṃ manuṃ paṭhan | pūjāgṛhāntaḥ śanakairnamanmaulīḥ praveśayet || 11-1294 || samastajagatāmādye jagadādhārarūpiṇi | kumārīrūpamāsthāya praviśedaṃ gṛhaṃ mama || 11-1295 || bhavatyāḥ kīdṛśaṃ rūpaṃ jāne mātarahaṃ na hi | kumārīrūpamevedaṃ paśyāmi naracakṣuṣā || 11-1296 || bhaktiṃ madīyāṃ vijñāya tvatpādāmbujayoḥ śive | tvayā prakaṭitaṃ rūpamīdṛśaṃ sarvasiddhaye || 11-1297 || dṛṣṭiḥ kāryā na me pāpe sañcāreṇāsataḥ pathaḥ | p. 1086) dṛḍhāyāṃ kevalaṃ bhaktau dātavyā suravandite || 11-1298 || śivādyāstava rūpaṃ hi kīdṛśaṃ neti jānate | jñāsyāmi ko varāko'haṃ pāñcabhautikavigrahaḥ || 11-1299 || iti pañca paṭhan ślokān svapṛṣṭhenaiva tārayet | anīkṣamāṇa eveśi gītavādyapuraḥsaram || 11-1300 || (yāmale) snāpitā gandhatailena nānābharaṇabhūṣitā | ānīya devatāpārśve sthāpanīyā sudhīmtā || 11-1301 || (mahākālasaṃhitāyāmapi) mukhyaṃ tatpūjanaṃ proktaṃ mukhyāyā eva tanmanum | tatpūjayaiva tāḥ sarvāḥ pūjitāḥ syurna saṃśayaḥ || 11-1302 || tathā | baliṃ datvā tato devayonibhyaḥ parameśvari | ārabhet nirālasyaḥ kumārīnyāsamūttamam || 11-1302 || nāmānyādau khalu mahācaṇḍayogeśvarī matā | tataḥ siddhikarālī ca punaḥ siddhivikarālyapi || 11-1303 || mahāntā māryatha jñeyā vajrakāpālinī tataḥ | muṇḍamālinyaṭṭahāsinyete dve parikīrttite || 11-1304 || caṇḍakāpālinī kālacakreśvaryapyanantaram | guhyakālī tataḥ kātyāyanī kāmākhyayā saha || 11-1305 || cāmuṇḍā siddhilakṣmīśca kubjikā tadanantaram | mātaṅgī tadanu jñeyā caṇḍeśvaryatha kīrttyate || 11-1306 || sarvaśeṣe'tha kaumārī etā aṣṭādaśeritāḥ | etāni guhyeśīviṣayāṇi | anyatra tu | p. 1087) nāmānyādau vyāharāmi durgā nārāyaṇī śivā || 11-1307 || mahāmāyā yoganidrā kālarātrī kapardinī | ugracaṇḍā bhadrakālī ajitā cāparājitā || 11-1308 || kātyāyanī mahākālī kāmākhyā kulanāyikā | bhairavī bhuvaneśī ca kaumāryaṣṭādaśa smṛtāḥ || 11-1309 || iti nāmāntarapyuktāni | tathā | aṅgānyato vacmi śiro mukhaṃ tadanu cakṣuṣī | karṇau nāsāpuṭe cāpi kapolau tatpurau punaḥ || 11-1310 || adharoṣṭhau dantapaṅktī skandhau hṛdayameva ca | bāhū ca jaṭharaṃ pṛṣṭhamūrujānū tathaiva ca || 11-1311 || jaṅghe pādau ca sarvāṅgaṃ tāvantyeva sthalāni ca | (triśaktiratne) kalādi ca kalāntaṃ tāḥ pūjayedvidhinā budhaḥ || 11-1312 || upaveśyāsane divye kumārīṃ sādhakottamaḥ | vakṣyamāṇena vidhinā dehe'syā nyāsamācaret || 11-1313 || kumārikā syāt prathamā dvitīyā nāyikā matā | tṛtīyā bhairavī khyātā turyā vāgīśvarī bhavet || 11-1314 || pālikā pañcamī prokto sambuddhyantāḥ kulādikāḥ | nyasyāḥ pañcāṅgayogena kumārīṇāṃ kalevare || 11-1315 || vāmāvarttakramādāsyacatuṣkaṃ pūjayet kramāt | tataḥ siddhā jayā pūrvā jayā'nyā kubjikā parā || 11-1316 || kālikā pañcamī proktā vijñeyā bodhitā imāḥ | p. 1088) pūrvādivaktrasaṃyuktā caturthyantā namo'ntakāḥ || 11-1317 || tattatsthāneṣu vinyasyāḥ svadhiyā kramapūrvakam | pañcapraṇavayogena caitanyamanunā saha || 11-1318 || nyāsajālaṃ hi pūrvoktaṃ kuryāt sādhakasattamaḥ | (mahākālasaṃhitāyām) tato'rghasthāpanaṃ kuryānnityake yadudāhṛtam || 11-1319 || pūjopakaraṇasyāpi śuddhiruktā puroktavat | tathā | tato dhyānaṃ prakurvīta kumāryā vakṣyamāṇakam || 11-1320 || tantrāntare | prasannavadanāmbhojāṃ prodyadbālārkasaprabhām | raktāmbarāṃ raktamālyāṃ nānālaṅkārabhūṣitām || 11-1321 || sasmitāṃ divyakanyābhiḥ krīḍārasaparāyaṇām | dhyāyet kumārikāṃ bālāṃ svabhaktābhīṣṭasiddhidām || 11-1322 || tathā | upacārā/stataḥ sarvān pādyādīn stutipaścimān | samarpayediti śeṣaḥ | (yāmale) yaṣṭavyā pūrvamārgeṇa vakṣyamāṇena vā punaḥ || 11-1323 || svanāmabhiścaturthyantaistritārādyairnamo'ntakaiḥ | devatāpaścime mantrī yajedetāḥ salakṣaṇāḥ || 11-1324 || ādyā śuddhā kālikā'nyā tṛtīyā lalitā smṛtā | caturthī mālinī khyātā pañcamī syādvasundharā || 11-1325 || sarasvatī ramā gaurī durgā tu navamī bhavet | p. 1089) pañcābdaṃ navavarṣaṃ ca yajedbālaṃ vicakṣaṇaḥ || 11-1326 || pañcābdo vaṭukaḥ prokto navavarṣo gaṇeśvaraḥ | tathā | pradadyādāsanaṃ vācā hrīyā pādyaṃ samarpayet || 11-1327 || ramayā'rghaṃ nivedyātha striyā candanamarpayet | kumāryai śaktibījena pradadyāt kusumoccayam || 11-1328 || caitanyamanunā mantrī dhūpadīpādikaṃ nyaset | tārā ete samākhyātā bhṛgurbhavasamanvitaḥ || 11-1329 || vindunādasamākrāntaścaitanyamanurīritaḥ | kvacid bhairavabījaṃ tu pañcamaḥ praṇavo mataḥ || 11-1330 || ekasyā eva pūjane tritārādyamantreṇaiva samastopacārasamarpaṇaṃ bodhyam | tritārādyena mantreṇa sarvaṃ tasyai nivedayet - iti vacanāt | (mahākālasaṃhitāyām) bhūṣaṇāni dūkūlāni sindūrālaktakāvapi | kajjalādarśavikhyātatālavṛntāni peṭikā || 11-1331 || parikarmādhāracolamañcikāpīṭhadolikā | pāñcālikā ca mañjūṣā pāduke kuthapaṭṭake || 11-1332 || candrātapopasaṅkhyāna tathodvarttanabhājanam | śayyopadhānaparyaṅkāḥ samudgaṃ ca prasādhanī || 11-1333 || pratigrāhaśca hindolā tathā sīmantavarttikā | gorocanāmṛgamadau karpūraṃ kuṅkumaṃ tathā || 11-1334 || evamādīni cānyāni yāvacchakyāni sundari | pradātavyāni vastūni kumārī tuṣyate yathā || 11-1335 || tathā | p. 1090) tato yat sthāpitaṃ pātraṃ kumāryai pratipādayet | svīkuryāt sā ca tatraiva tathā yatnaṃ samācaret || 11-1336 || agṛhīte tu tatpātre mahān doṣo'bhijāyate | ato yatnastathā kāryaḥ svīkriyeta yathā tayā || 11-1337 || tato gṛhītvā kusumākṣataṃ tasyāḥ kalevare | pañcāśatsaṅkhyakāḥ śaktīḥ kramataḥ paripūjayet || 11-1338 || tā idānīṃ pravakṣyāmi sāvadhānā niśāmaya | ādyā jayā ca vijayā ṛddhidā māyayā'nvitā || 11-1339 || kalā ca siddhidā sūkṣmā prabhā syāt suprabhā tataḥ | vidyutā ca viśuddhiśca nandinī ca viśuddhiyuk || 11-1340 || aparājitā ca lalitā lakṣmīrgaurī tathaiva ca | atha medhā ca gāyatrī sāvitrī ca svadhā punaḥ || 11-1341 || svāhecche ca kriyā vidyā prajñā dīptā ca cetanā | bhadrā jyeṣṭhā tathomā ca śivā ca muditā kṣamā || 11-1342 || śraddhā'tha vimalā kaumudyapi vai viśadā tataḥ | aśokā jñānadā caiva baladā rājyadā'pi ca || 11-1343 || maitrī tadanu rudrāṇī bhavānī ca mṛḍānyapi | sarvajñā caṇḍikā cāpi kumārī sarvaśeṣagā || 11-1344 || pañcāśatsaṅkhyakā etāḥ kumāryāḥ śaktayaḥ smṛtāḥ | bhairavānaṣṭa tadanu pūjayedakṣatādibhiḥ || 11-1345 || bhairavībhyastato vighnavināyakebhya eva ca | vaṭukakṣetrapālābhyāṃ yoginibhyastathaiva ca || 11-1346 || bhatebhyaḥ pretayakṣebhyo ḍākinībhyastathaiva ca | p. 1091) etatpūjāṃ prakurvīta sadūrvā kṣatacandanaiḥ || 11-1347 || punaraṣṭau sarvaśeṣe ṅentā devīryajet priye | mahāmāyā kālarātrī tato vai sarvamaṅgalā || 11-1348 || pūjyā ḍamarukā paścādrājarājeśvarī tathā | sampatpradā bhagavatī kumārī tadanantaram || 11-1349 || (yāmale) kulāntaḥ pūjayedenāṃ kulakoṇeṣvimān yajet | kāmeśvarī ca vajreśī tṛtīyā bhagamālinī || 11-1350 || upariṣṭāt kuladvandvakoṇeṣvetaḥ samarcayet | anaṅgakusumā'naṅgamanmathā'naṅgapūrvikā || 11-1351 || madanānandaśabdādyā caturthī kusumottarā | pañcamyamaṅgamadanā'turā'naṅgapadādikā || 11-1352 || śiśirā kathitā hyetāḥ śaktayo rasasaṅkhyakāḥ | anena vidhinā pūjyā kumārī sādhakottamaiḥ || 11-1353 || (mahākālasaṃhitāyām) samāpyetthaṃ kumaryarcāṃ tatpuro bhuvi vāriṇā | varttulaṃ maṇḍalaṃ kṛtvā tanmadhye kulakāminīm || 11-1354 || vilikhya jalakusumākṣatacandananāgajaiḥ | pūjayenmaṇḍalaṃ tacca śubhadāyai namo vadet || 11-1355 || sthālīgataṃ ca tatsarvamannaṃ tatra niveśya hi | nānāvidhāṃ ca sāmagrīṃ lehyacoṣyādighaṭṭitām || 11-1356 || māṃsamīnasurāpūrṇāṃ bhakṣyacarvyādipūritām | kumārīdakṣahastaṃ ca sthāpayitvā'nnamūrdhani || 11-1357 || p. 1092) uttānaṃ vakṣyamāṇena manunā'nnaṃ samutsṛjet | annotsargamantrastu | ai/ hrī/ śrī/ strī/ sau/ḥ sarvaśaktisvarūpāyai sarvasiddhidāyai bhagavatyai kumārye bhakṣyabhojyanānāvidhānnakalpitaṣaḍrasopetamidaṃ mahābhoganaivedyaṃ tubhyamahaṃ nivedayāmi gṛhāṇa 2 bhuṅkṣva 2 prasīda 2 sarvasiddhiṃ me prayacha 2 ai/ hrī/ śrī/ namaḥ svāhā | iti paddhatikṛtoktaḥ | tathā | itarāsāṃ kumarīṇāṃ pratyekaṃ pūjanaṃ caret || 11-1358 || gandhapuṣpairdhūpadīpairnevedyairannasaṅkulaiḥ || tathā | annāni yādṛśānyasyai mukhyāyai kalpitāni hi || 11-1359 || anyābhyastādṛśānyeva dātavyānyeṣa niścayaḥ | phalāphalaṃ tu mukhyāyā jñeyamatra vipaścitā || 11-1360 || bhuñjānāsu kumāriṣu na tūryadhvanimācaret | nānyatra ca mano dadyāt saṃvādhaṃ naiva kalpayet || 11-1361 || kolāhalaṃ niṣedheta amaṅgalyāni yāni ca | ruditāpānavāyuṃ ca prayatnena vivarjayet || 11-1362 || sāvadhāno bhavedatra kimādau bhakṣayanti tāḥ | mithaḥ kiṃ vā prajalpanti kutra vā vastuvigrahaḥ || 11-1363 || kutra dṛṣṭiṃ prakṣipanti bhītāḥ kiṃ vā vadantyamūḥ | ityādi nānājātīyāśceṣṭā āsāṃ prayatnataḥ || 11-1364 || sāvadhānatayā jñeyā bhadrābhadrasya sūcakāḥ | p. 1093) bhakṣayantīṣu tāsvevaṃ paṭhet tatstotramatvaram || 11-1365 || kṛtāñjalirnamraśirā āsāmanne kṣipan dṛśau | jaya kāli mahābhīme bhīmarāve bhayāpahe || 11-1366 || saṃsāradāvāgniśikhe vṛjinārṇavatāriṇi | brahmendropendrabhūteśaprabhṛtyamaravandite || 11-1367 || sargapālanasaṃhārakāraṇyahitamāriṇi | guhyakāli parānandarasapūritavigrahe || 11-1368 || parabrahmarasāsvādakaivalyānandadāyini | guṇātīte'pi saguṇe mahākalpāntanarttaki || 11-1369 || kumārīrūpamāsthāya vijñāprajñāsvarūpiṇi | āgatā'si mamāgāraṃ śāradyarcāsamāptaye || 11-1370 || sāṃvatsarikakalyāṇasūcanāya tathaiva ca | dhanyo'smi kṛtakṛtyo'smi saphalaṃ jīvitaṃ mama || 11-1371 || yasmāt tvamīdṛśaṃ kṛtvā kaumāraṃ rūpamuttamam | guhyakāli samāyātā'bdikapūjājighṛkṣayā || 11-1372 || tvamevaitena rūpeṇa devebhyaḥ prārthitā purā | dattavatyasi sāmrājyaṃ varānapi samīhitān || 11-1373 || mahyamapyadya deveśi varaṃ dehi supūjitā | brahmaṇe sṛṣṭisāmarthyaṃ tvaṃ purā dattavatyasi || 11-1374 || viṣṇave ca tvamevādāstathā pālanaśaktitām | mahārudrāya saṃhārakarttṛtvamadadaḥ śive || 11-1375 || devebhyaścāpi daityānāṃ nāśane dakṣatāmapi | antaryāminyasīśāni trilokīvāsināmapi || 11-1376 || p. 1094) nivedayāmi kiṃ te'haṃ sarvakarmaikasākṣiṇi | śatrunāśa rājyalābhaṃ śarīrārogyameva ca || 11-1377 || tvatpādāmbujayorbhaktiṃ yāce'haṃ caturo varān | namaste bhagavatyamba namaste bhaktivatsale || 11-1378 || namaste jagadādhārarūpiṇi grāhi māṃ sadā | mātaraṃ vedmi rūpaṃ te na śarīraṃ na vā guṇam || 11-1379 || bhaktyā hṛtsthitayā pūjāṃ tava jānāmyananyadhīḥ | tvaṃ mātā tvaṃ pitā bandhustvameva jagadīśvari || 11-1380 || tvaṃ gatiḥ śaraṇaṃ tvaṃ ca svargastvaṃ mokṣa eva ca | vihāya tvāṃ jaganmātarnānyāṃ jānāmi devatām || 11-1381 || namaste'stu namaste'stu namaste'stu namo namaḥ | ebhiḥ ślokaiḥ stutiṃ kṛtvā kumārīṇāṃ varānane || 11-1382 || dadyādācamanīyaṃ hi bhojanānte gatatvaraḥ | tataḥ pradadyāt tāmbūlaṃ mṛgacandrābhivāsitam || 11-1383 || saha vādyādibhistāvadanuvrajya visarjayet | śubhāśubhaphalaṃ vacmi sāmprataṃ tava pārvati || 11-1384 || tatrāpyādau śubhaṃ vakṣye viparītaṃ tato'sya ca | taducchiṣṭaṃ tato dadyājjambukebhyo'tha bhūtale || 11-1385 || nikhanedapsu vā devi samāloḍya visarjayet | ādau bhakte kare datte subhikṣaṃ viṣaye bhavet || 11-1386 || pāyase yajamānasya paśuvṛddhiḥ prajāyate | ghṛte syādāyurārogyaṃ pūjāmaiśvaryavṛddhaye || 11-1387 || tathā modakaśaṣkulyoḥ santatirbhūyasī bhavet | p. 1095) matsyajātiṣvarthalābhaḥ kṛśare yānasampadaḥ || 11-1388 || māṃse tu putralābhaḥ syāt temane kāminī bhavet | phalaṃ māṃsaviśeṣasya bhinnaṃ miśraṃ bruve hi tat || 11-1389 || arthalābhastu vārāhe khāṅge tu vijayo raṇe | māhiṣeṇa tu māṃsena rājyaprāptirbhaveddhruvam || 11-1390 || ārogyaṃ hāriṇenāśu kārṣṇasāreṇa vāgmitā | śāśe medhāvitāṃ gacchedājeṣvajaratāmapi || 11-1391 || āveye palale devi sarvakalyāṇamāpnuyāt | kāmaṭhe medinīlābho vahvannatvaṃ ca rāṅkure || 11-1392 || vārdhrīṇase śatrunāśo hāṃse manujavaśyatā | taittire'bhīṣṭasiddhiśca varttake pāpasaṃkṣayaḥ || 11-1393 || manastoṣo balākāyāṃ phalekṣorviśvavaśyatā | kīrttistu mahatī dadhni dugdhe sampadanuttamā || 11-1394 || piṣṭake tanayāvāptiḥ śāke ca ripusaṃkṣayaḥ | hālāyāṃ puṇyavṛddhiḥ syāccoṣye saṃpat suvāgmitā || 11-1395 || dhanāgamaḥ phāṇite tu kūrcikāyāṃ balonnatiḥ | tumbīvṛntākakūṣmāṇḍakāravellapaṭolakaiḥ || 11-1396 || ghoṣaśūraṇadīrghāṅghrimūlakaistemane kṛte | vidyālābho bhaveddevi takre vākpaṭutā'pi ca || 11-1397 || godhūmacūrṇaghaṭite vastuni pratibhā raṇe | vedyāṃ dṛṣṭau bhavenmokṣo maṇḍape'pyunnatirbhavet || 11-1398 || cāmaracchatrayostālavṛntaparyaṅkayorapi | ghaṇṭādarpaṇayoścāpi dṛgdāne bhūtiruttamā || 11-1399 || p. 1096) ākalpālaṅkaraṇayoḥ sparśacālanadṛṣṭiṣu | nānāvidhāni dravyāṇi bhavanti mahituḥ priye || 11-1400 || evaṃ vidhāni bhūyāṃsi ceṣṭitānyaśanāni ca | śubhādeśīni jāyante viparītānyataḥ śṛṇu || 11-1401 || mukhyabhūtā kumārī cedvamati dvitrivārakam | dirbhikṣaṃ jāyate'vaśyaṃ prajāḥ syuḥ pīḍitā api || 11-1402 || rājā vināśamāyāti kumāryā rodane kṛte | uccāre tu mahāmārī purīṣe puradāhanam || 11-1403 || abhojane śatrubhayamāpado bahubhojane | abhāṣaṇe tvāmayāḥ syurvipado bahubhāṣaṇe || 11-1404 || upasargā bahuvidhāśceṣṭayā karapādayoḥ | atilajjā vināśāya tathā nirlajjatā śubhā || 11-1405 || nānotpātāstu maune syuḥ svāpe bāhorvināśanam | sarvanāśastu bhītāyāṃ kruddhāyāṃ mṛtyureva ca || 11-1406 || āveśe tatkṣaṇādrājā mriyate nātra saṃśayaḥ | śaṅkitāyāṃ śatruśaṅkā śāntāyāmītito bhayam || 11-1407 || cintitāyāṃ tu vijñeyaṃ tadrāṣṭrasyaiva pātanam | mohe vittavināśaḥ syājjāḍye pūjā ca niṣphalā || 11-1408 || cāñcalye cañcalā lakṣmīḥ pūjakasyaiva jāyate | viṣādavatyatha yadi kumārī tatra jāyate || 11-1409 || sarujaṃ saprajaṃ rāṣṭraṃ tadā sīdati pārvati | rogeṇa mriyate rājā yadi rugṇā prajāyate || 11-1410 || p. 1097) durbhikṣamarakātaṅkā yadyaśrūṇi vimuñcati | sarvanāśo bhavet tarhi dhunoti yadi mastakam || 11-1411 || trastāyāṃ ripujastrāsastasya rājñaḥ pradiśyate | kampe sati syādvimukhī kālikā parameśvarī || 11-1412 || nīcaiḥ śiraścet kurute asantuṣṭā tadeśvarī | hītāyuḥ syāt tadā pṛthvīpatiścedgadgadasvarā || 11-1413 || pūjakasya bhaveddainyaṃ vyākulā yadi jāyate | mohane vyākulāyāṃ tu sarvaṃ nagaramākulam || 11-1414 || vrīḍitāyāṃ bhavedrogaḥ svede dāradhamakṣayaḥ | adhovāyuṃ patati cet kumārīdaivayogataḥ || 11-1415 || pīḍitaṃ paracakreṇa tadā bhavati pattanam | gītaṃ gāyati cet tatra kumārī rahitakriyā || 11-1416 || saṃprajārāṣṭratanayadārasya nṛpatermṛtiḥ | sahāgatābhiḥ kadā cinmukhyā vivadate yadi || 11-1417 || tadā samāyātyakasmāt paracakraṃ sudāruṇam | yayā kayācit sārdhaṃ vā yena kena cideva vā || 11-1418 || kumārī bhāṣate vītabhayaṃ mandākṣasādhvasā | prajāyante tadā tasya viṣayeṣu ṣaḍītayaḥ || 11-1419 || vyatyāsaṃ yadi bhakṣyasya kurvate karacālanaiḥ | grastaṃ samastaṃ bhavati manaso vāñchitaṃ priye || 11-1420 || upāyanīkṛtaṃ yadyaddravyaṃ devyai tu maṇḍape | taccet karābhyāṃ spṛśati kāndiśīko bhavennṛpaḥ || 11-1421 || nirvāpayati ceddīpaṃ kumārī mukhamārutaiḥ | p. 1098) buddhibhraṃśo bhavet tarhi jñānadīpaśca naśyati || 11-1422 || daivayogācca nṛtyanti kumāryaścet surākulāḥ | sarājakaḥ saviṣayaḥ śmaśānamiva jāyate || 11-1423 || vāsāṃsyu sṛjya nagnāḥ syuryadi tatra kumārikāḥ | śatrubhirdhṛyate tarhi rājā samaramūrdhani || 11-1424 || yadi phūtkṛtya kūrdante karau dhṛtvā bhramanti ca | bhūtāveśaḥ kṣitīśasya jāyate nātra saṃśayaḥ || 11-1425 || uccariṣyāmi hāsye vā vadantītthaṃ kumārikāḥ | bhojanāvasare tarhi mahāmārībhayaṃ bhavet || 11-1426 || vāme vā dakṣiṇe vā'pi calattārakayā dṛśā | raktograyā ghūrṇayate śiraḥ svasya kumārikā || 11-1427 || kurute vā'ṭṭahāsaṃ sā yena trasyanti mānavāḥ | bhūtāveśo bhavet tarhi pretā nṛtyanti vā pure || 11-1428 || dantairdantān pīḍayitvā kuryāt kaṭakaṭāravam | prayāti sadanaṃ mṛtyoḥ sadārasutabāndhavaḥ || 11-1429 || dṛśāvanimiṣe kṛtvā sandaśyauṣṭhaṃ radena hi | saṃtarjayati śīrṣaṃ cet kampayantī kumārikā || 11-1430 || tadeva phalamuddiṣṭaṃ yat syāt kaṭakaṭārave | ādyantikaṃ bhajenmaunaṃ kareṇānnaṃ spṛśenna ca || 11-1431 || śiro'tyarthaṃ ca namayedaṅguṣṭhena likhedbhuvam | vidadhyādbhūtale rekhāṃ karajairniṣprayojanam || 11-1432 || saṃhatābhyāṃ karābhyāṃ ca kaṇḍūyedatha vā śiraḥ | tṛṇānyakāraṇācchindyādaṅgulīsphoṭamācaret || 11-1433 || p. 1099) pāṇibhyāṃ mudrayennetre dvau karṇau pidadhāti vā | kurvīta vā bāhurikāṃ pārṣṇighṛṣṭiṃ karoti vā || 11-1434 || mahāntaṃ grāsamādatte mukhaṃ vyādāya tiṣṭhati | annopari kṣutaṃ dhatte jṛmbhaṇaṃ vā muhurmuhuḥ || 11-1435 || gṛhītvā pāṇinā vā'nnaṃ caturdikṣu kṣipatyapi | utthāya vā pracalati tyaktvā'nnaṃ pūjanaṃ tathā || 11-1436 || āyāti vamanaṃ vā'syāḥ syātāṃ romāñcavepathū | nirgacchato vā tadgātrāt pūyāsre hetumantarā || 11-1437 || akasmādeva kurute kākuṃcet kāraṇaṃ vinā | aślīlaṃ valgati tathā svavargyārthe praroditi || 11-1438 || āmuktālaṅkṛtīrmuñcedgṛhaṃ yāsyāmi vā vadet | yasya kasyāpi vā kuryādbhrtsanaṃ tatsthale sthitā || 11-1439 || upālabheta vā kāṃcit sahaivāsyā upeyuṣī | bhinatti vā nidānaṃ vā svahastabalayāni vā || 11-1440 || kṛte mṛtasya kasyāpi bandhoḥ śocati tatra sā | yatkiñcidvā pralapati nirnimittaṃ kumārikā || 11-1441 || sarvametadamaṅgalyaṃ vijñeyaṃ tridaśārcite | durbhikṣ'm dhananāśaṃ ca rogo mārībhayaṃ tathā || 11-1442 || pade pade ca vipadaḥ śoko vyādhī ripūnnatiḥ | paracakrāgamo'kasmādagnidāha pure gṛhe || 11-1443 || mṛtyutrāsaśca dāridryaṃ vicchedo bandhubhiḥ saha | bhūtapretapiśācābhiniveśo'pi gṛhe gṛhe || 11-1444 || aṣṭābhiṣtu mahārogaiḥ prajānāṃ nidhanaṃ bhavet | p. 1100) kumārīceṣṭitadvārā jñāyate hi śubhāśubham || 11-1445 || vārṣikaṃ ca phalaṃ rājño jayo vā'tha parājayaḥ | mṛtyurduḥkhaṃ dhanaṃ saukhyaṃ śatrubhītirbalonnatiḥ || 11-1446 || rājyavṛddhiḥ prajāpīḍā vyaṅgatā'nīkasaṃkṣayaḥ | kumārīpūjanāt sarvaṃ jñāyate bhojanādapi || 11-1447 || parīkṣā yatnatastasmādrājñā svasya śubhāśubham | arcāto'pi viśeṣeṇa bhojanena sureśvari || 11-1448 || jāte śubhe samīcīnaṃ vṛtte taditaratra hi | kāmyārcā bahusambhārairdoṣaṃ tajjaṃ nivārayet || 11-1449 || nivṛtya svagṛhaṃ rugṇā yātā yadi kumārikā | tasminnevāhani bhavet tathā'pi na śubhaṃ phalam || 11-1450 || ityādi phalabāhulyaṃ śubhasyāpyaśubhasya ca | mayā vivicya kathitaṃ dhriyasva hṛdi yatnataḥ || 11-1451 || tato niśīthasamaye vidhivat pūjanaṃ tataḥ | (vāḍavānalīye) pūjitā śaradarcāyāṃ yā kumāryuktalakṣaṇā || 11-1452 || sarvaparvasu sā pūjyā yāvat puṣpaṃ na dṛśyate | puṣpamityupalakṣaṇam | mahākālaḥ | pīṭhamūrttyoḥ prakurvīta dhūpadīpānulepanaiḥ || 11-1453 || naivedyairupahāraiśca gītavādyādibhistathā | (yāmale) kumārīpūjitā hanti kaluṣaṃ pūrvasañcitam || 11-1454 || kumārikāṃ vijānīyāt sākṣāt prakṛtirūpiṇīm | p. 1101) patraṃ puṣpaṃ phalaṃ toyaṃ yatkiñcidvastu śobhanam || 11-1455 || anantaphaladaṃ proktaṃ kumāryai cet samarpayet | bhojitā cet kumārī syādbhojitaṃ bhuvanatrayam || 11-1456 || brāhmaṇāya suśīlāya kumārīṃ yaḥ samarpayet | pṛthivīdānajaṃ puṇyaṃ so'śnute nātra saṃśayaḥ || 11-1457 || sa sarvasiddhimāpnoti yaḥ kumārīṃ samarcayet | vasanti satataṃ dehe kumāryā yoginīgaṇāḥ || 11-1458 || ataḥ pūjyā namasyā sā lālanīyā tadicchayā | aśaktyā pūjayedekāṃ kumārīṃ sādhakottamaḥ || 11-1459 || vinā kumarikāpūjāṃ na parvaṃ parihāpayet | yo nityamarcayedetāṃ tasya syāt siddhiruttamā || 11-1460 || navarātre samāyāte navamyantaṃ niśātadhīḥ | nānopahārairabhyarcya kumārīṃ vṛddhipūrvakam || 11-1461 || vṛddhikrameṇa prayajedvāñchitāṃ siddhimāpnuyāt | athavā pūjayenmantrī yuvatīrnava saṃkhyakāḥ || 11-1462 || hṛllekhā gaganā raktā mahāsūkṣmā karālikā | icchā jñānā kriyā durgā navanāmabhirītāḥ || 11-1463 || pūrvavat pūjayenmantrī japet sāgraṃ sahasrakam | yadi sā kṣobhamāyāti svayameva vilāsinī || 11-1464 || tayā saha nayedrātriṃ vāsaraṃ vā niśātadhiḥ | kumārīṃ na spṛśedeva bhāvayuktena cetasā || 11-1465 || anyathā mṛtyumāpnoti no ceddevī parāṅmukhī | (mahākālasaṃhitāyām) evaṃ doṣaguṇau jñātvā kurvīta vidhipūrvakam || 11-1466 || p. 1102) kumārīpūjanaṃ bhaktyā śaratpūjanakarmaṇi | balihomādayaścāsya kalāṃ nārhanti ṣoḍaśīm || 11-1467 || iti kumārīpūjāvidhiḥ | atha śivābaliḥ | (kulacūḍāmaṇau) vilvamūle prāntare vā śmaśāne vā'pi sādhakaḥ | māṃsapradhānaṃ naivedyaṃ sandhyākāle nivedayet || 11-1468 || (mahākālasaṃhitāyām) purādbahirniśākāle mahāraṇyasamīpataḥ | gṛhītvā bhakṣyavastūni pūjāsambhṛtimapyuta || 11-1469 || āptairanugato dvitraiḥ pradadyāt pheravībalim | āmāni pakvānyapi ca māṃsāni vidhinā'rpayet || 11-1470 || tatrodīcīdigvadano vītabhīḥ śucirūrjitaḥ | prāṇāyāmaṃ ṣaḍaṅgaṃ ca vidhāyārghaṃ prapūjya vai || 11-1471 || utthāya muktacikuraḥ śivā ākārayecchanaiḥ | (kulacūḍāmaṇau) kāli kālīti vaktavyaṃ tatra sā śivarūpiṇī || 11-1472 || paśurūpā samāyāti parivāragaṇaiḥ saha | bhuktvā rauti yadaiśānyāṃ mukhamuttolya sukharam || 11-1473 || tadaiva maṅgalaṃ tasya nānyathā kulabhūṣaṇa | avaśyamannadānena toṣayenniyataṃ śivām || 11-1474 || nityaśrāddhaṃ yathāsandhyāvandanaṃ pitṛtarpaṇam | tatheyaṃ kuladevīnāṃ nityatā kulapūjane || 11-1475 || paśurūpāṃ śivāṃ devīṃ yo nārcayati nirjane | śivārāveṇa tasyāśu sarvaṃ naśyati niścitam || 11-1476 || p. 1103) japapūjāvidhānāni yatkiñcitsukṛtāni ca | gṛhītvā śāpamāsādya śivā roditi nirjane || 11-1477 || ekayā tvaśyate yatra śivayā deva bhairava | tatraiva sarvaśaktīnāṃ prītiḥ paramadurlabhā || 11-1478 || paśuśaktirnare śaktiḥ pakṣiśaktiśca bhairava | pūjitā viguṇaṃ karma saguṇaṃ kārayedyataḥ || 11-1479 || tena sarvaprayatnena karttavyaṃ pūjanaṃ mahat | rājādibhayamāpannaṃ deśāntarabhayādikam || 11-1480 || śubhāśubhāni karmāṇi vicintya balimāharet | gṛhṇa devi mahābhāge śive kālāgnirūpiṇi || 11-1481 || śubhāśubhaphalaṃ vyaktiṃ brūhi gṛhṇa baliṃ tava | evamuccārya dātavyo baliḥ kulajanapriye || 11-1482 || (mahākālasaṃhitāyām) sthānādasmādapasaret kiñciddūrataraṃ priye | śivā yathā vītabhayā āgacchantyannasannidhau || 11-1483 || tatra sthitvā nirīkṣeta kiṃ kiṃ tā bhakṣayanti hi | sarvā āgatya cet sarvaṃ pradattaṃ bhakṣayanti hi || 11-1484 || vinirdiśet sarvasiddhiṃ rājyalābhaṃ dhanāgamam | yadyat tā bhakṣayantyannaṃ tattat phalamavāpnuyāt || 11-1485 || yadyacca naiva khādanti tattannaiva phalaṃ labhet | kumārīpūjanādau tu viśeṣo'syopavarṇitaḥ || 11-1486 || tena nātra bruve devi granthādhikyabhayādapi | kumārīrūpamāsthāya yathā'yāti maheśvarī || 11-1487 || p. 1104) śivārūpaṃ tathā kṛtvā svayamāyāti kālikā | tato bhaktiḥ prakartavyā tāsu yatnena sādhakaiḥ || 11-1488 || śivāsu bhakṣayantīṣu sarvebhyo balimāharet | saṃhārabhairavāyādau vaṭukebhyastataḥ param || 11-1489 || vināyakebhyo mātṛbhyaḥ kṣetrapālebhya eva ca | yoginībhyo ḍākinībhyaḥ śivadūtībhya eva ca || 11-1490 || purokto mantra āsiddhiṃ tena tena baliṃ haret | mahadaiśvaryamāpnoti niḥśeṣaṃ bhakṣayanti cet || 11-1491 || ardhe tu madhyamā siddhirabhakṣe tu vipadbhavet | (kulacūḍāmaṇau) yadi no gṛhyate vatsa tadā naiva śubhaṃ bhavet || 11-1492 || śubhaṃ yadi bhavet tatra bhakṣyate tadaśeṣataḥ | (mahākālasaṃhitāyām) khāditotthayā tiṣṭhatsu śivāvṛndeṣu tatra hi || 11-1493 || daṇḍavat praṇamet sarvāḥ sveṣṭadevīdhiyā svayam | puṣpāñjaliṃ samādāya gandhacandanacarcitam || 11-1494 || utthāya muktacikuro mīlitākṣo digambaraḥ | bhaktiśālī vītabhayaḥ kiñcitpraṇatakandharaḥ || 11-1495 || stutiṃ kuryāt stavairetairvaraprārthanapūrvakam | śivārūpadhare devi guhyakāli namo'stu te || 11-1496 || ulkāmukhi lalajjihve ghorarāve śṛgālini | śmaśānavāśini prete śavamāṃsapriye'naghe || 11-1497 || araṇyacāriṇyanaghe śive jambukarūpiṇi | namo'stu te mahāmāye jagattāriṇi kālike || 11-1498 || p. 1105) mātaṅgi kukkuṭe raudri mahākāli namo'stu te | sarvasiddhiprade bhīme bhayaṅkari bhayāpahe || 11-1499 || prasannā bhava deveśi mama bhaktasya caṇḍike | saṃsārasāgaratare jaya sarvaśubhaṅkari || 11-1500 || visrastacikure caṇḍi cāmuṇḍe muṇḍamālini | saṃhārakāriṇi kruddhe sarvasiddhiṃ prayaccha me || 11-1501 || durge kirāti śavari pretāsanagate'bhaye | anugrahaṃ kuru sadā kṛpayā māṃ vilokaya || 11-1502 || rājyaṃ prayaccha vikaṭe vittamāyuḥ sutān striyam | śivābalipradānena tvaṃ prasannā bhaveśvari || 11-1503 || namaste'stu namaste'stu namaste'stu namo'stu te | ityetairaṣṭabhiḥ ślokaiḥ śivāstotramudīrayet || 11-1504 || tatastaccheṣamannaṃ yadbhājanaṃ cānyadeva vā | sarvaṃ hi nikhanedbhūmau prayatnenaiva pārvati || 11-1505 || yadi kākāḥ kharāḥ śvāno ye cānye pāpajātayaḥ | bhakṣayanti taducchiṣṭaṃ tadā vighnaḥ prajāyate || 11-1506 || rātrāveva samāgacchennirbhayo vipināntarāt | iti śivābalividhiḥ | atha kṛtyaśeṣamāha | āgatya gandhapuṣpādyaiḥ punardevīṃ prapūjayet || 11-1507 || tathā | tataḥ pradakṣiṇīkṛtya patitvā daṇḍavadbhuvi | bhaktinamraḥ stutiṃ jalpet kākugadgadayā girā || 11-1508 || alikā nāsikā bāhū vakṣo jaṭharameva ca | p. 1106) pādau kṣmāṃ sparśato daṇḍapraṇāmaḥ sa hi gadyate || 11-1509 || āyurdehi yaśo dehi bhagaṃ bhagavati dehi bhe | putrān dehi dhanaṃ dehi kāmān sarvā/śca dehi me || 11-1510 || pracaṇḍe putrade nityaṃ suprīte suranāyike | kulodyotakare cogre jayaṃ dehi namo'stu te || 11-1511 || ugracaṇḍe pracaṇḍāsi pracaṇḍabalanāśini | namaste sarvadā devi viśveśvari namo'stu te || 11-1512 || durgottāriṇī durge tvaṃ sarvāśubhaniṣūdani | dharmārthamokṣade devi nityaṃ me varadā bhava || 11-1513 || durge devi mahābhāge trāhi māṃ śaraṇāgatam | mahiṣāsṛṅmadonmatte praṇato'smi prasīda me || 11-1514 || hara pāpaṃ hara kleśaṃ hara śokaṃ harāśubham | hara rogaṃ hara kṣobhaṃ hara mānaṃ hara priye || 11-1515 || kāli kāli mahākāli kālike pāpahāriṇi | dharmakāmaprade devi nārāyaṇi namo'stu te || 11-1516 || saṃgrāme vijayaṃ dehi dhanaṃ dehi sadā gṛhe | dharmakāmarthasampattīrdehi devi namo'stu te || 11-1517 || mahiṣaghni mahāmāye cāmuṇḍe muṇḍamālini | āyurārogyavijayaṃ dehi devi namo'stu te || 11-1518 || āyurdadātu me kālī putrānapi sadāśivā | arthakāmau mahāmāyā vibhavaṃ sarvamaṅgalā || 11-1519 || śiro me caṇḍikā pātu kaṇṭhaṃ pātu sureśvarī | hṛdayaṃ pātu cāmuṇḍā sarvataḥ pātu kālikā || 11-1520 || p. 1107) brahmāṇī caiva kaumārī vārāhī vaiṣṇavī tathā | māheśvarī nārasiṃhī indrāṇī śivadūtyapi || 11-1521 || mahākālī ca cāmuṇḍā bhairavī kauśikī tathā | ugracaṇḍā ca pracaṇḍā ca caṇḍogrā caṇḍanāyikā || 11-1522 || caṇḍā caṇḍavatī caiva aticaṇḍā ca caṇḍikā | etāścānyāśca rudrāṇi yāste tiṣṭhanti śaktayaḥ || 11-1523 || tābhiḥ sahaiva māṃ rakṣa saṃgrāme saṃkaṭe tathā | nānāpurāṇavākyena nānādevarṣibhāṣitaiḥ || 11-1524 || sadāśivājñayā cāpi tvameva śaraṇaṃ mama | tvāṃ vihāyetarāṃ naiva saṃśraye devatāṃ śive || 11-1525 || ataḥ paraṃ yaducitaṃ tat karttuṃ mātararhasi | ādhyākulaṃ ca dāridryaṃ rogaṃ śokaṃ ca dāruṇam || 11-1526 || bandhusvajanavairāgyaṃ durge tvaṃ hara durgatim | rājyaṃ tasya pratiṣṭhā ca lakṣmīstasya sadā sthirā || 11-1527 || prabhutvaṃ tasya sāmarthyaṃ yasya tvaṃ mastakopari | dhanyo'haṃ kṛtakṛtyo'haṃ saphalaṃ jīvitaṃ mama || 11-1528 || agatā'si yato durge māheśvari mamālayam | arghyaṃ puṣpaṃ ca naivedyaṃ dhūpaṃ dīpaṃ baliṃ tathā || 11-1529 || gṛhāṇa varade devi kalyāṇaṃ kuru sarvadā | kṛtvaivaṃ vidhinā daṇḍapraṇāmastutipūrvakam || 11-1530 || pūjāṃ samarpayeddevyai gṛhītvā pāṇinā jalam | mantrahīnaṃ kriyāhīnaṃ bhaktihīnaṃ sureśvari || 11-1531 || yadarcitaṃ mayā devi paripūrṇaṃ tadastu me | p. 1108) gṛhītuṃ śāradīṃ pūjāṃ marttyamaṇḍalamāgatām || 11-1532 || caṇḍike tvāṃ namāmyadya pūjeyaṃ pratigṛhyatām | kāyena manasā vācā tvatto nānyā gatirmama || 11-1533 || antaścarasi bhūtānāṃ jñātrī tvaṃ sarvasākṣiṇī | etāvat kṛtyamuditaṃ śāradīyārcanakrame || 11-1534 || prātarārabhya deveśi rātreryāmatrayāvadhi | śivābaliṃ kumāryārcāṃ prabhūtaṃ balimeva vā || 11-1535 || hitvā'dastrayamaṣṭamyāmayameva vidhiḥ priye | tataḥ prasādaṃ devyā yadavaśiṣṭhaṃ bhavedanu || 11-1536 || gandhaṃ puṣpaṃ ca naivedyaṃ siddhaṃ vā'siddhameva vā | bandhubhiḥ saha bhuñjīta hāsyakautukapūrvakam || 11-1537 || gītanṛtyādikaṃ paścāddevyagre viniyojayet | krīḍāṃ ca jñātibhiḥ sārdhaṃ vidadhīta vicakṣaṇaḥ || 11-1538 || etāvadaśaktā saṃkṣiptapūjoktā (kālikāpurāṇe) samyak kalpoditā pūjā yadi karttuṃ na śakyate | gandhaṃ puṣpaṃ ca dhūpaṃ dīpaṃ naivedyameva vā || 11-1539 || abhāve toyapuṣpābhyāṃ tadabhāve ca bhaktitaḥ | saṃkṣepapūjā kathitā ----------------iti || iti navamīkṛtyam | atha dvitīyādinavamīparyantaṃ revantādipūjāvidhiḥ | taduktaṃ (skandapurāṇe) śāntaye vṛddhaye'śvānāmātmano vijayā ca || 11-1540 || dvitīyādinavamyantaṃ revantaṃ pūjayennṛpaḥ | p. 1109) granthāntare | āśvinasya site pakṣe navamīṃ yāvadeva hi || 11-1541 || dvitīyāṃ tithimārabhya pūjayedvividhārhaṇaiḥ | revantamuccaiḥśravasaṃ turaṅgānabhirakṣitān || 11-1542 || varddhante vājinastena sarvopadravavarjitāḥ | abhirakṣitāniti rakṣaṇahetustadvidhiścoktaḥ | (śālihotre) aśvayuji śuklapakṣe dvitīyādi saptarātraṃ tu || 11-1543 || vaḍavārūpeṇaikā svātiḥ sauraṃ rathaṃ vahati | sā bhāreṇākrāntā kruddhā'nyānyānnirīkṣate vāhān || 11-1544 || teṣāṃ tejaḥ sattvaṃ balaṃ ca kṛtsnaṃ nigṛhṇāti | sañjāyante rogā mahopasargaiḥ samanvitāḥ kaṣṭāḥ || 11-1545 || tasmāt svātyupatāpe vājiṣu pīḍā bhavenmahatī | evaṃ ca saptarātraṃ svāteḥ sampāta eva nirdiṣṭaḥ || 11-1546 || tatra dīvākarakiraṇairaspṛṣṭā vājino rakṣyāḥ | śālāṃ tatopaliptāṃ manoramāṃ varjitāṃ ca ravikiraṇaiḥ || 11-1547 || nānākāraiḥ puṣpairalaṅkṛtāṃ dhūpitāṃ kuryāt | tasyāṃ snātāsturagāḥ sudhūpitā arcitā dvitīyāyām || 11-1548 || puruṣaiśca śastrahastaiḥ saptāhaṃ rakṣitavyāstu | tathā | śubhe'hni muhūrte ca kṣmāpatiḥ sapurohitaḥ || 11-1549 || kṛtamaṅgalasaṃskārān vāhān śālāṃ prapūjayet | jyotiḥśāstre'pi | svātī nāma raveḥ patnī varadā rūpiṇī ratham || 11-1550 || vahantī sā'śvine māsi sūryaraśmisamāśritā | p. 1110) saptā'haṃ pīḍayedaśvā/stataḥ snānārcitān gṛhe || 11-1551 || revantaṃ pūjayitvā'tha baddhvā poṭalikāṃ gale | tathā | śuklapakṣe dvitīyāyāṃ śālāṃ saṃveṣṭya rakṣayet || 11-1552 || ādityaraśmito vāhān kaṭairvastrādikaistathā | astaṃ gate dinakare kaṭādīnapakarṣayet || 11-1553 || pravātārthaṃ punardadyādyāvat sandhyā na jāyate | śālāpraveśavihitāṃ rakṣāṃ kaṇṭhe pradāpayet || 11-1554 || lohakaṃ nimbapatrāṇi guggulaṃ sarṣapān ghṛtam | cailabaddhāṃ vacāṃ hiṅgu badhnīyādvājināṃ gale || 11-1555 || gharṣaṇaṃ bhrāmaṇaṃ caiva tathā caivāpavarttanam | niśāśeṣe prakarttavyaṃ yāvaddūre divākaraḥ || 11-1556 || etatpratidinaṃ kuryāt saptarātramatandritaḥ | kārayedbrāhmaṇā/ścaiva śāntisvastyayanāni ca || 11-1557 || (brahmapurāṇe'pi) śāntisvastyayane kārye tadā teṣāṃ dine dine | dhānyaṃ bhallātakaṃ kuṣṭhaṃ vacāṃ siddhārthakā/stathā || 11-1558 || pañcaraṅgena sūtreṇa kaṇṭhe teṣāṃ tu bandhayet | vāyavyairvāruṇaiḥ sauraiḥ śāktairmantraiḥ savaiṣṇavaiḥ || 11-1559 || vaiśvadevaistathā'gneyairhomaḥ kāryo dine dine | turagā rakṣaṇīyāśca puruṣaiḥ śastrapāṇibhiḥ || 11-1560 || na ca tāḍyāḥ kvacit tatra na ca vāhyāḥ kadācana | (śālihotre) śirasi sthāpayeddevīṃ revantaṃ pūjayet sadā || 11-1561 || p. 1111) tathā | nānākhādyanivedyāni revantāya nivedayet || tathā | vedīṃ ca kalpayitvā dhuri ca vidhānena pāvakaṃ juhuyāt || 11-1562 || dhuri śālāśirobhāge | sāyaṃ prātaśca śuciḥ purohito brahmacārī syāt | śālihotragaditena mantreṇānena homayet || 11-1563 || rohitāśva mahābhāga havyavāḍamarottama | dhūmadhvaja kratudvāra svargasya prathitaḥ pathi || 11-1564 || uttiṣṭha homaṃ hṛhṇemaṃ śāntirasya hayeṣu ca | svāheti tatra mantreṇa prāpayet prathamāhutim || 11-1565 || tataḥ prajāpatīndrāya somāya varuṇāya ca | vivasvate kuverāya suṣeṇāyāhiśāline || 11-1566 || ādityebhyastathā'śvimyāṃ rudrebhyo vasubhiḥ saha | viṣṇośca viśvadevānāṃ sādhyānāṃ marudbhiḥ sahaḥ || 11-1567 || vāsukipramukhānāṃ ca nāgānāṃ garuḍasya ca | sarvāsāṃ paurṇamāsīnāṃ tithīnāṃ caiva sarvaśaḥ || 11-1568 || devīnāṃ nadīnāṃ sāgarāṇāṃ vanaspatīnām | svāhākāreṇa juhuyāt tṛtīyaṃ ca hutāśane || 11-1569 || devānāmeva sarveṣāṃ svāhākāreṇa homayet | durbalānīha rakṣāṃsi pratyūṣe brahmatejasā || 11-1570 || bhavanti tasmāt pratyūṣe svāpayet poṣayeddhayān | purohitastu dviḥ kālaṃ tarpayitvā dvijottamam || 11-1571 || puṇyāhaṃ kārayennityaṃ svastyāśīrmaṅgalānvitam | p. 1112) naṭanartakagandharvāḥ sūtacāraṇamāgadhāḥ || 11-1572 || turagānupatiṣṭheyuḥ saptāhaṃ śāntikāraṇāt | manojñān madhurān śabdān śrutvā gacchanti va grahāḥ || 11-1573 || vāditraṃ vāhanāgāre tasmānnityaṃ prayojayet | atikramya ca saptāhamaṣṭamyāṃ snāpayeddhyān || 11-1574 || varuṇāya baliṃ datvā paścāt toye'vagāhayet | aṣṭamyāmiti dvitīyāmārabhyāṣṭamītithāvityarthaḥ | granthāntare | tānaśvān samalaṅkṛtya vājiśālāṃ praveśya ca || 11-1575 || pratimāyāṃ citrapaṭe sthaṇḍile maṇḍale'tha vā | nānopacārasambhāraiḥ revantaṃ devamarcayet || 11-1576 || namo devādhidevāya turaṅgabalacāriṇe | sūryaputrāya devāya turaṅgānāṃ hitāya ca || 11-1577 || turaṅgapariṣadyasya nṛgajopari dhāvati | sāśvamaśvādhipaṃ rakṣa śaraṇaṃ tvāṃ vrajāmyaham || 11-1578 || iti puṣpāñjalīṃ datvā revantāya baliṃ haret | tathā | sūryaputra mahāvāho chāyāhṛdayanandana || 11-1579 || śāntiṃ kuru turaṅgānāṃ revantāya namo'stu te | evaṃ stutvā'tha vidhivaduccaiḥśravasamarcayet || 11-1580 || (brahmapurāṇe) aśvayukśuklapakṣe tu svātīyoge suśobhane | pūrvamuccaiḥśravā nāma prathamaṃ sūryamāvahat || 11-1581 || tasmāt sāśvairnaraistatra pūjyo'sau śraddhayā sadā | p. 1113) pūjanīyāśca turagā navamīṃ yāvadeva hi || 11-1582 || granthāntare | uccaiḥśravo namastubhyaṃ namaḥ kṣīrābdhinandana | vāhān vardhaya vāhendra sarvotpātaṃ vināśaya || 11-1583 || evaṃ stutvoccaiḥśravasaṃ turagān pūjayet tataḥ | nānopacāraisteṣāṃ tu karṇajāpamidaṃ paṭhet || 11-1584 || gandharvakulajāto'si mā bhūyāḥ kuladūṣakaḥ | brahmaṇaḥ satyavākyena somasya varuṇasya ca || 11-1585 || tejasā caiva sūryasya munīnāṃ tapasā tathā | rudrasya brahmacaryeṇa pavanasya balena ca || 11-1586 || prābhāvācca hutāśasya varttasva tvaṃ turaṅgama | smara tvaṃ rājaputro'si kaustubhaṃ ca maṇiṃ smara || 11-1587 || surāsurairmathyamānāt kṣīrodādamṛtādibhiḥ | jāta uccaiḥśravā pūrvaṃ tena jāto'si tat smara || 11-1588 || yāṃ gatiṃ brahmahā gacchet pitṛhā mātṛhā tathā | bhūmyarthe nṛtavādī ca raṇe yastu parāṅmukhaḥ || 11-1589 || sūryācandramasau vāyuryāvat paśyanti duṣkṛtam | vraja tvaṃ tāṃ gatiṃ kṣīpraṃ tacca pāpaṃ bhavet tataḥ || 11-1590 || vikṛtiṃ yadi gacchethā yuddhe'dhvani turaṅgama | ripūn vijitya samare bharttrā saha sukhī bhava || 11-1591 || turaṅgama ciraṃ jīva paraśastrairalakṣitaḥ | sadā māṃ samare rakṣa svāmikāryaṃ sadā kuru || 11-1592 || jyotiḥśāstre | nārcayejjalajaiḥ puṣpairvāhanārghavidhiṃ prati | p. 1114) saugandhikaṃ viśeṣeṇa teṣāṃ dadyānna sarvadā || 11-1593 || grahahomastu karttavyo grahāṇāmarcanaṃ tathā | anena vidhinā yastu karoti turagotsavam || 11-1594 || tasya turaṅganāthasya na kadā cidbhayaṃ bhavet | gajapūjā'pyuktā (brahmapurāṇe) jyeṣṭhāyoge purā tatra gajāścāṣṭau mahābalāḥ || 11-1595 || pṛthivīmavahan pūrvaṃ saśailavanakānanām | kumudairāvatau padmaḥ puṣpadanto'tha vāmanaḥ || 11-1596 || supratīko'ñjano nīlastasmāt tā/statra pūjayet | śākrādṛkṣāt samārabhya navamyantaṃ ca pūrvavat || 11-1597 || gajapujāmantrastu | pāntu vo basavo rudrā ādityāḥ samarudgaṇāḥ | bharttāraṃ rakṣa nāgendra samayaḥ pratipālyatām || 11-1598 || avāpnuhi jayaṃ yuddhe samaye svasti no vraja | śrīstu somādbalaṃ kṛṣṇāt tejaḥ sūryājjavo'nilāt || 11-1599 || sthairyaṃ merorjayo rudrādyaśo devāt purandarāt | yuddhe rakṣantu nāgāstvāṃ diśaśca saha daivataiḥ || 11-1600 || aśvinau saha gandharvaiḥ pāntu tvāṃ sarvataḥ sadā | iti jyotiḥśāstre proktaḥ | iti revantādipūjāvidhiḥ | atha śaktisaṅgamoktāḥ kāmyaviśeṣā likhyante | navarātravratāsakto navanātho bhaveddhruvam || 11-1601 || gauḍakāśmīradraviḍamārgeṇa trividho bhavet | aṣṭamyantaṃ japaḥ kāryastato'ṣṭamyāṃ tu homayet || 11-1602 || ardharātre samāyātā pūrvaviddhā'pi pārvati | p. 1115) sā'ṣṭamī sarvakāryāṇāṃ karttrī bhavati niścitam || 11-1603 || homapūjādikaṃ tatra kuryādyatnena pārvati | dvitīyadivase cet sā tadaivopoṣaṇaṃ caret || 11-1604 || tathā | ghaṭikāḥ ṣoḍaśa tyājyā ādyāḥ pratipadastu yāḥ | kalaśasthāpanaṃ kuryāt kalyāṇaṃ jāyate tadā || 11-1605 || navamyāṃ pāraṇaṃ kuryāddaśamyāṃ tu visarjanam | kāśmīrākhyaṃ kramaṃ devi śṛṇu yatnena pārvati || 11-1606 || navarātraṃ nirāhāro homo'ṣṭamyāṃ tathā bhavet | navamyāṃ viprabhojyaṃ syāddigvedhe pāraṇaṃ caret || 11-1607 || navarātraṃ nirāhāro nirvikalpaṃ jitendriyaḥ | aṣṭamīnavamīsandhau homakarma samācaret || 11-1608 || navamyāṃ viprabhojyaṃ syāddaśamyāṃ pāraṇaṃ caret | keralākhyaṃ kramaḥ prokto nirṇayaṃ śṛṇu pārvati || 11-1609 || tithikṣaye tathā vṛddhau yathoktena tu vartmanā | aṣṭamīnavamīprāptau pūrvavedho na dūṣyati || 11-1610 || aṣṭamyāmardharātre tu yatkiṃcit kurute naraḥ | tattadakṣayamāyāti navadurgāprayogataḥ || 11-1611 || ekottarapraviddhyā vā stotraṃ jāpādikaṃ caret | prathame'hni japo yāvat tāvat kuryācca vā sudhīḥ || 11-1612 || udayāstamayaṃ japtvā trailokyavijayī bhavet | navarātravrate strīṇāṃ mṛtyuyogo bhavedyadā || 11-1613 || saiva devī na saṃdehastāṃ pūjya vijayī kalau | p. 1116) tāmbūlāgurukastūrīdivyāmbaravibhūṣaṇaiḥ || 11-1614 || sūryodayaṃ samārabhya punaḥ suryodayāntaram | tāvajjaptvā nirātaṅkaḥ sarvasiddhīśvaro bhavet || 11-1615 || ekāsanagato bhūtvā navarātraṃ tu śāmbhavīm | mudrāmālambayeddevi navanāthādhipo bhavet || 11-1616 || guhāyāṃ maṭhikāyāṃ vā nirjane parvate'pi vā | adhomukho vā deveśi navarātraṃ nirambubhuk || 11-1617 || svamācchādya mṛdā devi tatra saṃsthāpayedghaṭam | yuvāṅkurān samāropya śāmbhavīṃ mudrikāṃ caret || 11-1618 || dṛḍhāsanī vā'śayanī yathoddiṣṭaṃ samācaret | kāpālikāvadhūtānāṃ vratametanmayeritam || 11-1619 || śāmbhavī mudrā tu (tripurāsārasamuccaye) atha pārṣṇiniruddhakambunirnā dhvajamūlasthitasavyapādapārṣṇiḥ | ṛjukāyaśirodharo yatātmā viṣayebhyo vinivartitendriyaśca || 11-1620 || kākīcañcvagrakṛṣṭairmuhūrudaradarīṃ pūrayitvā samīrai - raṅguṣṭhābhyāmubhābhyāṃ nararipuvivare tarjanībhyāṃ ca netre | nāsārandhaṃ nirudhya sthiravimalamatirmadhyamābhyāmathāsyaṃ tvanyābhirnātigāḍhaṃ kamalajanilaye sthāpayenmānasaṃsvam - iti || 11-1621 || tathā (śaktisaṅgame) ājñā bhavati deveśi tadaivopoṣaṇaṃ caret | ājñā yadi na jāyeta tadā grāmādhipasya ca || 11-1622 || deśādhipasya viprasya pūjakasya striyastathā | ājñāṃ gṛhītvā deveśi varaṃ prārthya sukhī bhavet || 11-1623 || bhaktaprītā ca sā durgā svayamājñāṃ prayacchati | p. 1117) vīraśāktavidhānena caṇḍadarpavrataṃ caret || 11-1624 || jihvāṃ saṃtroṭya yatnena dvivedeṣurasāṅgulām | jihvā sā punarāyāti tena siddhīśvaro bhavet || 11-1625 || navarātraṃ samāsādya mahāṣṭamyāṃ niśāmukhe | devīṃ yatnena saṃpūjya saṅkalpaṃ kāmanānvitam || 11-1626 || śiraḥpuṣpaṃ karttayitvā pūrṇaṃ madhyakaniṣṭhataḥ | yantre deve nivedyātha śivatulyo bhaveddhruvam || 11-1627 || punaḥ śiraḥ samāyāti mahācīnavaraḥ sa tu | atha vā'nyaprakāreṇa prayogaḥ kathyate śṛṇu || 11-1628 || navarātraṃ nirāhāraḥ śraddhābhaktisamanvitaḥ | mahāṣṭamyāmardharātre aṅguṣṭhānmastakāvadhi || 11-1629 || māsaṃ saṃkarttya yatnena yathoktaṃ kuṇḍamācaret | homayet tatra deveśi devīpratyakṣatāmiyāt || 11-1630 || devīdehaṃ bhavet taddhi nātra kāryā vicāraṇā | atha vā'nyaprakāreṇa prayogaḥ kathyate śṛṇu || 11-1631 || navarātre nirāhāro gurubhakto mahāvratī | kuṇḍaṃ puruṣamātraṃ tu kṛtvā tatra viśaṅkitaḥ || 11-1632 || pañcapallavakāṣṭhānāṃ vahniṃ tatra samācaret | aṅguṣṭhānmastakaṃ yāvat svadehaṃ homayedvratī || 11-1633 || agniśayyāṃ ca vā kṛtvā devīṃ paśyati niścitam | arcāparaḥ krameṇaiva latāgehapraveśanāt || 11-1634 || bhavet kalpalatātulyaḥ sādhako nātra saṃśayaḥ | atha vā'nyaprakāreṇa prayogaḥ kathyate śṛṇu || 11-1635 || p. 1118) navarātraṃ nirvikalpo nirāhāro dṛḍhavrataḥ | yamuddiśya kriyāṃ kuryāt tameva vaśamānayet || 11-1636 || kāmabījaṃ sādhyanāma vaśīkurviti coccaret | svāhāmuccārya deveśi pradīpte jaṭharānale || 11-1637 || homayedyatnato devi tadgṛhaṃ vaśamānayet | atha vā'nyaprakāreṇa prayogaḥ kathyate śṛṇu || 11-1638 || navarātraṃ nirāhāraḥ satyavādī jitendriyaḥ | sahadevīrasaṃ gṛhya navamyāṃ parameśvari || 11-1639 || pūrvoktamanunā devi patrāṇyāpiṇḍamāharet | ājanmāntaṃ vaśīkuryāt tameva sakuṭumbakam || 11-1640 || atha vā'nyaprakāreṇa prayogaḥ kathyate śṛṇu | navarātraṃ maunayukto vṛkṣāsanasamanvitam || 11-1641 || pāraṇādivase prāpte gomukhaṃ kārayet priye | pūrvoktamanunā devi homayejjaṭharānale || 11-1642 || svagehe tattvarātreṇa tadgehe divasatrayāt | ājanmāntaṃ vasaṃ kuryānmahādevādhikaṃ naram || 11-1643 || atha vā'nyaprakāreṇa prayogaḥ kathyate śṛṇu | navarātraṃ nirāhāro gurubhakto mahāvratī || 11-1644 || vāmāṅguṣṭhopari sthitvā vedarātraṃ maheśvari | dakṣāṅguṣṭhopari tathā vedarātraṃ maheśvari || 11-1645 || navamyāṃ pāraṇaṃ kuryādvilve piṇḍaṃ pradāpayet | jagattrayaṃ vaśīkuryānnātra kāryā vicāraṇā || 11-1646 || atha vā'nyaprakāreṇa prayogaḥ kathyate śṛṇu | p. 1119) navarātraṃ paryaṭan vairocanāsanasaṃyutaḥ || 11-1647 || homaṃ kuryānmahāṣṭamyāṃ navamyāṃ pāraṇaṃ caret | sarvasvadānaṃ kṛtvā tu trailokyavijayī bhavet || 11-1648 || atha vā'nyaprakāreṇa prayogaḥ kathyate śṛṇu | gomūtrāśī maheśāni navarātraṃ maheśvari || 11-1649 || yaṃ kaṃ cidvai japenmantraṃ navamyāṃ homamācaret | navamyāṃ pāraṇaṃ kuryādgomukhena maheśvari || 11-1650 || devatādarśanaṃ bhūyādrātrau svapne maheśvari | athavā'nyaprakāreṇa prayogaṃ śṛṇu pārvati || 11-1651 || navarātraṃ jitagrāso maunavratadharaḥ śuciḥ | nirdvandvo nirahaṅkāraḥ satyavādī mahāmatiḥ || 11-1652 || rājākarṣaṇakāmaścedrājñaḥ sadanadiṅmukhaḥ | pāraṇāmicchayā kuryādrātrijāpī sadā bhavet || 11-1653 || trailokyaṃ vaśamāyāti nātra kāryā vicāraṇa | atha daśamīkṛtyam | tatraiva | tato daśamyāṃ nirvāhya snāto nityakriyāṃ nijām || 11-1654 || yāvacchaktyupacāraistu pūjayennyāsamujjahan | kṛtāñjaliḥ paṭhet paścādvisarjanamanūnimān || 11-1655 || vidhihīnaṃ kriyāhīnaṃ bhaktihīnaṃ yadarcitam | pūrṇaṃ bhavatu tatsarvaṃ tvatprasādānmaheśvari || 11-1656 || śaknuvanti na te pūjāṃ karttuṃ brahmādayaḥ surāḥ | ahaṃ kiṃ vā kariṣyāmi mṛtyudharmā naro'lpadhīḥ || 11-1657 || na jāne'haṃ te'mba rūpaṃ na śarīraṃ na vā guṇān | p. 1120) ekāmeva hi jānāmi bhaktiṃ tvaccaraṇābjayoḥ || 11-1658 || tāṃ bhaktiṃ hṛdi sambhāvya śāradyarcāṃ pragṛhya ca | gaccha devi nijasthānaṃ mahyaṃ datvā varān bahūn || 11-1659 || etānmantrān samuccārya caralagne carāṃśake | pratimāṃ patrikāṃ vā'pi cālayet pūjakaḥ śanaiḥ || 11-1660 || nirmālyena tato devyāḥ pūjayet kalaśopari | nirmālyavāsinīṃ devīṃ ṅentāṃ namaḥ padena hi || 11-1661 || pradarśya yonimudrāṃ ca aiśānyāṃ diśi niḥkṣipet | nirmālyaṃ bhagavatyāstaccaṇḍeśvarye namo vadan || 11-1662 || mṛnmūrttiṃ patrikāṃ vā'pi jale'gādhe viniḥkṣipet | srotasyatho majjayitvā nadīvegena hārayet || 11-1663 || pīṭhamūrtī svake sthāne cālayitvā niveśayaet | cālane yanmanudvandvaṃ tadidānīṃ niśāmaya || 11-1663 || uttiṣṭha devi cāmuṇḍe śubhāṃ pūjāṃ pragṛhya me | kuruṣva mama kalyāṇamaṣṭābhiḥ śaktibhiḥ saha || 11-1664 || gaccha gaccha paraṃ sthānaṃ svasthānaṃ devi caṇḍike | yat pūjitaṃ mayā devi paripūrṇaṃ tadastu te || 11-1665 || gamyatāmarthalābhāya kṣemāya vijayāya ca | śatrordarpavināśāya punarāgamanāya ca || 11-1666 || vrajatvaṃ srotasi jale madgehe tiṣṭha bhūtaye | āgāmivatsare ca tvaṃ punarāyāsyasi dhruvam || 11-1667 || iti devīṃ cālayitvā manunā kathayiṣyatā | mahāvādyaravaṃ kuryānnabhodikpūri sarvataḥ || 11-1668 || p. 1121) tāratrapāruṣaścaiva śākinī ḍākinī tathā | cāmuṇḍe cala yugmaṃ ca cālaya dvitayaṃ tathā || 11-1669 || kūrcāsrānalakāntābhirmanuścālanakarmaṇi | śaṅkhatūryaninādaiśca mṛdaṅgaiḥ paṭahaistathā || 11-1670 || ḍhakkābherījharjharaiśca paṇavānakagomukhaiḥ | tālavāditravīṇābhirātodyairḍiṇḍimairapi || 11-1671 || murajairveṇubhirhiḍkaistālamānalayānvitaiḥ | dhūlīkardamavikṣapaiḥ krīḍākautukamaṅgalaiḥ || 11-1672 || veśayugveśanicayairvividhaiḥ śāvarotsavaiḥ | bhagaliṅgābhidhānaiśca bhagaliṅgapragītakaiḥ || 11-1673 || bhagaliṅgakriyāśabdairveśaceṣṭābhiruktibhiḥ | visarjanasyāvasare krīḍitavyaṃ nijecchayā || 11-1674 || kāryaṃ jaradbhirapyetaddevīsantoṣahetave | parairvā kṣipyate yastu yaḥ parān nākṣipatyapi || 11-1675 || tasya kruddhā bhagavatī śāpaṃ dadyāt sudāruṇam | etatprāsaṅgikīṃ devyā uktiṃ samavadhāraya || 11-1676 || mamānande sadānandaḥ sadānando bhaviṣyati | mamānande nirānado nirānando bhaviṣyati || 11-1677 || yathā yathā mamānande bhavatyunmattavajjanaḥ | tathā tathā'haṃ tuṣyāmi tatkṛtārcāsu vallabha || 11-1678 || khyātaṃ mama bhagaṃ cihnaṃ liṅgaṃ cihnaṃ tava prabho | liṅgāṅkatvādbhagāṅkatvādiyaṃ māheśvarī prajā || 11-1679 || tvāṃ māṃ vihāya naivānyat kiñcit tribhuvanodare | p. 1122) tasmānmatpūjanasyānte tvanmaccihnoktibhirjanaḥ || 11-1680 || yaḥ krīḍati mahābhāga sa me manasi tiṣṭhati | akurvāṇo'pi surataṃ bhagaṃ bhagamiti bruvan || 11-1681 || liṅgaṃ liṅgamiti procya māṃ toṣayati tatkṣaṇāt | retaḥsiktaṃ bhavedyādṛk tādṛśyatra prajāyate || 11-1682 || bhagaṃ trijagatāṃ sraṣṭṭa ko vā ninditumarhati | ityādivacanairdevyā yatheṣṭaṃ vihirejjanaḥ || 11-1683 || upasthayonibhajanaśabdaistattatkriyānvitaiḥ | tato nityodakābhyāsaṃ svayamambhaḥ praviśya ca || 11-1684 || patrikāṃ mṛnmayīṃ mūrtiṃ tadantaḥ sthāpayecchanaiḥ | nimajjyāmbhasi sampūjya patrikāṃ varjitāṃ jale || 11-1685 || mayā devi varān datvā tato gacchennijālayam | ityanena tu mantreṇa devīṃ saṃsthāpayejjale || 11-1686 || pīṭhamūrtyoridaṃ karma na kāryaṃ tridaśeśvari | tataḥ sarvairjanaiḥ sārdhaṃ jalakrīḍāṃ samācaret || 11-1687 || nimajjanonmajjanaiśca tathā piñjalatāmbubhiḥ | anyairjalavihāraiśca kṣaṇaṃ kautukamācaret || 11-1688 || pradadyāddakṣiṇāṃ pūjāṃ kārayitvā svabhaktitaḥ | hiraṇyaṃ rajataṃ dhenuṃ bhūmiṃ vāsāṃsi mandiram || 11-1689 || yāvacchakyaṃ ca yacchakyaṃ dātavyaṃ dakṣiṇāṃ tataḥ | yāni devyai pradattāni mahopakaraṇānyapi || 11-1690 || vibhajya tāni sarvebhyo dātavyānīti niścayaḥ | pūjāphalānyāha | evamuktaprakāreṇa kṛtvā śāradapūjanam || 11-1691 || p. 1123) yadāpnoti phalaṃ devi tadidānīṃ niśāmaya | saptalokopari śive vaikuṇṭho loka ucyate || 11-1692 || tadūrdhvaṃ śivaloko hi golokastadanantaram | tasyopari priyatame devīloko virājate || 11-1693 || yojanānāṃ koṭiśataṃ vistīrṇaṃ tāvadāyatam | vibhavā vā guṇā yasya mama vācāmagocarāḥ || 11-1694 || kalpakoṭiśataṃ sāgraṃ tatrāyaṃ vasati priye | avyāhatagatirbhūtvā ṣaḍānana ivāparaḥ || 11-1695 || trilokīṃ vicaratyeṣa dvitīyo dviradānanaḥ | yadīhāvataratyeṣa kadācit kālaparyayāt || 11-1696 || śatasaṃvatsarāyuḥ syāt samastapṛthivīpatiḥ | tejasā sūryasadṛśaḥ kāntyā candramasā samaḥ || 11-1697 || kuverasannibho vitte kṣamayā kṣamayā samaḥ | sthairye sumeruṇā tulyo gāmbhīrye sāgaropamaḥ || 11-1698 || vidyayā vākpatisamaḥ saundarye manmathopamaḥ | priyaṃvado vinītaśca dātā'mitaparākramaḥ || 11-1699 || kiṃ bahūktena deveśi yāvanto hi guṇāḥ smṛtāḥ | tamekaṃ saṃśrayante hi samudraṃ sarito yathā || 11-1700 || pratyekamasyā bāhulyaṃ varttate phalasambhave | na vistarabhayādvacmi ḍāmareṣu tadīritam || 11-1701 || na tādṛśaṃ phalaṃ kiṃñcidyanna syācchāradārcanāt | tato'parājitāṃ saṃpūjya yātrāṃ kuryāt | taduktaṃ (nirṇayāmṛte) purāṇāntare | daśamyāṃ pūjayitvā tu mṛnmayīṃ vā'parājitām || 11-1702 || p. 1124) kalaśaṃ toyasaṃpūrṇaṃ jayantīpallavānanam | caturvarṇaistadā yātrā karttavyā sādhanena ca || 11-1703 || daśamyāṃ ca balī rājā pūjayitvā'parājitām | daśadikṣu manoyogādyātrāṃ kṛtvā'tha vā nṛpaḥ || 11-1704 || nīrājanaṃ svasya kṛtvā tato nīrājayedbalam | nīrājanamantrastatraiva | caturaṅgabalaṃ mahyaṃ susthiratvaṃ vrajatviha || 11-1705 || vijayo mama sarvatra astu me'gniprasādataḥ- iti || sarvatra vijayo me'stu tvatprasādāt sureśvari - iti (kṛtyaratne) aparājitāpūjane saṃkṣiptaprakārastu aparāhṇe īśānodiśamāśritya sīmānamullaṅghya - adyāśvinaśukladaśamyāṃ kṣemasiddhyarthamaparājitāpūjāṃ kariṣye - iti saṅkalpya kalaśe'ṣṭadalapadmayantramadhye - aparājitāyai namaḥ - ityaparājitām | taddakṣiṇe - kriyāśaktyai namaḥ - iti jayām | vāme - umāyai namaḥ - iti vijayāṃ cāvāhya | oṃ aparājitāyai namaḥ | oṃ jayāyai namaḥ | oṃ vijayāyai namaḥ | iti mantraiḥ sampūjya praṇamya | imāṃ pūjāṃ mayā devi yathāśakti niveditam | rakṣārthaṃ tu samādāya vraja svasthānamuttamam - iti visarjayet || (mahākālasaṃhitāyām) atha nīrājanaṃ rājā'parāhṇe vidadhīta vai || 11-1706 || vicitraveśavasanaḥ saha svajanabāndhavaiḥ | cūḍāmaṇi parisphūryatkīrīṭakuṇḍalojjvalaḥ || 11-1707 || lasatprālambiko muktāmālī kaṭakamaṇḍitaḥ | p. 1125) keyūrī śṛṅkhalī tadvadaṅgulīyakabhūṣitaḥ || 11-1708 || uṣṇaṣī baddhanistriṃśaścarcito malayadravaiḥ | candrakuṅkumakastūrīvilepanasuvāsitaḥ || 11-1709 || nānāviṣayajānaśvān bhūṣābhiḥ paribṛṃhayet | gāndharajānuttarajān pārasīkodbhavānapi || 11-1710 || kāmbojavānāyubhavān vālhīkamaṇimanthajān | yuktā/stadīyabhūṣābhiḥ kuthābhirupaśobhitān || 11-1711 || evameva gajendrā/śca kuthaghaṇṭāṅkuśojjvalān | kaliṅgajaṅgalabhavā/śceditailaṅgasambhavān || 11-1712 || evaṃ rathānapi vyūhe tadupaskarasaṃyutān | padātī/śca bhaṭā/ścāpi nānāpraharaṇānvitān || 11-1713 || kodaṇḍaśaranistriṃśaśūlapaṭṭīśatomarān | gadāparighacakrarṣṭibhuśuṇḍīpāśakaurajān || 11-1714 || bhindipālahutāśaktiparśukuntāhimudgarān | khaṭvāṅgavajramuśalapāśāyoguḍakarttarīḥ || 11-1715 || śataghnośalyakuddālakrakacacchurikāstathā | etānyanyāni cāstrāṇi dadhataḥ sphuritaujasaḥ || 11-1716 || caturaṅgabalaṃ cetthaṃ kṛtvā'gresaramīśvari | nānāvidhairvāhanaiśca paurajānapadānapi || 11-1717 || vāditrāṇi ca sarvāṇi vādayitvā viśeṣataḥ | mahākolāhalaṃ kṛtvā samarābhiprayāṇavat || 11-1718 || jaya jīveti ninadaiḥ stūyamāno mahīpatiḥ | vinirgacchet purāt svīyādanukūlāṃ diśaṃ prati || 11-1719 || p. 1126) brāhmaṇānagrataḥ kṛtvā tāmbūlaṃ carvayanmuhuḥ | naṭān mallān vandinaśca śilpino gaṇikāstathā || 11-1720 || daivajñān vaṇijo dūtānanyān vai deśikānapi | vilokayan hṛṣṭamanā etebhyaḥ pāritoṣikam || 11-1721 || dadannutsāhasaṃyukto vijigīṣuriva vrajet | etannīrājanaṃ nāma ghaṭanāyā balāstrayoḥ || 11-1722 || atha khañjanādidarśanavidhistatraiva | etat kṛtva mahīpālo bhūṣitastena cānvitaḥ | khañjanaṃ sārasaṃ cāṣaṃ prayatnena vilokayet || 11-1723 || anūpakacchagoṣṭhānagoviḍamburuhādiṣu | sthito ruvan vidhunvānaḥ pakṣatī khañjanaḥ śubhaḥ || 11-1724 || maṅgalyaṃ khañjanaṃ dṛṣṭvā madhyasthāne manorame | śubhaṃ syādaśubhaṃ jñeyaṃ viparītena saṃśayaḥ || 11-1725 || vṛkṣeṣu goṣu gajavājimahorageṣu rājyapradaḥ kuśaladaḥ śuciśādvaleṣu | bhasmāsthikāṣṭhatuṣalomatṛṇeṣu dṛṣṭo - 'riṣṭaṃ dadāti bahuśaḥ khalu khañjarīṭaḥ || 11-1726 || tasmin nidhirbhavati maithunameti yasmin yasmin punarvasati tatra diśanti kācam | aṅgāramapyupadiśanti purīṣaṇe'sya tat kautukāya ca śubhāya ca khañjarīṭaḥ || 11-1727 || dṛṣṭvā tu khañjanaṃ rājā praṇamedvihitāñjaliḥ | imaṃ mantraṃ samuccārya ślokarūpaṃ varānane || 11-1728 || khañjanaḥ khañjarīṭaśca śaṅkhamauliḥ śubhapradaḥ | p. 1127) mahāpadmo nīlagalaścapalāṅgo haridvijaḥ || 11-1729 || yaḥ khañjarīṭaṃ praṇamedebhirnāmabhiraṣṭabhiḥ | jāyate maṅgalaṃ tasya sato gehe yataḥ pathi || 11-1730 || nārāyaṇaśarīrottha saṃvatsaraśubhaprada | śālagrāmaśilākaṇṭha khañjarīṭa namo'stu te || 11-1731 || vāsudevasvarūpeṇa sarvakāmaphalaprada | pṛthivyāmavatīrṇo'si khañjarīṭa namo'stu te || 11-1732 || tvaṃ yogayukto muniputrakastvamadṛśyatāmeṣi himodgamena | tvaṃ dṛśyase prāvṛṣi nirgatāyāṃ tvaṃ khañjanāścaryamayo namaste || 11-1733 || aśubhaṃ khañjanaṃ dṛṣṭvā devabrāhmaṇapūjanam | śāntiṃ kurvīta kuryācca snānaṃ sarvauṣadhījalaiḥ || 11-1734 || ayaṃ khagastu vijñeyo viṣṇurūpī sureśvari | saṃsūcayati varṣotthaṃ maṅgalāmaṅgaladvayam || 11-1735 || devīrūpastu vijñeyaḥ sārasaḥ pakṣirāḍapi | taṃ dṛṣṭvā toyatarvadrisadūrvorvītaleṣu hi || 11-1736 || praṇamecchubhadaṃ keśagamasthigamabhadradam | tathā kurvāṇa āhāraṃ cañcvā kaṇḍuṃ tanāvapi || 11-1737 || tiṣṭhan kulāye śāvāya dadadvā bhojanaṃ śubham | sārasaḥ sarasīvāsaḥ puṣkaraḥ puṣkarālayaḥ || 11-1738 || vighnāpaharttā pakṣīndro devīrūpo mahābalaḥ | vighnaṃ nāśaya pakṣīndra śubhaṃ dehi mahābala || 11-1739 || puṣkarābdaphalaṃ brūhi jahi śatrūn mahābala | paṭhitvedaṃ padyayugaṃ praṇamet sārasaṃ budhaḥ || 11-1740 || p. 1128) viparīte tathaitasya pūrvavacchāntikaṃ caret | atha cāṣaṃ nirīkṣyāpi mahārudrasvarūpiṇam || 11-1741 || pūrvoditeṣu sthāneṣu praṇamenmaṅgalapradam | anyatrāśubhadātāraṃ vihagaṃ śivarūpiṇam || 11-1742 || aśokaśca viśokaśca nandīśaḥ puṣṭivardhanaḥ | tāmracūḍo maṇigrīvaḥ svastikaścāparājitaḥ || 11-1744 || aṣṭāvetāni nāmāni cāṣaṃ dṛṣṭvā tu yaḥ paṭhet | agrato dhanalābhāya pārśvato vijayāya ca || 11-1745 || pṛṣṭhataḥ kṣemavittābhyāṃ divya cāṣa namo'stu te | aśokāya namastubhyaṃ sarvābhīṣṭapradāya ca || 11-1746 || nīlakaṇṭhāya bhadrāya bhadrarūpāya te namaḥ | bhadratvaṃ dehi me bhadramāśāṃ pūraya pūraka || 11-1747 || svastiko'si kuru svasti tvaṃ māṃ nandīśa nandaya | aśoka kurvaśokaṃ māṃ puṣpatvaṃ puṣṭivardhana || 11-1748 || evaṃ cāṣaṃ namaskṛtya praṇamecca śamītarum | amaṅgalānāṃ śamanīṃ śamanīṃ duṣkṛtasya ca || 11-1749 || duḥsvapnaśamanīṃ dhanyāṃ prapadye'haṃ śamīṃ śubhām | śamī śamayate pāpaṃ śamī lohitakaṇṭakā || 11-1750 || dhāriṇyarjunabāṇānāṃ rāmasya priyavādini | kariṣyamāṇayātrāyā yathākālaṃ sukhaṃ mayā || 11-1751 || tatra nirvighnakarttrī tvaṃ bhava śrīrāmapūjite | iti saṃprārthya mūlasthāṃ gṛhītvā pītamṛttikām || 11-1752 || p. 1129) pradakṣiṇīkṛtya tathā samīvṛkṣaṃ mahīpatiḥ | niyuddhaṃ prekṣya mallānāṃ bhaṭānāṃ śastralāghavam || 11-1753 || bharatānāṃ preṣaṇaṃ ca dhāvanaṃ gajavājinām | astaṃ gate dinamaṇau dīpikāśatasaṃvṛtaḥ || 11-1754 || praviśennagaraṃ rājā kolāhalapuraḥsaram | anena vidhinā yastu kurute śāradaṃ maham || 11-1755 || tasya devī sadā tuṣṭā sadā naiva vimuñcati | phalaṃ yacchāradārcāyā vaktuṃ tat kena śakyate || 11-1756 || īdṛśeva ca vāsantī pūjā kāryā madhau site || 11-1756ef || iti durgotsavavidhiḥ | bibhratyadbhutabhūtibhūtapavacovaivitryacitrāmṛta - srotaḥśālini sannibandhasaritasaṃbhedamabhyarhitam | sanmuktopamayuktiśālini taraṅgaḥ prāradekādaśo vijñaśrīnaradevanirmitapuraścaryārṇave'smin nave || 11-1757 || iti śrīmanmahārājādhirājapratāpasiṃhasāhaviracite puraścaryāṇave durgāmantrapuraścaraṇadurgotsavavidhirnāmaikādaśastaraṅgaḥ || 11 || atha brahmāṇyādimantrāstatpuraścaraṇaviśeṣāśca nirūpyante | (merutantre) munaya ūcuḥ | devadeva mahādeva bhaktānugrahakāraka | brāhmyādyaṣṭau bhāskarasya rathe tiṣṭhanti śaktayaḥ || 12-1 || raṇe mṛtānāṃ yogena mṛtānāṃ sahagāminām | svargaṃ yāśca prayacchanti tanmanūn brūhi śaṅkara || 12-2 || śiva uvāca brahmaśaktistu śaktīnāṃ nāyikā parikīrtitā | yogināṃ muktidatrī sā bhogināṃ bhogadā matā || 12-3 || brāmityekākṣaraṃ bījaṃ munirvāspatirmataḥ | gāyatrī chanda uddiṣṭaṃ baḥ śaktiḥ kīlakaṃ vacaḥ || 12-4 || atha dhyānam dhyāyedbrāhmīṃ palāsthāṃ haṃsārūḍhāṃ caturbhujām | akṣamālāvarābhītikamaṇḍalukarāruṇām || 12-5 || bījenaiva ṣaḍaṅgāni - - - - - - - -iti | asya puraścaraṇaṃ tatraiva | lakṣamekaṃ japenmantraṃ palāśasamidhairhunet | tatpuṣpayuktasalilaistarpayenmārjayet kuśaiḥ || 12-6 || atha māheśvarīmantraḥ | athātaḥ saṃpravakṣyāmi samyaṅmāheśvarīvidhim | p. 1131) oṃ hrī/ namo bhagavati māheśvaryai hi saṃvadet || 12-7 || parame padamuccāryeśvaryai svāhāntako manuḥ | tārādirekaviṃśārṇo'śvāruḍhā tatparaṃ matam || 12-8 || dhyānam | vṛṣārūḍhāṃ bhālacandrāṃ trinetrāṃ śaśisannibhām | dadhatīṃ śūlaḍamarumahāhivalayāṃ bhaje || 12-9 || atha puraścaraṇam | varṇalakṣaṃ japenmantraṃ vilvapatrairghṛtaplutaiḥ | juhuyāt taddaśāṃśena mahadaiśvaryavān bhavet || 12-10 || atha kaumārīmantraḥ | athātaḥ saṃpravakṣyāmi kaumāryā vidhimuttamam | krau/ kaumāryai nama iti ṣaḍarṇo mantra īritaḥ || 12-11 || munirbrahmā ca gāyatrī chandaḥ kaumārikā bhavet | devatā kaumidaṃ bījaṃ kaumāryai śaktirucyate || 12-12 || mantravarṇaiḥ ṣaḍaṅgāni hṛdi dhyāyecca devatām | dhyānaṃ yathā | śaktyakṣasragvarābhītikarāṃ bandhūkasannibhām || 12-13 || mayūradhvajinīṃ raktavastrāmaudumbarasthitām | haritkañcukikāṃ ramyāṃ nānālaṅkārabhūṣitām || 12-14 || atha puraścaraṇam | lakṣaṣaṭkaṃ japaḥ proktaḥ pañcakhādyaistathā hunet | madhuratrayasaṃyuktaḥ siddhamantrastadā bhavet || 12-15 || tarpaṇaṃ mārjanaṃ kṛtvā kumārīṇāṃ ca bhojanam | atha vaiṣṇavīmantraḥ | athātaḥ saṃpravakṣyāmi vaiṣṇavīmantramadbhutam || 12-16 || p. 1132) akacaṭatapayaśā vaiṣṇavyā mantra īritaḥ | aṣṭākṣaro manuścāsya nārado'nuṣṭuvucyate || 12-17 || chandastu vaiṣṇavī devī nyāsaḥ praṇavapūrvakaḥ | mūlamantrākṣaraiḥ kuryāt tribhistribhiranukramāt || 12-18 || ekaikaṃ ca japet paścādaṅgāni ṣaḍanukramāt | atha dhyānam | śoṇapadmapratīkāśāṃ muktamūrdhajalambinīm || 12-19 || lasatkāñcanasambhūtakuṇḍalojjvalaśālinīm | svarṇaratnasamunnaddhakirīṭasūtradhāriṇīm || 12-20 || kṛṣṇaśuklāruṇairnetraistribhiścāruvibhūṣitām | bandhūkadantavasanāṃ śirīṣaprabhanāsikām || 12-21 || kambugrīvāṃ viśālākṣīṃ sūryakoṭisamaprabhām | caturbhujāṃ suvasanāṃ pīnonnatapayodharām || 12-22 || dakṣiṇābhyāṃ karābhyāṃ tu khaḍgaṃ ca japamālikām | bibhratīṃ vāmahastabhyāmabhayaṃ ca varaṃ tathā || 12-23 || analpanāganāsoruṃ guptagulphāṃ supārṣṇikām | gātreṇa ratnastambhaṃ ca samyagālambya saṃsthitām || 12-24 || kimicchasīti vacanaṃ vyāharantīṃ muhurmuhuḥ | pañcānanaṃ puraḥ saṃsthaṃ nirīkṣantīṃ svavāhanam || 12-25 || īdṛśīṃ caṇḍikāṃ dhyāyediti śeṣaḥ | atha puraścaraṇam | lakṣadvayaṃ japedasya puraścaraṇakarmasu | daśāṃśaṃ homamājyena karttavyaṃ tarpaṇādikam || 12-26 || atha mantrāntaraṃ tatraiva | oṃ namo'nte ca vaiṣṇavyai mantraḥ proktaḥ ṣaḍakṣaraḥ | p. 1133) mantrārṇairatra cāṅgāni śeṣaṃ pūrvavadācaret || 12-27 || athāparājitāvaiṣṇavīmantrastatraiva | athātaḥ saṃpravakṣyāmi vaiṣṇavīmaparājitām | tāramākarṣiṇipadamāveśini tato vadet || 12-28 || jvālāmālini ramaṇi rāmaṇi dharaṇīti ca | dharaṇi tapanītyuktvā tāpini manonmādini || 12-29 || śoṣiṇīti padaṃ procya tataḥ saṃmohinīti ca | tathā nīlapatāke ca mahānīle mahāpriye || 12-30 || mahāgneyi mahācaṇḍe mahāraudri maheti ca | vajriṇīti tathā'dityaraśmijāhnavi saṃvadet || 12-31 || yamaghaṇṭe kilikilicintāmaṇipadaṃ vadet | surabhisurotpanne ca sarasvatipadaṃ tataḥ || 12-32 || sarvakāmadughe procya yathā mama manīṣitam | kāryaṃ tanme sidhyatviti svāhānto'yaṃ manurmataḥ || 12-33 || ṣaḍdvādaśārṇo munyādiḥ prāgvat saukhyaprado manuḥ | japedvarṇaśataṃ homādikaṃ pūrvavadācaret || 12-34 || atha vārāhīmantraḥ | atha vārttālikāṃ vakṣye vārāhīṃ śatrughātinīm | ai/ lau/ ṭha/ ṭha/ ṭhamiti hu/ svāhānto'ṣṭākṣaro manuḥ || 12-35 || chando'nuṣṭup ca kapilo munirvārttālikā surī | vārāhyatra ṣaḍaṅgāni kramāddvibhvindubhūbhūbhiḥ || 12-36 || dvābhyāṃ dhyāyet tato devīṃ vidyudbhāsāṃ karāmbujaiḥ | dadhānāmaṅkuśaṃ pāśaṃ mudgaraṃ śaktimeva ca || 12-37 || vidyudbhāsāṃ trinetrāṃ ca nāśayantīṃ tathā ripūn | p. 1134) atha puraścaraṇam | vasulakṣaṃ japitvā'nte vilvapatrairhayārijaiḥ || 12-38 || dhātrīphalairbhṛṅgarājaiḥ kuśaiścāpi daśāṃśataḥ | homaḥ kāryastarpaṇādi kuryādbrāhmaṇabhojanam || 12-39 || evaṃ siddhamanurmantrī prayogān karttumarhati | atha śyāmalāmantraḥ | athātaḥ saṃpravakṣyāmi mālāmantraṃ susiddhidam || 12-40 || oṃ ai/ glau/ ai/ namaḥ procya tato bhagavatīti ca | vārtālivārāhiyugaṃ vārāhamukhivābhavam || 12-41 || glau/ andhe andhinīti namo rundhe ca rundhini | namo bhañje bhañjinīti namo moheti mohini || 12-42 || namastambhe stambhinīti nama ai/ glau/ ca vāgbhavam | sarvaduṣṭapraduṣṭānāṃ sarveṣāṃ sarvavāgvadet || 12-43 || cittacakṣurmukhagatijihvāstambhaṃ kurudvayam | śīghraṃ vaśyaṃ kuru kuru ai/ glau/ ai/ ṭhacatuṣṭayam || 12-44 || hū/ phaṭ svāheti mantro'yaṃ vedarudrākṣaraḥ smṛtaḥ | muniḥ śivo'sya jagatī chando vārtālikā surī || 12-45 || vārāhyasya ṣaḍaṅgāni vārttālī hṛdayaṃ smṛtam | vārāhyasya śiraḥ proktaṃ śikhā vārāhamukhyapi || 12-46 || andhe andhini varmoktaṃ rundhe rundhini netrakam | bhañje bhañjini cāstraṃ syāt tato dhyāyecca caṇḍikām || 12-47 || atha dhyānam | raktābjakarṇikāyāṃ tu śavāsanasamāsthitām | muṇḍamālālasatkaṇṭhāṃ nīlābhāṃ dadhatīṃ karaiḥ || 12-48 || p. 1135) abhayaṃ muśalaṃ cāpi halaṃ cāpi varaṃ tathā | vārāhāsyāṃ tuṅgakucāṃ trinetrāmaruṇāmbarām || 12-49 || atha puraścaraṇam | japenmantraṃ sahasrāṇi bandhūkakusumaistilaiḥ | juhuyāt ----------------------------------------- iti || atha svapnavārāhīmantraḥ | athātaḥ saṃpravakṣyāmi vārāhīṃ svapnasaṃjñikām || 12-50 || oṃ hrī/ namaśca vārāhīghore svapnaṃ visargayuk | ṭhadvayaṃ vahnijāyānto mantraḥ pañcadaśākṣaraḥ || 12-51 || īśvaro'sya muniḥ prokto jagatī chanda īritam | devatā svapnavārāhī bījaṃ tāraḥ prakīrttitaḥ || 12-52 || hṛllekhā śaktiruddiṣṭā ṭhadvayaṃ kīlakaṃ matam | atha dhyānam | tato dhyāyedghanaśyāmāṃ trinetrāmunnatastanīm || 12-53 || kolāsyāṃ candrabhālāṃ ca daṃṣṭroddhṛtavasundharām | khaḍgāṅkuśau dakṣiṇayorvāmayoścarmapāśakau || 12-54 || aśvārūḍhāṃ ca kolāsyāṃ nānālaṅkārabhūṣitām | atha puraścaraṇam | lakṣaṃ japeddaśāṃśena nīlapadmaistilairhunet || 12-55 || athendrāṇīmantraḥ | athātaḥ saṃpravakṣyāmi indrāṇīṃ naṣṭarājyadām | indrāṇīṃ nama iti mantraḥ proktaḥ ṣaḍakṣaraḥ || 12-56 || gururmuniśca gāyatrī chando devīndravallabhā | i/ bījaṃ śaktirindraṇīṃ namaḥ kīlakamucyate || 12-57 || atha dhyānam | vajrapāśavarābhītihastā śyāmāmbarāvṛtā | p. 1136) caturdantagajākalpacchāyāsaṃsthā hiraṇyabhā || 12-58 || atha puraścaraṇam | lakṣaṣaṭkaṃ japenmantraṃ mālatīkusumairhunet | trimadhvaktaistāvadeva rājyārthaṃ rājavṛkṣakaiḥ || 12-59 || atha cāmuṇḍāmantrastantrāntare | māyābījaṃ samuccārya cāmuṇḍā ṅeyutā punaḥ | namo'nto nagavarṇo'yaṃ mantraḥ sarvārthasādhakaḥ || 12-60 || śivo muniśca gāyatrī chando'muṣya ca devatā | cāmuṇḍā mantravarṇaiśca dvirāvṛttyā ṣaḍaṅgakam || 12-61 || atha dhyānam | nīlotpaladalaśyāmacaturbāhusamanvitā | khaṭvāṅgaṃ candrahāsaṃ ca bibhratī dakṣiṇe kare || 12-62 || vāme carma va pāśaṃ ca ūrdhvato bhāvataḥ punaḥ | dadhatī muṇḍamālāṃ ca vyāghracarmāmbarādharā || 12-63 || kṛśāṅgī dīrghadaṃṣṭrā ca atidīrghā'tibhīṣaṇā | lolajihvā nimnaraktanayanākārabhīṣaṇā || 12-64 || kabandhavāhanāsīnā vistāriśravaṇānanā | atha puraścaraṇam | varṇalakṣaṃ japenmantraṃ daśāṃśaṃ madhuraplutaiḥ || 12-65 || pāyasairjuhuyānmantrī tataḥ siddho bhavenmanuḥ | atha mahālakṣmīmantrastatraiva | māyābījaṃ samuddhṛtya svabījaṃ ca samuddharet || 12-66 || tato ṅentā mahālakṣmīrnamo'nto'ṣṭākṣaro manuḥ | munirasya śivaḥ prokto gāyatrī chanda īritam || 12-67 || devatā tu mahālakṣmīrmantravarṇaiḥ ṣaḍaṅgakam | p. 1137) atha dhyānam | suvarṇavarṇadīptāṅgī trinetrā siṃhavāhinī || 12-68 || īṣatprahasitā devī nīlotpaladalekṣaṇā | bhujaṣoḍaśasampannā sarvālaṅkārabhūṣitā || 12-69 || khaḍgaṃ ghaṇṭāṃ śaraṃ sūtramaṅkuśaṃ śūlapadmakam | dadhānā dakṣiṇairhastairanāthebhyo varapradā || 12-70 || tathā vāmairhastapadmaiḥ kheṭakaṃ ḍiṇḍimaṃ dhanuḥ | kamaṇḍaluṃ nāgapāśaṃ kapālaṃ pustakābhayam || 12-71 || jājvalyamānā tejobhiratīvāhlādakāriṇī | atha puraścaraṇam | lakṣamekaṃ japenmantraṃ daśāṃśaṃ madhuraplutaiḥ || 12-72 || vidadhyāt pāyasairhomamevaṃ siddho bhavenmanuḥ | ityaṣṭamātṛkāprakaraṇam | atha gorakṣanāthamantraḥ | (kalpadrumatantre) garga uvāca | atha mantraṃ pravakṣyāmi śṛṇu tvaṃ yadunandana || 12-73 || japanti sādhakā vīrāstanmantrān śraddhayā'nvitāḥ | śīghraṃ bhavati siddhirvai sādhakānāṃ śivājñayā || 12-74 || tathā | gorakṣasya manuṃ japtvā yogīndro bhavitā naraḥ | vinā gorakṣamantreṇa yogasiddhirna jāyate || 12-75 || gorakṣasya prasādena sarvakāryāṇi sādhayet | mantrā yathā | oṃ hrī/ śrī/ hu/ phaṭ svāhā | p. 1138) oṃ hrī/ śrī/ go/ gorakṣa hu/ phaṭ svāhā | oṃ hrī/ śrī/ go/ gorakṣa hu/ hu/ nirañjanātmane hū/ phaṭ svāhā | oṃ śrī/ go/ hrī/ ha/ hā/ gorakṣanāthāya nirañjanātmane ha/ sa/ phaṭ hasaḥ | iti catvāro mantrāḥ | atha gāyatrī | oṃ hrī/ śrī/ go/ gobījāya vidmahe gorakṣāya dhīmahi tanno nirañjanaḥ pracodayāt | atha ṛṣyādināsaḥ | gorakṣanāthamantrasya bṛhadāraṇyako muniḥ || 12-76 || chando'nuṣṭubdevatā ca nātho gorakṣasaṃjñakaḥ | karāṅganyāsastu | oṃ hrī/ śrī/ go/ gorakṣanāthāya aṅgaṣṭhābhyāṃ namaḥ- ityādi | atha dhyānam | śuddhasphaṭikasaṃkāśo jaṭājūṭī trilocanaḥ || 12-77 || nirañjano nirākāro nirvikalpo nirāmayaḥ | atha puraścaraṇam | lakṣaṃ śatādhikaṃ japtvā sādhakaḥ śuddhamānasaḥ || 12-78 || sādhayet sarvakāryāṇi nātra kāryā vicāraṇā | dhārayedyo naro nityaṃ mantramenaṃ viśeṣataḥ || 12-79 || sa yogasiddhimāpnoti gorakṣasya prasādataḥ | atha śītalāmantro (merutantre) atha vakṣye maheśasya vastraprakṣālikā tu yā || 12-80 || śītaleti ca vikhyātā masūryā cipiṭeśvarī | p. 1139) tāro māyā ramā śītalāyai hṛcca navākṣaraḥ || 12-81 || (yāmale tu) | māyā śrīśītalā ṅentā hṛdanto'ṣṭākṣaro manuḥ - ityuktam | (merau) upamanyurmuniśchando bṛhatī śītalā surī | ṣaḍdīrghayuktrapālakṣmībījābhyāṃ syāt ṣaḍaṅgakam || 12-82 || atha dhyānaṃ (yāmalādau) namāmi śītalāṃ devīṃ rāsabhasthāṃ digambarām | mārjanīkalaśopatāṃ sūrpālaṅkṛtamastakām || 12-83 || (merau) dhyāyecca śītalāṃ devīṃ rāsabhasthāṃ digambarām | mārjanīsūrpahastāṃ ca raktapuṣpahimārcitām || 12-84 || tailādimalasaṃyuktavastrapoṭaliśīrṣakām | trikoṇāntaryajeddevīṃ kodravāṃ ca masūrikām || 12-85 || śarāvikāṃ ca koṇeṣu bhūpure tvaṣṭabhairavān | atha puraścaraṇam | ayutaṃ prajapenmantraṃ pāyasena daśāṃśataḥ || 12-86 || hutvā kṛtvā tarpaṇādi mantrasiddhiḥ prajāyate | nābhimātre jale sthitvā yaḥ sahasraṃ japenmanum || 12-87 || tena saṃmārjitāstīvrāḥ sphoṭā naśyanti tatkṣaṇāt | sādhito yena mantro'yaṃ tasya vaṃśe na śītalā || 12-88 || tenābhimantritaṃ bhasma yadgehe tatra sā na hi | etatpuruṣasyāpi mantrastatraivoktaḥ | athātaḥ saṃpravakṣyāmi bhartturasyāḥ paraṃ manum || 12-89 || p. 1140) tāraḥ prāsādabījaṃ ya/ va/ vyomavyāpine dviṭhaḥ | ekādaśārṇamantro'yaṃ nyāsadhyānārcanādikam || 12-90 || prāsādamantravajjñeyamardhalakṣaṃ puraskṛtiḥ | daśāṃśaṃ juhuyādājyaistarpaṇādi tataścaret || 12-91 || iti śītalāprakaraṇam | athoktadevatānāṃ pūjāyantrāṇi pradarśyante | tatrādau vighnarājayantraṃ (merutantre) śrīparṇyādikṛte pīṭhe racayet kuṅkumādinā | caturdvārayutaṃ kuryāccaturasratrayaṃ śubham || 12-92 || tanmadhye'ṣṭadalaṃ kāryaṃ pūjāpīṭhaṃ gaṇeśituḥ | atha lakṣmīgaṇeśayantraṃ tatraiva | aṣṭapatrāmbujadvandvaṃ karṇikākeśarojjvalam || 12-93 || caturdvārasamāyuktaṃ caturasratrayāvṛtam | śaktigaṇeśakṣiprasādaharembaharidrā gaṇeśayantraṃ vighnarājayantravat | atha mahāgaṇapatiyantraṃ tatraiva | dharmādikḷpte pūrvokte tīvrādinavaśaktike || 12-94 || pūjāyantraṃ gaṇeśasya mātṛkāpadma ucyate | caturdvārasamāyuktaṃ caturasratrāyavṛtam || 12-95 || tatkarṇikāyāṃ ṣaṭkoṇaṃ tadantaśca trikoṇakam | virañcigaṇanāyakayantraṃ vighnarājayantravat | vakratuṇḍayantraṃ lakṣmīgaṇeśayantravat | evamagrimayorapi vighnarājasamānam | atha sūryayantraṃ (saurapaddhatau) likhedaṣṭadalaṃ padmaṃ tadbāhye'ṣṭadalaṃ likhet || 12-96 || caturasraṃ tato bāhye sūryayantramidaṃ smṛtam | p. 1141) (mahākramārcanapaddhatau tu) madhye'ṣṭadalapadmaṃ ca aṣṭaśṛṅgaṃ tataḥ param || 12-97 || dvādaśāraṃ ca kamalaṃ vedāsradvārameva hi- ityuktam | kvacit tu caturasrāvṛtamaṣṭadalamātramuktam | anyatra tu dvādaśadalapadmamuktam | atha viṣṇuyantraṃ tatraiva | aṣṭapatraṃ likhet padmaṃ karṇikākeśarojjvalam | caturasrāvṛtaṃ bāhye pūjāpīṭhaṃ madhudviṣaḥ || 12-98 || atha matsyayantram | ṣaṭpatraṃ vilikhet padmaṃ tadbāhye ca caturdalam | saptapatraṃ tu tadbāhye tadbāhye'ṣṭadalaṃ likhet || 12-99 || tataścaturdaśadalaṃ tadbahiḥ ṣoḍaśacchadam | vasucchadaṃ tu tadbāhye caturasraṃ tato bahiḥ || 12-100 || kūrmayantraṃ tu bhūpurāvṛtamaṣṭadalapadmameva | atha varāhayantraṃ (prapañcasāre) aṣṭapatramatha padmamullasatkarṇikaṃ vidhivadāracayya ca | maṇḍalaṃ ravisahasrasannibhaṃ śūkaraṃ yajata tatra siddhaye || 12-101 || atha nṛsiṃhayantram (viṣvaksenasaṃhitāyām) aṣṭapatraṃ likhet padmaṃ karṇikākeśarānvitam | tadbāhye'ṣṭadalaṃ lekhyaṃ tadbāhye'pi vasucchadam || 12-102 || caturasraṃ tato bāhye yantraṃ śrīnārasiṃhakam | anyatra tu pūrvoktaviṣṇuyantrameva śrīnṛsiṃhayantramuktam | atha vāmanayantram | ṣaḍdalaṃ padmamālikhya tadbāhye ṣoḍaśacchadam || 12-103 || tadbahirvasupatraṃ ca tadbāhye dvādaśacchadam | aṣṭapatraṃ tato bāhye tadbahirbhūpuratrayam || 12-104 || p. 1142) atha paraśurāmayantram | ādau caturdalaṃ padmaṃ tadbāhye'ṣṭadalaṃ likhet | aṣṭapatraṃ tato bāhye tadbahirdaśapatrakam || 12-105 || tadbahirdvādaśāraṃ ca ṣoḍaśāraṃ ca tadbahiḥ | tadbahirbhūpuradvandvaṃ caturdvāropaśobhitam || 12-106 || atha raghunāthayantram | aṣṭapatraṃ likhet padmaṃ ṣaṭkoṇojjvalakarṇikam | punaraṣṭadalaṃ bāhye likhedvṛttatrayādbahiḥ || 12-107 || tadbahirdvādaśadalaṃ tadbāhye ṣoḍaśacchadam | dantapatraṃ ca tadbāhye bhūpuratritayāvṛtam || 12-108 || atra kecit | dehātmanoryathā bhedo mantradaivatayostathā | tasmāt pīṭhe mahāmantraṃ likhitvā tatra pūjayet- iti || vaśiṣṭhavacanādasmin saparyāyantre'pi sādhāraṇayantroktamantravarṇān yathāsthānaṃ likhitvā śrīrāmaḥ pūjya iti vadanti | dhāraṇayatre mantralikhinaprakārastu (rāmatāpinyā-) muktaḥ | yathā | trirekhāpuṭamālikhya madhye tāradvayaṃ likhet || 12-109 || tanmadhye bījamālikhya tadadhaḥ sādhyamālikhet | dvitīyāntaṃ ca tasyordhve ṣaṣṭhyantaṃ sādhakaṃ tathā || 12-110 || kurudvayaṃ ca tatpārśve likhedbījāntare ramām | tatsarvaṃ praṇavābhyāṃ ca veṣṭayedbuddhiḥ- ṛddhimān || 12-111 || dīrghabhāji ṣaḍasreṣu likhedbījaṃ hṛdādibhiḥ | koṇapārśve ramāmāye tadagre'naṅgamālikhet || 12-112 || krodhaṃ koṇāgrāntareṣu likhenmantryabhito giram | p. 1143) vṛttatrayaṃ sāṣṭapatraṃ saroje vilikhet svarān || 12-113 || keśare cāṣṭapatre ca vagastikamatho likhet | teṣu mālāmanorvarṇān vilikherdūrmi-(45)saṃkhyayā || 12-114 || ante pañcākṣarānevaṃ punaraṣṭadalaṃ likhet | teṣu nārāyaṇāṣṭārṇaṃ likhet tatkeśare ramām || 12-115 || tadbahirdvādaśadalaṃ vilikheddvādaśākṣaram | tathonnamo bhagavate vāsudevāyetyavyayam || 12-116 || ādikṣāntān keśareṣu vṛttākāreṇa saṃlikhet | tadbahiḥ ṣoḍaśadalaṃ likhet tatkeśare hriyam || 12-117 || varmāstraratisaṃyuktaṃ daleṣu dvādaśākṣaram | tatsandhiśrīrajādīnāṃ mantrān mantrī samālikhet || 12-118 || hṛ/ sṛ/ bhṛ/ vṛ/ ḷ/ ṣṛ/ jṛ/ ca likhet samyagato bahiḥ | dvādaśāre mahāpadmaṃ nādavindusamāyutam || 12-119 || vilikhenmantrarājārṇaṃ teṣu patreṣu yatnataḥ | dhyāyedaṣṭa vasūnekādaśa rudrā/stathaiva ca || 12-120 || dvādaśenā/śca dhātāraṃ vaṣaṭkāraṃ tato bahiḥ | bhūgṛhaṃ vajraśūlāḍhyaṃ rekhātrayasamanvitam || 12-121 || dvāropetaṃ ca rāśyādibhūṣitaṃ phaṇisaṃyutam | evaṃ maṇḍalamālikhya tasya dikṣu vidikṣu ca || 12-122 || nārasiṃhaṃ ca vārāhaṃ likhenmantradvayaṃ tathā | kūṭarephānugrahendunādaśaktyādibhiryutaḥ || 12-123 || yo nṛsiṃhaḥ samākhyāto grahamāraṇakarmaṇi | p. 1144) antyārghīśaviyadvindunādairbījaṃ ca śaukaram || 12-124 || hū/kāraṃ cātra rāmasya mālāmantro'dhuneritaḥ | tāro natiśca nidrāyāḥ smṛtirvedaśca kāmikā || 12-125 || rudreṇa sahitā vahnimedhāmaravibhūṣitāḥ | dīrghā krūrayutāhlādinyatho dīrghā samānadā || 12-126 || kṣudhā krodhinyamoghā ca viśvamapyatha medhayā | yuktā dīrghā jvālinī ca sasūkṣmā mṛtyurūpiṇī || 12-127 || sapratiṣṭhā'hlādinī tvak kṣveḍaṃ prītiśca sāmarā | jyotistīkṣṇā'gnisaṃyuktā śvetā'nusvārasaṃyutā || 12-128 || kāmikā pañcamolāntā stāntānto dhānta ityatha | sasānanto dīrghayukto vāyuḥ sūkṣmayuto viṣā || 12-129 || kāmikā kāmikā rudrayuktā'thopisthirāsase | tāpinī dīrghayuktā bhūranīlo'nantago'nalaḥ || 12-130 || nārāyaṇātmakaḥ kālaḥ prāṇo'mbho vidyayā yutam | pītā ratistathā lānto yukto yonyā tathā natiḥ || 12-131 || saptacatvāriṃśadarṇo guṇāntastvaguṇaḥ svayam | ayaṃ rājyābhiṣiktasya rāmasyoktakramāllikhet || 12-132 || idaṃ sarvātmakaṃ yantraṃ prāguktamṛṣisevitam | sevakānāṃ mokṣakaramāyurārogyavardhanam || 12-133 || aputrāṇāṃ putradaṃ ca bahunā kimanena vai | prāpnuvanti kṣaṇāt samyagatra dharmādikānapi || 12-134 || idaṃ rahasyaṃ paramamīśvareṇāpi durgamam | idaṃ yantraṃ samākhyātaṃ na deyaṃ prakṛte jane || 12-135 || p. 1145) śrīkṛṣṇabalarāmayoryantraṃ tu pūrvāktaviṣṇuyantrameva | buddhayantraṃ tu bhūpurāvṛtadvātriṃśaddalaṃ padmam | evaṃ dhyātvā yajet padme dvātriṃśatpatrasaṃmite | iti (merutantra-) vacanāt | viṣṇuyantrameva kalkiyantram | hayagrīvādiyantramapi viṣṇuyantrameva | gopālasundarīyantraṃ śrīcakraṃ taccāgre vakṣyate | atha śivayantraṃ (prapañcasāre) aṣṭapatraguṇavṛttarāśibhirvīthikalpatarubhiḥ samāvṛtam || 12-136 || maṇḍalaṃ pratividhāya śūlinaḥ pīṭhamantranavaśaktibhiryajet | kvacit tu bhūpuratrayāvṛtāṣṭadalapadmatrayātmakaṃ śaivayantramuktam | karṇikākeśarabhrājadvasupatratrayaṃ likhet || 12-137 || caturdvārasamāyuktaṃ caturasratrayāvṛtam - iti || (siddhāntasaṃgrahe) bhūpuratrayamadhye tu likhedaṣṭadalatrayam | keśarānādyapatreṣu madhye vinduṃ prakalpayet || 12-138 || atha dakṣiṇāmūrtiyantraṃ (merutantre) padmatrayasamopete bhūgṛhatritayānvite | caturdvārayute----------------------------iti || atha pāśupatāstramantrayantraṃ tatraiva | padmamaṣṭadalaṃ kṛtvā karṇikākeśarānvitam || 12-139 || caturdvārasamāyuktaṃ caturasratrayāvṛtam | atha vaṭukayantraṃ tatraiva | śaive pīṭhe yajeddevamantarvyomāṣṭapatrakam || 12-140 || ūrdhvatrikoṇaṣaṭkoṇamaṣṭapatraṃ gṛhāvṛtam | p. 1146) atha kṣetrapālayantraṃ tatraiva | śaive pīṭhe yajedaṣṭapatre diksvarabhūṣite || 12-141 || atha bhavānīyantraṃ tantrāntare | ādau trikoṇamālikhya tadbāhye'ṣṭadalāmbujam | bhūpuraṃ cāpi tadbāhye bhavānīmantra pūjayet || 12-142 || etadeva trikoṇa śūnyaṃ yantrāntaram | garuḍayantraṃ tu vakṣyamāṇamātṛkāyantrameva | pūjayenmātṛkāpadme garuḍaṃ vedavigraham - iti (merutantra-) vacanāt | kārttavīryayantraṃ tu pūrvoktaviṣṇuyantrameva | kāmyapūjāyāṃ tu viśeṣa ukto (merutantre) athāto dakṣiṇe mārge vakṣyate kāmyapūjanam | śuddhabhūmāvaṣṭagandhairlikhedyantraṃ taducyate || 12-143 || likheddaśadalaṃ padme karṇikāyāṃ samālikhet | plau/ klīmomaiśca patreṣu praṇavādyāni saṃlikhet || 12-144 || mantrasya navabījāni tato yantrāntareṣu ca | phaḍādidaśavarṇā/śca mantrasyaiva samālikhet || 12-145 || śaṣasahān svarā/ścāpi keśareṣu dviśo likhet | veṣṭayet kādibhirvarṇaiḥ śaṣasahavivarjitaiḥ || 12-146 || tadbāhye caturasraṃ tu veṣṭayedbhūtavarṇikaiḥ | kāmanābhedatastāni vāyvagnikṣmā jalaṃ nabhaḥ || 12-147 || pañca hrasvāḥ pañca dīrghā ekārādyāśca pañca ca | pañcavarṇā pañca yādyāḥ ṣakṣarāśca sahau kramāt || 12-148 || stambhane pārthivairāpyaiḥ śāntau vaśye ca taijasaiḥ | uccāṭane vāyavīyairvidverṣe cāpi nābhasaiḥ || 12-149 || p. 1147) māraṇe taijasaiḥ śāntau cāpyaiḥ puṣṭau ca pārthivaiḥ | asmin yantre toyapūrṇaghaṭe bhūpaṃ prapūjayet || 12-150 || kumbhaṃ spṛṣṭvā japenmantraṃ sahasraṃ tena secayet | samyak sādhyaṃ tadā sa syāt putravān rogavarjitaḥ || 12-151 || yaśasvī dīrghajīvī ca satkalatro'nurañjakaḥ | vāksiddhaścāpi tejasvī pratāpī vijitendriyaḥ || 12-153 || śatrūpadravamāpanno grāme vā maṇḍape pure | saṃsthāpayedidaṃ yantramaribhītinivṛttaye || 12-154 || atha vakṣye vāmagānāṃ yantrabhedaṃ śṛṇuṣva tat | likhedaṣṭadalaṃ padmaṃ sasādhyaṃ phro/ ca madhyataḥ || 12-155 || yau/ yaimādyantayostasya likhet patreṣu ca kramāt | mantrabījāṣṭakaṃ cānte dale lekhyaṃ punaśca phaṭ || 12-156 || patrāntare śeṣavarṇānante varṇadvayaṃ likhet | dviśaḥ svarān keśareṣu dvidhoṣmārṇasamanvitān || 12-157 || vṛttadvayaṃ ca tadbāhye tayorvīthyāṃ ca kādikān | uṣmonā/ścaturasraṃ tu vajrāṣṭakasamanvitam || 12-158 || tadbāhye vilikhet tatra pūrvavadbhūtavarṇikān | snānārthaṃ ghaṭamānīyamanyat pūrvavadīritam || 12-159 || atha hanumadyantraṃ tantrāntare | aṣṭapatraṃ likhet padmaṃ karṇikākeśarojjvalam | bhūpuraṃ ca tato bāhye likhitvā tatra pūjayet || 12-160 || atha smarayantraṃ tatraiva | yantraṃ likhet tato vidvān vasupatrāmbujaṃ śubham | tadbahiḥ ṣoḍaśadalaṃ caturasreṇa saṃyutam || 12-161 || p. 1148) atha mātṛkāyantraṃ (śāradāyām) vyomendau rasanārṇakarṇikamacāṃ dvandvaiḥ sphuratkaśaraṃ yantrāntargatapañcavargayaśalārṇāditrivargaṃ kramāt | āśāsvastriṣu lāntalāṅgaliyujā kṣoṇīpureṇāvṛtaṃ padmaṃ kalpitamatra pūjayata tāṃ varṇātmikāṃ devatām || 12-162 || vyoma hakaraḥ | induḥ sakāraḥ | au iti svarūpam | rasanārṇo visargaḥ | tena hsauriti | āśāsvityādi | āśāsu dikṣu | asriṣu koṇeṣu | lānto vakāraḥ | lāṅgalī ṭhakāraḥ | tathā caturdikṣu vakārayukteṣu koṇeṣu ṭhakāra yuktenetyarthaḥ | śeṣaṃ spaṣṭam | bhūtalipiyantraṃ tu aṣṭadalopari ṣoḍaśadalaṃ tadupari caturdvārayuktaṃ caturasramiti (śāradā-)ṭīkāyāmuktam | atha śyāmāsaparyāyantraṃ (kālītantre) ādau trikoṇaṃ vinyasya trikoṇaṃ ca bahirnyaset | tato vai vilikhenmantrī trikoṇatrayamuttamam || 12-163 || tato vṛttaṃ samālikhya likhedaṣṭadalaṃ tataḥ | vṛttaṃ vilikhya vidhivallikhedbhūpuramekakam || 12-164 || yantrāntaramuktaṃ (kumārīkalpe) ādau trikoṇaṃ vinyasya trikoṇaṃ tadbahirnyaset | bahistrikoṇamālikhya ṣaṭkoṇaṃ ca bahirnyaset || 12-165 || madhye tu vaindavaṃ cakraṃ bījenāpi vibhūṣitam | ṣaṭkoṇāt tu bahiḥ padmaṃ bhūpuraikeṇa saṃyutam || 12-166 || jñātvaivaṃ muktimāpnoti yantrametanna saṃśayaḥ | padmamaṣṭadalaṃ | bhūpuraṃ ca caturdvārayuktam | taduktaṃ (bhairavatantre) śaktyagnibhyāṃ ca ṣaṭkoṇaṃ tatra śaktitrayaṃ likhet | padmamaṣṭadalaṃ bhūmipūścaturdvārasaṃyutam || 12-167 || p. 1149) śaktyagnibhyāmiti | śaktiradhomukhatrikoṇam | agnirūrdhvamukhaṃ trikom | tābhyāṃ ṣaṭkoṇe siddhe tanmadhye vā'dhomukhatrikoṇatrayaṃ likhedityarthaḥ | tathā | svarṇādiracite pātre raktacandanacarcite | svayambhukusumākte vā raktākte cānyathā śuci || 12-168 || raktacandanalekhanyā'tha vā svarṇaśalākayā | raktacandanacarcite paśunā svayambhukusumādyakte vīreṇa yantraṃ lekhanīyamityarthaḥ | (kumārīkalpe) etat tu vilikhet tāmre kuṇḍagolavilepite || 12-169 || svayambhukusumairyukte kuṅkumāruṇasevite | (svatantratantre) svayambhukusumaṃ kuṇḍagolotthaṃ rocanā'guruḥ || 12-170 || kāśmīramṛganābhī ca madyaṃ malayajodbhavam | eṣa gandhaḥ samākhyātaḥ sarvadā caṇḍikāpriyaḥ || 12-171 || etena gandhayogena yonicakrakramaṃ likhet | (muṇḍamālāyām) tāmrapātre kapāle vā śmaśāne kāṣṭhanirmite || 12-172 || śanibhaumadine vā'pi vīramṛtakasambhave | svarṇe raupye tathā lauhe cakramarcyaṃ vidhānataḥ || 12-173 || atrāpi kapālādividhevīreparatvaṃ veditavyam | atha guhyakālīyantraṃ (mahākālasaṃhitāyām) savindutryārapañcāravibhinnanavakoṇayuk | vṛttayorantare'ṣṭārayutaṃ tadanu bhāvini || 12-174 || vasvarkabhūpacchadanāmbhojavṛttānvitaṃ tataḥ | aṣṭāśanisamāyuktamantarbahirathāpi ca || 12-175 || aṣṭaśūlāṣṭamuṇḍāḍhyaṃ vahnijvālāyutena hi | p. 1150) śmaśānenāvṛtaṃ śeṣe śoṇitodena veṣṭitam || 12-176 || yantrarājamidaṃ devi pūjanāya prakalpitam | bharataścyavanaścāpi hārītaśca javālakaḥ || 12-177 || dakṣaścaite janāḥ pañca pūjayantyamunā'mbikām | vinduḥ pañcāraṣaṭkoṇatrikoṇanavakoṇagaḥ || 12-178 || aṣṭāravṛttasahitaṣoḍaśacchadapadmayuk | punarvṛttānvitaḥ śeṣe pūrvavat sakalaṃ priye || 12-179 || pūjyo'yaṃ rāmayakṣeśanāhuṣāṇāṃ varānane | atha kāmakalāyantraṃ tatraiva | yantramasyāḥ pravakṣyāmi tatra dhehi manaḥ priye || 12-180 || bhūpure vasupatrāḍhye padmamaṣṭadalānvitam | keśarāṇi prakalpyāni tadantaścāpi karṇikām || 12-181 || karṇikāntastrikoṇasya tritayaṃ pṛthageva hi | bahistrikoṇakoṇeṣu likhedbījatrayaṃ śubham || 12-182 || māyābījaṃ tu vāme syāt krodhabījaṃ tu dakṣiṇe | adhaḥ pāśaṃ vinirdiśya kandarpārṇaṃ tu madhyataḥ || 12-183 || tadantaḥsthāyinī devī tatra sarvaṃ pratiṣṭhitam | etadyantraṃ mahādevi sarvakāmaphalapradam || 12-184 || etasya sarvayantrāṇi kalāṃ nārhanti ṣoḍaśīm | atha śmaśānakālīyantraṃ (svatantratantre) padmaṃ cāṣṭadalaṃ vṛttaṃ tadbāhye'ṣṭakavargakam || 12-185 || dharaṇyāṃ vilikhedādyaṃ catuṣkaṃ ca catuṣkakam | parvādi utarāntaṃ ca madhye devīṃ prapūjayet || 12-180 || p. 1151) atha siddhilakṣmīyantraṃ kālānalatantre | yantroddhāramahaṃ vakṣye siddhilakṣmyā dvija śṛṇu | caturasraṃ caturdvāraṃ vṛttatrayeṇa veṣṭitam || 12-181 || aṣṭāraṃ ca ravidalaṃ punaraṣṭadalaṃ likhet | ṣaṭkoṇamadhye koṇaṃ ca tatra vinduṃ vicintayet || 12-182 || atha tārāyantraṃ (pheravīye) aṣṭapatraṃ likhet padmaṃ trikoṇojjvalakarṇikam | māyāṃ pūrvadale nyasya yāmye bījaṃ dvitīyakam || 12-183 || tathottare paścime ca phaṭkāraṃ vilikhet tataḥ | madhye bījaṃ likhitvā- - - - - - - - - - - - - - iti || (phetkāriṇītantre) sayoni gomayenāṣṭapatramabjaṃ suśobhanam || 12-184 || bhūpuraṃ vasuvajrāḍhyaṃ yantramekajaṭātmakam | (merutantre) tatastāṃ pūjayet pīṭhe padme ṣaṭkoṇakarṇike || 12-185 || dharāgṛhāvṛte pīṭhamādāvarcyaṃ saśaktikam || 12-185ef || etayorbhūpuramadhikamuktam | tathā trikoṇaṣaṭkoṇayorvikalpaḥ (nīlatantre) vyomendau rasanārṇakarṇikamacāṃ dvandvaiḥ sphuratkeśaraṃ vargollāsivasucchadaṃ vasumatīgehena saṃveṣṭitam | tārādhīśvaravārivarṇavilasaddikkoṇasaṃśobhitaṃ yantraṃ nīlatanoḥ paraṃ nigaditaṃ sarvārthasiddhipradam || 12-186 || idaṃ ca nīlasarasvatīyantraṃ nīlatanorityabhidhānāt | (phetkāriṇītantro-)ktayantramekajaṭāyāḥ | (pheravīyamerutantroktaṃ) ca tārāyā iti sampradāyavidaḥ | p. 1152) kecit tu vyomendāvityādinā dhāraṇayantramuktam | pūrvoktāni yantrāṇi tāraikajaṭānīlasarasvatīsādhāraṇānīti vadanti | (matsyasūkte) anuktakalpe yantraṃ tu likhet padmaṃ dalāṣṭakam | ṣaṭkoṇakarṇikaṃ vṛttaṃ vedadvāropaśobhitam || 12-187 || atha śrīyantraṃ (yāmale) vindutrikoṇavasukoṇadaśārayugmaṃ manvasranāgadalasaṃyutaṣoḍaśāram | vṛttatrayaṃ ca dharaṇīsadanatrayaṃ ca śrīcakrarājamuditaṃ paradevatāyāḥ || 12-188 || asmin yantre keśarā na karttavyāḥ | yo'smin yantre maheśāni keśarāṇi prakalpayet | yoginīsahitāstasya hiṃsāṃ kurvanti bhairavāḥ || 12-189 || iti (bhūtabhairavokteḥ) etaddarśanaphalamuktaṃ (yāmale) samyak śatakratūn kṛtvā yat phalaṃ samavāpnuyāt | tat phalaṃ labhate bhaktyā kṛtvā śrīcakradarśanam || 12-190 || mahāṣoḍaśadānādi kṛtvā yallabhate phalam | tat phalaṃ samavāpnoti kṛtvā śrīcakradarśanam || 12-191 || sārdhatrikoṭitīrtheṣu snātvā yat phalamaśnute | labhate tat phalaṃ bhaktyā kṛtvā śrīcakradarśanam || 12-192 || atha pūjāphalam | koṭiliṅgapratiṣṭhāyāṃ yat phalaṃ samudāhṛtam | tatphalaṃ labhate nūnaṃ śrīcakrasya ca pūjanāt || 12-193 || atha dānaphalam | śrīcakraṃ kārayitvā tu yo dadyāt sādhakāya ca | p. 1153) bhūcakraṃ tena dattaṃ hi saśailavanasāgaram || 12-194 || athaitatpādodakamāhātmyam | gaṅgāpuṣkaranarmadāsayamunāgodāvarīgomatī - gaṅgādvāragayāprayāgavadarīvārāṇasīsindhuṣu | revāsetusarasvatīprabhṛtiṣu brahmāṇḍabhāṇḍodare tīrthasnānasahasrakoṭiguṇitaṃ śrīcakrapādodakam || 12-195 || athaitaccakroddhāraprakārastantrāntaroktaḥ pradarśyate | vṛttaṃ kṛtveṣṭamānena madhye sūtraṃ tu pātayet | pūrvapaścimalagnāgraṃ dvicatvariṃśavadbhavet || 12-196 || pūrvadigbhāgataḥ kāryā rekhā doṣāpanupattaye | tyaktvā ṣaḍbhāgamādyā syādrekhā yāmyottarāśritā || 12-197 || pañcabhāgā/statastyaktvā dvitīyā'pi tathā bhavet | tato bhāgacatuṣkoṇa dūratastritayā bhavet || 12-198 || tato bhāgatrayaṃ tyaktvā rekhā syāt tu caturthikā | bhāgadvayaṃ tatastyaktvā rekhā kāryā'tha pañcamī || 12-199 || tato bhāgacatuṣkeṇa ṣaṣṭhī rekhā tathā bhavet | saptamī syāt tribhirbhāgaiścaturbhāgaistathā'ṣṭamī || 12-200 || navamī pañcabhirbhāgairevaṃ rekhā vidhāya tu | antaraṃ vṛttataḥ ṣadbhiraṃśairādyantarekhayoḥ || 12-201 || sūryādigrahanāmāni navānāṃ dhārayet kramāt | pārśvadvaye'pi karttavyaṃ rekhāgrāṇāṃ vimārjanam || 12-202 || agrayorubhayorlupyet sūrye bhāgatrayaṃ trayam | pañcabhāgān pralupyeta dvitīyā pārśvayordvayoḥ || 12-203 || mārjanaṃ ca bhavedevamagrayoḥ śanibhaumayoḥ | p. 1154) budharekhāgrayorlupyādbhāgān ṣoḍaśa yatnataḥ || 12-204 || aṣṭādaśa vilupyeta bhāgān gurvagrayordvayoḥ | ṣoḍaśobhayato lupyedbhāgān bhṛgvagrayostathā || 12-205 || rāhuketvoḥ krameṇa syādaṣṭaṣaḍbhāgamārjanam | sūryāgre cumbataḥ śukre madhyaṃ somāgrake punaḥ || 12-206 || cumbataḥ ketumadhyaṃ tu bhaumāgre vṛttacumbake | budhāgre rāhumadhyaṃ tu cumbatastadvadeva hi || 12-207 || cumbataḥ śanimadhyaṃ tu agrabhāgau bṛhaspateḥ | pūrvasyāṃ vṛttamadhyaṃ cumbato'gre śanerapi || 12-208 || rāhvagre sūryamadhyaṃ tu cumbatastadvadeva hi | ketvagre cumbato bhaumaṃ bhṛgvagre somacumbake || 12-209 || evaṃ cakraṃ likhitvā tu bhavedatimanoramam - iti | bālāyantraṃ tu vakṣyamāṇatripurabhairavīyantravat | (tripurāsārasamuccaye) yantrāntaramuktam | trikoṇaṃ vilikhyānu vṛttaṃ dalānāṃ tataḥ pañcakaṃ tadbahiścāpi vṛttam | punaḥ ṣaḍdalaṃ bāhyataścāpi vṛttaṃ likhedaṣṭapatrāṇi tadbāhyato'pi || 12-210 || atha bhuvaneśvarīyantram (śāradāyām) padmamaṣṭadalaṃ bāhye vṛttaṃ ṣoḍaśabhirdalaiḥ | vilikhet karṇikāmadhye ṣaṭkoṇamatisundaram || 12-211 || caturasraṃ caturdvārameva maṇḍalamālikhet | atha tripurabhairavīyantraṃ (śāradāyām) padmamaṣṭadalopetaṃ navayonyāḍhyakarṇikam || 12-212 || p. 1155) caturdvārasamāyuktaṃ bhūgṛhaṃ vilikhet tataḥ | atha caitanyabhairavīyantraṃ (jñānārṇave) trikoṇaṃ caiva ṣaṭkoṇaṃ vasupatraṃ varānane || 12-213 || caturasraṃ caturdvāramevaṃ maṇḍalamālikhet | bhuvaneśvarībhairavīkamaleśvarabhairavyorapi tadeva yantram | sampatpradābhairavīyantraṃ tripurabhairavīyantravat | kāmeśvarabhairavīyantraṃ caitanyabharavīyantravat | atha ṣaṭkūṭābhairavīyantraṃ (jñānārṇave) yantramasyā varārohe trikoṇaṃ saṃpuṭaṃ likhet || 12-214 || bahiraṣṭadalaṃ padmaṃ ravipatraṃ tato likhet | caturasraṃ caturdvāramevaṃ maṇḍalamālikhet || 12-215 || atha rudrabharavīyantraṃ tatraiva | trikoṇaṃ caiva vṛttaṃ ca vṛttāṣṭadalapaṅkajam | vṛttaṃ bhūmaṇḍalaṃ ca - - - - - - - - - - - - - iti || atha chinnamastāyantraṃ (yāmale) trikoṇaṃ vinyasedādau tanmadhye maṇḍalatrayam || 12-216 || tanmadhye vilikhedyoniṃ dvāratrayasamanvitam | bahiraṣṭadalaṃ padmaṃ bhūvimbatritayaṃ punaḥ || 12-217 || kūrmabījaṃ likhenmadhye trikoṇe hasamanvitam | (tantrāntare) athocyate yantrarājaṃ vairocanyā maheśvari || 12-218 || ṣaṭkoṇaṃ prathamaṃ lekhyaṃ madhyadeśe trikoṇakam | sūryavimbaṃ tato dadyāccaturasraṃ tataḥ param || 12-219 || bhūgolaṃ ca tato dadyāccaturasraṃ tataḥ param | aṣṭapatraṃ tato dadyādyathāsthānaṃ ca deśikaḥ || 12-220 || candrabimbaṃ tato dadyādvahnivimbaṃ tataḥ param | p. 1156) bhūgolaṃ ca tato dadyādbhūpuratritayaṃ tataḥ || 12-221 || vajraśūlasamāyuktaṃ koṇe ṭaṅkaṃ niyojayet | kiñjalke keśare dadyānmatravarṇā/strikoṇake || 12-222 || iti kāmopari dhyāyeddevīṃ vairocanīṃ śubhām | (tantrāntare) bhairavoktamahaṃ vakṣye yantraṃ sarvasamṛddhidam || 12-223 || trikoṇaṃ prathamaṃ lekhyaṃ ṣaṭkoṇairveṣṭayecca tat | trivimbaṃ ca tato dadyādguṇānāṃ pariṇāmakam || 12-224 || bhūpuratritayaṃ kuryādvajraśūlasamanvitam | koṇadeśe tato dadyāṭṭaṅkāstraṃ sumanoharam || 12-225 || yathāsthāne likheddhīmān karttṛkharparakaṃ śubham | ratikāmopari dhyāyeddevīṃ vairocanīṃ śubhām || 12-226 || (merutantre) trikoṇaṃ rasakoṇaṃ vā'ṣṭadalaṃ bhūpuraṃ tataḥ | atha dhūmāvatīyantraṃ tantrāntare | likhedaṣṭadalaṃ padmaṃ bhūpureṇa ca veṣṭitam || 12-227 || atha vagalāmukhīyantraṃ (merutantre) sauvarṇe vā'tha vā raupye paittale vā'tha bhūrjake | karpūrāgurukastūrīśrīkhaṇḍakuṅkumairapi || 12-228 || likhedyantraṃ prayatnena lekhanyā hematārayoḥ | madhye yoniṃ samālekhya tadbāhye tu ṣaḍasrakam || 12-229 || tadbāhye'ṣtadalaṃ padmaṃ tadbāhye ṣoḍaśacchadam | caturasratrayaṃ bāhye caturdvāropaśobhitam || 12-230 || atha mātaṅgīyantraṃ tantrāntare | ṣaṭkoṇāṣṭadalaṃ padmaṃ likhedyantraṃ manoramam | p. 1157) etasmin pūjayet pīṭhe navaśaktīḥ kramādimāḥ || 12-231 || atha yantrāntaraṃ (merutatre) trikoṇaṃ pañcakoṇaṃ ca bahiraṣṭadaladvayam | ṣoḍaśāraṃ cāṣṭadalaṃ bhūputritayaṃ likhet || 12-232 || etaddvayamapyucchiṣṭacāṇḍālinyāḥ | rājamātaṅgīyantraṃ tu taddhyānāt prāgevoktam | vaśyamātaṅgyādibhedānāmapi tadeva yantramākalanīyam | atha sumukhīyantram | trikoṇaṃ pañcakoṇaṃ ca vṛttamaṣṭadalāvṛtam | caturasraṃ ca tadbāhye sumukhīyantramīritam || 12-233 || atha lakṣmīyantraṃ (merutantre) dharmādikalpite pīṭhe bhūpuradvāraśobhite | dalādaṣṭake keśarākhye karṇikāyāṃ yajedimām || 12-234 || bhūpurāveṣṭitamaṣṭadalapadmatrayātmakaṃ yantramanyatroktam | atha sarasvatīyantraṃ tantrāntare | padmamaṣṭadale lekhyaṃ caturasrāvṛtaṃ śubham | yantrametadvarārohe vāgdevyāḥ parikīrttitam || 12-235 || tvaritāyā nityaklinnāyāśca yantraṃ pūrvoktabhuvaneśvarīyantravat | athānnapūrṇāyantraṃ (merutantre) trikoṇaṃ ca catuḥpatraṃ vasupatraṃ tataḥ param | kalāpatraṃ ca bhūvimbaṃ caturasratrayāvṛtam || 12-236 || pratyaṅgirāyantramannapūrṇāyantravat | atha kubjikāyantram | vindutrikoṇaṣaṭkoṇamaṣṭapatraṃ sakeśaram | śrīmatkubjeśvarīyantraṃ sadvāraṃ bhūpuratrayam || 12-237 || tantrāntare | vindutrikoṇaṣaṭkoṇamaṣṭapatrāmbujaṃ tathā | samātṛbījāṣṭadalamaṣṭaśṛṅgaṃ sabhūpuram || 12-238 || p. 1158) gaṅgāyantraṃ tu sarasvatīyantravat | bhūpurāvṛtaṣaḍasraṃ vāgmatīyantram | aṣṭadalakamaladvayātmakaṃ candrayantram | atha bhaumayantraṃ (merutantre) trikoṇaṃ pūrvamuddhṛtya pañcadhā vibhajet tataḥ | tṛtīyarekhāṃ cihnābhyāṃ lāñchayet samabhāgataḥ || 12-239 || ādyarekhāgrayugalaṃ tṛtīyācihnayornyaset | dvitīyāgre samākṛṣya tṛtīyācihnayornyasen || 12-240 || yutā rekhā tṛtīyā tu samā bhājyā samaṃ tataḥ | turyā cihnadvayenātha tribhiścihnaiśca pañcamī || 12-241 || tṛtīyāgre prakurvīta pañcamyā madhyacihnaje | turyāgre yojayet samyak pañcamyā cihnayordvayoḥ || 12-242 || atha mīnadvaye dadyāt sūtrayugmaṃ vicakṣaṇaḥ | evamekādhikā samyak koṣṭhānāṃ viṃśatirbhavet || 12-243 || budhādīnāṃ yantraṃ tu bhūpurāvṛtāṣṭadalakamalam | teṣāṃ yantrāntarāṇi vistarabhayānna likhyante | piṅgalādigrahamātṛyantraṃ tu trikoṇapañcakoṇāṣṭadalabhūpurarūpam | ṣaḍdalādbahiraṣṭadalamindrayantram | agniyantramapi tadeva | aṣṭadalamātramagneryantrāntaram | yamayantramindrayantravat | nair-ṛtayantraṃ tu pañcakoṇagarbhāṣṭadalapadmam | ṣaḍdalādbahiraṣṭadalavaruṇayantram | ṣaḍdalādbahiraṣṭadalatrayaṃ vāyuyantram | kuverayantramaṣṭadalamātram | īśānayantraṃ śivayantravat | brahmayantraṃ tu daśadalapadmam | viṣṇuyantramevānantayantram | ṣaṭkoṇakarṇikaṣoḍaśadalapadmaṃ brāhmīyantram | pañcakoṇagarbhāṣṭadalakamalaṃ kaumārīyantram | vaiṣṇavīyantramaṣṭadalapadmam | tadeva vārāhīyantramapi | mālāmantraṃ tu yantrāntaramuktaṃ (merutantre) yonipañcāsraṣaṭkoṇāṣṭapatraśatapatrakam | sahasradalabhūvimbasaṃvītaṃ dvāraśobhitam || 12-244 || kailāśācalamadhyasthaṃ pīṭhametadvicintayet | trikoṇaṣoḍaśadalāṣṭadaladaśadaladvayātmakaṃ svapnavārāhīyantraṃ tatraivoktam | ṣaṭkoṇagarbhāṣṭadalapadmamaindrīcāmuṇḍāmahālakṣmīyantram | p. 1159) navadurgātmakacāmuṇḍāmantrayantraṃ tu tatrāntare | etanmantrāvṛtatryasraṣaṭkoṇāṣṭadalaṃ likhet || 12-245 || pañcaviṃśaddalaṃ bāhye caturasrāvṛtaṃ śubham | atha durgāyantraṃ (merutantre) aṣṭapatrāmbujadvandvaṃ caturasratrayāvṛtam || 12-246 || caturdvārasamāyuktaṃ kuṅkumādibhiruddharet | atha yantrapuraścaraṇaṃ tatrāntare | ādau yantrasya siddhyarthe tanmantrasya puraskriyām || 12-247 || kṛtvā'yutapramāṇena paścādyantrasya vā'caret | yathā'dhāre yathādravyairyantraṃ saṃlikhya yatnataḥ || 12-248 || tatrāvāhyaiva taddevaṃ saṃpūjya vidhipūrvakam | dhyātvā baliṃ japaṃ homaṃ kṛtvā devaṃ visarjayet || 12-249 || ekaikavāramāvarttya tanmantraṃ saṃsmaran budhaḥ | itthaṃ japādibhiḥ siddhe yantre nāsādhyatā kvacit || 12-250 || diksahasrapramāṇena yantre kāryā puraskriyā | atha dhāraṇayantrasādhanamuktaṃ (merutantre) atha yantravidhiṃ vakṣye sarvatantreṣu gopitam || 12-251 || siddhasya likhanādeva yantrasiddhiḥ prajāyate | na bhāvi yatra kāryaṃ tu siddhasyāpi tadā bhavet || 12-252 || duḥsvapnadarśanaṃ pūrvaṃ tadā yantraṃ na kārayet | sādhakasya śubhe ghasre samārādhyeṣṭadevatām || 12-252 || svapyāt tridivasaṃ bhūmau haviṣyāśī jape rataḥ | etadyantraṃ kariṣyāmi mama tat kīdṛśaṃ prabho || 12-252 || svapne vadaitaddeveśi tadaṅgatvena pūjanam | p. 1160) pradoṣasamaye kṛtvā likhet tridivasaṃ bhuvi || 12-253 || tṛtīyadivase rātrau yathā svapnaḥ prajāyate | tathaivājñāṃ gṛhītvā tu satsvapne cālikhedbhuvi || 12-254 || asvapne vā'tha duḥsvapne naiva kuryāllikheddhi tat | jīvasaṃsthāpanaṃ yantre kuryādyena phalaṃ labhet || 12-255 || ṣaṣṭhyantaṃ sādhakapadaṃ madhyabījordhvato likhet | dvitīyāntaṃ sādhyamadhaḥ kurudvandvaṃ ca pārsvayoḥ || 12-256 || hasauryantrasya jīvaḥ syānmadhyabhāgādadho likhet | haṃsaḥ so'haṃ manorasya likhedekaikamakṣaram || 12-257 || īśānādiṣu koṇeṣu dakṣapārśve ca idvayam | udvayaṃ vāmapārśve ca pūrvāśādau likhet kramāt || 12-258 || la/ ra/ ma/ kṣa/ tathā va/ ya/ sa/ ha/ pūrvādike likhet | īśānapūrvayormadhye ā/ hrī/ vāyavyasaumyayoḥ || 12-259 || evaṃ dikpālabījāni daśadikṣu nyaset kramāt | yantrarājāya vidmahe varapradāya dhīmahi tanno yantraḥ pracodayāt | etasyāḥ pratikāṣṭhāyāṃ likhedvarṇatrayaṃ trayam || 12-260 || bahiḥ prāṇapratiṣṭhāyā mantraṃ sarvatra veṣṭayet | evaṃ tu likhitaṃ yantraṃ bhavet siddhipradāyakam || 12-261 || sthalānuktau bhūrjapatre kṣaume vā tāmrapatrake | yantraṃ vilikhya guṭikāṃ baddhvā sūtreṇa veṣṭayet || 12-262 || lākṣayā'cchāditaṃ svarṇe rupye tāmra'tha vā kṣipet | yaddevatārka yantraṃ syāt tadbījena ca pūjayet || 12-263 || tadabhāve mātṛkārṇairyantrapūjāṃ samācaret | p. 1161) aṣṭottarasahasraṃ tu mūlaṃ japtvā hunedghṛtam || 12-264 || tatsaṃpātena saṃsiktaṃ kṛtvā yantraṃ niyojayet | mūrdhni bāhau gale vā'pi tattadiṣṭārthasiddhaye || 12-265 || (merutantre) upāsyā vā bhūtalipiryantrasiddhividhāyinī | akleśenaiva sarveṣāṃ yantrāṇāṃ siddhimāpnuyāt || 12-266 || atha bhūtalipinirṇayaḥ (śāradāyām) atha bhūtalipiṃ vakṣye sugopyāmapi durlabhām | yāṃ prāpya śambhormunayaḥ sarvān kāmān prapedire || 12-267 || pañca hrasvāḥ sandhivarṇā vyomerāgnirjalaṃdharā | antamādyaṃ dvitīyaṃ ca caturthaṃ madhyamaṃ kramāt || 12-268 || pañcavargākṣarāṇi syurvāntaḥ śvetendubhiḥ saha | eṣā bhūtalipiḥ proktā dvicatvāriṃśadakṣaraiḥ || 12-269 || pañca hrasvā iti akārādayaḥ | sandhivarṇā ekārādayaścatvāraḥ | vyoma hakāraḥ | iro yakāraḥ agnī rephaḥ | jalaṃ vakāraḥ | dharā pṛthvī tadbījaṃ lakāraḥ | antamityādi vargasyeti śeṣaḥ | vāntaḥ śakāraḥ | śvetaḥ ṣakāraḥ | indu sakāraḥ | tathā | āyaṃvarārṇāḥ vargāṇāṃ pañcamāḥ śārṇasaṃyutāḥ | vargādyā iti vijñeyā nava durgāḥ smṛtā amī || 12-269 || āyaṃvarārṇā iti | aśca e ca aṃvarārṇaśca te | āyaṃvarārṇā akāraikārahakārā ityarthaḥ | vargāṇāṃ pañcamā ṅañaṇanamāḥ | śārṇaḥ śakāraḥ | ete varṇā navānāṃ vargāṇāmādyā ityarthaḥ | bhūtalipitvaṃ darśayati | vyomerāgnijalakṣoṇīvargavarṇān pṛthagviduḥ | dvitīyavarge bhūrna syānnavame sajalaṃdharā || 12-270 || bhūrna syāditi | dvitīyavarṇasya varṇacatuṣṭayātmakatvāditi bhāvaḥ | evamagre'pi bodhyam | p. 1162) tathā | viriñciviṣṇurudrāśviprajāpatidigīśvarāḥ | kriyādiśaktisahitā navadurgeśvarāḥ smṛtāḥ || 12-271 || ṛṣiḥ syāddakṣiṇāmūrtirgāyatrī chanda īritam | devatā kathitā sadbhiḥ sākṣādvarṇeśvarī parā || 12-272 || hādiṣaḍvarṇakaiḥ kuryāt ṣaḍaṅgāni sajātibhiḥ | (merutantre) svarahīnairhayādyaiśca mantrārṇaiḥ pañcapañcabhiḥ || 12-273 || atha dhyānaṃ (śāradāyām) dhyāyaillipitarormūle devīṃ tanmayapaṅkaje | vadanti sudhiyo vṛkṣaṃ nityaṃ varṇamayaṃ śubham || 12-274 || parasaṃvinmahābījaṃ vindunādamahāśipham | pṛthivyakṣaraśākhābhiḥ sarvāśāsu vijṛmbhitam || 12-275 || salilākṣarapatraiḥ svaiḥ saṃchāditayugatrayam | vahnivarṇāṅkurairdīptaṃ ratnairiva suradrumam || 12-276 || marudvarṇalasatpuṣpairdyotayantaṃ vapuḥśriyam | ākāśārṇaphalairnamraṃ sarvabhūtāśrayaṃ param || 12-277 || parāmṛtākhyamadhubhiḥ siñcantaṃ parameśvarīm | vedāgamādibhiḥ kḷptasamunnatimanoharam || 12-278 || śivaśaktimayaṃ sākṣācchāyāśritajagattrayam | etāmāśritya sudhiyaḥ sarvān kāmān prapedire || 12-279 || aṅkonmuktaśaśāṅkakoṭisadṛśīmāpīnatuṅgastanīṃ candrārdhānvitamastakāṃ madhumadādālolanetratrayām | bibhrāṇāmaniśaṃ varaṃ japavaṭīṃ vidyāṃ kapālaṃ karai - p. 1163) rādyāṃ yauvanagarvitāṃ lipitanuṃ vāgīśvarīmāśraye || 12-280 || atha puraścaraṇam | lakṣaṃ nyasejjapet tāvajjuhuyādayutaṃ tilaiḥ | pūjayedanvahaṃ devīṃ pīṭhe prāgīrite sudhīḥ || 12-281 || (merutantre'pi) lakṣaṃ prajapyādayutaṃ tilairhutvā ca tarpayet | evaṃ bhūtalipiḥ sevyā yantrasiddhiḥ prajāyate || 12-282 || śrīvidyārādhane vā'pi samartho jāyate naraḥ | iti bhūtalipipuraścaraṇam | atha mātṛkānyāsapuraścaraṇam (śāradāyām) dīkṣitaḥ proktamārgeṇa nyasellakṣaṃ samāhitaḥ || 12-282 || japet tatsaṃkhyayā vidvānayutaṃ madhurāplutaiḥ | vidadhīta tilairhomaṃ mātṛkāmanvahaṃ japet || 12-283 || iti mātṛkānyāsapuraścaraṇam | atha trilohīmudrā tatraiva | somasūryāgnirūpāḥ syurvarṇā lohatrayaṃ tathā | raupyaminduḥ smṛto hema sūryastāmraṃ hutāśanaḥ || 12-284 || lohabhāgāḥ samuddiṣṭāḥ svarādyakṣarasaṃkhyayā | tairlohaiḥ kārayenmudrāmasaṅkalitasaṅgatām || 12-285 || sāgraṃ sahasraṃ saṃjapya spṛṣṭvā tāṃ juhuyāt tataḥ | tasyāṃ saṃpātayenmantrī sarpiṣā pūrvasaṃkhyayā || 12-286 || niḥkṣipya kumbhe tāṃ mudrāmabhiṣekoktavartmanā | āvāhya pūjayeddevīmupacāraiḥ samāhitaḥ || 12-287 || abhiṣiñcya vinītāya dadyāt tāṃ mudrikāṃ guruḥ | p. 1164) iyaṃ rakṣā kṣudrarogaviṣajvaravināśinī || 12-288 || vyālacauramṛgādibhyo rakṣāṃ kuryādviśeṣataḥ | yuddhe vijayamāpnoti dhārayenmanujeśvaraḥ || 12-289 || somasūryāgnirūpā iti | akārādayaḥ svarāḥ somarūpāḥ | kādayo māntāḥ sparśavarṇāḥ sūryarūpāḥ | yakārādayo vyāpakavarṇā agnirūpā ityarthaḥ | tatheti | tathaiva lohatrayamapi somasūryāgnirūpamityarthaḥ | etadeva sphuṭayati raupyamityādinā | bhāgā aṃśāḥ | svarādyakṣarasaṃkhyayeti | raupyasya ṣoḍaśa | hemnaḥ pañcaviṃśatiḥ | tāmrasya daśabhāgā ityarthaḥ | asaṅkalitasaṅgatāmiti | asaṅkalitāmekarūpatāmanāpannām | saṅgatāṃ parasparasambaddhām | saṃjapyeti | japaścātra mātṛkāvarṇānāmeva | tasyāṃ saṃpādayediti | vāheti dutvā tasyāṃ mudrāyāṃ saṃpātājyaṃ niḥkṣipedityarthaḥ | abhiṣikoktavartmaneti | kāmyābhiṣekoktarītyatyerthaḥ | kāmyābhiṣekastu tatraiva | pūrvoktaṃ paṅkajaṃ kṛtvā kumbhaṃ saṃsthāpya pūrvavat | kvāthena pūrayenmantrī yathāvat kṣīraśākhinām || 12-290 || aṣṭagandhaṃ viloḍyāsmin navaratnasamanvite | āvāhya pūjayeddevīṃ mātṛkāmuktamārgataḥ || 12-291 || sahasraṃ sādhitaistoyairabhiṣiñcet priyaṃ naram | bhānuvāre śubhe lagne brāhmaṇānapi bhojayet || 12-292 || gurave dakṣiṇāṃ dadyādbhaktiyuktaḥ svaśaktitaḥ | rakṣākaraṃ viśeṣeṇa kṛtvā drohopaśāntidam || 12-293 || aiśvaryajananaṃ puṃsāṃ sarvasaubhāgyasiddhidam | abhiṣekamimaṃ prāhurviśvasaṃmohanaṃ param - iti || devīṃ mātṛkāsarasvatīm | abhiṣiñcyeti | abhiṣekastu vilīmamātṛkāvarṇaiḥ kāryaḥ | p. 1165) abhiṣiñcedvilomena sādhyantaṃ dattadakṣiṇam || 12-294 || ityabhiṣekāntare tatraivoktatvāt | atha navaratnamudrā tatraiva | vibhajenmātṛkāṃ mantrī navavargān yathākramāt | aṣṭāvaṣṭau svarāḥ sparśāḥ pañcaśo vyāpakā api || 12-295 || navavargā.ḥ samutpannāḥ navaratneśvaragrahāḥ | arkendaraktajñagurubhṛgumandāhiketavaḥ || 12-296 || māṇikyaṃ mauktikaṃ cāru vidrumaṃ gāruḍaṃ punaḥ | puṣparāgaṃ lasadvajraṃ nīlaṃ gomedakaṃ śubham || 12-297 || vaidūryaṃ navaratnāni mudrāṃ taiḥ kalpayecchubhām | japahomādikaṃ sarvaṃ kuryāt pūrvoktavartmanā || 12-298 || yo mudrāṃ dhārayedenāṃ tasya syurvaśagā grahāḥ | vahate tasya saubhāgyaṃ lakṣmīrapyahatā bhavet || 12-299 || kṛtyā drohā vinaśyanti naśyanti sakalāpadaḥ | rakṣobhūtapiśācādyā nekṣante taṃ bhayākulāḥ || 12-300 || uparyupari vardhante dhanaratnādisampadaḥ | iti navaratnamudrā | atha ṣoḍhānyāsapuraścaraṇaṃ tantrāntare | devībhāvasamāyuktaḥ ṣoḍhānyāsaparo bhavet || 12-301 || daśavidyāvidhau sā ca daśadhā bhinnabhinnataḥ | pratyekaṃ ṣaḍṛṣiṃ taṃ taṃ taddhyānaṃ ca samācaret || 12-302 || ṛṣicchandādikaṃ yatra kīrtitaṃ parameśvari | tadeva tatra gaditamanukte mūladevavat || 12-303 || dhyānaṃ chandādikaṃ stotraṃ devīvat sarvameva tu | p. 1166) ayutaṃ ca puraścaryā nyāsastatkramayogataḥ || 12-303 || iti ṣoḍhānyāsapuraścaraṇam | atha sahasranāmastavakavacānāṃ puraścaraṇaṃ tatraiva | īśvara uvāca | sahasranāmastotreṣu kavaceṣvapi pārvati | kavacādau tu yā proktā sā vai kāryā puraskriyā || 12-304 || yatrānuktā puraścaryā tatra kiṃ vā vidhīyate | ayutaṃ tu puraścaryā stotramātre prakīrtitā || 12-305 || sahasranāmakavace puraścaryā tviyaṃ matā | evaṃ puraskriyāṃ kṛtvā daśāṃśaṃ havanādikam || 12-306 || tarpaṇaṃ mārjanaṃ devi kutracit parikīrttitam | mahākālamate proktaṃ tatrasthaṃ cet samācaret || 12-307 || viprasaṃtoṣaṇenaiva sarvaṃ siddhyati pārvati | havanaṃ tu tathā kāryaṃ puraścaryādikaṃ bhavet || 12-308 || sahasranāmarūpaṃ vai kīdṛśaṃ parameśvari | tathā ca kavacaṃ devi kiṃrūpaṃ parikīrttitam || 12-309 || śivadevyostu saṃvādo brahmarandhraṃ prakīrttitam | anye ślokāḥ keśatulyā ṛṣiḥ śira udīritam || 12-310 || chando mukhaṃ bhaveddevi devatā hṛdayaṃ bhavet | bījaṃ guhyamiti proktaṃ śaktiṃ tu padagāṃ viduḥ || 12-311 || sarvāṅgaṃ kīlakaṃ devi hyarthavādaḥ prakīrttitaḥ | stotramadhye sthitaṃ yadyat tat sarvaṃ stotrarūpakam || 12-312 || evaṃ ca devadeveśi stotrarūpaṃ prakīrttitam | tathaiva kavacaṃ devi jñātvā pāṭhaṃ paṭhet priye || 12-313 || p. 1167) aṅgahīne bhavennāśaḥ sarvathā parameśvari | phalastutyādikaṃ devi aṅgamityabhidhīyate || 12-314 || ādyopāntaṃ vinā devi phalamardhaṃ prakīrttitam | atrārthe pratyayo devi ṣaḍaṅgādyā yathā smṛtāḥ || 12-315 || havanaṃ kavacādīnāṃ ślokānte vihitaṃ ca vā | ādyopāntaṃ paṭhitvā tu paścāt tu havanaṃ matam || 12-316 || ādau pūrṇaṃ tu saṃpaṭhya tathaivānte maheśvari | madhye nāmāni pādyāni puraścaryā prakīrttitā || 12-317 || ślokānte havanaṃ proktaṃ ślokānte mārjanādikam | tatra stotroktavidhinā puraścaryādikaṃ caret || 12-318 || stotramāvarttya saṃpūrṇaṃ tadante gaṇānāṃ caret | saṃpūrṇahomayogo'yaṃ kathitaste priyaṃvade || 12-319 || sārūpyaṃ kavacākhyaṃ ca sāyujyaṃ stotramīritam | sānnidhyaṃ nāmasāhasraṃ tritayaṃ parikīrttitam || 12-320 || kavacaṃ kavacarūpaṃ syāt stotraṃ sahacaro bhavet | sahasranāmastotraṃ tu pūjāsthāne prakīrttitam || 12-321 || pūjā durgāsvarūpā syādbalidānaṃ tu māraṇam | mantro rājā puraścaryā rājyasaṃpattirīritā || 12-322 || saṃpattyā tu vinā rājā na śobhati maheśvari | saṃpattimūlametaddhi sarvameva prakīrttitam || 12-323 || homo mantraḥ iti proktaḥ parjanyāstraṃ tu tarpaṇam | jalaṃ durgasvarūpaṃ vai tvabhiṣekaḥ prakīrttitaḥ || 12-324 || brāhmaṇānāṃ bhojanaṃ tu duṣṭasainyaprabhakṣaṇam | p. 1168) devatāguruvidyaikyaṃ tvātmaikyaṃ paribhāvya ca || 12-325 || sarvasiddhiśvaro bhūtvā trailokyādhipatirbhavet | yathā ca rājarājyādau śatrusainyabhayaṃ bhavet || 12-326 || siddhirājye mahādevi tathaiva parikīrttitam | durgayantrādikaṃ devi deśarājye yathā matam || 12-327 || tathaiva siddhirājyasya puraścaryādikaṃ matam | mantro rājā gururmantrī gaṇeśā dvārapālakāḥ || 12-328 || sādhanaṃ śavamuṇḍasya siṃhāsanamitīritam | sādhakena tathā kāryaṃ yena sarvaṃ tu sidhyati || 12-329 || naimittikaṃ ca kāmyaṃ ca hayadviradakau matau | homadhūpaḥ patākāḥ syājjayastu siddhabhūmikā || 12-330 || siddhirājādhipe devi kiṃ na siddhyati bhūtale | ṣoḍhānyāsādikaṃ senā devatā rājyadāyikā || 12-331 || yantraṃ tu vajradurgaṃ tu jīvacakraṃ tvabhedakam | kavacādi puraścaryā proktā kiṃ śrotumicchasi || 12-332 || iti stavakavacasahasranāmapuraścaraṇam | anuktapuraścaraṇānāṃ stavakavacādīnāṃ puraścaraṇametat | uktapuraścaraṇānāṃ tu teṣāṃ kalpoktameva tat kāryam | atha karpūrastavapuraścaraṇaṃ (vīratantre) devyuvāca | karpūrākhyamidaṃ stotraṃ yaduktaṃ bhavatā purā | ṣaṭkarmasādhanaṃ tasya prayogaṃ vada śaṅkara || 12-333 || śrīśiva uvāca | śṛṇu devi pravakṣyāmi karpūrastavasādhanam | p. 1169) sakṛt kṛte'pi deveśi kālī tuṣṭā bhavet sadā || 12-334 || śanibhaumadine devi snātvā prayatamānasaḥ | saṃpūjya kālikāṃ devīṃ saṅkalpaṃ samyagācaret || 12-335 || kṛtvā ṣoḍhādikaṃ devi paṭhet stotramanuttamam | ayutaikapramāṇena taddaśāśaṃ hunet sudhīḥ || 12-336 || tarpaṇaṃ cābhiṣekaṃ ca brāhmaṇān bhojayet tataḥ | paścāt svakāryasiddhyarthaṃ prayogānācaret tathā || 12-337 || rājño bhaye samutpanne durbhikṣe śatrusaṃkaṭe | trāsotpanne maheśāni rogaśokabhaye tathā || 12-338 || paṭhet stotraṃ mahākālyāḥ sarvaśāntiṃ prayacchati | kumārīpūjanaṃ cānte karttavyaṃ susamāhitaḥ || 12-339 || evaṃ kṛte maheśāni samyak siddhirbhaveddhruvam | iti karpūrastavapuraścaraṇam | atha saptaśatīstavavidhānam | (muktāvalyām) saptaśatyā vidhānaṃ tu śṛṇu vakṣyāmi yatnataḥ || 12-340 || yajjñātvā sādhakaśreṣṭhaḥ sarvasiddhimavāpnuyāt | (merutantre) saptaśatyāstu sakalaṃ tattvaṃ vedmyahameva hi || 12-341 || pādonaṃ śrīharirvetti vettyardhaṃ tu prajāpatiḥ | vyāsasturyāṃśakaṃ vetti koṭyaṃśamitare janāḥ || 12-342 || (vārāhītantre) ṛṣicchandādikaṃ nyasya paṭhet stotraṃ vicakṣaṇaḥ | ṛṣyādinyāsa ukto (merutantre) saptaśatyāścaritre tu prathame padmabhūrmuniḥ || 12-343 || p. 1170) chando gāyatramuditaṃ mahākālī tu devatā | vāgbījaṃ pāvakastattvaṃ dharmārthe viniyojanam || 12-344 || madhyamasya caritrasya munirviṣṇurudāhṛtaḥ | uṣṇikchando mahālakṣmīrdevatā bījamadrijā || 12-345 || vāyustattvaṃ dhanaprāptyai viniyoga udāhṛtaḥ | uttarasya caritrasya muniḥ śaṅkara ucyate || 12-346 || mahāsarasvatī devī triṣṭūp chanda udāhṛtam | kāmo bījaṃ ravistattvaṃ kāmāptyai viniyojanam || 12-346 || tantrāntare | navārṇamantravarṇaistu ṣaḍaṅganyāsamācaret | devatātrayadhyānāni (durgāprakaraṇe) proktāni | atha pāṭhakramo (vārāhītantre) ādhāre sthāpayitvā tu pustakaṃ vācayet tataḥ || 12-347 || hastasaṃsthāpanāddevi bhavedardhaphalaṃ yataḥ | yāvanna pūryate'dhyāyastāvanna viramet paṭhan || 12-348 || yadi pramādādadhyāye virāmo bhavati priye | punaradhyāyamārabhya paṭhet sarvaṃ muhurmuhuḥ || 12-349 || anukramāt paṭheddevi śiraḥkampādikaṃ tyajet | (mahākālasaṃhitāyām) brāhmaṇān varayitvaivaṃ vastrālaṅkaraṇāsanaiḥ || 12-350 || vidadhyāt kāmanollekhaṃ pūjāṃ śaktyā ca pustake | śanaiḥ paṭhet pāṭhako'pi varṇoccāraṇapūrvakam || 12-351 || suvyaktaṃ nāpi viśliṣṭaṃ na śiraścāragīvat | tanumāndolayannāpi na hasanna rudan vrajan || 12-352 || p. 1171) nāśnannānyairālapa/śca na madhye chinnavat tathā | ācāntaḥ kṛtaśaucaśca padorudgamanīyavān || 12-353 || etena vidhinā'dhīte tuṣyate jagadambikā | yathoktaphaladātrī ca bhavati prāṇavallabhe || 12-354 || (vārāhītantre) praṇavaṃ cādito datvā stotraṃ vā saṃhitāṃ paṭhet | ante ca praṇavaṃ dadyādityuvācādipuruṣaḥ || 12-355 || tathā | svayaṃ ca likhitaṃ yacca śūdreṇa likhitaṃ bhavet | abrāhmaṇena likhitaṃ taccāpi viphalaṃ bhavet || 12-356 || stotre na dṛśyate yatra praṇavaṃ tatra vinyaset | sarvatra pāṭhe vijñeyastvanyathā viphalaṃ bhavet || 12-357 || (devīpurāṇe) vācakaṃ pūjayitvā tu yathāvibhavavistaraiḥ | vācayīta tato rājan devīmāhātmyamuttamam || 12-358 || tadante śāntiśabdastu janasya sanṛpasya ca | anena vidhinā rājan yaḥ paṭhecchṛṇuyādapi || 12-359 || cintayedvācayedvā'pi tasya puṇyaphalaṃ śṛṇu | vājapeyasahasrasya aśvamedhaśatasya ca || 12-360 || yat phalaṃ labhate tāta tat phalaṃ śatadhā bhavet - ityādi || (marīcikalpe) rātrisūktaṃ japedādau madhye saptaśatīstavam | prānte tu japanīyaṃ vai devīsūktamiti kramaḥ || 12-361 || evaṃ saṃpūṭitaṃ stotraṃ sarvakāmārthasiddhaye | p. 1172) atra rātrisūktaṃ ca | tvaṃ svāhā tvaṃ svadhā - ityādi prathamacaritrasthastutirūpaṃ devīsūktam | namo devyai - ityādi tṛtīyacaritrasthastutirūpamiti nāgojibhaṭṭādayaḥ | anye tu sūktadvayaṃ vaidikamevetyāhuḥ | (merutantre) mārkaṇḍeyapurāṇoktaṃ nityaṃ caṇḍīstavaṃ paṭhet || 12-362 || puṭitaṃ mūlamantreṇa japannāpnoti vāñchitam | mūlamantrastu durgāprakaraṇokto navārṇaḥ | atha puraścaraṇaṃ (marīcikalpe) kṛṣṇāṣṭamīṃ samārabhya yāvat kṛṣṇacaturdaśīm || 12-363 || vṛddhyaikottarayā jāpyaṃ pūrvasaṃpuṭitaṃ tu tat | evaṃ devi mayā proktaḥ pauraścaraṇikaḥ kramaḥ || 12-364 || tadante havanaṃ kuryāt pratiślokena pāyasaiḥ | rātrisūktaṃ prati - ṛcaṃ tathā devyāstu sūktakam || 12-365 || pratiślokeneti | tasya (kātyāyanītantro-)ktamantravibhāgena | tadajñāne tu ślokenaiva homaḥ kārya iti sāmpradāyikāḥ | navarātre prakārāntareṇa puraścaramuktaṃ tatraiva | athātaḥ saṃpravakṣyāmi navarātravidhānakam | japedekottarāṃ vṛddhiṃ dināni navasaṃkhyayā || 12-366 || navākṣarīvidhānena saṃpūjyātha vicakṣaṇaḥ | sahasraṃ prajapenmantraṃ pratyekaṃ ca yathāvidhi || 12-367 || hutvā daśāṃśato homaṃ tatra siddhimavāpnuyāt | iti puraścaraṇam | atha prasaṅgācchatacaṇḍovidhirlikhyate | tathā ca (merutantre) śatacaṇḍīvidhānaṃ tu pravakṣye prītaye nṛṇām || 12-368 || p. 1173) nṛpopadravamāpanne durbhikṣe bhūmikampane | ativṛṣṭyāmanāvṛṣṭau paracakrabhaye kṣaye || 12-369 || sarve vighnā vinaśyanti śatacaṇḍīvidhau kṛte | rogāṇāṃ vairiṇāṃ nāśo dhanaputrasamṛddhayaḥ || 12-370 || śaṅkarasya bhavānyā vā prasādanikaṭe śubham | maṇḍapaṃ dvāravedyāḍhyaṃ kuryāt sadhvajatoraṇam || 12-371 || tatra kuṇḍaṃ prakurvīta pratīcyāṃ madhyato'pi vā | snātvā nityakṛtiṃ kṛtvā yojayeddaśavāḍavān || 12-372 || jitendriyān sadācārān kulīnān satyavādinaḥ | vyutpannā/ścaṇḍikāpāṭhe ratān lajjādayāvataḥ || 12-373 || madhuparkavidhānena vastrasvarṇādidānataḥ | japārthamāsanaṃ mālāṃ dadyāt tebhyo'pi bhojanam || 12-374 || te haviṣyānnamaśnanto mantrārthagatamānasāḥ | bhūmau śayānāḥ pratyekaṃ japeyuścaṇḍikāstavam || 12-375 || mārkaṇḍeyapurāṇoktaṃ daśakṛtvaḥ sacetasaḥ | navārṇaṃ caṇḍikāmantraṃ japeyuścāyutaṃ kvacit || 12-376 || vāḍavā viprāḥ | atra ca | pañcabhiḥ saptabhirvā'pi navaikādaśabhistathā | adīrghadivase kṣipraṃ vidadhyāccaṇḍikāmakham || 12-377 || ayugmabrāhmaṇaiḥ kāryaṃ śatāvṛttaṃ susiddhaye | tripañcasaptanavabhirdinaiḥ pakṣeṇa vā punaḥ || 12-378 || devīmāhātmyapāṭhaṃ tu yugairvipraiḥ kṛtaṃ ca yat | p. 1174) niṣphalaṃ ca bhavet sarvaṃ bhūtināśaṃ ca prāpnuyāt || 12-379 || iti yadvacanatrayaṃ kroḍatantranāmnā paṭhyate tat tu nirmūlam | tantrānupalambhādanekatantravirodhācca | tathā | yajamānaḥ pūjayecca kanyānāṃ daśakaṃ śubham | dvivarṣādyā daśābdāntāḥ kumārīḥ paripūjayet || 12-380 || tathā | viprāṃ sarveṣṭasaṃsiddhyaiḥ yaśase kṣatriyodbhavām | vaiśyajāṃ dhanalābhāya putrāptyai śūdrajāṃ yajet || 12-380 || dvivarṣādīnāṃ pratyekaṃ nāmāni | dvivarṣā sā kumāryuktā trimūrtirhāyanatrikā | caturabdā tu kalyāṇī pañcavarṣā tu rohiṇī || 12-381 || ṣaḍabdā kālikā proktā caṇḍikā saptahāyanā | aṣṭavarṣā śāmbhavī syāddurgā tu navahāyanā || 12-382 || śubhadā daśavarṣoktā tā mantraiḥ paripūjayet | ekābdāyāḥ prītyabhāvo rudrābdā tu vivarjitā || 12-383 || mantrākṣaramayīṃ lakṣmīṃ mātṝṇāṃ rūpadhāriṇīm | navadurgātmikāṃ sākṣāt kanyāmāvāhayāmyaham || 12-384 || kumārikādikanyānāṃ pūjāmantrān bruve'dhunā | jagatpūjye javadvandye sarvaśaktisvarūpiṇi || 12-385 || pūjāṃ gṛhāṇa kaumāri jaganmātre namo'stu te | tripurāṃ tripurādhārāṃ trivargajñānarūpiṇīm || 12-386 || trailokyavanditāṃ devīṃ trimūrtiṃ pūjayāmyaham | kalātmikāṃ kalātītāṃ kāruṇyahṛdayāṃ śivām || 12-387 || p. 1175) kalyāṇajananīṃ nityāṃ kalyāṇīṃ pūjayāmyaham | aṇimādiguṇādhārāmakārādyakṣarātmikām || 12-388 || anantaśaktikāṃ lakṣmīṃ rohiṇīṃ pūjayāmyaham | kāmacārīṃ śubhāṃ kāntāṃ kālacakrasvarūpiṇīm || 12-389 || kāmadāṃ karuṇodārāṃ kālikāṃ pūjayāmyaham | caṇḍabījāṃ caṇḍamayīṃ caṇḍamuṇḍaprabhañjanīm || 12-390 || pūjayāmi sadā devīṃ caṇḍikāṃ caṇḍavikramām | sadānandakarīṃ śāntāṃ sarvadevanamaskṛtām || 12-391 || sarvabhūtātmikāṃ lakṣmīṃ śāmbhavīṃ pūjayāmyaham | durgame dustare kārye bhavaduḥkhavināśinīm || 12-392 || pūjayāmi sadā bhaktyā durgāṃ durgatināśinīm | sundarīṃ svarṇavarṇābhāṃ sukhasaubhāgyadāyinīm || 12-393 || subhadrajananīṃ devīṃ subhadrāṃ pūjayāmyaham | etairmantrairlakṣaṇāḍhyāṃ tāṃ tāṃ kanyāṃ samarcayet || 12-394 || gandhaiḥ puṣpairbhakṣyabhojyairvastrairābharaṇairapi | vedyāṃ viracite ramye sarvatobhadramaṇḍale || 12-395 || ghaṭaṃ saṃsthāpya vidhivat tatrāvāhyārcayecchivām | tadagre kanyakāścāpi bhojayedbrāhmaṇānapi || 12-396 || upacāraiśca vividhaiḥ pūrvoktāvaraṇānyapi | evaṃ caturdinaṃ kṛtvā pañcahomān samācaret || 12-397 || etena prathame'hni pratyekamekaikāvṛttiḥ | dvitīye dve dve | tṛtīye tisrastisraḥ | caturthe catasraścatasra ityuktaṃ bhavati | taduktaṃ (rudrayāmale) ekaṃ dve trīṇi catvāri japeddinacatuṣṭaye | p. 1176) pañcame divase prātarhomaṃ kuryādvidhānataḥ - iti || atha brāhmaṇahomadravyāpyuktāni (merutantre) pāyasānnaistu madhvaktairdrākṣārambhāphalairapi || 12-398 || mātuluṅgairikṣukhaṇḍairnārikelaiḥ puraistilaiḥ | jātīphalairāmraphalai ramyairmadhuravastubhiḥ || 12-399 || saptaśatyā daśāvṛttyā pratiślokaṃ hutaṃ caret | ayutaṃ ca navārṇena sthāpite'gnau vidhānataḥ || 12-400 || homavidhau yo viśeṣaḥ sa cāgre vakṣyante mayā | kṛtvā'varaṇadevānāṃ homaṃ tannāmamantrataḥ || 12-401 || kṛtvā purṇāhutiṃ samyagdevamagniṃ visṛjya ca | abhiṣiñcecca yaṣṭāraṃ vipraughaḥ kalaśodakaiḥ || 12-402 || abhiṣekamantrāstu | viśveśvarīṃ jagaddhātrīm - ityādi | devyā yayā tatamidam - ityādi | namo devyai mahādevyai - ityādi | devi prapannārttihare prasīda - iti catvāraḥ ślokāḥ | niṣkaṃ suvarṇamatha vā pratyekaṃ dakṣiṇāṃ diśet | (mārīcikalpe tu) pañcasvarṇāḥ śatāvṛtte pakṣāvṛtte tu tattrayam | pañcāvṛtte svarṇamekaṃ trirāvṛtte tadardhakam || 12-403 || ekāvṛtte pādamekaṃ dadyādvā śaktito budhaḥ - ityuktam | (kātyāyanītantre) ekaikaṃ daśaviprebhyo dadyādgomithunaṃ samam | niṣkatrayasamāyuktaṃ vastrālaṅkārabhūṣitam || 12-404 || p. 1177) (meutantre) bhojayecca pṛthagviprān bhakṣyabhojyaiḥ pṛthagvidhaiḥ | tebhyo'pi dakṣiṇāṃ datvā gṛhṇīyādāśiṣastathā || 12-405 || evaṃ kṛte jagadvaśyaṃ sarve naśyantyupadravāḥ | rājyaṃ dhanaṃ yaśaḥ putrāniṣṭamannaṃ labheta ca || 12-406 || (kātyāyanītantre) yadyat kāryaṃ samuddiśya kriyate śatacaṇḍikā | tat tat tasya mahālakṣmīḥ satyamāśu prayacchati || 12-407 || atha sahasracaṇḍīvidhānamuktaṃ (merau) etaddaśaguṇaṃ kuryāccaṇḍīsāhasrajaṃ vidhim | vidyāvataḥ sadācārān brāhmaṇān vṛṇuyācchatam || 12-408 || pratyahaṃ caṇḍikāpāṭhān vidadhyuste daśāmitān | ayutaṃ prajapeyuste pratyekaṃ navavarṇakam || 12-409 || pūrvoktāḥ kanyakāḥ pūjyāḥ pūrvamantraiḥ śataṃ śubhāḥ | evaṃ daśāhaṃ saṃpādya homaṃ kuryuḥ prayatnataḥ || 12-410 || saptaśatyāḥ śatāvṛttyāṃ pratiślokaṃ vidhānataḥ | lakṣasaṃkhyaṃ navārṇaṃ ca pūrvoktairdravyasaṃcayaiḥ || 12-411 || hotṛbhyo dakṣiṇāṃ datvā pūrvoktān bhojayeddvijān | sahasrasaṃmitān sādhūn devyārādhanatatparān || 12-412 || evaṃ sahasrasaṃkhyāte kṛte caṇḍīvidhau nṛṇām | siddhyatyabhīpsitaṃ sarvaṃ duḥkhaughaśca vinaśyati || 12-413 || mārīdurbhagarogādyā naśyanti vyasanoccayāḥ | (rudrayāmale) rājyabhraṃśe mahotpāte janamāre mahābhaye || 12-414 || p. 1178) gajamāre'śvamāre ca paracakrabhaye tathā | ityādivividhe duḥkhe kṣayarogādije bhaye || 12-415 || sahasracaṇḍikāpāṭhaṃ kuryādvā kārayet tathā | (merutantre) nemaṃ vidhiṃ vadedduṣṭe khale caure gurudruhi || 12-416 || sādhau jitendiye dānte vadedvidhimimaṃ param | evaṃ sā caṇḍikā tuṣṭā vaktṝn śrotṝn prarakṣati || 12-417 || atha homavidhiḥ | caturasre same kuṇḍe samantāddhastamātrake | ekāvaraṇasaṃyukte yonimaṇḍalamaṇḍite || 12-418 || daśāṃśavidhinā homamuktahavyena sādhayet | nityacaṇḍyāṃ navacaṇḍyāṃ kuṇḍamevaṃvidhaṃ smṛtam || 12-419 || etaddviguṇitaṃ kuṇḍaṃ śatacaṇḍyāṃ prakīrttitam | saṃskārairaṣṭabhiḥ kuṇḍaṃ saṃskṛtyāgniṃ nidhāpayet || 12-420 || kuṇḍamadhye bhuvaṃ darbhaiḥ parimārjya pralepayet | prāgagrāḥ sruvamūlena rekhāstisraḥ samullikhet || 12-421 || pāṃśumuddhṛtya rekhāṇāmabhyukṣaṇamataḥ param | kuṇḍasya pūjanaṃ ṣaṣṭhaḥ saptamaḥ saptamudrayā || 12-422 || astrāvaguṇṭhitaṃ kuṇḍe saṃskāraścāṣṭamaḥ smṛtaḥ | aṣṭamaṅgalanāmānaṃ kuṇḍe'gniṃ sannidhāpayet || 12-423 || atra sarvatra māyābījamantraḥ | caṇḍikāpāṭhasaṃpūrṇe brahmāṇaṃ dakṣiṇe dvijam | tatastadagnimat kuṇḍaṃ navavastreṇa bhūṣayet || 12-424 || kuṇḍasyottarataḥ sthāpyā praṇītā vāripūritā | p. 1179) praṇītāpātrataḥ sarve sthāpyāḥ pātragaṇāḥ kramāt || 12-425 || ājyasthālī carusthālī gavyakṣīrasamanvitā | sruksruvau ca ghṛtaṃ gavyaṃ taṇḍulāḥ kuśamūlakāḥ || 12-426 || pālāśāḥ samidhastisraḥ pūrṇapātramataḥ param | saptadvīpeśvarīṃ dhyātvā gṛhītvā kuśamūlakam || 12-427 || niḥkṣipet prokṣaṇīpātre vāruṇaṃ bījamuccaret | tena darbhasamūhena śatasaṃkhyena ceśvari || 12-428 || kramāt pātrāṇi saṃprokṣan prokṣaṇīpātravāriṇā | ājyapātre carusthālyāṃ niḥkṣipedghṛtataṇḍulam || 12-429 || yathākrameṇa karttavyaṃ tato'dhiśrayaṇaṃ tayoḥ | ādau vai pāyasaṃ kāryaṃ paryagnikaraṇaṃ tayoḥ || 12-430 || savyaṃ pālāśakāṣṭhena tribhirdarbhaiśca sojjvalam | sruvayoḥ sthāpanaṃ kṛtvā dakṣiṇe sthāpanaṃ kṛtam || 12-431 || udvāsya prathamaṃ pūrvādānīyāgneḥ pradakṣiṇam | kuṇḍācāryāntare sthāpyaṃ svabījajapagauravāt || 12-432 || svabījaṃ tvamṛtabījam | abhighārya svabījena vāyavye sthāpayeccarun | tiṣṭhan pālāśasamidho maunī vaiśvānare kṣipet || 12-433 || kuśamulakayuktābhiḥ prokṣiṇyadbhiḥ pradakṣiṇam | paryukṣyāgniṃ praṇītāyāṃ niḥkṣipet kuśamūlakam || 12-434 || nidhāya dakṣiṇaṃ jānu bhūmāvagnimukhaṃ hunet | anvārabdhasruveṇājyaṃ nirdhūme havyavāhane || 12-435 || prajāpatiṃ mahākālīṃ mahālakṣmīṃ sarasvatīm | p. 1180) etadagnimukhaṃ proktaṃ māyābījapurassaram || 12-436 || saṃśravān prokṣaṇīpātre niḥkṣipedyajñasādhanān | vidadyāt kalpitaṃ homamuktena haviṣā śamī || 12-437 || kalpitaṃ saṅkalpitamityarthaḥ | tataḥ sviṣṭakṛtaṃ dadyāddhaviṣā svojjvale'nale | māyābījaṃ brahmāṇīmāheśvarīkaumārīvaiṣṇavīnārasiṃhī - aindrīcāmuṇḍāyai vicce viṣṭete svāhā | eṣa prokto mahādevīmantraḥ sviṣṭakṛdāhutau || 12-438 || ājyena navāhutikaṃ māyābījādināmabhiḥ | nandāraktadantikāśākambharīdurgābhīmābhrāmarīkālīśivadūtīcāmuṇḍāyai prajāpatibhyaḥ | gandhapuṣpaphalopetāṃ kṛtvā yajñātmikāṃ śrucam || 12-439 || tataḥ pūrṇāhutiṃ dadyādghṛtenācchinnadhārayā | navākṣareṇa mantreṇa mahālakṣmīparāyaṇaḥ || 12-440 || dhyātvā yajñapuroḍāśamamṛtaṃ devadurlabham | prokṣaṇīpātramadhyasthānmantreṇāśnāti saṃsravāt || 12-441 || yasmāt prāśastaṃ saṃsravapuroḍāśaṃ prāśnāmi sukhapuṇyadam - iti mantraḥ | salilena praṇītāyāstīrthadhyānaparāyaṇaḥ | karoti mārjanaṃ darbhaiḥ śatena ślokapāṭhataḥ || 12-442 || yāḥ śivāḥ śaktayo yāśca tābhiśca savitā saha | yāśca yāḥ sannidhānasthāstāste kṛṇvantu bheṣajam - iti || saṃsṛkṣornikhilaṃ viśvaṃ muhuḥ śukraṃ prajāpateḥ | mātaraḥ sarvabhūtānāmāpo devyaḥ punantu mām || 12-443 || p. 1181) alakṣmīṃ malarūpāṃ yāḥ sarvabhūteṣu saṃsthitam | kṣālayanti jalasparśādāpo devyaḥ punantu mām - iti mantra || abhiṣiñcedathātmānaṃ caturbhiścaṇḍikāstavaiḥ || 12-444 || śūlena pāhi no devītyādiślokacatuṣṭayam | ṛtvikkakarttṛyajamānābhiṣeke tu pūrvoktaślokacatuṣṭayameva | dānaṃ dadyādvidhānena hemadhenvambarādikam || 12-445 || sajapaṃ homamāvedya mahālakṣmīṃ praṇamya ca | śūlena pāhi no devītyetaiḥ ślokaiḥ prakṣiṇam || 12-446 || vidadhyāt susthiro bhūtvā caṇḍikādhyānatatparaḥ | ityetaiḥ - śūlena - ityādibhiḥ tairasmānrakṣa sarvataḥ - ityantairityarthaḥ | namo devyā iti ślokaiḥ pañcabhirdhyānatatparaḥ || 12-447 || kṛtvā pañcanamaskārānupaviśyāsane śubhe | sarvasvarūpe ityādiṣaḍbhiḥ ślokaiḥ kṛtāñjaliḥ || 12-448 || prārthayejjagatāṃ dhātrīṃ praṇataḥ san hṛdīpsitam | svaśarīre samāropya dadyādasyai visarjanam - iti | anena vidhinā yastu prakuryāccaṇḍikārcanam || 12-449 || tasya tuṣṭā mahālakṣmīḥ sarvān kāmān prayacchati | iti homavidhiḥ | (prayogasāre) caṇḍīpāṭhaphalaṃ rājan śṛṇuṣva gadato mama || 12-450 || ekāvṛttyādipāṭhānāṃ pratyahaṃ paṭhatāṃ nṛṇām | saṅkalpapūrvaṃ sampūjya nyasyāṅgeṣu manūn sakṛt || 12-451 || paścādbalipradānena phalamāpnoti mānavaḥ | upasargopaśāntyarthaṃ trirāvṛttaṃ paṭhennaraḥ || 12-452 || p. 1182) grahadoṣopaśāntyarthaṃ pañcāvṛttaṃ varānane | mahābhaye samutpanne saptāvṛttamudīrayet || 12-453 || navāvṛttyābhavecchāntirmucyet prāṇārttijādbhayāt | rājavaśyāya bhūtyai ca rudrāvṛttamudīrayet || 12-454 || arkāvṛttyā kāmasiddhirvairināśaśca jāyate | manvāvṛttyā ripurvaśyastathā strīvaśyatāmiyāt || 12-455 || saukhyaṃ pañcadaśāvṛttyā śriyaṃ prāpnoti mānavaḥ | kalāvṛttyā putrapautradhanadhānyāgamaṃ viduḥ || 12-456 || rājabhītivināśāya vairasyoccaṭanāya ca | kuryāt saptadaśāvṛttaṃ tathā'ṣṭādaśakaṃ priye || 12-457 || mahārṇavavimokṣāya viṃśāvṛttaṃ paṭhennaraḥ | pañcaviṃśāvarttanācca bhavedbandhavimokṣaṇam || 12-460 || saṅkaṭe samanuprāpte duścikitsāmaye tadā | jātidhvaṃse kulacchede āyuṣo nāśa āgate || 12-461 || vairivṛddhau vyādhivṛddhau dhananāśe tathā kṣaye | tathaiva trividhotpāte tathā caivātipātake || 12-462 || kuryādyatnācchatāvṛttaṃ tataḥ sampadyate śubham | vipadastasya naśyanti ante yāti parāṃ gatim || 12-463 || śriyo vṛddhiḥ śatāvṛttyā rājyavṛddhistathā parā | manasā cintitaṃ devi siddhyedaṣṭottarācchatāt || 12-464 || śatāśvamedhayajñānāṃ phalaṃ prāpnoti suvrate | sahasrāvarttanyallakṣmīrāvṛṇoti svayaṃ sthirā || 12-465 || bhuktvā manogatān kāmān naro mokṣamavāpnuyāt | p. 1183) yathā'śvamedhaḥ kratuṣu devānāṃ ca yathā hariḥ || 12-466 || stavānāmapi sarveṣāṃ tathā saptaśatīstavaḥ | nātaḥ parataraṃ stotraṃ kiñcidasti varānane || 12-467 || bhuktimuktipradaṃ puṇyaṃ pāvanānāṃ ca pāvanam | athavā bahunoktena kimetena varānane || 12-468 || caṇḍikāyāḥ śatāvṛttyāḥ sarvāḥ siddhyanti siddhayaḥ | (merutantre) kalau na caṇḍīsadṛśī siddhadā bhuvanatraye || 12-469 || vāmadakṣiṇamārgābhyāmadhikāriphalapradā | tatrādimaṃ caritraṃ tu roganāśāya yojayet || 12-470 || upasargavināśāya madhyamaṃ yojayedbudhaḥ | antyaṃ viṣamakāmastu caritraṃ pariśīlayet || 12-471 || caritradvayaśīlasya na vaṃśaśchidyete kvacit | paṭhedādyantacaritaṃ vipattistasya naśyati || 12-472 || anādyaṃ paṭhate yastu mārayedacirādripūn | svārthānusārapadyaṃ ca saptaśatyāstu yojayet || 12-473 || yastanmatreṇa puṭitaṃ tatprastārāṅkasaṃkhyā | paṭheccaṇḍīṃ tathā'dyante sa kāmastasya siddhyati || 12-474 || svaśatrūn daityabhāvena svamitrān devatādhiyā | bhāvayan yojayeccaṇḍīṃ trisandhyaṃ māsamātrakam || 12-475 || mṛtā vā mṛtakalpā vā śatravaḥ syurna saṃśayaḥ | sitapakṣatimārabhya cāṣṭamyantamiṣasya yaḥ || 12-476 || japellakṣaṃ manuṃ khādyaistrimadhurāplutaiḥ | p. 1184) pratyahaṃ pūjayeddevīṃ caṇḍīmādyantayoḥ paṭhet || 12-477 || viprān guruṃ samārādhya vāñchitaṃ labhate drutam | atha (kātyāyanītantro-)ktāḥ kati cit prayogā likhyante | pratimantramādyantayoḥ praṇavaṃ - japenmantrasiddhiḥ | saṃpraṇavavyāhṛtitrayamādāvante tu vilomaṃ tadityevaṃ pratiślokaṃ kṛtvā śatāvṛttapāṭhe'tiśīghraṃ siddhiḥ | pratiślokamādau jātavedase iti ṛcaṃ paṭhet sarvakāmasiddhiḥ | apamṛtyuvāraṇāyādāvante ca śataṃ tryambakaṃ japet | pratiślokaṃ śaraṇāgatadīnārtta - iti ślokaṃ paṭhet sarvakāryasiddhiḥ | pratiślokaṃ karotu sā naḥ śubha - ityardhaṃ paṭhet sarvakāmāptiḥ | svābhīṣṭavaraprāptyai evaṃ devyā varaṃ labdhvā - iti ślokaṃ paṭhet | sarvāpannivaraṇāya pratiślokaṃ - durge smṛtā - iti paṭhet | asya kevalasyāpi ślokasyāpi kāmānusāreṇa lakṣamayutaṃ sahasraṃ śataṃ vā japaḥ | sarvavādhā - ityasya lakṣajape ślokoktaṃ phalam | itthaṃ yadā yadā - iti ślokasya lakṣajape mahāmārīśāntiḥ | tato vavre nṛpo rājya - iti mantrasya lakṣajape punaḥ svarājyalābhaḥ | hīnasti daityatejāṃsi - ityanena sadīpabalidāne ghaṇṭābandhane ca bālagrahaśāntiḥ | ādyāvṛttimanulomena paṭhitvā tato viparītakrameṇa punaranulomena vāmāvṛttitraya uktaprakāreṣu śīghraṃ siddhirbhavati | sarvāpannivāraṇāya - durge smṛtā - ityardham | tato yadantike yacca dūrake - ityṛcaṃ tadante - dāridryaduḥkha - ityardhameva kāryānusāreṇa lakṣamayutaṃ sahasraṃ śataṃ vā japaḥ | māraṇārtham evamuktvā samutpannā - iti pratiślokaṃ paṭhet | māraṇoktāvṛttibhiḥ phalasiddhiḥ | p. 1185) jñānināmapi cetāṃsi - iti ślokatrayamātreṇa sadyo mohanamityanubhava siddham | pratimantraṃ tacchlokapāṭhe tvavaśyam | rogānaśeṣā - iti ślokasya pratiślokapāṭhe sakalaroganāśaḥ tanmātrajape'pi samaṃ phalam | ityuktvā sā tadā devī gambhīrā - iti ślokasya pratiślokapāṭhe yathā jape vā vidyāprāptiḥ vāgvaikṛternāśaśca | bhagavatyā kṛtaṃ sarvam - ityādidvādaśottaraśatākṣaro mantraḥ sarvakāmadaḥ sarvāpannivāraṇaśca | devi prapannārttihare - iti ślokasya yathākāryaṃ lakṣāyutasahasraśatānyame jape pratiślokapāṭhe vā sarvāpannivṛttiḥ sarvakāmāptiśca | eṣu prayogeṣu pratiślokaṃ dīpāgre kevalameva vā namaskārakaraṇe'tiśīghraṃ siddhiḥ | atra sarvatra prayoge trayodaśapātreṣu ekasminneva pātre vā trayodaśadīpāḥ pradeyāḥ | pratiślokaṃ kāmabīja - saṃpuṭitasyaikacatvāriṃśaddinaṃ trirāvṛttau sarvakāmasiddhiḥ | ekaviṃśatidinaparyantamuktarītyā pratyahaṃ daśāvṛttau vaśīkaraṇam | māyābīja - puṭitasya phaṭpallava - sahitasya saptadinaparyantaṃ trayodaśāvṛttapaṭhane uccāṭanasiddhiḥ | tādṛśasyaiva dinacatuṣṭayamekādaśāvṛttau sarvopadravanāśaḥ | ekonapañcāśaddinaparyantaṃ pratiślokaṃ śrībīja - saṃpuṭitasya pañcadaśāvṛttau lakṣmī prāptiḥ | pratiślokaṃ vāgbhavabīja - saṃpuṭitasya śatāvṛttyā vidyāprāptiḥ | atha parārthe prayoge - oṃ punastvādityā rudrā vasavaḥ samindhatāṃ punarbramāṇo vasunītha yajñaiḥ | ghṛtena tvaṃ tanvavardhayasva satyāḥ santu yajamānasya kāmāḥ | iti vaidikamantraṃ pratyadhyāyaṃ pratyāvṛtti vā paṭhet | navārṇamantrapuṭitaprayogastu kamānāmātre karttavyaḥ | taduktaṃ (vārāhītantrādau) śatamādau śataṃ cānte japenmantraṃ navākṣaram || 12-478 || p. 1186) caṇḍīsaptaśatīmadhye saṃpuṭo'yamudāhṛtaḥ | sakāmaiḥ saṃpuṭo jāpyo niṣkāmaiḥ saṃpuṭaṃ vinā || 12-479 || sarvakāmaprasiddhyarthaṃ navārṇapuṭitaṃ japet - iti || atra navārṇamantrau prasiddhau | tatraiko durgāprakaraṇe uktaḥ | anyastu (vārāhītantre) vedādirvāgbhavaṃ caiva māyā kāmastathaiva ca | pṛthvī repho vāmanetraṃ nādavinduvibhūṣitam || 12-480 || māyā kāmo namaḥ paścānmūlamantra udāhṛtaḥ | asya puraścaraṇamapi tatraivoktam | lakṣaṃ japenmūlamantraṃ sarvakāmārthasiddhaye - iti | (kātyāyanītantre) sthitikramo bhuktikāme muktikāme ca saṃhṛtiḥ || 12-481 || śrīkāme puṣṭikāme ca sṛṣṭikrama udāhṛtaḥ | sṛṣṭikramādayaśca tatraivoktāḥ | ādimārabhya prajapet sṛṣṭikrama ihocyate || 12-482 || japecchakrādimārabhya śumbhadaityabadhāvadhi | ādyācchakrādiparyantaṃ sthitikrama udāhṛtaḥ || 12-483 || śeṣamārabhya ādyantaṃ saṃhāro'yaṃ kramo bhavet | (merutantre) caritratrayaprayogasaṃkhyāṃ yathākramamuktvā - evaṃ saptaśataṃ cātra prayogāḥ parikīrttitāḥ || 12-484 || tasmāt saptaśatītyetat proktaṃ vyāsena dhīmatā | (kātyāyanītantre) tu saptaśatahomamantrā evāsya saptaśatītvavyavahāraprayojakā ityuktam | te ca mantrāstatraiva | mārkaṇḍeya ṛṣiproktaprathamaślokataḥ priye || 12-485 || vyomādivarṇasambhūto dvitīyasvarasaṃyutaḥ | p. 1187) vyoma hakārastasyādiḥ sakāraḥ | dvitīyasvara ākāraḥ | tena sā iti | tathā | nṛpāntaṃ pravadenmantrāḥ sarve cāṣṭādaśa priye || 12-486 || vaiśyovāca tataḥ ślokā vyomādyāḥ pañca mantrakāḥ | vyomādya ādyo yeṣāmiti mṛganayanāvat samāsaḥ | nṛpasyoktirmāntavarṇo dvādaśasvarasaṃyutaḥ || 12-487 || māntavarṇo yakāraḥ | sa ca dvādaśasvareṇa aikāreṇa yuktaḥ | sakāro vindusaṃyuktaścānte sa manurīdṛśaḥ | vaiśyovāca punardevi svaraikādaśa āditaḥ || 12-488 || svaraikādaśa ekāraḥ | vahnibījaṃ vinduyuktamante syānmanupañcakam | vahnibījaṃ ramiti | mārkaṇḍeya - ṛṣiproktaṃ mantratrayamudāhṛtam || 12-489 || tādivarṇaṃ ca bhuvanasvarayugvāhanaṃ param | bhuvanasvara au | tadyuktaṃ vāhanaṃ vau iti | rājovāceti ṣaṇmantrā bhāditāntāḥ śubhānane || 12-490 || athovāca ṛṣirjñānamastītyādi sureśvari | sarveśvareśvarī cānte mantrā vai dvādaśa sphuṭāḥ || 12-491 || rājovāceti bhagavannādirante vidāṃ varam | mantratrayamidaṃ khyātaṃ tata ṛṣiruvāca ha || 12-492 || nityaiva sā padaṃ cādau prabhurante'ṣṭamantrakāḥ | brahmovāca tataśca tvaṃ svāhādiśca mahāsurau || 12-493 || ante pañcadaśaite syurmantrāḥ syuḥ parameśvari | evaṃ stutādi - ṛṣyuktivāntamantrāśca sapta vai || 12-494 || p. 1188) tato bhagavaduktiśca bhavetādimanudvayam | vañciteti ca ṛṣyuktirmantrau dvau parameśvari || 12-495 || ṛṣyuktiśca tathetyādi mantradvayamudāhṛtam | sarve ślokāstvihādhyāye aṣṭayuk saptatiḥ kramāt || 12-496 || madhye caturviṃśatikā ardhamantrāḥ prakīrttitāḥ | sarvāścāhutayo jñeyāścaturuttarakaṃ śatam || 12-497 || uvācāntāstatra bodhyāḥ mantrā bhuvanasaṃkhyakāḥ | iti prathamacaritramantranirṇayaḥ | īśvara uvāca | dvitīye ṛṣiruvāceti navaṣaṣṭyāhutiḥ kramāt || 12-498 || tatastṛtīye'dhyāye tu ṛṣiruvāceti deśikaiḥ | ṣaṭtriṃśacca tathā mantrāḥ ślokā jñeyā varānane || 12-499 || devyuvāceti mantrānte mantraḥ śloko mataḥ priye | ṛṣeruktiḥ punaḥ ślokāḥ pañca mantrāḥ sanātanāḥ || 12-500 || evamāhutayastatra catvāriṃśaccaturyutam | caturthe kramato devi ṛṣyuktiḥ ṣaṭ ca viṃśatiḥ || 12-501 || punastathaiva ṛṣyuktiḥ ślokau dvau mantrarūpiṇau | evaṃ stuteti mantro'yamatiguhyaḥ śubhānane || 12-502 || devyuvāceti vriyatāṃ matro'yaṃ ṣoḍaśākṣaraḥ | devā ūcustataścoktvā bhagavatyā kṛtaṃ vadet || mantro'yaṃ śatavarṇāḍhyo dvādaśottarayuk punaḥ | tato - ṛṣiruvāceti iti prasāditeti ca | catuḥsaṃkhyāstu te ślokā mantrāstāvanta eva hi || 12-503 || p. 1189) ślokāścaturthe'dhyāye tu ṣaṭtriṃśat parameśvari | ardhamantradvayenaiva catvāriṃśaddviyuk punaḥ || 12-504 || evaṃ madhyacaritrasya pañcāśacca śatottaram | tathā pañcaśataṃ mantrā mahālakṣmyā vibhedataḥ || 12-505 || iti madhyamacaritramantranirṇayaḥ | ṛṣiruvāca tripurā viṣṇumāyāṃ pratuṣṭuvuḥ | ṣaṇmantrāḥ ślokarūpāste devā ūcustataḥ param || 12-506 || namo devyāditaḥ ślokāstriṃśadvinamramūrtibhiḥ | viṣṇumāyādito bhrāntirūpānte trīṇi ṣaṣṭiyuk || 12-507 || avatārapṛthaṅmantrāsteṣāṃ triṣaṣṭirāhutīḥ | citirūpeṇa mantreṇa āhutitrayamācaret || 12-508 || evaṃ mantrā aśītiste ṛṣiruvāca ityatha | evaṃ stavādiyuktānāṃ tvayā kasmānna gṛhyate || 12-509 || mantrāḥ saptadaśaite tu ṛṣyuktirniśamyeti vai | ityāditritayairmantraiḥ śuddhabhedāḥ prakīrttitāḥ || 12-510 || atha dūta uvāceti devi daityeśvaraḥ param | ityādinavamantrāśca punā ṛṣiruvāca ha || 12-511 || ityuktetyādimantreṇa ekena ca sarasvatī | devyuvāceti ślokāstu catvāro mantrabhedataḥ || 12-512 || dūta uvāceti punaravaliptā'si ityatha | mantrāścatvāro vijñeyā devyuvāca tataḥ param || 12-513 || evametadbalī śumbho - sa ca yuktaṃ karotu yat | iti mantradvayaṃ ślokā ardhamantrāśca te nava || 12-514 || p. 1190) ekonatriṃśacca śatādadhikā mantrarūpakāḥ | iti pañcamo'dhyāyaḥ | ṛṣiruvācetyākarṇeti ślokāścatvāra īritāḥ || 12-515 || punā ṛṣiruvāceti tenājñaptastataḥ param | mantratrayamidaṃ proktaṃ devyuvāceti vai tathā || 12-516 || daityeśvareṇa prahito - eko mantraḥ prakīrttitaḥ | tataśca ṛṣiruvāca ityktaḥ so'bhyadhāvata || 12-517 || ityādidvādaśaślokāḥ ṣaṣṭhe'dhyāye prakīrttitāḥ | caturviṃśatibhedāstā devatāhutayaḥ kramāt || 12-518 || iti ṣaṣṭho'dhyāyaḥ | ṛṣyuktirājña - ityāditrayoviṃśatimātaraḥ | ṛṣiruvāca tāvānītau mātṛbhedadvayaṃ kramāt || 12-519 || saptaviṃśatyatra devi bhavantyāhutayaḥ kramāt | atrādhyāyadvaye devi dhūmrākṣī tu prakīrttitā || 12-520 || iti saptamo'dhyāyaḥ | ṛṣiścaṇḍe ca nihate ityādhyāyāvasānakam | triṣaṣṭhyāhutayaḥ proktā ekā tvardhāhutirmatā || 12-521 || raktākṣī devatā aṣṭau mahāśaktyaḥ prakīrttitāḥ | ityaṣṭamo'dhyāyaḥ | rājā vicitramityādi ślokadvayamudāhṛtam || 12-522 || ṛṣiścakāra kopaṃ hi ityādiślokarūpataḥ | ekacatvāriṃśadiha āhutirnavame śubhe || 12-523 || devatā bhairavī tāvacchṛṇu gopyaṃ varānane | iti navamo'dhyāyaḥ | p. 1191) ṛṣirniśumbhanihatamityādidvayamantrakam || 12-524 || tato devīti mantro dvau ekaivāhaṃ manūttamau | punardevyekamantreṇa vyaktamantrā udīritāḥ || 12-525 || ṛṣistataḥ pravavṛte sārdhadvāviṃśatistvayam | dvātriṃśanmanavastatra eko hyardhamanurmataḥ || 12-526 || prathamaṃ siṃhamāsīnā śūlapāśavidhāriṇī | mukhyā caturbhujā bāṇacāpahastā śubhekṣaṇā || 12-527 || iti daśamo'dhyāyaḥ | ṛṣiḥ sumedhā vikhyātaḥ prokto devyā hate śubhe | catustriṃśat tathā ślokā mantrāstatsaṃkhyakāśca te || 12-528 || tato devyekamantreṇa varadā'haṃ sureśvari | devā ūcustathā sarvavādhāpraśamanaṃ tathā || 12-529 || ślokenaikena deveśi devyuvāca tataḥ param | vaivasvate'ntare prāptetyādiślokāścaturdaśa || 12-530 || sārdhasarvāhutirdevi pañcāśat pañcasaṃyutāḥ | vaiṣṇavī devatā hyatra mahāgaruḍavāhinī || 12-531 || ityekādaśo'dhyāyaḥ | devyuvāceti ca tata ebhiḥ stavaiśca māṃ sadā | dūretyardhena sahitā aṣṭāviṃśatirūpakāḥ || 12-532 || tataśca ṛṣiruvāca ityuktvā ślokamāditaḥ | ūrdhayugdaśabhiḥ ślokairmantrāstatsaṃkhyakā matāḥ || 12-533 || evaṃ tu dvādaśādhyāye ekacatvāriṃśadāhutīḥ | iti dvādaśo'dhyāyaḥ | p. 1192) tatastrayodaśe'dhyāye ṛṣiruvāca ityatha || 12-533 || etat te kathitaṃ bhūpetyādisārdhatrayaṃ manuḥ | manucatuṣṭayamityarthaḥ | mārkaṇḍeya uvāceti tato vavre manudvayam || 12-534 || devyuvāca punaścaiva svalpaślokatrayeṇa vai | ardhānāmeva mantratvādbhavatyatra ṣaḍāhutiḥ || 12-536 || ṣaṭsaṃkhyāhutirityarthaḥ | tato mārkaṇḍeya uvāceti datvā tayoriti | dvau mantrau punaruccārya sāvarṇirbhavitā manuḥ || 12-537 || ekonatriṃśatsaṃkhyākā'hutiratra vidhīyate | evaṃ trayodaśādhyāye home tarpaṇakarmaṇi || 12-538 || śatāni saptasaṃkhyāni tava proktāni śailaje | sakārādinakārānto manuḥ paramadurlabhaḥ || 12-539 || sa saṃpradāyavidhinā jñātavyo mama vallabhe | anyathā viphalo mantraḥ satyaṃ satyaṃ mayoditaḥ || 12-540 || vidhineti | aṣṭamyāṃ vā caturdaśyāmiti kīlakenetyarthaḥ | tatra home svāhāntā ete mantrāḥ pūjāyāṃ namo'ntāḥ | tarpaṇe tarpayāmyantāḥ | kecit tanmantraṃ paṭhitvā tattadadhyāyadevatāyai svāhā - ityevam | tattadadhyāyahome tattadadhyādevatāṃ tarpayāmi - iti tarpaṇe | tattadadhyāyadevatāyai namaḥ - iti pūjane ityāhuḥ | evaṃ homāśaktau | jayantī - mantreṇa namo devyā iti mantreṇa sarvamaṅgala - iti mantreṇa vā homapūjātarpaṇāni | juhuyāt stotramantrairvā caṇḍikāyai śubhaṃ haviḥ - ityapi (rahasye) | ādau tu kavacaṃ kṛtvā paścāt saptaśatīṃ jayet - ityādivacanāt | p. 1193) kavacapāṭhe kriyamāṇe tacchlokairāhutayo na deyāḥ | andhakaśca purā daityo durgāhomaparāyaṇaḥ | kavacāhutimantreṇa maheśena nipātitaḥ - iti tantrāntaravacanāt | kavacaṃ cātraśūlena pāhino devi - ityādiślokacatuṣṭayarūpamiti kecit | tatra (kātyāyanītantra-) viruddhe (kātyāyanītanro-)ktamantravibhāga evābhiyuktaiḥ spaṣṭīkṛtyābhidarśitaḥ | tathā hi | aṣṭasaptatyuttaraṃ tu ślokānāṃ śatapañcakam || 12-541 || proktaṃ saptaśatīstotre tatsaptaśatasaṃkhyayā | vibhajya juhuyānmantramiti kātyāyanīmatam || 12-542 || mārkaṇḍeya uvācaikaḥ sāvarṇyādyāstataḥ param | ślokamantrāḥ saptadaśa ardhaślokātmakastataḥ || 12-543 || ekonaviṃśadevaṃ syurvaiśyoktirviṃśatistathā | punarardhaṃ punaḥ ślokaṃ trayamardhaṃ punarbhavet || 12-544 || pañcaviṃśatisaṃkhyā syādrājā ṣaḍviṃśatistathā | ardhaślokātmakaṃ mantradvayamardhaṃ punarbhavet || 12-545 || ekonatriṃśadevaṃ tu mantrasaṃkhyāḥ prakīrttitāḥ | punarardhaṃ punaḥ ślokatrayamardhaṃ punarbhavet || 12-546 || mārkaṇḍeyaḥ punaścārdhaślokaḥ ślokātmakaḥ punaḥ | ardhaślokātmako mantro rājārdhaślokamantrakaḥ || 12-547 || mantrāścatvāriṃśadeva ślokamantracatuṣṭayam | punarardhamṛṣiścārdhaślokamantrāḥ punardaśa || 12-548 || punarardhaṃ punā rājā ekonā ṣaṣṭirucyate | punarardhaṃ punaḥ ślokaḥ punarardhaṃ punā ṛṣiḥ || 12-549 || p. 1194) punarardhaṃ punaḥ ślokāḥ ṣaṇmantrāḥ punarardhakāḥ | nidrāṃ bhagavatīṃ viṣṇoratulāṃ tejasaḥ prabhuḥ || 12-550 || ityeva pāṭho mantrāṇāmekasaptatirucyate | brahmārdhaślokamantro'tha ślokamantrāstrayodaśa || 12-551 || ardhaślokaḥ punaḥ śloka ṛṣiḥ ślokāstu pañca vai | punarardhaṃ tu mantrāṇāṃ sapañcanavatiḥ smṛtāḥ || 12-552 || bhagavānardhamantrau dvau ṛṣiḥ ślokārdhakaṃ punaḥ | ślokaḥ punā ṛṣiḥ ślokadvayaṃ mantradvayaṃ bhavet || 12-553 || ślokānāmaṣṭasaptatyā caturbhiradhikaṃ śatam | adhyāyādāveva ṛṣiruvāceti sakṛnmanuḥ || 12-554 || aṣṭaṣaṣṭimitāḥ ślokāstāvanto manavo matāḥ | ekonasaptatiḥ sarve'dhyāye mantrā dvitīyake || 12-555 || ādāvṛṣiruvācaikaṃ pañcaviṃśat tataḥ param | nihanyamānādyāḥ ślokā mukharāgākulākṣarāḥ || 12-556 || ityantā devyuvācaiko garja garjeti cāparaḥ | śloko - ṛṣiruvāceti punaśca ślokapañcakam || 12-557 || catuścatvāriṃśadaivaṃ sarve mantrāstṛtīyake | ādāvṛṣiruvāceti śakrādyāḥ ślokamantrakāḥ || 12-558 || ṣaḍviṃśāstu ṛṣiḥ ślokadvayaṃ devī tataḥ param | vriyatāṃ tradaśāḥ sarve yadasmatto'bhivāñchitam || 12-559 || ityardhaślokamantro'tha devā ucustataḥ param | bhagavatyā kṛtaṃ sarvamityardhaślokamantrakaḥ || 12-560 || yadayaṃ niyatādyaṃ ca ślokamantratrayaṃ bhavet | p. 1195) ṛṣiślokāstu catvāro manavaḥ parikīrttitāḥ || 12-561 || ṣaṭtriṃśacchlokake'dhyāye catvāriṃśaddvayādhikam | ṣaṭsaptatiślokayukte'dhyāye mantrāstu pañcame || 12-562 || ekonatriṃśadadhikaṃ śataṃ kātyāyanīmate | ādau ṛṣiruvāceti purā śumbhādayaśca ṣaṭ || 12-563 || ślokamantrāstato devā ūcuścaivāṣṭamo manuḥ | namo devyādikāḥ ślokāḥ pañca mantrāḥ prakīrttitāḥ || 12-564 || trayodaśaiva mantrāstu yā devītyādayo'pi ca | ekaviṃśatikāḥ ślokā bhrāntyantāsteṣu mantrakāḥ || 12-565 || pratiśloke trayo mantrā jñeyāste ca triṣaṣṭikāḥ | yā devī sarvabhūteṣu viṣṇumāyeti śabditā || 12-566 || namastasyai iti prokto viṃśatyakṣarako manuḥ | namastasyai iti proko dvitīyaścaturakṣaraḥ || 12-567 || aṣṭākṣarastṛtīyo'pi namatasyaiva namo namaḥ | evaṃ dvāṃviṃśatiśloke jñeyaṃ mantratrayaṃ budhaiḥ || 12-568 || punaḥ ślokātmako mantrastrimantraḥ ślokakaḥ punaḥ | trayoviṃśacchlokakeṣu mantrā vai saptaṣaṣṭikāḥ || 12-569 || pūrvaistrayodaśairmantraiḥ sahāśītirudāhṛtā | stutā surairiti ślokadvayaṃ caiva punā ṛṣiḥ || 12-570 || punaḥ saptadaśaślokā ṛṣiḥ ślokatrayaṃ tataḥ | dūtaścaiva nava ślokā ṛṣireko'mbikā tataḥ || 12-571 || eka ityasyaikaślokaḥ ityarthaḥ | catuḥślokī punardūtaścatuḥślokī punaḥ śivā | p. 1196) ślokadvayaṃ militvā tu catvāriṃśannavādhikam || 12-572 || aśītyā'pi ca saṃyoga ekonatriṃśatā'dhikam | śatamevaṃ tu vijñeyamāhutīnāṃ ca pañcame || 12-573 || viṃśatiślokasaṃyukte ṣaṣṭhe'dhyāye prakīrttitā | sarve ślokā mantrarūpā devye kā'tha ṛṣitrayam || 12-574 || caturviṃśatimantrāṇāmityevaṃ parikīrttitam | pañcaviṃśacchlokayukte'dhyāye mantrāstu saptame || 12-575 || sarve mantrāḥ ślokarūpā ṛṣyuvācadvayaṃ tataḥ | saptaviṃśatirevaṃ tu mantrasaṃkhyā prakīrttitā || 12-576 || sārdhaikaṣaṣṭiślokādyeṣṭame'dhyāye prakīrttitāḥ | ekaṣaṣṭiślokamantrā ante'rdhaślokamantrakaḥ || 12-577 || ādāveka ṛṣiścaiva triṣaṣṭirmantrasaṃtatiḥ | ekonacatvāriṃśadbhiḥ ślokairyukte samīritāḥ || 12-578 || adhyāye navame mantrāstāvanto'tha manudvayam | rājā ṛṣiśceti caikacatvāriṃśanmanustvayam || 12-579 || sārdhasaptānvitairviṃśacchlokaistu daśame'nvite | saptaviṃśatimantrāstu ślokarūpāstato'ntimaḥ || 12-580 || ardhaślokātmako mantra ṛṣyuvācadvayaṃ tathā | devyuvācadvayaṃ caiva dvātriṃśanmantrasaṃgrahaḥ || 12-581 || ślokānāṃ sārdhapañcāśajjñeyamekādaśe sphuṭam | pañcāśacchlokamantrāstadante'rdhaślokamantrakaḥ || 12-582 || śākambharīti vikhyātiṃ tadā yāsyāmyahaṃ bhuvi | eṣo'rdhamantra ityāhuḥ kecidatra vicakṣaṇāḥ || 12-583 || p. 1197) devīdvayamṛṣiścaiko devā ekamitīritam | pañcādhikaṃ tu pañcāśanmantrā jñeyāḥ parisphuṭam || 12-584 || aṣṭatriṃśacchlokayukte'pyadhyāye dvādaśātmake | catvāriṃśacca ekaśca mantrāstatrāhutidvayam || 12-585 || ardhaślokātmakaṃ ślokāḥ saptatriṃśanmitā ṛṣiḥ | devyuvāceti caivaikamevaṃ saṃkhyā sphuṭoditā || 12-586 || trayodaśe sārdhasaptadaśaślokāḥ prakīrttitāḥ | ṛṣiruvācetyārabhya bhogasvargāpavargadāḥ || 12-587 || ityantāḥ pañcamantrāste mārkaṇḍeyastataḥ param | iti tasya vacaḥ śrutvetyardhamantraḥ prakīrttitaḥ || 12-588 || ślokamantrāstato jñeyāḥ pañcaivāthārdhamantrakam | devyuvāceti mantro'yaṃ tataḥ ślokastu mantrakaḥ || 12-589 || mārkaṇḍeyastato mantraḥ ślokau mantradvayaṃ tataḥ | tato devīṣaḍardhāni sapta mantrāḥ prakīrttitāḥ || 12-590 || mārkaṇḍeyastataḥ paścāddvayaṃ mantradvayaṃ smṛtam | āvṛttyā tvadhiko mantraḥ sāvarṇirbhavitā manuḥ || 12-591 || ekonatriṃśatsaṃkhyākā mantrā atra smṛtā budhaiḥ - iti | atha prasaṅgāt praśnavidhirucyate (tantravidhānamuktāvalī-)dhṛtavacanāni | trayodaśadalaṃ padmaṃ likhitvā sumanoharam | ekāṅkādikrameṇāṅkairdalāni paripūrayet || 12-592 || pratyadhyāye ślokasaṃkhyāḥ pṛthaglekhyāśca paṅktiśaḥ | pūjayet pustake durgāṃ navarṇena vidhānavit || 12-593 || devi durge namastubhyaṃ sarvajñe sarvadarśini | p. 1198) siddhikāryasya vā siddhiṃ satyaṃ mantraṃ pradarśaya || 12-594 || evaṃ saṃprārthya vā phalaṃ vā'kṣatameva vā | kumāryā vā śiśorhastādadhyāyāṅke nidhāyayet || 12-595 || viditvā caivamadhyāyaṃ tatpadyāṅke nidhāpayet | ślokaṃ jñātvā tato mantrī vācayīta sphuṭākṣaram || 12-596 || ślokasyārthānusāreṇa jñeyaṃ vijñaiḥ śubhāśubham | varadānārthakāḥ ślokā devītuṣṭyarthakāśca ye || 12-597 || trāṇābhyupagamārthāśca bhāvibhavyārthakāśca ye | devotsavābhidheyā ye ślokāste siddhisūcakāḥ || 12-598 || daityānāṃ saṃkhyayo yatra devīvikramavarṇanam | amarṣavarṇanaṃ devyā asureṣu raṇājire || 12-599 || evaṃ vidhāśca ye ślokāḥ saṃgrāmavijayapradāḥ | prārthanārthāśca ye ślokāḥ stotrarūpāstathaiva ca || 12-600 || sūcayanti ca te siddhiṃ dīrghakālavilambinīm | yadi syāduttaraśloko varadānārthakastathā || 12-601 || siddhimīdṛgapi ślokasturṇamevābhiśaṃsati | āpado varṇanaṃ tasyā vedanaṃ ca suparvaṇām || 12-602 || bhūbhṛdviśośca saṃvādo varṇanaṃ vipadastayoḥ | dūtavākyaṃ ca daityānāṃ vikramasya ca varṇanam || 12-603 || prayāṇavarṇanaṃ teṣāṃ kāryanāśasya sūcakam | āpada iti suparvaṇāmāpado varṇanamityanvayaḥ | tasyā āpado vedanaṃ jñānaṃ kathanamiti yāvat | svargānnirākṛtāḥ sarve tena devagaṇā bhuvi || 12-604 || vicaranti - ityadirūpamityarthaḥ | p. 1199) kecidiṣṭamaniṣṭaṃ vā ślokānāvedayanti ca | tādṛśaślokalābhe tu punaḥ praśnaṃ samācaret || 12-605 || iti saptaśatīprakaraṇam | atha prāṇāyāmapuraścaraṇaṃ taduktaṃ (siddhāntasaṃgrahe) athātaḥ saṃpravakṣyāmi prāṇāyāmapuraskriyām | baddhapadmāsano mantrī samakāyaśiro'dharaḥ || 12-606 || vaśīkṛtendriyagrāmo nākulaḥ kampavarjitaḥ | mūlādhāre'nāhate vā bhrūmadhye vā svapaṅkaje || 12-607 || mantraṃ jyotirmayaṃ dhyāyedyenāsau prāṇasaṃyamaḥ | prāṇasaṃyamaḥ prāṇāyāmo yena mantreṇa karttavya ityarthaḥ | tathā | tatsvarūpaṃ śivaṃ dhyāyet pūrvoktenaiva vartmanā || 12-608 || prāṇāyāmaṃ careddhīmān pūrakādikalakṣaṇam | śivamiti prakṛtadevatābhiprāyeṇa | tathā | prātaḥkālaṃ samārabhya yāvadyāmadvayaṃ bhavet || 12-609 || haviṣyānnaistathā naktaṃ prakuryādbhojanaṃ mitam | na kuryādyoṣitāṃ sparśaṃ na paśyet pāmaraṃ janam || 12-610 || śuddhabhūmau kuśāstīrṇe śayīta vijitendriyaḥ | evaṃ lakṣamitaṃ kuryāt prāṇāyāmaṃ vicakṣaṇaḥ || 12-611 || tato homādikaṃ kuryāt puraścaryoktavartmanā | bhojanaṃ kārayedviprān guruṃ saṃtoṣayet tathā || 12-612 || evaṃ kṛtvā sarvapāpanirmuktaḥ śuddhavigrahaḥ | mantrasiddhimavāpnoti yogasiddhiṃ viśeṣataḥ || 12-613 || aṇimādyaṣṭasiddhīnāmapi syādāśrayastu saḥ | p. 1200) yanmantraṃ sādhayenmantrī sa mantrastasya sidhyati || 12-614 || iti prāṇāyāmapuraścaraṇam | atha puraścaraṇavyatiriktena mantrasiddhiprakāro (vīratantre) atha samyak pravakṣyāmi gurusiddhiparamparām | evaṃ jñātvā viśeṣajño gopayet prītaye mama || 12-615 || etatprakāśanālloke mahāhāniḥ pade pade || 12-615ef || śivaśikhiśītabhānuṃ pañcamāntyasvarāḍhyaṃ dvitayamidamapūrvaṃ bījamugraprabhāyāḥ | kṣaṇamapi ramaṇīnāṃ maṇḍalāntarvibhāvya kṣapayati duradṛṣṭaṃ vādirāḍjāyate saḥ || 12-616 || śivo hakāraḥ | śikhī vahnistadbījaṃ rephaḥ | sitabhānuranusvāraḥ | pañcamāntyasvara ukārastena humiti praṇavādivahnijāyāntasyograprabhāmantrasya dvitīyaṃ bījamityarthaḥ | tathā | sa jayati ripuvargān vādirājān vivāde ramayati ramaṇīnāṃ cittacauraścirāyuḥ | kavayati kavirājairapyadṛṣṭaṃ sukāvyaṃ madhumatirapi heyā kiṃ punaḥ siddhisaṃghāḥ || 12-617 || kulayuvatisuyonau mantravarṇān vilikhya nikhilanigamavarṇān suptadoṣādiduṣṭān | viditagurukulāntarbāhyavartmā vidhijño madhupuṭitapaṭīyān bhāvayecchāntacittaḥ || 12-618 || kulapathamanusandhyātarpaṇāsaktacitta - stava janani jano yastarpayet tīrthatoyaiḥ | sa kila suratapuṣpairgandhamālyānurūpai p. 1201) racitayuvativeśastaddhiyā dhyāyate saḥ || 12-619 || paricarati samastairnyāsapūrvaiḥ prasiddhaiḥ stavaparikarajālairyonicakre prapūjya | suvimalakulajātāṃ hrīghriṇāvarjitāṃ yaḥ svayamapi racitāṅgaḥ kṣobhakṛdyoginīnām || 12-620 || paśuripukulacakre saṃspṛśanmadhyaśākhaṃ suratarusuranāthaḥ pāpabhraṣṭasuveśaḥ | kulapatikulanāthastaddvayaṃ yojayitvā manupuṭitavimṛṣyaṃ yojayet tadbahiryaḥ || 12-621 || janani tava kalānāṃ ko vidāṃ kāmarūpaḥ kumatirahitacittaḥ saṃlikhet tāntridhāre | vigatabhayavivādadhvāntajālaḥ sudhāṃśu - stava caraṇatalāntardhṛtyajālairvidheyaḥ || 12-622 || parikalitavapustaddharmabhirdevapūjyaiḥ paricarati sa vijño mokṣacaryādhiyā saḥ | madanamadavadhūnāṃ bījamuddhṛtya śaktiṃ tadanu kaṭhatabījaṃ lokadhātrīṃ tadantaḥ || 12-623 || yadi japati madantarbhāvamāsādya sadyaḥ suranagaragatistaiḥ siddhavargaiḥ sa pūjyaḥ | śivabhṛgumadapṛthvīśaktiyuktaṃ susiddho hariharacaturāsyasvasvabhūtiprabhūtam || 12-624 || paramavaradasaṃjñaḥ kṣobhakṛt kāminīnā - madhipatirapi vācāṃ śrīpatiḥ sārvabhaumaḥ | p. 1202) bhṛgumadakathitādhaḥ kāmabījaṃ tadagre bhuvanabhayavināśaḥ kṣobhiṇīṃ yojayitvā || 12-625 || japati yadi sakṛdvā cintyate vīrasiṃhaḥ kulayuvatikulāntaḥ kṣobhakṛt kāmabhāvāt | madanamadalatādhaḥ śaktibījaṃ niyojya smaraharaharirūpī kāmarūpaḥ kuveraḥ || 12-626 || ripukulahariṇākṣīlocanāmbhojavidyu - dvipulajananiṣekāt khaṇḍitāntogratāpaḥ | śivabhṛgumadamūlaṃ lobhamūlaṃ bhajanti yadi vividhagurūṇāṃ vartmamūlaṃ vimṛṣya || 12-627 || nidhipatirapi nātho gīṣpatirbhadracetā yadi bhavati tadetanmukhyamurvopatitvam | varuṇavalavivarjaṃ ghrāṇamekaṃ vivarjaṃ tadupari mṛgacihnaṃ dvandvametadbhavānyāḥ || 12-628 || nikhilamunivarāṇāṃ mokṣadānaikadakṣaḥ sadasatasamadharmā kṣemakṛnmantrarājaḥ | śivaśamanayayuktaṃ bījametadbhavānyā analaśivasadharmāścādirājaṃ svatantram || 12-629 || tava samanayayuktaṃ bījametadbhavānyā dvitayamapi vimānaṃ vaktumośo maheśaḥ | kimiha kamalajanmā janmadhārāsahasrai - riti bhajati narāṇāṃ mantrarājaṃ svabhāgyai || 12-630 || bhavati janani yuṣmatpādapadmoyabhakta - p. 1203) styajasi parapumāṃsaṃ nedṛśaṃ kvāpi kāle | na khalu vapupurarghyaṃ tasya kācit kadāci - nnihitagurumukhādvā prāpya kasmādakasmāt || 12-631 || smararipupurapāre mokṣacaryāsvapāre paramapadavilīnaḥ sarvasaubhāgyabhogaiḥ | analapuravibhāge kālikārandhrabījaṃ tadapi yadi vidadhyāddikṣitaṃ daṇḍavarṇam || 12-632 || nayanayutalakāraṃ mastake nāmayuktaṃ tadanu vikaṭadaṃṣṭrāsotkaṭaṃ bījayuktam | yadi japati samastaṃ guhyaguhyātiguhyaṃ trijagati kimihāste kleśalabhyaṃ kathaṃ cit || 12-633 || kramapacitamapūrvaṃ sarvamevānubaddhyaṃ manuraparavibhāvyastasya madhyastharūpam | bhajati yadi cidānandātmadhṛk kevalo'sau vividhabhuvanamukhyaḥ kautukī mānamukhyaḥ || 12-634 || iti te kathitaṃ sarvaṃ rahasyaṃ paramādbhutam | yathānukramato loke kiṃ na sādhyati yogirāṭ || 12-635 || atha bhairavasādhanaṃ (merutantre) athātaḥ saṃpravakṣyāmi nānābhairavasādhanam | śmaśāne te tu tiṣṭhanti kāle kāle pure pure || 12-636 || niyamaṃ kaṃ cidekaṃ yo na tyajeddharmagarbhitam | vāmamārgādinirato'pyadveṣṭetaravartmanām || 12-637 || hīne gurāvapūrṇe vā sādhane lokabhītitaḥ | sa bhavedbhairavo devastasya deśasya śāsakaḥ || 12-638 || p. 1204) tatratyabhūtavetālāḥ sadā saṃsevayanti tam | svamārgapracyutānāṃ sa śāsanaṃ kurute sadā || 12-639 || kṣīṇakarmaṇi tasmi/śca gate grāmo vilīyate | anyasmin bhairave jāte grāmo vasati niścitam || 12-640 || yadāmnāyo bhairavo'sau tacchāsanaṃ tu taddiśi | tena mārgeṇa vaśayet kāryārthaṃ bhairavaṃ tu tam || 12-641 || vāgramākāyamāyākhyāstāro bījaṃ kramādbhavet | pūrvādyūrdhvāntakānāṃ tadāmnāyānāṃ krameṇa ca || 12-642 || āmnāyabījaṃ grāmasya bījaṃ bhrā/ bhairavasya ca | grāmanāma tataḥ procya pitṛgehe nivāsine || 12-643 || tatasteṣāṃ manumimaṃ japeddaśasahasrakam | niśi śmaśāne ca baliṃ tadāmnāyoktavartmanā || 12-644 || japādau ca japānte ca nityaṃ dadyādananyadhīḥ | vaṭukoktaṃ hunedgavyaṃ tarpaṇādi tataścaret || 12-645 || evaṃ siddhamanurmantrī bhūtānāṃ nigrahakṣamaḥ | tasmin deśe bhavet tasya pratyakṣīkaraṇaṃ śṛṇu || 12-646 || kṛtanityakriyaḥ prātaḥ sopavāso jitendriyaḥ | sāyaṃ sandhyādikaṃ kṛtvā śāntipāṭhaṃ vidhāya ca || 12-647 || pragṛhītvā ca sāmagrīṃ sāyaṃ sottarasādhakaḥ | vrajecchmaśānasāmagrīṃ śṛṇu susthiramāṣakān || 12-648 || anaṅkurān jalatilān mudgā/stadvanmasūrikān | tathaiva caṇakān bhaktaṃ pāyasān pūpaśaṣkulīḥ || 12-649 || kanyakākarttitaṃ sūtraṃ kuṅkumena surañjitam | p. 1205) aṣṭau vitastidīrghāśca muṣṭisthūlāśca khādirāḥ || 12-650 || kolā eko hastamātraṃ gandhapuṣpādikaṃ tathā | balidravyaṃ ca pūrvoktaṃ pūrvāmnāye samatsyakam || 12-651 || samāṃsaṃ paścimāmnāye samadyaṃ cottare bhavet | grāmamadhye śmaśāne ca ūrdhvāmnāye saraktakam || 12-652 || yathāyogyaṃ ca naivedyaṃ gacchecca bhayavarjitaḥ | pādaprakṣālanaṃ kṛtvā tataḥ smṛtvā'sya devatām || 12-653 || baddhāñjaliridaṃ vākyaṃ pravadet sādhakottamaḥ | atra śmaśāne yāḥ kāściddevatāḥ nivasanti hi || 12-654 || tāḥ prayacchantu me siddhiṃ prasannāḥ santu pāntu mām | pūrve māṃ śaṅkaraḥ pātu tathā'gneyyāṃ ca śūladhṛk || 12-655 || kapālī dakṣiṇe pātu nair-ṛtye jaṭilo'vatu | paścime pārvatībharttā vāyavyāṃ pramathādhipaḥ || 12-656 || uttare muṇḍamālāḍhya īśāne vṛṣabhadhvajaḥ | ūrdhvaṃ pātu tathā śambhuradhastāddhūlidhūsaraḥ || 12-657 || agrato bhairavaḥ pātu pṛṣṭhataḥ pātu khecaraḥ | dakṣiṇe bhūdharaḥ pātu vāme tu piśitāśanaḥ || 12-658 || keśān pātu viśālākṣo mūrdhānaṃ ca marutpriyaḥ | mastakaṃ pātu bhṛgvīśo netre pātu mahāmanāḥ || 12-659 || kapolau pātu vīreśo gaṇḍau gaṇḍādimardanaḥ | uttaroṣṭhe virūpākṣastvadhare yoginīpriyaḥ || 12-660 || danteṣu dakṣavidhvaṃsī civuke nṛkapāladhṛk | kaṇṭhe rakṣatu māṃ devo nīlakaṇṭho jagadguruḥ || 12-661 || p. 1206) dakṣaskandhe girīndreśo vāmaskandhe ca sundaraḥ | bhuje ca dakṣiṇe sarvamantranāthaḥ sadā'vatu || 12-662 || vāme bhuje sārvabhaumo hṛdaye pātu pāṇḍuraḥ | dakṣastanaṃ paśupatirvāmaṃ pātu maheśvaraḥ || 12-663 || uttare sarvakalyāṇakārako'vatu māṃ sadā | nābhau kāmapravidhvaṃsī jaṅghe pātu dayāmayaḥ || 12-664 || jānunī pātvajāmitro gulphau gaurīpatiḥ sadā | pādapṛṣṭhaṃ jñānanidhistathā pādāṅgulorharaḥ || 12-665 || pādādhaḥ pātu satataṃ vyomakeśo jagatpriyaḥ | iti rakṣāṃ samādhāya mantrarakṣāṃ tataścaret || 12-666 || oṃ hrā/ hru/ hru/ hru/ ca pūrve oṃ hrī/ hru/ hro/ hutāśane | oṃ hrī/ śrī/ dakṣiṇe nyasya oṃ glu/ slu/ cāpi nair-ṛte || 12-667 || oṃ plu/ mlu/ ylu/ pratīcyāṃ ca tāraḥ pro/ pru/ samīraṇe | oṃ bhrā/ bhairavaḥ saumyāyāṃ oṃ blu/ plu/ bhru/ ca phaṭ śive || 12-668 || oṃ glau/ blu/ mūrdhadeśe'tho srā/ sru/ sra/ srastvadhaḥ smṛtam | evaṃ rakṣāṃ samādhāya kīlyāḥ kīlādigaṣṭake || 12-669 || madhye mahākīlamatho dikpālārcanamārabhet | tato mantramimaṃ brūyāt prārthayet premasaṃyutaḥ || 12-670 || bhrā/ bhairava dviruccārya bhayaṅkarahare vadet | māṃ rakṣa rakṣa hu/ phaṭ ca svāhā dvāviṃśadarṇakaḥ || 12-671 || palāśabhājane māṣān kṛtvā prācīṃ vrajet tataḥ | kīlasya nikaṭe cendramāvāhya paripūjayet || 12-672 || dhyānaṃ prāguktavat kṛtvā tatpuraścaturasrake | p. 1207) mantreṇānena cendrāya maṇḍale balimarpayet || 12-673 || oṃ hrā/ hrī/ hru/ samuccārya bho indra suranāyaka | prasanno bhava me śīghraṃ dehi siddhiṃ sanātanīm || 12-674 || imaṃ baliṃ gṛhṇa gṛhṇa hū/ phaṭnāgāgnivarṇakaḥ | jalaṃ datvā baliṃ tyaktvā natveyādvahnikīlakam || 12-675 || agniṃ tatra samāvāhya prāgvaddhyātvā prapūjayet | tadagre maṇḍalaṃ kṛtvā dadyānmantreṇa vai balim || 12-676 || oṃ ra/ rā/ rū/ rū/ ca ri/ rī/ tadagre'gnepadaṃ padet | tejonāyaka me śīghraṃ siddhiṃ dehi imaṃ vadet || 12-677 || mudgabaliṃ gṛhṇa gṛhṇa hū/ phaḍdevārṇako manuḥ | tato dakṣiṇakīlasya nikaṭe yamamarcayet || 12-678 || ma/ bījena samāvāhya manunā nirvapedbalim | oṃ prā/ prī/ pru/ tataḥ prā/ prī/ prū/ bho yamapadaṃ vadet || 12-679 || pretādhipataye śīghraṃ prasanno bhava saṃvadet | imaṃ me masuraṃ pātre baliṃ gṛhṇayugaṃ vadet || 12-680 || hū/ phaḍantaḥ samākhyāto mantro gorāmavarṇakaḥ | tato nair-ṛtyakīlasya nikaṭe nair-ṛtaṃ yajet || 12-681 || kṣa/ bījena samāvāhya balimantro'tha kathyate | oṃ pre/ pre/ pre/ tato hū/ hū/ triḥ kha/ dvihrī/ ca bhoyugam || 12-682 || rakṣonātha padācchighraṃ prasanno bhava saṃvadet | imaṃ me caṇakabaliṃ gṛhṇa hū/ phaḍmanurmataḥ || 12-683 || ṣaṭtriṃśadarṇo'tha tato vrajet paścimakīlakam | va/ bījena samāvāhya varuṇaṃ tatra pūjayet || 12-684 || p. 1208) balimantro dhruvo brā/ brī/ bho bho varuṇa saṃvadet | jalanāthapadasyānte prasanno bhava saṃvadet || 12-685 || imaṃ te codanabaliṃ gṛhṇa gṛhṇa ca hū/ ca phaṭ | triṃśadarṇo manuḥ prokto varuṇasya balerayam || 12-686 || tato vrajedvāyukoṇaṃ kīlasya nikaṭe'rcayet | yaṃ bījena samāvāhya vāyuṃ śṛṇu balermanum || 12-687 || vā/ vī/ vū/ tataḥ krā/ krī/ bho bho vāyo punaḥ punaḥ | kṣīpraṃ prasanno bhaveti mamedaṃ pāyaseti || 12-688 || baliṃ gṛhṇayugaṃ hū/ phaṭ pañcatriṃśākṣaro manuḥ | udakkīlaṃ tato gatvā ku/ bījena dhaneśvaram || 12-689 || āvāyet pūjayitvā manunā nirvapedvalim | oṃ krā/ krū/ tataḥ krā/ krī/ bho bho yakṣapadaṃ vadet || 12-690 || nātha śīghraṃ prasanno me bhaveti ca padaṃ vadet | mamāpūpabaliṃ gṛhṇa gṛhṇa hū/ phaḍradārṇakaḥ || 12-691 || īśānakīlanikaṭe gatveśānaṃ samāhvayet | ha/ bījena tataḥ pūjyabaliḥ syānmanunā'munā || 12-692 || oṃ śrā/ śrī/ śrū/ tataḥ śrā/ śrī/ śrī/ śrī/ syācchaṣkulīpadam | baliṃ gṛhṇayugaṃ hū/ phaḍnavaviṃśativarṇakaḥ || 12-693 || puṣpākṣatān samādāya madhyastambhādadhaḥ sthitaḥ | adhastanastambhāya namo mantro'yaṃ tu navākṣaraḥ || 12-694 || anena manunā stambhanirbhayaḥ paripūjayet | mahākavacamantreṇa kuryāddehasya rakṣaṇam || 12-695 || oṃ hrā/ hrī/ hru/ tato hraśca kṣrā/ kṣrī/ kṣru/ kṣraḥ samuccaret | p. 1209) strā/ strī/ stru/ stra/ stathā ghrā/ ghrī/ ghro/ ghro/ mrā/ mrī/ tato vadet || 12-696 || mrū/ mro/ mre/ mra/ tato mro/ mrau/ tridhoktena tridhā tridhā | hū/ saptakaṃ samuccārya phaḍantaṃ sarvato vadet || 12-697 || rakṣa rakṣa padaṃ procya rakṣa rakṣeti bhairava | nātha nātha phaḍanto'yamekapañcāśadakṣaraḥ || 12-698 || ityātmarakṣāṃ kṛtvā'tha stambhasya ca samīpataḥ | āsanaṃ samyagāstīrya tatra prāṅmukha āsthitaḥ || 12-699 || sāgre sapte tu bhūbhāge gomayādyupalepite | padmamaṣṭadalaṃ kṛtvā tadbahiḥ ṣoḍaśacchadam || 12-700 || tadbāhye'ṣṭadalaṃ cāpi bhūpuraṃ ca tato likhet | caturasratrayopetaṃ caturdvārasamanvitam || 12-701 || tanmadhye devamāvāhya samyaṅmūlena pūjayet | karṇikāyāṃ ṣaḍaṅgāni hyasitāṅgādibhairavān || 12-702 || patrāṣṭake pūjayitvā pūjayet ṣoḍaśacchade | kulīśaṃ sakulīśaṃ ca jāmitraṃ rāmaṭhaṃ ribham || 12-703 || pracaṇḍaṃ caṇḍakeśaṃ ca caṇḍātmānaṃ ca cāmaram | cāritraṃ ca camatkāraṃ cañcalaṃ cārubhūṣaṇam || 12-704 || cāmīkaraṃ cāruvahaṃ cakitaṃ ceti ṣoḍaśa | natyantanāmabhiḥ pūjyāḥ ṣoḍaśānandapūritāḥ || 12-705 || brāhmyādyāścāṣṭapatreṣu bahirvīthyāṃ digīśvarān | tadbāhyāyāṃ tadastrāṇi tadbāhyāyāṃ tvimān yajet || 12-706 || pracaṇḍacaṇḍordhvakeśabhīṣaṇābhiṣaṇābhidhāḥ | vyomakeśo vyomavāho vyomavyāpaka eva ca || 12-707 || p. 1210) etān vīrān samāhūya cāyāhīti samuccaret | abhyarcayennirbhayaḥ san baliṃ nyāsān samācaret || 12-708 || paścimābhimukho bhūtvā mālāṃ saṃpūjya saṃyajet | uccaiḥ svaraṃ tadā'yāti pratyahaṃ bhairavaḥ svayam || 12-709 || vāmahastena dadyācca yathāmnāyoditaṃ balim | sambhojayan japaṃ kuryānnirbhayaḥ prītamānasaḥ || 12-710 || tṛpto devo yadā brūyādvaraṃ varaya vāñchitam | dakṣiṇe pāyasenaiva tasya tṛptiḥ prajāyate || 12-711 || vāmādīnāṃ māṃsamadyaraktādyaiścaruṇā'pi vā | praṇamya daṇḍavadbhūmau vāñchitaṃ varamuccaret || 12-712 || āgatya ca gṛhe paścāt tryahaṃ kuryānmahotsavam | evaṃ kaliyuge siddhiḥ śmaśānasya prakīrttitā || 12-713 || japedenaṃ samārūḍho daivī pratyakṣatā bhavet | samastabhairavānāṃ tu mantrādevaṃ mayoditam || 12-714 || iti bhairavasādhanam | atha yoginīsādhanaṃ (bhūtaḍāmare) athātaḥ saṃpravakṣyāmi yoginīsādhanottamam | sarvārthasādhanaṃ nāma dehināṃ sarvasiddhidam || 12-715 || atiguhyā mahāvidyā devānāmapi durlabhā | yāsāmabhyarcanaṃ kṛtvā yakṣeśo'bhūt kulādhipaḥ || 12-716 || tāsāmādyāṃ pravakṣyāmi surāṇāṃ sundarīṃ priye | asyā abhyarcanenaiva rājatvaṃ labhate naraḥ || 12-717 || atha prātaḥ samutthāya kṛtvā snānādikaṃ śubham | p. 1211) prāsādaṃ ca samāsādya kuryādācamanaṃ tataḥ || 12-718 || praṇavānte sahasrāre hu/ phaḍdigbandhanaṃ caret | prāṇāyāmaṃ tataḥ kuryānmūlamantreṇa mantravit || 12-719 || ṣaḍaṅgaṃ māyayā kuryāt padmamaṣṭadalaṃ likhet | tasmin padme mahāmantrabījanyāsaṃ samācaret || 12-720 || pīṭhe devīṃ samabhyarcya dhyāyeddevīṃ jagatpriyām | dhyānaṃ yathā | pūrṇacandramukhīṃ gaurīṃ vicitrāmbaradhāriṇīm || 12-721 || pītonnatakucāṃ rāmāṃ sarvādyāmabhayapradām | iti dhyātvā na mūlena dadyāt pādyādikaṃ śubham || 12-722 || punardhūpaṃ nivedyaiva naivedyaṃ mūlamantrataḥ | gandhacandanatāmbūlaṃ sakarpūraṃ suśobhanam || 12-723 || praṇavānte bhuvaneśīmāgaccha surasundari | vahnibhāryā japenmantraṃ trisandhyaṃ ca dine dine || 12-724 || sahasraikapramāṇena dhyātvā devīṃ sadā budhaḥ | māsānte vyāpya divasaṃ balipūjāṃ suśobhanām || 12-725 || kṛtvā ca prajapenmantraṃ niśīthe yāti sundarī | sudṛḍhaṃ sādhakaṃ matvā mahimnā sādhakālaye || 12-726 || suprasannā sādhakāgre sadā smeramukhī tataḥ | dṛṣṭvā devīṃ sādhakendro dadyāt pādyādikaṃ śubham || 12-727 || sucandanaṃ sumanaso jñātvā'bhilaṣitaṃ vadet | mātaraṃ bhaginīṃ vā'pi bhāryāṃ vā bhaktibhāvataḥ || 12-728 || yadi mātā tadā vittaṃ divyaṃ ca sumanoharam | p. 1212) bhūpatitvaṃ prāthitaṃ yat taddadāti dine dine || 12-729 || putravat pālitaṃ loke satyaṃ satyaṃ suniścitam | svasā dadāti divyaṃ ca divyavastraṃ tathaiva ca || 12-730 || divyakanyāṃ samānīya nāgakanyāṃ dine dine | yadyadbhavati bhūtaṃ ca bhaviṣyati ca yat punaḥ || 12-731 || tatsarvaṃ sādhakendrāya nivedayati niścitam | yadyat prārthayate sarvaṃ dadāti sā dine dine || 12-732 || bhrātṛvat pālitaṃ loke kāmanābhirmanorathaiḥ | bhāryā syādyadi sā devī sādhakasya manoharā || 12-733 || rājendraḥ sarvarājānāṃ saṃsāre sādhakottamaḥ | svarge marttye ca pātāle gatiḥ sarvatra niścitam || 12-734 || yadyaddadāti sā devī varṇituṃ naiva śakyate | tayā sārthaṃ ca sambhogaṃ karoti sādhakottamaḥ || 12-735 || anyastrīgamanaṃ tyaktvā anyathā naśyati dhruvam | iti sundarīsādhanam | atha manoharāsādhanaṃ tatraiva | tato'nyasādhanaṃ vakṣye nirmitaṃ brahmaṇā purā || 12-736 || nadītīraṃ samāsādya kuryāt snānādikaṃ tataḥ | pūrvavat sakalaṃ kāryaṃ candanairmaṇḍalaṃ likhet || 12-737 || svamantraṃ tatra saṃlikhyāvāhya dhyāyenmanoharām | dhyānaṃ yathā | kuraṅganetrāṃ śaradinduvaktrāṃ vimbādharāṃ candanagandhaliptām | celāṃśukāṃ pīnakucāṃ manojñāṃ śyāmāṃ sadā kāmadughāṃ vicitrām || evaṃ dhyātvā japeddevīmagurūdhupadīkaiḥ || 12-738 || p. 1213) gandhaṃ puṣpaṃ rasaṃ caiva tāmbūlādī/śca mūlataḥ | tāraṃ māyā tathā'gaccha manohare pāvakavallabhā || 12-739 || snātvā'yutaṃ pratidinaṃ japenmantraṃ prasannadhīḥ | māsānte divasaṃ prāpya kuryācca japamuttamam || 12-740 || āniśīthaṃ japenmantraṃ jñātvā ca sādhakaṃ dṛḍham | gatvā ca sādhakābhyāse suprasannā manoharā || 12-741 || varaṃ varaya śīghraṃ tvaṃ yadyanmanasi varttate | sādhakendro'pi tāṃ bhaktyā pādyādyairarcayenmudā || 12-742 || prāṇāyāmaṃ ṣaḍaṅgaṃ ca māyayā ca samācaret | matsyamāṃsabaliṃ datvā pūjayecca samāhitaḥ || 12-743 || candanodakapuṣpeṇa phalena ca manoharām | tato'rcitā prasannā sā puṣṇāti prārthitaṃ caret || 12-744 || suvarṇasya śataṃ bhāraṃ sā dadādi dine dine | saviśeṣaṃ vyayaṃ kuryāt sthite tat tu na dāsyati || 12-745 || anyastrīgamanaṃ tasya na bhavedidamīritam | avyāhatagatistasya bhavatīti na saṃśayaḥ || 12-746 || sādhitā'pi vidhānena yadi nāyāni yakṣiṇī | viṣaṃ krodhātmakaṃ procyāmukayakṣiṇyataḥ param || 12-747 || bhūteśānmādanaṃ vāyudvayaṃ krodhāstrasaṃyutam | krodhenānena cākramya japedaṣṭasahasrakam || 12-748 || evaṃ kṛte samāyāti vāñchitārthaṃ prayacchati | mudrāmāha | muṣṭimanyonyamāsthāya kaniṣṭhe veṣṭayedubhe || 12-749 || p. 1214) prasāryākuñcya tarjanyau kāryā caiṣā'ṅkuśākṛtiḥ | iyaṃ krodhāṅkuśī mudrā yakṣiṇyākarṣaṇakṣamā || 12-750 || iyaṃ te kathitā vidyā sugopyā yā sureśvari | tava snehena bhaktyā ca vaśo'haṃ parameśvari || 12-751 || iti manoharāsādhanam | atha dhanadāmantrastatraiva | tattūrya vindunā yuktaṃ lajjābījaṃ savindukam | lakṣmībījaṃ tato devi sambodhya ca ratipriyā || 12-752 || svāhānto manurākhyato mantrarājottamottamaḥ | mantrāntaram | tattūryaṃ vindusaṃyuktaṃ lakṣmīḥ praṇava eva ca || 12-753 || māyābījaṃ samuddhṛtya sambodhya ca ratipriyām | vahnijāyāmiti prokto mantrarājottamottamaḥ || 12-754 || kuvero'sya muniḥ proktaḥ paṅktiśchando'tha devatā | dhanadāprītaye tasyā viniyogaḥ prakīrttitaḥ || 12-755 || ṣaḍdīrghamāyayā caiva karāṅganyāsa iṣyate | tato dhyānam | kuṅkumodaragarbhābhāṃ kiñcidyauvanaśālinīm || 12-756 || mṛṇālakomalabhujāṃ keyūrāṅgadabhūṣitām | tulākoṭiparibhrāntapādapadmadvayānvitām || 12-757 || māṇikyahāramukuṭakuṇḍalādivibhūṣitām | nīlotpaladṛśaṃ kiñcidudyatkucavirājitām || 12-758 || karābjabhrāmyatkamalāṃ raktavastrāṅgarāgiṇīm | hemaprākāramadhyasthāṃ ratnasiṃhāsanopari || 12-759 || p. 1215) dhyāyet kalpatarormūle devīṃ tāṃ dhanadāyikām | dhyātvā ca sādhakaśreṣṭhaḥ pūjayedbhaktitatparaḥ || 12-760 || navayonyātmakaṃ cakraṃ vilikhet karṇikopari | digdalaṃ padmamālikhya caturasraṃ tato bahiḥ || 12-761 || koṇeṣu vajrān saṃlikhya madhye bījaṃ samullikhet | aṅgāni keśare'bhyarcya dale śaktīḥ prapūjayet || 12-762 || lakṣmīḥ padmā tathā padmālayā śrīśca haripriyā | harā caivā'tha kamalālayā'bjalolacañcalā || 12-763 || etāḥ śaktīḥ prapūjyātha madhye devīṃ prapūjayet | prajapeddakṣasūtreṇa ratnālikṛtakena ca || 12-764 || lakṣe japet mantrasiddhiḥ prayogānācaredbudhaḥ | rātrau cejjapate cāṣṭasahasraṃ sapta vāsarān || 12-765 || etenaiva susiddhaḥ syāt puraścaryādiko vidhiḥ | kimatra durlabhaṃ devi sādhayedyadi mānavaḥ || 12-766 || bhuktvā vā'pyatha vā'bhuktvā pāyasānnaṃ pradāya ca | daśakṛttvo'tha vā śaucamakṛtvā vā kule ca tām || 12-767 || yaṃ smareddevi vidyāṃ tāṃ dāridryairnābhibhūyate | kāmadevaṃ japet pārśve devyāḥ pratyahamādarāt || 12-768 || tena deyā mahāprītirvāñchitārthaṃ dadāti ca | pūjānte ca samāyāti rātrau devī dhaneśvarī || 12-769 || sarvālaṅkāramutsṛjya datvā yāti nijālayam | dhanaṃ ca vipulaṃ datvā sādhakasya manorathān || 12-770 || pūrayitvā maheśāni vaśagā jāyate śubhā | p. 1216) svayamāheti yakṣeśī yo māṃ smarati mānavaḥ || 12-771 || tasya dāridryasanyāsaṃ dāsīvat karavāṇyaham | dvitīyamantrasya puraścaraṇamāha | sahasrasaptatiryāvata puraścaraṇamucyate || 12-772 || homo ghṛtena khaṇḍena madhunā ca daśāṃśataḥ | tāmrapātre maṇḍalaṃ ca kṛtvā candanalepite || 12-773 || pūjā kāryā mahādevyāḥ kṣaṇāddāridryaśāntaye | aṅganyāsakaranyāsau cāṅge caivāsya devatā || 12-774 || kuverasya matenāsyāḥ pūjā'pi kriyate tathā | iti dhanadāsādhanam | athāpsaraḥsādhanaṃ (bhūtaḍāmare) prāleyaṃ śrīḥ śaśī devyā anādiḥ śrīstilottamā || 12-775 || tārādimantramuddhṛtya proktā kāñcanamālikā | tāraṃ śrīrvarmaṇā yuktā bhāvyā kuṇḍalahāriṇī || 12-776 || tāraṃ varmasamāyuktaṃ ratnamālyeti pañcamī | tāraṃ brahmeti rambhākhyā viṣaṃ śrīrurvaśī parā || 12-777 || anādibījamātā ca bhūtinītyapsarāḥ kramāt | krodhaṃ natvā pravakṣye'hamathāsāṃ siddhisādhanam || 12-778 || śailaśṛṅgaṃ samāruhya japellakṣaṃ samāhitaḥ | paurṇamāsyāṃ samabhyarcya ghṛtadīpaṃ nivedayet || 12-779 || prajapet sakalāṃ rātrimāyāti bandhanakṣaye | candanārgheṇa saṃtuṣṭā varaṃ varaya bhāṣite || 12-780 || kāmitā sā bhavedbhāryā prayacchati rasāyanam | p. 1217) sahasraṃ vatsaraṃ yāti varaṃ dadyādyathepsitam || 12-781 || japedayutamātraṃ tu kṣīrāśo saptavāsarān | candanena vidhāyātha maṇḍalaṃ saptame dine || 12-782 || saṃpūjya bhaktitaḥ śuklāṣṭamyāṃ pūrvatamūrdhani | prajapet sakalāṃ rātriṃ samāyāti niśātyaye || 12-783 || āgatya puratastiṣṭhet sitavastronnatastanī | cumbatyā'liṅgayatyāśu bhāryā bhavati kāmikā || 12-784 || rājyaṃ yacchati saṃtuṣṭā tridinaṃ darśayatyapi | pañcavarṣayahasraṃ tu bhuktvā bhogamanuttamam || 12-785 || mṛte rājakule janma prayacchati tilottamā | anyathā mriyate śīghraṃ viparīte kṛte sati || 12-786 || nīcagāsaṅgamaṃ kṛtvā maṇḍalaṃ candanena ca | dhūpaṃ caivāguruṃ datvā baliṃ ca pratipādayet || 12-787 || japedaṣṭasahasraṃ tu nityaṃ saptadināvadhi | saptame divase pūjāṃ kṛtvā dhūpaṃ pradāpayet || 12-788 || prajapet sakalāṃ rātriṃ samāyāti niśātyaye | candanārgheṇa saṃtuṣṭā varaṃ varaya bhāṣite || 12-789 || sādhakenāpi vaktavyaṃ mātṛvat paripālaya | vastrālaṅkaraṇaṃ bhakṣyaṃ sevakebhyaḥ prayacchati || 12-791 || mṛte rājakule janma dadyāt kāñcanamālikā | na tithirna ca nakṣatraṃ nopavāso vidhīyate || 12-792 || śailamūrdhni samāsthāyāyutaṃ māsaṃ japenmanum | dhūpaṃ datvā samabhyarcya punā rātrau japet tataḥ || 12-793 || p. 1218) ardharātre samāyāti prāgvadarghyaṃ pradāpayet | kāmitā sā bhavedbhāryā pratyahaṃ saṃprayacchati || 12-794 || lakṣamekaṃ hiraṇyaṃ ca siddhadravyaṃ rasāyanam | darśayet pṛṣṭhamāropya svargaṃ kuṇḍalahāriṇī || 12-795 || devatāyatanaṃ gatvā japedaṣṭasahasrakam | māsamekaṃ tu māsānte paurṇamāsyāṃ punarjapet || 12-796 || samabhyarcyārdharātrau ca śrūyate nūparadhvanim | samāyātyantikaṃ dadyāt puṣpāsanamanuttamam || 12-797 || kimicchasi vada tvaṃ me bhava bhāryeti sādhakaḥ | bhāryākarma karotyevaṃ rājyaṃ yacchati kāmikam || 12-798 || yāti varṣasahasrāṇi pratyahaṃ paritoṣitā | pratipattithimārabhya kṛtvā candanamaṇḍalam || 12-799 || dhūpaṃ ca gugguluṃ datvā japedaṣṭasahasrakam | trisandhyaṃ paurṇamāsyāṃ ca pūjāṃ kṛtvā suśobhanām || 12-800 || prajapet sakalāṃ rātriṃ samāyāti niśātyaye | kāmitā sā bhavedbhāryā cānyathā mriyate dhruvam || 12-801 || dadāti kāmikaṃ bhojyaṃ siddhadravyaṃ rasāyanam | daśavarṣasahasrāṇi jīvate'nte mṛte punaḥ || 12-802 || janma rājakule kuryāddadyāt krodhaprasādataḥ | rātrau devagṛhaṃ gatvā candanena ca maṇḍalam || 12-803 || kṛtvā dhūpaṃ tato datvā'yutaṃ māsayutaṃ manum | māsānte mahatīṃ pūjāṃ kṛtvā rātrau japaṃ caret || 12-804 || niśātyaye samāyāti pradadyāt kusumāsanam | p. 1219) kṛte ca svāgataṃ pṛcchet kimicchasi ca bhāṣate || 12-805 || sādhakaḥ prāha bhāryā tvaṃ bhava yaccha rasāyanam | yāti varṣasahasrāṇi apsarāḥ svayamurvaśī || 12-806 || parastrīṃ varjayet sarvāṃ cānyathā mriyate dhruvam | ekākī śayane sthitvā śucī rātrau ca kuṅkumaiḥ || 12-807 || likhitvā bhūṣiṇīṃ bhūrje candanena tu dhūpayet | japedaṣṭasahasraṃ tu māsaṃ yāvat prayatnataḥ || 12-808 || māsānte tu samabhyarcya japedaṣṭasahasrakam | rātryardhāntikamāyāti bhāryā bhavati kāmitā || 12-809 || siddhadravyaṃ hiraṇyaṃ ca tuṣṭā yacchati bhūṣiṇī | krodharājaḥ punaḥ prāha yadi nāyāti sādhakaḥ || 12-810 || anena krodhayogena japedapsarasāṃ cayam | viṣaṃ prāthamikaṃ bījamuddharecca kaṭudvayam || 12-811 || amukīṃ krodhabījaṃ ca vātamādarasaṃyutam | japet sakṛt samuddhṛtya mantramaṣṭasahasrakam || 12-812 || mriyate śīryate mūrdhni prasphuṭatyapsareti ca | vandayedapsarovṛndaṃ mantreṇānena sādhakaḥ || 12-813 || viṣabandhadvayaṃ procyahanayugmamudīrayet | amukīṃ krodhamantro'yamapsarovaśyakārakaḥ || 12-814 || atha vakṣye'psarovaśyakārakaṃ manumuttamam | viṣaṃ caladvayaṃ procya amukīṃ vaśyamānaya || 12-815 || sakūrcāstrajapādevāpsarovaśyamiyāddhruvam | p. 1220) atha jvālāmukhīsādhanaṃ (phetkāriṇītantre) namo bhagavatītyuktvā jvālāmālinyataḥ param || 12-816 || gṛdhragaṇaparivṛte dviṭhānto manurīritaḥ | oṃ namo hṛdayaṃ proktaṃ bhagavati śiraḥ smṛtam || 12-817 || jvālāmālini ca śikhā gṛdhragaṇaparivṛte | varmasvāhāstramityetajjātiyuktaṃ nyaset tanau || 12-818 || abhuktvā niyataṃ caitajjayamantraṃ japejjayī | atha mantrāntaraṃ tatraiva | rudrāṅganāgnijāyābhyāṃ rudrajvālāmukhītyapi || 12-819 || mantrāntaraṃ samākhyātaṃ jvālāmukhyā anantaram | dīpatailāktapādo'rdharātre gurudināditaḥ || 12-820 || japedaṣṭasahasraṃ tu trayoviṃśativāsarān | pratyahaṃ palaṣaṭkaṃ ca dadātīti na saṃśayaḥ || 12-821 || pūrvamantramāhātmyamāha | nārāyaṇena kathitamagastyaiḥ kathitaṃ punaḥ | susiddhimicchatā gopyo nāmāpi na samīrayet || 12-822 || putrasya nṛpateścāpi dhārmikasya viśeṣataḥ | navadurgāvidhānena darśayet kāryagauravāt || 12-823 || nṛpo'pi samyagācāro mantrajño vividhaṃ dhanam | nivedya vidhivat paścānmantragrahaṇamācaret || 12-824 || smṛtimātreṇa vaivarṇān ripūn sarvān vināśayet | pradadyāddakṣiṇāṃ tasya sahasraṃ śatameva vā || 12-825 || gavāṃ suvarṇaṃ niṣkāṇāṃ bhūmiṃ vā śasyaśālinīm | sarvaśāntimavāpnoti sarvarakṣākṛtirbhavet || 12-826 || niṣkamalaṅkāraḥ | iti jvālāmukhīsādhanam | p. 1221) atha karṇapiśācīmantrastatraiva | kahayugmaṃ kālike ca gṛhṇa yugmaṃ tathaiva ca | piṇḍaṃ piśāci svāheti dvīpārṇaḥ kathito manuḥ || 12-827 || dhyānam | dhyāyet piśācīṃ calaśūlahastāṃ śyāmāṃ sudīrghāṃ yuvatīṃ trinetrām | kruddhāṃ vivarṇāṃ tanuvṛttamadhyāṃ guñjāphalaiḥ kalpitahārayaṣṭim || sādhanaprakāramāha | ekaviṃśaddinaṃ yāvadudayāstamayaṃ japet | nityaṃ sāyaṃ svamāhāraṃ piṇḍaṃ harmyopari kṣipet || 12-828 || trisaptāhācca tuṣṭā sā śayyāṃ gatvā piśācinī | pañcaviṃśatideśānāṃ kathāṃ ca kathayatyapi || 12-829 || triṃśaddinaiśca deveśi jambūdvīpakathāṃ nayet | dvātriṃśatā tathā gauri trailokyaṃ śrāvayeddhruvam || 12-830 || trisvādubalidānena sarvaṃ vadati tatkṣaṇāt | sabhāyāṃ yadi saṃghāte dyūte ca ripusaṃsadi || 12-831 || sarvaṃ kathayati kṣipraṃ nūnaṃ tuṣṭā piśācinī | kenāpi naiva vedyā sā sādhakastāṃ prapaśyati || 12-832 || iti karṇapiśācīsādhanam | atha vibhūṣiṇyādisādhanāni (phetkāriṇītantre) ādyā vibhūṣiṇī devī parā kuṇḍaladhāriṇī || 12-833 || hāriṇī siṃhinī caiva haṃsinī tu tato naṭī | devī kāmeśvarī caiva proktā devī ratipriyā || 12-834 || vibhūṣiṇīmantramāha | krodhāstradvayamāyānte bhūtinī ca trikūrcataḥ | tāralajjādvayādastradvayānte ca vibhīṣikā || 12-835 || p. 1222) krodhadvayānto mantro'yaṃ vibhūṣiṇyā udīritaḥ || 12-835ef || dhyānam | karttrī caiva kare pare naraśirastuṅgākṛtirbhīṣaṇā dantāntargatamāṃsaśoṇitavasāsaṃyuktabhūtavratā | kālavyālakarālasattvavikaṭavyālambidaṃṣṭrāṅkurā yasyāḥ keśakulākulākhilamahīśailā'stu sā rakṣatu || 12-836 || sādhanaprakāramāha | ekavṛkṣataraṃ gatvā yāminyāṃ pravaset tryaham | japedaṣṭasahasraṃ tu dhyāyannavyagramānasaḥ || 12-837 || japānte pūjanaṃ nāmnā'gurudhūpaṃ nivedayet | prajapedardharātre tu samāyāti vibhūṣiṇī || 12-838 || candanodakamiśreṇa dattārghā tuṣyati dhruvam | mātā vā bhaginī bhāryā hṛṣṭā bhavati kāmitā || 12-839 || karamelanakaṃ kṛtvā mātā bhūtvā jagattraye | śatāṣṭaparivārasya sadā'bhyañjanabhūṣaṇam || 12-840 || bhaginī cenmahāyogin sahasrayojanādapi | dadāti striyamānīya divyaṃ rasarasāyanam || 12-841 || bhāryā cet spṛṣṭamāropya svargaṃ nayati tatkṣaṇāt | dine ratnasahasraṃ tu rasaṃ caiva rasāyanam || 12-842 || dadyāditi śeṣaḥ | sarvāśāḥ pūratyeva sadā devī vibhūṣaṇī | atha kuṇḍaladhāriṇīmantrastatraiva | dhruvamāyāstrayugalā proktā kuṇḍaladhāriṇī || 12-843 || japedaṣṭasahasraṃ tu māsamātraṃ dine dine | karṇe kuṇḍaladhāriṇī śaśikuṇḍaladhāriṇī || 12-844 || p. 1223) āyāti rudhireṇārghā deyāstuṣṭā vadatyapi | kiṃ karttavyaṃ mayā vatsa māteti bhava sādhakaḥ || 12-845 || pañcāśatā dinenāpi trailokyamapi dāsyati | atha sindūrahāriṇīmantrastatraiva | krodhadvayāstrayugataḥ sindūrahāriṇīpadam || 12-846 || kūrcatrayāntaḥ saṃproktaḥ sindūrahāriṇīmanuḥ || 12-846ef || dhyānam | svarṇālaṅkṛtihāriṇī caladalavyālolaśākhāmbarā sotkaṇṭhīkṛtagātrakarmasubhagā śubhrāṃśucandraprabhā | antaḥ saṃtatakāntidantamalinā trailokyaśobhāspadā pāyādūrdhanavāṃśuśūlalatikā sindūrahāriṇyasau || 12-847 || śūnyadevālayaṃ gatvā japedaṣṭasahasrakam | śīghramāyātyāgatā sā bhāryā bhavati kāmitā || 12-848 || pañcaviṃśati dināni vastrālaṅkārabhūṣaṇam | dadāti sādhakendrāya devī sindūrahāriṇī || 12-849 || atha siṃhinīmantrastatraiva | lajjādvayāstrayugalaṃ siṃhinīti padaṃ tataḥ | krodhabījatrayādyantaḥ kīrttitaḥ siṃhinīmanuḥ || 12-850 || dhyānam | śailāgradrumasvargadantavadane durgāntadaityasthitā keśā asthisamastaviṣṇucaraṇaprabhraṣṭasaṃtrāsinī | yā dantāntaralambidhāraṇaraṇe prakṣubdhasiddhāṅganā seyaṃ pātu samastakaṇṭakakulavyākampimālākulā || 12-851 || p. 1224) gatvaikaliṅgaṃ yāminyāṃ prajapedayutaṃ manum | tato hṛṣṭā'tivaradā siṃhinyāyāti pūjitā || 12-852 || kiṃ karomi vadatyevaṃ bhāryā bhavati kāmitā | dīnāya vastrayugalaṃ dadyādrasarasāyanam || 12-853 || atha haṃsinīmantrastatraiva | tāratrikūrcāstrayugāddhaṃsinī bhūtinī tataḥ | kūrcatrayāntaḥ kathito haṃsinīmanuruttamaḥ || 12-854 || dhyānam | śubhrā śubhrasarojatulyanayanā dugdhāsavenārcitā prārabdhadhvanimugdhamānavavadhūsaṃsevitā sādaram | kiñcittuṅgavilolapāṅgavalitavyāmugdhamīlanmukhī muktāyuktavilolahāralalitā śrīhaṃsinī pātu naḥ || 12-855 || vajrapāṇigṛhaṃ gatvā pratimāṃ śobhanāṃ likhet | hayamāreṇa saṃpūjya japedayutasaṃkhyakam || 12-856 || yāvadardhaniśāṃ devī haṃsinyāyāti niścitam | candanārghapradānena hṛṣṭā vadati sādhakam || 12-857 || kiṃ mayā te prakarttavyaṃ kiṅkarī bhava sādhakaḥ | vastrālaṅkārabhojyādyaṃ vyayārthaṃ saṃprayacchati || 12-858 || tadaśeṣavyayābhāvānna dadāti prakupyati | atha ceṭīsādhanaṃ tatraiva | tataḥ kūrcayugaṃ cāstrayugaṃ ceṭī tataḥ param || 12-859 || ṅe'ntaṃ krodhayugaṃ coktvā ceṭīyugmaṃ trapāṃ tataḥ || 12-859ef || dhyānam | gacchantī mitabhāṣiṇī śaśimukhī bhraṣṭottarīyādharā p. 1225) bibhrantī kalasaṃ sarojayugalaṃ svarṇāntasīmantinī | śrīkhaṇḍādivilepanāmalavapuḥsaurabhyasaṃbhāvitā kiñciddharmasamārjitārpitakarā pāyādiyaṃ ceṭikā || 12-860 || kutrāpi bhīṣaṇasthāne nāmoccāraṇamātrataḥ | dhruvaṃ ceṭī samāgatya cetīkarma karotyapi || 12-861 || athavā'sya gṛhadvāre tryahaṃ rātrau japaṃ caret | āgatya niyataṃ devī ceṭīkarma karoti ca || 12-862 || atha kāmeśvarīmantrastatraiva | tārakūrcāstrayukkāmeśvari bhūtinyataḥ param | ṅentaṃ krodhatrayaṃ kāmeśvarīmantra udāhṛtaḥ || 12-863 || dhyānam | kāmaskandhasamāgatā madhulatāvāsantipuṣpānvitā gāyantī madhurādharasmitamukhī vīṇāvatī cañcalā | raktāmbhojavilocanā madhumadairmattā samantādiyaṃ pāyāt puṣpadhanurdharā madhūmatī kāmeśvarī bhūtinī || 12-864 || mātṛsthānaṃ samāgātya kṛtvā māṃsasya bhakṣaṇam | māṃsādinā baliṃ datvā sahasraṃ sapta vāsarān || 12-865 || japānniyatamāyāti rudhirārghaṃ nivedayet | kāmeśvarī bhavet tuṣṭā bhāryā bhavati kāmitā || 12-866 || sarvāśāḥ pūrayatyeva rājyaṃ yacchati niścitam | atha ratipriyāmantrastatraiva | tāraṃ lajjā ca kūrcāstradvayayuktā ratipriyā || 12-867 || krodhatrapāstrayukkāmeśvarīmantroktavat kriyā || 12-867ef || p. 1226) dhyānam | hemaprākāramadhye suraviṭapitaṭe hemapīṭhādhirūḍhā yakṣīmālāvisarpatparimalakusumodbhāsidhammillabhārā | pīnottuṅgastanāḍhyā kuvalayanayanā raktavarṇā karābhyāṃ bhrāmyadraktotpalābhā sakalasurayutā divyabhūṣāṅgarāgā || 12-868 || rātrau devagṛhaṃ gatvā tatra śayyāṃ prakalpayet | sitavastraṃ candanaṃ ca jātīpuṣpaṃ pradāpayet || 12-869 || dhūpaṃ tu guggulaṃ datvā'ṣṭasahasraṃ japenmanum | japānte nityamāyāti cumbanāliṅganādābhiḥ || 12-870 || kāmitā jāyate bhāryā satyaṃ devī kumārikā | dadyādaṣṭadinenaiva divyaṃ vastrayugaṃ tataḥ || 12-871 || kāmikaṃ bhojanaṃ divyaṃ parivārasya dāsyati | anyadvaiśvānaragṛhāddravyamānīya yacchati || 12-872 || sahasrametāni japejjapānte siddhyati dhruvam | muhurmuhurjapenmantramityāha krodhabhūpatiḥ || 12-873 || iti vibhūṣiṇyādisādhanāni | atha dharitrīsādhanam | taduktaṃ (vaiṣṇavīkalpe) athātaḥ saṃpravakṣyāmi dharitrīsādhanaṃ param | rahasyātirahasyaṃ ca sarvatantreṣu gopitam || 12-874 || sarvaiśvaryakaraṃ nṝṇāṃ durlabhaṃ paramādbhutam | yajjñātvā sādhakeśreṣṭho dhanadena samo bhavet || 12-875 || śaratkāle ca kedāramadhye kamalasaṃkule | vinirmāya kuṭīṃ ramyāṃ sthāpayet kalaśaṃ śubham || 12-876 || bhaumāṣṭamyāmāhṛtayā mṛdā naktaṃ vinirmitam | p. 1227) gandharvakardamairliptaṃ veṣṭitaṃ śuklavāsasā || 12-877 || vakṣyamāṇena mantreṇa tatrāvāhya vasundharām | nānopacārasambhāraistrisandhyaṃ pūjayet sudhīḥ || 12-878 || bhūbījaṃ tāramāyānte ṅentā caiva vasundharā | hṛdayaṃ vahnijāyānto dvādaśārṇo manuḥ smṛtaḥ || 12-879 || mahāvarāho'sya munirgāyatrī chanda īritam | vasundharā devatā ca bhūbījaṃ bījamucyate || 12-880 || māyābījaṃ dharitryāśca viniyogaḥ prasādane | mantravarṇaiḥ ṣaḍaṅgāni kṛtvā dhyāyedvasundharām || 12-881 || dhyānam | phūllāmbhoruhamadhyasthāmindīvaradalaprabhām | pītakauśeyavasanāṃ nānālaṅkārabhūṣitām || 12-882 || nīlotpaladvayaṃ śālimañjarīṃ cekṣukaṃ karaiḥ | bibhrāṇāṃ sarvalokasya dhātrīṃ vasumatīṃ bhaje || 12-883 || evaṃ dhyātvā japenmantraṃ vedalakṣaṃ samāhitaḥ | japānte vasudhādevī bhāṣate kalaśodarān || 12-884 || varaṃ brūhi pradāsyāmi yat te manasi varttate | iti bruvāṇāṃ tāṃ devīṃ prasūnāñjalibhistrībhiḥ || 12-885 || saṃpūjya praṇamedbhūmau daṇḍavat sādhakottamaḥ | ślokārdhapatitamantraḥ | namastubhyaṃ bhagavati jagaddhātri vasundhare || 12-886 || viṣṇupatni varāhasya daṃṣṭrākoṭikṛtālaye | viśvambhare namastubhyaṃ sarvabhūtāśraye dhare || 12-887 || ratnānāṃ ca nidhīnāṃ ca tvadabhyantaravarttinām | p. 1228) labdhukāmo'smi kalyāṇi prasādāt tava medini || 12-888 || iti saṃprārthayeddevīṃ sā dadāti varaṃ tataḥ | drakṣyasi prāpsyasītyevaṃ tataḥ paśyati sādhakaḥ || 12-889 || pade pade ca ratnāni vidhānaṃ yojanatraye | tatastāni samādāya yatheṣṭaṃ viharedbhuvi || 12-890 || ādau puraskriyāṃ kuryādvarṇalakṣaṃ japenmanum | taddaśāṃśaṃ ca juhuyāt saṃskṛte havyavāhane || 12-891 || sasarpiṣā pāyasena taddaśāṃśaṃ ca tarpayet | mārjayet taddaśāṃśena taddaśāṃśena vaiṣṇavān || 12-892 || viprān saṃbhojayenmantrī tataḥ sādhanamācaret | puraścaryāmakṛtvā tu na mantraḥ ko'pi siddhyati || 12-893 || iti dharitrīsādhanam | evaṃ kinnaryādisādhanāni vistarabhayādupekṣitāni | merutantraṃ mahākālasaṃhitāṃ śaktisaṅgam | vāḍavānalatantraṃ ca tantraṃ kālānalābhidham || 12-894 || kālītantraṃ parātantraṃ tantrarājaṃ tathaiva ca | muṇḍamālākhyatantraṃ ca yoginīhṛdayaṃ tathā || 12-895 || kumārītantramāmnāyarahasyaṃ śrīmatottamam | kulikāmnāyatantraṃ ca kulacūḍāmaṇiṃ tathā || 12-896 || tantracūḍāmaṇiṃ tadvadbhāvacūḍāmaṇiṃ tathā | samayācāratantraṃ ca viśvasāraṃ tathaiva ca || 12-897 || bhairavyā bhuvaneśvaryāścāmuṇḍāyāstathaiva ca | yoginyāścāpi vārāhyāḥ pañca tantrāṇi ca kramāt || 12-898 || nīlatantraṃ gautamīyatantraṃ phetkāriṇīmapi | p. 1229) vāmakeśvaratantraṃ ca vīratantraṃ tathaiva ca || 12-899 || saṃmohanākhyatantraṃ ca tantraṃ gandharvasaṃjñakam | māheśvarīyatantraṃ ca tantraṃ prathamasaṃjñakam || 12-900 || tadvat kātyāyanītantraṃ bālātantraṃ tathaiva ca | uḍḍīśaṃ mālinītantraṃ guhyātantraṃ tathaiva ca || 12-901 || kauleśaṃ kubjikātantraṃ kularatnāvalīmapi | viśuddheśvaratantraṃ ca gaṇeśvaravimarṣiṇīm || 12-902 || siddhasārasvataṃ śambhuvidyātantraṃ tathaiva ca | tadvadbhairavatantraṃ ca jñānārṇavakulārṇavau || 12-903 || tathaiva vaiṣṇavīkalpaṃ kālīkalpaṃ kulāmṛtam | śrīmatpratyaṅgirākalpaṃ tārākalpaṃ tathaiva ca || 12-904 || niruttarākhyatantraṃ ca tantramuttarasaṃjñakam | tantraṃ tadvat svatantrākhyaṃ mantradevaprakāśikām || 12-905 || śrīkramaṃ vrahmarudrādiyāmalāni kulāgamam | śaiṣāgamaṃ somaśambhumataṃ devyāgamaṃ tathā || 12-906 || ḍāmaraṃ bhūtapūrvaṃ ca yakṣaparvaṃ ca ḍāmaram | vaināyakīsaṃhitāṃ ca vaiśampāyanasaṃhitām || 12-907 || agastyasaṃhitāṃ tadvadbṛhacchrīkramasaṃhitām | surendrasaṃhitāṃ caiva nandikeśvarasaṃhitām || 12-908 || vaśiṣṭhasaṃhitāṃ tadvadvāyavīyāṃ ca saṃhitām | gorakṣasaṃhitāṃ tadvatsiddhanāthādyasaṃhitām || 12-909 || saṃhitāṃ caiva vārāhīṃ mahātharvaṇasaṃhitām | saṃhitāṃ tattvasārādyāṃ dakṣiṇāmūrtisaṃhitām || 12-910 || p. 1230) viṣvaksenīsaṃhitāṃ ca tathaiva brahmasiṃhatām | nibandheṣu kriyāsāraṃ tripurāsārasaṃgraham || 12-911 || prapañcasāraṃ siddhāntasāraṃ mantramahodadhim | śāradātilakaṃ cāpi puraścaraṇacandrikām || 12-912 || mantraratnāvalīṃ tadvadācārakusumāvalīm | sagraheṣu prasiddheṣu tārābhaktisudhārṇavam || 12-913 || āgamādyāṃ kalpalatāṃ mantraratnākaraṃ tathā | kriyāsaṃgrahanāmānaṃ granthaṃ siddhāntasaṃgraham || 12-914 || kālītattvaṃ tathā śyāmārahasyaṃ mantracaṇḍikām | tārārahasyavṛttiṃ ca durgābhaktitaraṅgiṇīm || 12-915 || tantrasāraṃ tantraratnaṃ tantracintāmaṇiṃ tathā | tattvasāraṃ yogasāraṃ śrīrāmārcanacandrikām || 12-916 || granthaṃ vidhānamālākhyaṃ vidhimuktāvalīmapi | nānāvidhāḥ paddhatīśca tathopaniṣado'pi ca || 12-917 || jyotiḥśāstraṃ śālihotraṃ purāṇāni smṛtīrapi | samyagālokya lokānāmupakāravidhitsayā || 12-918 || mahārājadhirājena surarājānukāriṇā | śrīmatpratāpasiṃhena vidyābdheḥ pāradṛśvanā || 12-919 || saṃvatsare niśānāthavahnināgadharā - 1831ṅkite | tapasyarjunapakṣe hi tithau bhāskaravāsare | puraścaryāṇavo nāma grantha eṣa vinirmitaḥ || 12-920 || mahīmahīpālagaṇottamāṅgasragdhūlibhirdhūsarapādapadmaḥ | vīro mahādānamahāhaveṣu pratāpasiṃho nṛpatiścakāsti || 12-921 || p. 1231) unmīlayan svajanamānasamānasāni saṃkocayan pratinṛpānanakairavāṇi | saṃmodayan sakalakovidalokakokān yasya pratāpasavitodayate dharāyām || 12-922 || yasya kṣoṇipateḥ pratāpatapane vibhrājamāne pare rājante na mahīkṣitaḥ kṣititale khadyotapotadyutaḥ | yatkīrttīndumarīcibhistribhuvane śubhrīkṛte sarvataḥ śyāmatvaṃ dviṣatāmakīrttitimirastomeṣu viśrāmyati || 12-923 || yāvallokopakārī racayati dinakṛdvāsarānastatandra - ścandro yāvat triyāmāḥ kumudaviśadayā jyotsnayā'laṅkaroti yāvannāmāni viṣṇoḥ prajapati janatā santi bhūtāni yāvad - bhūbharttustasya kīrtiḥ sphuratu vasumatī maṇḍale tāvadeṣā || 12-924 || yadviṣṇuṃ pravadanti vaiṣṇavagaṇāḥ śaivāḥ śivaṃ manvate gāṇeśā nigadanti dantivadanaṃ śaurā dineśaṃ viduḥ | cicchaktiṃ kalayanti śāktanivahāḥ sāṅkhyā paraṃ pūruṣaṃ brahmābrahmavido vadantyavatu vastaddaivyasiṃhaṃ vapuḥ || 12-925 || bibhratyadbhutabhūtibhūtapavacovaicitryacitrāmṛta - srotaśālini sannibandhanasaritsambhedamabhyarhitam | navye'smin naradevanirmitapuraścaryārṇave dvādaśaḥ sadyuktiṃ sphuṭamauktikotkararucottuṅgastaraṅgo gataḥ || 12-926 || iti śrīgirirājacakracūḍāmaṇinaranārāyaṇetyādivividhavirudāvalīvirājamānamānonnata śrīmanmahārājādhirājaśrīpratāpasiṃhasāhadevaviracite puraścaryārṇave brāhmyādimantrapuraścaraṇapūrvakayantrastavakavacādipuraścaraṇabhedanirūpaṇaṃ nāma dvādaśastaraṅgaḥ samāptaḥ || 12 || śubhamastu |########### END OF FILE #######